Sygn. akt I C 1749/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ K., dnia 14 czerwca 2018r. Sąd Rejonowy w Kaliszu I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSR Katarzyna Porada-Łaska
§ 6pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.1461 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (24.09.2004r.) oraz kwotę 233,33 zł tytułem 1/3 wpłaconej przez pozwaną zaliczki (k.177 pozwana wpłaciła zaliczkę w wysokości 700 zł na poczet przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego grafologa, którą podzielono na trzy sprawy), - w sprawie IC 1749/17 (poprzednio VII Nc 989/05) kwotę 833,33 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, które obejmowały koszty zastępstwa
§ 6pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.1461 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (17.05.2005r.) oraz kwotę 233,33 zł tytułem 1/3 wpłaconej przez pozwaną zaliczki (k.177), - w sprawie IC 4478/17 (poprzednio VII Nc 1945/03) połączonej ze sprawą I C 1749/17 kwotę 2.633,34 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, które obejmowały koszty zastępstwa
§ 6pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.1461 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (26.09.2003r.) oraz kwotę 233,34 zł tytułem 1/3 wpłaconej przez pozwaną zaliczki (k. 177, przy czym dodano jeden grosz aby otrzymać pełną kwotę 700 zł). W punkcie IV nakazano ściągać od powoda Miasta K. na rzecz Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Kaliszu kwotę 284,60 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj.Dz.U.2018.300) w zw. z art. 98 k.p.c. Wyjaśnić należy, że biegłemu tytułem wynagrodzenia przyznano kwotę 984,60 zł, w tym 700 zł zostało pokryte z wpłaconej przez pozwaną zaliczki, stąd nieuiszczone koszty sądowe stanowiły kwotę 284,60 zł. Odnosząc się do zasadności roszczeń powoda o zapłatę czynszu najmu przeciwko pozwanemu Ł. M.
(1), należy wskazać co następuje. Umowa najmu lokalu mieszkalnego przy ulicy (...) w K. z dnia 3 kwietnia 2000r. została zawarta pomiędzy powodem a M. M.
(1)i Ł. M.
(1). Pozwany nie zaprzeczał prawdziwości swojego podpisu. Jednakże należy zwrócić uwagę, że w dniu podpisania umowy pozwany nie był osobą pełnoletnią. Nie można zatem uznać, że jest stroną stosunku najmu, skoro nie posiadał pełnej zdolności do czynności prawnej. Pozwany uzyskał pełnoletniość w dniu 24 kwietnia 2000r. (rozrodzony dnia 24 kwietnia 1982r.), dlatego pozwany może odpowiadać za czynsz tylko jako dorosły domownik. Zgodnie z treścią przepisu art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych za zapłatę czynszu i opłat odpowiadają solidarnie z najemcą stale mieszkające z nim osoby pełnoletnie. Uregulowanie z art. 688 1 k.c. zostało wprowadzone przez art. 26 ustawy o ochronie praw lokatorów z dniem 10 lipca 2001r. i zawiera identyczne brzemiennie. Zgodnie z poglądem ukształtowanym w judykaturze Sądu Najwyższego (w szczególności na gruncie art. 668 1 k.c. posiadającym tożsame brzmienie do cytowanej wyżej normy i art. 691 k.c.) stałe zamieszkiwanie w lokalu mieszkalnym oznacza, że lokal ten stanowi centrum życiowe określonej osoby tj. miejsce, w którym koncentruje się na przykład życie obok rodziców, osoby nieporadnej przy osobie, która się nią opiekuje itp. (zob. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 1976r. orzeczenie SN z dnia 17 października 1997 r., I CKN 90/97, Lex, orzeczenie SN z dnia 29 kwietnia 1998 r., I CKN 637/97, Lex, orzeczenie SN z dnia 17 czerwca 1999 r., I CKN 46/98, Lex, orzeczenie SN z dnia 16 września 1999 r., II CKN 889/97, Lex, orzeczenie SN z dnia 3 lutego 2000 r., I CKN 40/99, Lex). W literaturze uwypukla się również, że podmiotami solidarnej odpowiedzialności są najemca lokalu i stale zamieszkujące z nim osoby pełnoletnie, które stale przebywają z nim w danym lokalu. Stałe zamieszkiwanie w określonym lokalu z najemcą należy rozumieć jako faktyczne przebywanie w danym lokalu (A. Kidyba (red.) Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania– część szczególna, wyd. II, Lex, komentarz do art. 688 1 k.c. pozostający aktualny, wobec tożsamości brzemienia tego przepisu z przepisem art. 22 ustawy). Materialnoprawną przesłanką uwzględnienia powództwa wytoczonego na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 2 lipca 1994r. o najmie lokali jest zatem wspólne zamieszkiwanie razem z najemca, a więc określony stan faktyczny, a nie stan prawny wynikający z treści decyzji administracyjnej o zameldowaniu. Brak przesłanki wspólnego zamieszkiwania występuje zatem wtedy, gdy dana osoba w określonym mieszkaniu w ogóle nie zamieszkiwała. Z całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika niewątpliwie, że pozwany Ł. M.
