Sygn. akt. II C 193/16 UZASADNIENIE W pozwie z dnia 22 lutego 2016 roku, małoletni powód K. R., reprezentowany przez przedstawicielkę ustawową – matkę M. R., wniósł o zasądzenie na swoją rzecz od pozwanego Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w W.: kwoty 200’000 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 25 września 2015 roku do dnia zapłaty, tytułem częściowego zadośćuczynienia pieniężnego za krzywdę doznaną w wyniku uszkodzenia ciała i rozstroju zdrowia, będących następstwem wypadku komunikacyjnego jakiemu uległ w dniu 9 maja 2015 roku oraz renty z tytułu zwiększonych potrzeb w kwocie po 3’240 zł miesięcznie, począwszy od sierpnia 2015 roku, na przyszłość, płatnej do 10-go dnia każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat. Nadto powód wniósł o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa. (pozew, k. 3-18) W odpowiedzi na pozew, Towarzystwo (...) S.A. w W., w pierwszej kolejności wniosło o odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt. 3 k.p.c. oraz o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, ewentualnie o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Strona pozwana podniosła zarzut przyczynienia się opiekunów prawnych małoletniego powoda do powstania szkody w 90%. (odpowiedź na pozew, k. 280-290) Pismem z dnia 27 lutego 2018 roku powód wskazał, iż ogranicza roszczenia rentowe i domaga się: - za miesiąc maj 2015 roku 514 zł na które składa się opieka osób trzecich i leki przeciwbólowe; -za miesiąc czerwiec 2015 roku 2430 zł na które skład się opieka osób trzecich, psychoterapia, koszt dojazdów i leków neurologicznych; -za okres od lipca do grudnia 2015 roku 2612 zł na które składa się opieka osób trzecich, rehabilitacja, psychoterapia, koszty dojazdów i leków neurologicznych; -za okres od stycznia do sierpnia 2016 roku 2660 zł na które składa się opieka osób trzecich, psychoterapia, koszty dojazdów i leków neurologicznych; -za okres od sierpnia do grudnia 2016 roku 1340 zł na które składa się opieka osób trzecich, psychoterapia, koszty dojazdów i leków neurologicznych; -za okres od stycznia do sierpnia 2016 roku 2660 zł na które składa się opieka osób trzecich, psychoterapia, koszty dojazdów. -za okres od stycznia do lutego 2017 roku 1300 zł na które składa się, psychoterapia, koszty dojazdów i leków neurologicznych. Powód w wymienionym piśmie oświadczył, iż dochodzi roszczeń rentowych do lutego 2017 roku włącznie. Podał, iż wydatkował na rehabilitację po 500 zł miesięcznie, zaś koszt zajęć na basenie kształtował się na poziomie 52 zł miesięcznie, zatem łącznie na ten cel w okresie od lipca do grudnia 2015 wydatkował po 552 zł miesięcznie. (pismo, k.658-661) Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny, W dniu 9 maja 2015 roku, około godziny 15:30, w miejscowości G., na drodze przebiegające z miejscowości Ż. do miejscowości Z. miał miejsce wypadek komunikacyjny. Kierujący rowerem powód, wyjeżdżając z posesji o nr (...) nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu jadącemu w kierunku miejscowości Z. pojazdowi marki F. (...) o nr rej. (...), kierowanemu przez W. S., w wyniku czego doszło do zderzenia obu pojazdów i potrącenia 8-letniego wówczas powoda. (notatka urzędowa KPP w K., k.25-27, odpis skrócony aktu urodzenia powoda, k.266) Z miejsca zdarzenia powód został przetransportowany przez Lotnicze Pogotowie (...) do Instytutu Centrum (...) w Ł.. Powód został przyjęty na Pododdział Anestezjologii i Intensywnej Terapii Pediatrycznej. Znajdował się w stanie ciężkim, był zaintubowany i wentylowany mechanicznie. Rozpoznano u niego uraz wielonarządowy, stłuczenie płuca lewego, uraz czaszkowo – mózgowy, stłuczenia mózgu, złamanie porzynasady kości łokciowej lewej, złamanie wyrostka łokciowego lewego. W dniu 16 maja 2015 roku, powód przeszedł zabieg operacyjny – zespolono złamany wyrostek łokciowy metodą Webera. Po zabiegu kończynę uruchomiono w opatrunku gipsowym ramienno – dłoniowym. W dniu 18 maja 2015 roku, powód został ekstubowany. W dniu 20 maja 2015 r., K. R. został przeniesiony do Oddziału Neurologii (...) w Ł.. Chłopiec był przytomny, znajdował się w stanie stabilnym, był wydolny krążeniowo i oddechowo. W dniu 3 czerwca 2015 roku, został wypisany do domu, z poprawą stanu ogólnego, z zalecanymi systematycznej kontroli w poradniach: Okulistycznej, Neurologicznej i Neurochirurgicznej oraz zaleceniem zgłoszenia się do Kliniki (...). W okresie od 30 czerwca do 2 lipca 2015 roku, powód przebywał w Klinice (...). Powodowi zdjęto wówczas gips i wdrożono leczenie usprawniające. (dokumentacja medyczna Lotniczego Pogotowia (...), k.29, karty informacyjne (...) w Ł., k. 39-52, historia choroby, k. 53-70, dokumentacja medyczna, k. 71-72, 306-318; zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e- protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Po wyjściu ze szpitala powód uczył się na nowo chodzić. Potrzeby fizjologiczne załatwiał w pieluchy. