IV U 773/17

Sygn. akt IV U 773/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 października 2018 r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Wojtczuk Protokolant sekr. sądowy Monika Świątek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2018 r. w S. odwołania D. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z dnia 21 kwietnia 2016 r. Nr (...) w sprawie D. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. o prawo do renty socjalnej zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że ubezpieczonemu D. M. przysługuje prawo do renty socjalnej od dnia 10 lutego 2016 roku do dnia 31 maja 2021 roku. Sygn. akt IV U 773/17 UZASADNIENIE Decyzją z 21 kwietnia 2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S., działając na podstawie art. 4 ustawy z dn. 27 czerwca 2003r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2013 r. poz. 982 ze zm.) odmówił ubezpieczonemu D. M. prawa do renty socjalnej, wskazując, że komisja lekarska orzeczeniem z dnia 14 kwietnia 2016 r. stwierdziła, że wymieniony nie jest całkowicie niezdolny do pracy (decyzja k. 12 akt rentowych). Od powyższej decyzji ubezpieczony D. M. złożył odwołanie wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie mu prawa do renty socjalnej. W uzasadnieniu ubezpieczony kwestionował orzeczenie komisji lekarskiej, na podstawie którego organ rentowy wydał decyzję odmowną. Ubezpieczony podniósł, że stan jego zdrowia pogarsza się, choruje na schizofrenię paranoidalną i nie jest wstanie wykonywać żadnej pracy (odwołanie ubezpieczonego k.1-3 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania podtrzymując argumentację zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (odpowiedź na odwołanie k. 5-6). Sąd ustalił, co następuje: Ubezpieczony D. M. ur. (...) w G. posiada wykształcenie średnie zawodowe – elektronik. Ubezpieczony od 2004r. leczy się psychiatrycznie – zdiagnozowana została u niego schizofrenia paranoidalna i był uprawniony do renty socjalnej do 31 grudnia 2013r. uprawniony był do renty socjalnej. W dniu 11 lutego 2016r. D. M. złożył do organu rentowego wniosek o przyznanie mu prawa do renty socjalnej (wniosek ubezpieczonego k. 1 akt rentowych) i w wyniku rozpoznania powyższego wniosku został skierowany na badanie przez lekarza orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z dnia 11 marca 2016r. stwierdził, iż ubezpieczony nie jest całkowicie niezdolny do pracy (orzeczenie lekarza orzecznika ZUS k. 8 akt rentowych). W dniu 25 marca 2016r. ubezpieczony D. M. wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych sprzeciw od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS (sprzeciw ubezpieczonego k. 43 akt lekarskich) i został skierowany na badanie przez komisję lekarska ZUS, która w orzeczeniu z dnia 14 kwietnia 2016 r. orzekła, że D. M. nie jest całkowicie niezdolny do pracy (orzeczenie k. 11 akt rentowych). Na podstawie powyższego orzeczenia komisji lekarskiej ZUS organ rentowy decyzją z dnia 21 kwietnia 2016 r. odmówił ubezpieczonemu prawa do renty socjalnej (decyzja k. 12 akt rentowych). D. M. leczy się psychiatrycznie od 2004 r. i od tego czasu był czterokrotnie leczony na oddziale psychiatrycznym, w tym w 2015 r. i 2016 r. z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej. D. M. kontynuuje leczenie psychiatryczne ambulatoryjnie i przyjmuje leki stosowane w terapii przy leczeniu tej choroby. Dokumentacja lekarska jednoznacznie przemawia za rozpoznaniem u D. M. schizofrenii paranoidalnej, która jest przewleką chorobą psychiczną, w wyniku której występują okresowe zaostrzenia objawów psychotycznych. W okresach względnej remisji objawów chorobowych ubezpieczony nie przejawia kreatywności, jest mało aktywny, izoluje się od otoczenia, ujawnia obniżony nastrój. Z tego powodu zalecano mu również leki przeciwdepresyjne. W funkcjonowaniu osobowościowym widoczne są zaburzenia sfery emocjonalno-motywacyjnej: podwyższony poziom leku, apatia, brak inicjatywy, płytka ekspresja emocjonalna, wycofywanie się z relacji społecznych, koncentracja na swoich wewnętrznych przeżyciach, tendencja do urojeniowych interpretacji zdarzeń, obniżony krytycyzm w stosunku do choroby i