postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie (§ 2). Nie uzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przyjętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (§ 3). Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje (§ 4). Przy czym pod pojęciem konsumenta kodeks cywilny w art. 22 1 k.c. wskazuje osobę fizyczną dokonującą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Obie wskazane w art.
formuły prawne służą ocenie tego, czy klauzule umowne przekraczają zakreślone przez ustawodawcę granice rzetelności kontraktowej w zakresie kształtowania praw i obowiązków stron konsumenckiego stosunku obligacyjnego twórcy wzorca w zakresie kształtowania praw i obowiązków konsumenta ( porównaj: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2005 roku, I CK 832/04). W rozumieniu art.
„rażące naruszenie interesów konsumenta” oznacza nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym, natomiast „działanie wbrew dobrym obyczajom” w zakresie kształtowania treści stosunku obligacyjnego wyraża się w tworzeniu przez partnera konsumenta takich klauzul umownych, które godzą w równowagę kontraktową tego stosunku. Abuzywne postanowienie umowne kształtuje prawa i obowiązki konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, która to sprzeczność rażąco narusza jego interesy. istotą dobrych obyczajów jest szeroko rozumiany szacunek dla drugiego człowieka. W stosunkach z konsumentami powinien wyrażać się on informowaniem o wynikających z umowy uprawnieniach, niewykorzystywaniem uprzywilejowanej pozycji profesjonalisty przy zawieraniu umowy i jej realizacji, rzetelnym traktowaniu konsumenta jako równorzędnego partnera umowy. Za sprzeczne z dobrymi obyczajami można więc uznać działania zmierzające do niedoinformowania, dezorientacji, wywołania błędnego przekonania u konsumenta, wykorzystania jego niewiedzy lub naiwności. Działania te potocznie określa się jako nieuczciwe, nierzetelne, odbiegające in minus od przyjętych standardów postępowania ( porównaj: wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2011 roku VI ACa 262/11). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie, koszty związane z opłatami za monity i upomnienia zostały określone na zawyżonym, nieznajdującym żadnego uzasadnienia, poziomie. Opłaty te zostały ustalone w stałej zryczałtowanej wysokości, niezależnie od faktycznie poniesionych wydatków, przez co dochodzi do braku ekwiwalentności świadczeń stron umowy pożyczki i skutkuje bezpodstawnym wzbogaceniem się strony powodowej. Wprowadzenie przez powoda opłat w wysokości wskazanej w umowie godziło w dobre i uczciwe praktyki kupieckie oraz w sposób rażący naruszało interes pozwanej jako konsumenta. W tym miejscu zauważyć należy, iż za niedozwolone klauzule umowne, w świetle art.
k.c., należy uznać takie postanowienie umowne, które pod postacią opłaty pobieranej formalnie na poczet pokrycia kosztów konkretnych czynności, w rzeczywistości stanowią dla pożyczkodawcy źródło dodatkowego zysku, ukryte przed konsumentem, pozwalającego mu omijać przepisy dotyczące wysokość odsetek maksymalnych oraz niedopuszczalności kary umownej za niespełnienie świadczenia pieniężnego (art. 483 § 1 k.c.). Przenosząc zatem powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu należy stwierdzić, iż zawarte w umowie stron postanowienia dotyczące wysokości opłat za czynności windykacyjne - stanowią niedozwolone klauzule umowne. Wysokość tych kosztów budzi uzasadnione wątpliwości Sądu, a co za tym idzie – nie mogą one zostać uwzględnione. Zauważyć należy, iż powód wywodząc roszczenie w zakresie kwoty 510,68 zł w treści uzasadnienia pozwu wskazał, że jest to kwota wynikająca z wykazu kosztów monitów i upomnień. Jedynie przy informacji o podejmowanych próbach rozwiązania sporu powód zaznaczył, że w celu pozasądowego rozwiązania sporu i polubownej