oraz art.
Sąd Rejonowy argumentował, że prowizja od udzielonej pozwanej pożyczki opiewa na kwotę równą 75% udostępnionego jej kapitału. Jednocześnie z treści umowy nie wynika, jakie szczególne okoliczności związane z tą konkretną umową doprowadziły do określenia prowizji na tak wysokim poziomie, ani z jakiego tytułu została ona zastrzeżona. Postanowienia takie – w ocenie Sądu pierwszej instancji - powinny się znaleźć w umowie, bowiem tylko wtedy konsument miałby szansę dokonać oceny ekwiwalentności swojego świadczenia, w sytuacji, kiedy wysokość prowizji stosowanej przez pożyczkodawcę znacząco odbiega od powszechnie przyjmowanej przez inne podmioty trudniące się tego rodzaju działalnością. Stosowanie prowizji w tej wysokości oznacza w istocie, że pożyczkodawca przerzuca na konsumentów koszty i ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej w części daleko wykraczającej poza ryzyko i koszty związane z zawarciem umowy z konkretnym kontrahentem. Oznacza to, że pozwana zobligowana jest zwrócić powodom z tytułu zawartej umowy pożyczki kwotę udostępnionego jej kapitału w wysokości 3.000 zł, kwotę 205,82 zł z tytułu niespłaconych odsetek umownych, kwotę 28,04 zł z tytułu niespłaconych odsetek za opóźnienie oraz kwotę 136,93 zł z tytułu odsetek za opóźnienie liczonych od kwoty 3.000 zł za okres od dnia 5 stycznia 2017 roku do dnia 31 sierpnia 2017 roku. Łącznie daje to kwotę 3.370,79 zł i taką kwotę Sąd Rejonowy zasądził od pozwanej na rzecz powodów. W pozostałej części Sąd Rejonowy oddalił powództwo. O odsetkach ustawowych Sąd Rejonowy orzekł zgodnie z żądaniem pozwu. Powództwo zostało uwzględnione w 59%, co skutkowało na podstawie art. 98 k.p.c. obowiązkiem pozwanej zwrotu powodom kosztów procesu w kwocie 1.219,53 zł. Na koszty procesu złożyła się kwota 250 zł tytułem opłaty od pozwu oraz kwota 1.817 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Pozwana przegrała proces w 59%, w związku z czym w takiej części winna zwrócić powodom koszty procesu (59% x 2067,00 zł = 1.219,53 zł). Apelację od powyższego wyroku złożyli powodowie, zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie: - punktu 2 wyroku, tj. w związku z uwzględnieniem powództwa w części mniejszej o kwotę 2.376,85 zł; - punktu 1 wyroku w części dotyczącej nieorzeczenia o całości kosztów postępowania należnych powodom. Zaskarżonemu wyrokowi apelujący zarzucili: 1.naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: a) art.
k.c. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i w efekcie nieprawidłowe przyjęcie, że postanowienia umowy pożyczki gotówkowej z dnia 3 czerwca 2016 roku, dotyczące prowizji mają charakter niedozwolonej klauzuli umownej, a tym samym nie wiążą strony pozwanej;
postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Zgodzić należy się z Sądem I instancji, że w świetle materiału dowodowego zebranego w sprawie brak było podstaw do obciążania pozwanej dodatkowo kwotą równą 75 % udostępnionego jej kapitału, bez wskazania jakiejkolwiek racjonalnej podstawy do tak wysokiego obciążenia. Tak skonstruowane postanowienie umowne uznać należy zatem za niedozwoloną klauzulę umowną w rozumieniu art.
Postanowienie to zostało zastrzeżone w sposób i w wysokości oznaczającej naruszenie zasad współżycia społecznego. Koszt prowizji wyniósł znacznie ponad połowę kwoty otrzymanej przez pozwaną z tytułu pożyczki. Oczywistym jest, iż wobec zasądzenia jedynie części dochodzonej przez powodów kwoty zasądzeniu podlegać mogły jedynie odsetki liczone od sumy kapitału udostępnionego pozwanej, tj. 3.000 zł. Stąd zasądzeniu podlegała kwota 136,93 zł a nie jak chciała strona powodowa 463,01 zł. Konsekwencją uznania za niewiążące postanowienia umowy dotyczącego prowizji w wysokości 2.250 zł jest pominięcie tej kwoty w rozliczeniach należności z przedmiotowej umowy wynikających. Skoro zatem zadłużeniem przeterminowanym jest kwota 3.000 zł, to odsetki mogą być liczone tylko od tak ustalonej kwoty zadłużenia (art. 481 § 1 k.c.). Niezasadny jest zatem również zarzut naruszenia art. 5 pkt 6 oraz art. 30 ust. 1 pkt. 10 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim ( tj. Dz. U. z 2016 roku, poz. 1528), poprzez ich niezastosowanie i w efekcie nieprawidłowe uznanie, że zastrzeżenie przez pożyczkodawcę prowizji jest sprzeczne z ustawą. Sąd I instancji nie kwestionował bowiem samej dopuszczalności ustalenia prowizji przez pożyczkodawcę, ale uznał za niedozwolone ustalenie prowizji na tak wysokim poziomie, wobec rażącego naruszenia interesów konsumenta określeniem prowizji na tak wysokim poziomie. Podobnie ocenić należy zarzut naruszenia art. 36 a ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim, zwłaszcza, że ratio legis tego przepisu było ograniczenie możliwości pobierania nadmiernych odsetek w sytuacji, gdy art. 359 § 2 1 k.c. nie stanowi wystarczającego instrumentu ochrony interesów konsumenta. Przedsiębiorcy, przestrzegając regulacji dotyczących maksymalnej wysokości odsetek, jednocześnie zastrzegają bowiem wysokie prowizje i dodatkowe opłaty o charakterze pozaodsetkowym. Ponadto jak stanowi powołany przepis w ust. 2 i 3 pozaodsetkowe koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu oraz nie należą się w części przekraczającej maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu obliczone w sposób określony w ust. 1 lub całkowitą kwotę kredytu. Całkowitą kwotę kredytu stanowią zaś środki udostępnione pozwanej (art. 5 pkt 7). Mając na uwadze niezasadność zarzutów apelacyjnych oraz jednocześnie brak ujawnienia okoliczności, które podlegają uwzględnieniu w postępowaniu odwoławczym z urzędu, apelacja jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.