konieczności systematycznego leczenia, tendencja do dysymulacji objawów chorobowych. D. M. jest całkowicie niezdolny do pracy w powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało u niego przed 18-tym rokiem życia, gdyż całość obrazu psychopatologicznego przemawia za tym, że początkowe fazy procesu schizofrenicznego mogły mieć miejsce przed 18-tym rokiem życia. Biegli uznali ubezpieczonego za całkowicie niezdolnego do pracy okresowo od 10 lutego 2016 r. do 31 maja 2021 r. (opinia biegłych k. 75-76, k. 100-104). Sąd zważył, co następuje: Odwołanie D. M. jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 982 ze zm.) renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało przed ukończeniem 18 roku życia, w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej- przed ukończeniem 25 roku życia, w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej. Zgodnie zaś z ust. 2 wskazanego przepisu, osobie, która spełnia warunki określone w ust. 1, przysługuje renta socjalna stała - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest trwała, a renta socjalna okresowa - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest okresowa. Artykuł 5 ustawy o rencie socjalnej odsyła, celem wyjaśnienia znaczenia pojęcia całkowitej niezdolności do pracy do ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 i 2 drugiej z wymienionych ustaw, niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu, a całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy. Zgodnie z art. 15 pkt 1 ustawy o rencie socjalnej w zw. z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Sporną okolicznością w niniejszej sprawie była kwestia, czy D. M. jest całkowicie niezdolny do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu w okresach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o rencie socjalnej. W celu ustalenia powyższej okoliczności Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych psychiatry i psychologa, który stwierdził, w dwóch niezależnych opiniach z dnia 21.03.2018 r. i z dnia 22.05.2018 r. (k. 75-76 i 100-104), że ubezpieczony jest całkowicie niezdolny do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało przed 18 rokiem życia, aktualnie od 10 lutego 2016 r. do 31 maja 2021 r. Jak wskazali biegli w swoich opiniach ubezpieczony choruje na schizofrenię paranoidalną od 2004 r., ale wyraźne załamanie linii życia, wycofywanie się z relacji społecznych, zamykanie się w sobie, przerwanie nauki szkolnej w drugiej połowie 2003 r., które zakończyło się ujawnieniem psychotycznych objawów wytwórczych i hospitalizacją psychiatryczną na początku 2004 r. przemawia za tym, że początkowe fazy procesu schizofrenicznego miały miejsce przed 18-tym rokiem życia. Ubezpieczony był czterokrotnie hospitalizowany, w tym w 2015 r. i 2016 r. z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej. Ubezpieczony kontynuuje leczenie ambulatoryjne, regularnie zgłaszając się do odpowiedniej poradni oraz zażywając wskazane przez lekarzy leki, co skutkuje brakiem występowania u niego objawów psychotycznych. W badaniu psychologicznym stwierdzono zaburzenia sfery emocjonalno-motywacyjnej w funkcjonowaniu osobowościowym. Ponadto, u ubezpieczonego występuje: podwyższony poziom lęku, apatia, brak inicjatywy, płytka ekspresja emocjonalna, wycofywanie się z relacji społecznych, koncentracja na swoich wewnętrznych przeżyciach, tendencja do urojeniowej interpretacji zdarzeń, obniżony krytycyzm w stosunku do choroby i konieczności systematycznego leczenia, tendencja do dysymulacji objawów. Natomiast podczas badania psychiatrycznego stwierdzono występowanie objawów takich jak: spowolniałość psychoruchowa, apatyczność, afektywna bladość. Ubezpieczony potwierdził okresowe występowanie objawów psychotycznych o charakterze urojeń ksobnych i prześladowczych, które w znacznym stopniu zaburzają jego funkcjonowanie i przystosowanie społeczne. Biegły stwierdził, iż z powodu zaburzonego krytycyzmu, ubezpieczony zaniedbywał dotychczasowe leczenie. Biegły psychiatra rozpoznał u ubezpieczonego schizofrenię paranoidalną. Biegli sądowi opiniujący w obu zespołach zanegowali rozpoznanie postawione przez biegłego psychiatrę J. U.