(1)od października 2001 roku nie zamieszkiwał w spornym lokalu. Zarówno z zeznań świadka, jak i książeczki wojskowej pozwanego bezspornie wynika, iż od października 2001 roku do grudnia 2002 roku odbywał służbę wojskową w siłach zbrojnych RP. We wskazanym okresie przebywał również poza granicami Polski, w tym od 21.04.2002r. do 30.10.2002r. odbywał służbę w Libanie. Świadek M. M.
(3)zeznała na rozprawie w dniu 06.06.2017r. (k.292v), że kiedy pozwany przyjeżdżał na przepustki jednorazowe przebywał w mieszkaniu jej i jej matki na ulicy (...) w K., również nocował w tym mieszkaniu. Potwierdził to także świadek E. F.. Takie stanowisko konsekwentnie prezentował w sprawie także pozwany. W ocenie Sądu w tym stanie rzeczy nie sposób uznać, aby przesłanka z przepisu art. 22 ust. 3 ustawy została spełniona. W świetle powyższego należało stwierdzić, że pozwany od października 2001 roku nie był osobą pełnoletnią stale, faktycznie, zamieszkującą z najemcą. W konsekwencji, zdaniem Sądu nie jest osobą zobowiązaną solidarnie z najemcą do zapłaty czynszu najmu za okres począwszy od października 2001 roku. Roszczenie o zapłatę czynszu najmu w sprawie VII Nc 1945/03 ( I C 4478/17) za okres od października 2001 roku do sierpnia 2003r. podlega oddaleniu jako bezzasadne, co wynika z powyżej zaprezentowanej argumentacji, o czym orzeczono w punkcie III podpunkcie 3 wyroku. W konsekwencji, roszczenie powoda o zapłatę czynszu najmu przeciwko pozwanemu ze sprawy VII Nc 2435/04 za okres od października 2003r. do sierpnia 2004r. oraz roszczenie o zapłatę czynszu ze sprawy VII Nc 989/05 za okres od sierpnia 2004 roku do kwietnia 2005 roku podlegało oddaleniu jako bezzasadne na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy i art. 688 1 k.c. a contrario. Rozstrzygnięcie w tym przedmiocie Sąd zawarł w punkcie I podpunkt 2 wyroku oraz punkcie II podpunkcie 2 wyroku. Co do roszczenia powoda w okresie od lutego 2001 roku do września 2001 roku to należy wskazać, co następuje. Zdaniem Sądu, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego uznać należało, że pozwany jako pełnoletni domownik jest zobowiązany solidarnie z najemcą (pozwanymi M. M.
(1)i I. P.) do zapłaty czynszu za okres od lutego 2011 roku do września 2001 roku. Podkreślić należy, że pozwany nie kwestionował okoliczności, że we wskazanym okresie zamieszkiwał w lokalu nr (...) przy ulicy (...) w K.. Wprawdzie pozwany próbował wykazywać, że jego matka M. M.
