2 k.c.; 2. art.
poprzez uznanie, że postanowienia dotyczące świadczenia wykupu kształtowały prawa powoda w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interes, w szczególności poprzez dokonanie oceny przez pryzmat naruszenia dobrych obyczajów i interesów przeciętnego konsumenta, a nie osoby występującej indywidualnie z powództwem, w szczególności faktu posiadania przez Powoda wiedzy pozyskanej zarówno od agenta, jak i na szkoleniach dotyczących umów ubezpieczenia na życic z UFK, m.in. w przedmiocie konstrukcji takich umów, wiążącego się z nimi ryzyka inwestycyjnego, przy czym dostrzeżenie tych okoliczności powinno prowadzić do wniosku, iż nie doszło do rażącego naruszenia interesu powoda, który poziomem swojej wiedzy wykracza poza standardy przeciętnego konsumenta i w związku z tym nie powinna zostać mu przyznana ochrona wynikająca z przepisów o niedozwolonych postanowieniach umownych; 3) art. 5 k.c. w zw. z art. 405 k.c. poprzez nieuwzględnienie faktu otrzymania przez powoda dodatkowej alokacji w wysokości 1.500 zł i nadużycia prawa z jego strony za sprawą żądania równowartości tejże kwoty, co jest nakierowane na bezpodstawne wzbogacenie powoda względem pozwanej; 4) art. 385 2 k.c. poprzez jego błędną interpretację i niezastosowanie w sprawie tj. dokonanie indywidualnej kontroli wzorca umownego z pominięciem reguły interpretacyjnej wyznaczonej przez przepisy prawa, w tym w szczególności bez dokonania oceny zgodności postanowień umowy z dobrymi obyczajami według stanu z chwili zawarcia umowy, biorąc pod uwagę jej treść, okoliczności zawarcia oraz uwzględniając umowy pozostające w związku z umową obejmującą postanowienie będące przedmiotem oceny, w tym kwestii długoterminowości umowy (30 lat) oraz zadeklarowania składki w wysokości 6.000 zł rocznie; 5) art. 30a ust. 5 w zw. z art. 24 ust. 15a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy po stronie pozwanej powstał obowiązek zapłaty zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych w związku z zyskiem Powoda z przedmiotowej umowy; 6) art. 385 § 1 k.c. w zw. z art. 18 ust. 2 DzUbezpU, poprzez nieuwzględnienie przy ocenie naruszenia dobrych obyczajów faktu, że zakłady ubezpieczeń są zobligowane tak tworzyć warunki umów, aby bezwzględnie zabezpieczyć pewność wykonywania wszystkich swoich umownych zobowiązań; 7) art. 385 2 k.c. w zw. z art. 65 § 2 k.c., poprzez jego błędną interpretację i niezastosowanie w sprawie, tj. dokonanie indywidualnej kontroli wzorca umownego z pominięciem reguły interpretacyjnej wyznaczonej w art. 153 DzUbezpU, poprzez jej niezastosowanie i przyjęcie, iż pozwana, jako zakład ubezpieczeń, nie ma prawa pokrycia kosztów prowadzonej działalności ze środków wpłaconych przez powoda jako składki z tytułu zawartych umów ubezpieczenia; II. naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy tj. : 8) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie oceny dowodów: raportu prowizyjnego i kosztowego odnośnie poniesionych przez pozwaną kosztów prowizji i ustalenie ich na poziomic 1.200 zł, w sposób sprzeczny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, wobec wskazania wprost we wzmiankowanych dokumentach, iż koszty prowizji wyniosły 6.003,77 zł, co doprowadziło do naruszenia art. 3851 § 1 k.c. w zw. art. 18 ust. 2 DzUbczpU oraz art. 153 DzUbezpU oraz §2 ust. 1 pkt. 19-21 oraz art. 16 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2009 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji (Dz. U. nr 226 poz. 1825 — dalej „Rozporządzenie”) (brak uwzględnienia przy ocenie naruszenia dobrych obyczajów faktu, że zakłady ubezpieczeń są zobligowane tak tworzyć warunki umów, aby bezwzględnie zabezpieczyć pewność wykonywania wszystkich swoich umownych zobowiązań); III. Ponadto z ostrożności procesowej, na wypadek uznania przez Sąd Odwoławczy, że pozwana nie była uprawniona do zatrzymania części środków znajdujących się na rachunku ubezpieczeniowym powoda a roszczenie powoda ma podstawę w bezpodstawnym wzbogaceniu, zarzucił Wyrokowi następujące naruszenia prawa materialnego: 9) art. 409 k.c., poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie faktu, że pozwana, w świetle znajdującej się w aktach dokumentacji kosztowej, zużyła korzyść uzyskaną od powoda w taki sposób, że nie była wzbogacona o różnicę pomiędzy wartością rachunku