spłaty zobowiązania, były podejmowane takie czynności jak np. wezwania do zapłaty, kontakt telefoniczny czy też negocjacje. Sąd dokonując oceny stanu faktycznego niniejszej sprawy w oparciu o zaoferowany przez stronę powodową materiał dowodowy uznał, że powód nie sprostał ciężarowi dowodowemu w tym zakresie. W zakresie ustalenia treści zobowiązania pozwanej powód przedstawił bowiem jedynie umowę kredytową, wydruk wykazu kosztów monitów i upomnień oraz zestawienia wpłat, a także załącznik nr 2 do uchwały Zarządu Banku stanowiący tabelę opłat i prowizji. Jednak powód nie zaoferował żadnego środka dowodowego dotyczącego kosztów monitów i upomnień, w szczególności mającego na celu wykazanie należności obciążającej pozwaną z tego tytułu. Jako dowód nie służy złożona umowa kredytowa czy też załącznik w postaci tabeli opłat i prowizji. Z analizy treści umowy kredytowej wynika, że w przypadku powstania zadłużenia przeterminowanego kredytobiorca będzie wzywany do niezwłocznego uregulowania zaległości, przy czym opłaty z tego tytułu wynoszą: wysłanie wezwania do zapłaty lub prośby o dopłatę (list zwykły) 13,00 zł; wysłanie wezwania do zapłaty (list polecony) 17,00 zł, telefoniczne wezwanie do zapłaty 10,00 zł, wezwanie do zapłaty przy wykorzystaniu sms 1,00 zł, udokumentowana windykacyjna wizyta terenowa 45,00 zł, zlecenie windykacji firmie windykacyjnej to koszt poniesiony rzeczywiście przez bank bezpośrednio w związku ze zleceniem windykacji firmie windykacyjnej, nie więcej niż 15% kwoty wymagalnej z tytułu umowy kredytu zleconej do windykacji firmie windykacyjnej ( dowód: umowa kredytowa k. 18). Podkreślić w tym miejscu należy, iż nawet gdyby kredytodawca podjął czynności windykacyjne w formie monitów, to wysokość należności przewidzianych z tego tytułu w umowie kredytowej (pkt II.3 umowy) ocenić należałoby jako określone na zawyżonym, nieznajdującym żadnego uzasadnienia, poziomie. W ocenie Sądu, obciążenie pozwanej z góry ustalonymi przez bank stawkami, a które to stawki nie znajdują pokrycia z faktycznie poniesionymi kosztami, budzi uzasadnione wątpliwości. Zwłaszcza w sytuacji, gdy na dowód dokonanych przez powoda czynności windykacyjnych, powód przedstawia jedynie zestawienie tych czynności i umowę, w której wysokość tych kosztów została wskazana. Powód nie zaproponował natomiast jakiegokolwiek materiału dowodowego potwierdzającego, że faktycznie czynności te zostały dokonane, a stawki ustalone w tabeli pokrywają w całości rzeczywiście poniesione koszty. Dlatego też Sąd oddalił roszczenie powoda w tym zakresie, a w pozostałym zakresie powództwo uwzględnił. O odsetkach od zasądzonej należności głównej orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c., zasądzając zgodnie z żądaniem powoda odsetki umowne od kwoty niespłaconego kapitału od dnia 10 maja 2018 roku do dnia zapłaty oraz odsetki ustawowe za opóźnienie od pozostałej zasądzonej kwoty od dnia 11 maja 2018 roku do dnia zapłaty. O kosztach procesu sąd orzekł zgodnie z zasadą stosunkowego rozdzielenia kosztów, wyrażoną w treści art. 100 k.p.c. Jako koszty powoda niezbędne do celowego dochodzenia prawa zaliczono: opłatę sądową od pozwu w wysokości 30,00 zł, koszty opłaty skarbowej od pełnomocnictwa 17,00 zł, łącznie 47,00 zł. Wobec faktu, iż powództwo zostało uwzględnione w części (43%), pozwana została zobowiązana do zapłaty na rzecz powoda kwoty 20,21 zł – stosownie do wyniku sprawy. O zwrocie nienależnie pobranej opłaty sądowej od pozwu w kwocie 246,00 zł Sąd orzekł na podstawie art. 80 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2018r. poz. 300). W myśl art. 333 § 1 pkt 3 k.p.c. Sąd z urzędu nadaje wyrokowi zaocznemu uwzględniającemu powództwo rygor natychmiastowej wykonalności. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd nadał wydanemu wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.