(1)dokonywała regularnych wpłat na poczet zadłużenia z tytułu najmu, jednakże, zdaniem Sądu, bezskutecznie. Załączone do sprzeciwu z dnia 18.07.2017r. (k.302-310) potwierdzenia zapłaty są nieczytelne, a w szczególności spośród niektórych z nich nie sposób odczytać, której daty i roku dotyczą. Pozwany bowiem przedłożył potwierdzenia wpłaty z różnych lat. Powód zaś konsekwentnie zaprzeczał, aby pozwani uiścili czynsz najmu i ponadto podniósł na ostatniej rozprawie, że żądania objęte pozwami uwzględniają dokonane wpłaty. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, pozwany nie sprostał ciężarowi dowodu (art. 6 k.c.) i nie udowodnił, aby czynsz za okres od lutego 2011 roku do września 2011 roku został zapłacony powodowi. Pozwany był w toku procesu reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, stąd winien mieć świadomość negatywnych konsekwencji procesowych nieudowodnienia swoich twierdzeń. Nadto, w ocenie Sądu pozwany nie wykazał, aby pozwana M. M.
(1)uzyskiwała dodatek mieszkaniowy, co ewentualnie wpływałoby na zakres jego zobowiązania jako dłużnika solidarnego. Nie wykazał ani co do zasady pobierania przez pozwaną tego dodatku, ani jego wysokości. Nie przedłożono ewentualnej decyzji o przyznaniu takiego dodatku. Zgodnie z zestawieniem (k.249) zaległość z tytułu czynszu najmu w okresie od lutego 2011 roku do września 2001 roku wynosiła kwotę łączną 1.562,32 zł. Ponadto do tej kwoty należy doliczyć skapitalizowane odsetki ustawowe w wysokości łącznej 686,19 zł. Terminy płatności czynszu oraz datę skapitalizowania tych odsetek zostały szczegółowo wskazane w zestawieniu. W ocenie Sądu przedmiotowym dokumentem prywatnym (niekwestionowanym co do prawdziwości przez pozwanego), zwanym zestawieniem, powód wykazał swoje roszczenie co do zasady, jak i wysokości zarówno w zakresie czynszu najmu za okres od lutego 2010r. do września 2001r. oraz skapitalizowanych odsetek ustawowych. Mając na uwadze powyższe, na mocy powołanych wyżej przepisów Sąd orzekł jak w punkcie III podpunkcie 2 zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.248,51 zł, oddalając powództwo w pozostałym zakresie w punkcie III podpunkcie 3 orzeczenia. O kosztach procesu należnych pozwanemu orzeczono w punkcie I podpunkt 4 wyroku i w punkcie II podpunkt 4 wyroku w oparciu w przepisy art. 98 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. wyrażające zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy, zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony /koszty procesu/. Kierując się powyższą zasadą, Sąd orzekł o zasądzeniu od powoda na rzecz pozwanego Ł. M.
(1)jako wygrywającego dwie połączone sprawy następujące kwoty: - w sprawie I C 1749/17 (poprzednio VII Nc 2435/04) kwotę 1.217 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, które obejmowały: 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwotę 1.200 zł tytułem kosztów zastępstwa
§ 6pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.1461 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (24.09.2004r.), - w sprawie IC 1749/17 (poprzednio VII Nc 989/05) kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, które obejmowały koszty zastępstwa
§ 6pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r.
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.1461 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (17.05.2005r.). O kosztach postępowania należnych pozwanemu orzeczono w punkcie III podpunkt 4 wyroku dokonując ich stosunkowego rozdzielenia na podstawie art. 100 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. Powód wygrał sprawę w 19,64 %, a pozwany w 80,36 %. Powód poniósł koszty w postaci: opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł (k.247), opłatę sądową od pozwu w wysokości 229 zł (k.255) oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości stawki minimalnej- 2.400 zł zgodnie z § 6 pkt 5 rozporządzenia MS z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.2013.490 ze zm.) wobec daty wniesienia pozwu (26.09.2003r.). Pozwany zaś poniósł koszty w postaci wynagrodzenia pełnomocnika w osobie adwokata w wysokości 2.400 zł ustalonej na podstawie § 6 pkt 5 rozporządzenia MS z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.2013.490 ze zm.). Łącznie koszty procesu stanowiły więc kwotę 5.046 zł. Powód jako przegrywający sprawę w 80,36 % winien ponieść koszty w wysokości 4.054,97 zł, jednakże skoro poniósł już kwotę 2.646 zł, to do zasądzenia na rzecz pozwanego pozostała kwota 1.408,97 zł. SSR Katarzyna Porada-Łaska