ubezpieczeniowego a wypłaconym świadczeniem wykupu; 10) art. 455 k.c. w zw. z art. 817 § 1 k.c. poprzez zasądzenie odsetek od dnia 28 stycznia 2017 r., podczas gdy roszczenie o zwrot świadczenia nienależnego ma charakter bezterminowy i do pozostawania przez dłużnika w opóźnieniu wymagane jest wcześniejsze jego wezwanie, a odsetki należałoby ewentualnie liczyć najwcześniej od 31 dnia następującego po dniu doręczenia pozwanej wezwania do zapłaty. W związku z powyższym, wniósł o: i. przeprowadzenie rozprawy apelacyjnej; ii. zmianę wyroku poprzez: a. oddalenie powództwa w całości; b. zasądzenie od Powoda na rzecz Pozwanej kosztów postępowania za I instancję, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych - zgodnie z wnioskiem złożonym przed Sądem a quo\ iii. zasądzenie od Powoda na rzecz Pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na apelację pełnomocnik powoda wnosił o: 1. oddalenie apelacji pozwanej w całości, 2. zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu przed Sądem II Instancji według norm przepisanych, 3. rozpoznanie sprawy przed Sąd II instancji na rozprawie; Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Podzielając ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji, Sąd Okręgowy uznał zarzuty podniesione w apelacji za nieuzasadnione poza jedynym zarzutem dotyczącym naruszenia art.5 k.c. w związku z art.405 k.c. polegającym na nieuwzględnieniu faktu otrzymania przez powoda dodatkowej alokacji w wysokości 1500 zł i nadużycia prawa z jego strony za sprawą żądania tej kwoty. Mając na względzie cały zebrany w sprawie materiał dowodowy Sąd Okręgowy przyjmuje za własne ustalenia Sądu Rejonowego, czyniąc je podstawą swojego orzeczenia. W ocenie Sądu Okręgowego fakty wynikające z ustaleń Sądu Rejonowego, są wystarczające dla rozpoznania niniejszej sprawy. Tym samym Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do podzielenia podnoszonego w apelacji zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy w całości akceptuje ocenę dowodów, dokonaną przez Sąd Rejonowy jako zgodną z doświadczeniem życiowym i zasadami logiki, a zatem pozostającą pod ochroną art. 233 § 1 k.p.c. Uchybienia temu przepisowi strona pozwana upatrywała w zaniechaniu dokonania przez Sąd wszechstronnej oceny materiału dowodowego odnośnie poniesionych przez pozwaną kosztów prowizji i ustalenia ich na poziomie 1200 zł wobec wskazania w raportach prowizyjnym i kosztowym iż koszty te wyniosły 6000,37 zł. Tak sformułowany zarzut nie mógł zyskać aprobaty Sądu odwoławczego. Przede wszystkim wskazać należy, iż Sąd Rejonowy czynił ustalenia w zakresie faktów, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i prawidłowo ocenił wysokość poniesionych przez pozwanego kosztów prowizyjnych. Wysokość kosztów przedstawiona przez pozwanego (6000,37 zł ) nie została udowodniona, są to jedynie twierdzenia nie poparte żadnymi dowodami. Nie można też zgodzić się z powołanym przez stronę pozwaną zarzutem naruszenia art.
k.c. w związku z art. 18 ust. 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, poprzez nieuwzględnienie przy ocenie naruszenia dobrych obyczajów faktu, że zakłady ubezpieczeń są zobligowane tak tworzyć warunki umów, aby bezwzględnie zabezpieczyć pewność wykonywania wszystkich swoich umownych zobowiązań. Powyższy cel nie może jednak być osiągany kosztem naruszania dobrych obyczajów i usprawiedliwionych interesów ubezpieczających. Sąd Rejonowy nie naruszył też przepisów art. 153 ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz § 2 ust. 1 pkt. 19-21 oraz art. 16 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2009 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji albowiem nie były one prawną podstawą rozstrzygnięcia niniejszego sporu, który nie dotyczył praw strony pozwanej do pokrywania kosztów prowadzonej działalności ze środków wpłaconych przez powoda . Niesłuszne są również zarzuty naruszenia prawa materialnego zawarte w punktach 1,2 i 4 apelacji. Nie sposób się zgodzić ze stanowiskiem pozwanego iż świadczenie wykupu jest głównym świadczeniem pozwanej na rzecz powoda. Przyjęcie, że świadczenie wykupu nie było głównym świadczeniem łączącej strony umowy, pozwalało Sądowi Rejonowemu na przeprowadzenie kontroli spornych postanowień ogólnych warunków ubezpieczenia dotyczących świadczenia wykupu przez pryzmat art.
