uwzględniając uzasadnione odwołanie, zmienił zaskarżoną decyzję i orzekł co do istoty sprawy (punkt 1 sentencji wyroku). O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na mocy art. 98 § 1 i 3 k.p.c., przy zastosowaniu § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1800), zasądzając je od organu rentowego na rzecz ubezpieczonej w wysokości stawki minimalnej, w kwocie obowiązującej w dniu wniesienia odwołania. Organ rentowy zaskarżył wyrok w całości, składając apelację i podnosząc zarzut: - naruszenia art.
poprzez wydanie wyroku ponad treść zaskarżonej decyzji i orzeczenie w zakresie odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w sytuacji, gdy przedmiotem zaskarżenia była decyzja zobowiązująca do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, a nie do odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranego świadczenia; - naruszenia art. 477 10 § 2 k.p.c. poprzez rozstrzygnięcie w zakresie odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w sytuacji, gdy wniosek w tym przedmiocie został dopiero złożony w toku niniejszego postępowania i nie był jeszcze rozstrzygnięty przez organ rentowy; - naruszenia art. 138 ust. 1 i 2 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z art. 84 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych przez jego niezastosowanie. Apelujący wniósł o zmianę wyroku w całości i oddalenie odwołania ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja zasługiwała na uwzględnienie. Kwestią sporną w niniejszej sprawie było ustalenie, czy wobec odwołującej możliwym jest odstąpienie od domagania się zwrotu nienależnie pobranego świadczenia na podstawie art. 138 ust. 6 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Organ rentowy zarzucając naruszenie art. art.
podniósł, że w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych zakres i przedmiot rozpoznania sądowego wyznacza treść decyzji organu rentowego i tylko w tym zakresie podlega kontroli sądu. Pogląd ten jest słuszny i jest powszechnie przyjęty w judykaturze jak i w doktrynie prawa. Sad Apelacyjny w Poznaniu także taki pogląd prezentuje. W uzasadnieniu stwierdzić należy, że decyzja zapada po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, którego przedmiotem i celem jest albo ustalenie prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego lub ich wysokości, albo obowiązek zwrotu nienależnego świadczenia. Ubezpieczony przedstawia w nim wszelkie okoliczności wiążące się z warunkami stawianymi przez ustawę. W późniejszym postępowaniu, wywołanym odwołaniem do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, zgodnie z systemem orzekania w sprawach z tego zakresu, sąd nie rozstrzyga o zasadności wniosku, lecz o prawidłowości zaskarżonej decyzji. Sąd nie działa w zastępstwie organu rentowego, w związku z czym nie ustala prawa do świadczeń, i choć samodzielnie oraz we własnym zakresie rozstrzyga wszelkie kwestie związane czy to z prawem lub wysokością świadczenia objętego decyzją, czy z kwestią zwrotu zrealizowanego świadczenia, to jego rozstrzygnięcie odnosi się do zaskarżonej decyzji (art.
i art.
a k.p.c.). W podsumowaniu tej części rozważań należy przyjąć, że w sprawie, w której wniesiono odwołanie od decyzji organu rentowego, przedmiot oraz zakres rozpoznania i orzeczenie sądu pracy i ubezpieczeń społecznych wyznacza treść tej decyzji. W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja określała obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia i jego wysokość. W decyzji tej Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. nie rozstrzygał o kwestii odstąpienia od zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Zresztą organ rentowy nie dysponował wówczas wnioskiem ubezpieczonej dotyczącym tej kwestii. Wniosek taki został złożony dopiero w toku niniejszego postępowania sądowego i może być przedmiotem nowego postępowania administracyjnego, jeżeli będzie taka wola ubezpieczonej, zakończonego wydaniem nowej decyzji. Zgodnie z treścią art. 477 10§ 2 k.p.c. jeżeli ubezpieczony zgłosił nowe żądanie do protokołu, sąd przyjmuje to żądanie i przekazuje go do rozpoznania organowi rentowemu. Obecnie postępowanie przed organem rentowym dotyczące zbadania kwestii związanych z badaniem okoliczności uzasadniających odstąpienie od zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, jest zawieszone do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia czy świadczenie zostało nienależnie pobrane. Zaskarżony wyrok sądu pierwszej instancji niewątpliwie jest wadliwy, gdyż sąd przy wyrokowaniu naruszył treść powołanych wyżej przepisów prawa procesowego, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa materialnego przepisu art. 138 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zw. z art. 84 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych przez brak rozważenia jego zastosowania do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Z drugiej strony, wszelkie ustalenia Sądu pierwszej instancji, jakkolwiek prawidłowe i mające oparcie w materiale dowodowym niniejszej sprawy, a dotyczące sytuacji materialnej odwołującej i innych szczególnie uzasadnionych okoliczności uzasadniających odstąpienie od żądania zwrotu kwoty pobranej z tytułu renty, są bezprzedmiotowe i nie mają znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy z przyczyn opisanych wyżej, jako wykraczających poza ramy zaskarżonej decyzji. Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny nie odnosi się zarówno do tych okoliczności faktycznych (w większości bezspornych ) jak i do ich oceny prawnej. Przechodząc natomiast do oceny czy zasadnie organ rentowy zobowiązał ubezpieczoną W. R.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.