Z art.
wynika, że postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy, przy czym strony są związane umową w pozostałym zakresie. Skutkiem zastosowania w umowie lub wzorcu niedozwolonych postanowień umownych jest brak mocy wiążącej tych postanowień, przy zachowaniu skuteczności innych części umowy lub wzorca. W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, że rażące naruszenie interesów konsumenta w rozumieniu art.
oznacza nieusprawiedliwioną dysproporcję praw i obowiązków na jego niekorzyść w określonym stosunku obligacyjnym, natomiast działanie wbrew dobrym obyczajom wyraża się w tworzeniu przez partnera konsumenta takich klauzul umownych, które godzą w równowagę kontraktową tego stosunku (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2005 r., I CK 832/04, Biuletyn SN 2005/11/13). Strona pozwana jako podmiot profesjonalny i mający wyłączny wpływ na treść ukształtowanego wzorca winna była zadbać o takie jego sformułowania, aby nie narazić się na zarzut sprzeczności z dobrymi obyczajami i rażące naruszenie interesów konsumenta. Skoro zaś tego nie uczyniła, nie może obecnie powoływać się na poniesione przez siebie koszty. W szczególności brak jest zatem podstaw do pomniejszenia świadczenia powoda o wysokość rzeczywiście poniesionych przez stronę pozwaną kosztów. Takie ukształtowanie stosunku umownego stanowi swoistą sankcję dla przedsiębiorcy za ukształtowanie praw i obowiązków konsumenta w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, w sposób rażąco naruszający jego interes. Przede wszystkim wskazać należy, iż Sąd Rejonowy czynił ustalenia w zakresie faktów, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i prawidłowo ocenił postępowanie powoda, który przed podpisaniem umowy powziął informacje na temat produktu ubezpieczeniowego na podstawie oświadczeń uzyskanych od agenta. Podkreślić tutaj należy iż powód nie otrzymał od pozwanego przy zawieraniu umowy OWU, odebrał jedynie polisę. Nietrafny jest również zarzut błędnego zasądzenia daty odsetek – wezwanie do zapłaty wpłynęło do pozwanego 21 grudnia 2016 r. zatem pozwany pozostawał w zwłoce ze spełnieniem świadczenia od dnia 22 stycznia 2017 r. Trafny jest natomiast zarzut naruszenia art. 5 k.c. w zw. z art. 405 k.c. Powód swoim żądaniem objął również zwrot kwoty 1500 zł wypłaconej mu przez pozwaną, pozostającą w uprawnionym przekonaniu, że umowa dotrwa do końca okresu na jaki została zawarta. Kwota ta została przyznana powodowi tytułem tzw. dodatkowej alokacji. Należy zgodzić się z poglądem skarżącego, że pozwana nie przyznałaby powodowi żadnej dodatkowej gloryfikacji mając świadomość, że dojdzie do rozwiązania umowy przed czasem na jaki została zawarta, w jakim miała przynosić zyski. Zasądzenie tej kwoty prowadziłoby do niczym uzasadnionego wzbogacenia się powoda względem pozwanej. W ocenie Sądu Okręgowego jest to nadużycie prawa podmiotowego, działanie sprzeczne z dobrymi obyczajami i zasadami współżycia społecznego. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd Okręgowy na podstawie art. 386 §1 k.p.c. częściowo zmienił zaskarżony wyrok obniżając zasądzoną przez Sąd Rejonowy kwotę o sumę 1500 zł (dodatkowej alokacji) z kwoty 5715 zł do kwoty 4215 zł Konsekwencją powyższej zmiany była zmiana pozostałych rozstrzygnięć w zakresie kosztów sądowych. Sąd na podstawie art. 386 §1 k.p.c. zmienił zatem rozstrzygnięcie o kosztach procesu miedzy stronami i dokonał stosunkowego rozliczenia tych kosztów za pierwszą instancję w oparciu o art. 100 k.p.c. obniżając zasądzone w punkcie 3 koszty procesu od pozwanego na rzecz powoda do kwoty 461,86 zł (przy uwzględnieniu, że powód wygrał w 58% proces) oraz zasadził kwotę 336,78 tytułem zwrotu kosztów za instancję odwoławczą SSA w SO Arkadiusz Lisiecki SSO Dariusz Mizera SSR Sławomir Forenc
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.