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k.711v) Po wypadku powód pozostawał pod opieką poradni ortopedycznej. Od lipca 2015 roku powód korzystał z zabiegów rehabilitacyjnych. Zabiegi odbywały się dwa razy w tygodniu, w Ż., w prywatnym gabinecie. Koszt rehabilitacji wynosił 400-500 zł. W lutym 2016 roku powód poniósł z tego tytułu wydatek w wysokości 520 zł. Powód korzystał również z terapii psychologicznej w prywatnym gabinecie w K.: odbywała się terapia rodzinna oraz indywidualna. Wizyty odbywały się 4-5 razy w miesiącu przez okres 2 lat, koszt psychoterapii wynosił ok. 200 zł za sesję. Powód odbył 5 sesji w czerwcu 2015 roku (640 zł), 10 spotkań we wrześniu i grudniu 2015 (po 1’000 zł) w styczniu 2016 – 5 spotkań (500 zł) i w marcu 2016 roku (10 spotkań – 100 zł). Następie powód korzystał z pomocy szkolnego psychologa. Powód przyjmował lek nootropil. Koszt miesięcznej kuracji wynosił 30 zł. (opinia Niepublicznej Poradni (...) w K., k. 240-241; dokumentacja medyczna, k. 561-565, rachunki, k. 255,259,260,261,262, 321; 662,663; zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Na rehabilitację i terapię psychologiczną powód był zawożony przez rodziców samochodem osobowym V. (...). Rehabilitacja odbywała się 3 km od miejsca zamieszkania powoda. Na terapię psychologiczną powód był zawożony do K., ok. 25 km od swojego miejsca zamieszkania. W K. powód korzystał czasem z basenu. Wyjazdy na basen obywały się także przed wypadkiem z 9 maja 2015 roku. Często wyjazdy na basen były łączone z wizytami u lekarzy. Koszt jednej godziny zajęć basenowych wynosił 13 zł. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:13:34, k. 712) Po wypadku, powód przez długi czas bał się sam spać, musiał mieć w nocy zapaloną lampkę, moczył się do łóżka. Miał obawy przed wychodzeniem na ulicę. Chłopiec napotykał na trudności w nauce, miewał problemy z koncentracją. Korzystał z nauczania indywidualnego. Do chwili obecnej uczęszcza na zajęcia wyrównawcze. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Przed wypadkiem powód jeździł do szkoły (oddalonej o ok. 2 km od jego miejsca zamieszkania) autobusem. Obecnie jest tam zawożony samochodem. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:13:34, k. 712 Matka powoda zrezygnowała z pracy, ażeby zająć się synem. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Powód w związku z problemami z pamięcią przyjmuje lek Nootropil. Jest on przepisywany przez lekarza rodzinnego. Miesięczny wydatek z tego tytułu to kwota 30 zł. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:13:34, k. 712) Orzeczeniem z dnia 14 lipca 2015 roku, powód został uznany za osobę niepełnosprawną. (orzeczenie o niepełnosprawności, k.238-239) Powód półtora roku przed wypadkiem przebył złamanie kłykcia bocznego kości ramiennej lewej leczone operacyjnie. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:13:34, k. 712) Kierujący rowerem K. R. wyjechał z posesji na drogę publiczną nie zachowując szczególnej ostrożności w wyniku czego nie ustąpił pierwszeństwa pojazdowi jadącemu drogą. Kierowca jadącego drogą samochodu F. (...) wykonał manewr zmiany kierunku jazdy dla ominięcia rowerzysty, jednak nie zdołał ominąć rowerzysty. Samochód uderzył zderzakiem przednim (pod reflektorem prawym) w przednie koło roweru. W wyniku uderzenia rowerzysta uderzył w prawy bok pojazdu oraz głową w szybę przednią samochodu. Poruszający się rowerem powód, w momencie zdarzenia naruszył art. 17 pkt. 2 Prawa o ruchu drogowym mówiący o tym, że „kierujący pojazdem, włączając się do ruchu, jest obowiązany zachować szczególną ostrożność oraz ustąpić pierwszeństwa innemu pojazdowi lub uczestnikowi ruchu”. Spowodował on powstanie stanu zagrożenia poprzez to, że nie zachował szczególnej ostrożności oraz nie ustąpił pierwszeństwa nadjeżdżającemu pojazdowi przez co doprowadził do kolizji z samochodem. ( pisemna opinia biegłego W. W., k. 474-483; ustna opinia uzupełniająca, e-protokół, k. 535, adnotacja – 00:01:29,, k. 521v) Prędkość uczestniczącego w zdarzeniu samochodu F. (...) wynosiła ok. 40 km/h. Prędkości obu pojazdów uczestniczących w zdarzeniu były zdecydowanie mniejsze od prędkości dopuszczalnej w miejscu wypadku. (pisemna opinia biegłego W. W., k.474-483; ustna opinia uzupełniająca, e-protokół, k. 535, adnotacja – 00:01:29, 00:07:50, k. 521v) Dziecko w wieku 8 lat nie powinno bez opieki osoby dorosłej jechać rowerem po drodze publicznej. Zgodnie z art.2 pkt. 18 Prawa o ruchu drogowym osoba w wieku do 10 lat kierująca rowerem pod opieką osoby dorosłej jest pieszym. Zgodnie z art. 8.1 pkt 10 ustawy z dnia 5.01.2011 roku o kierujących pojazdami dla uzyskania uprawnień do kierowania rowerem wymagany jest minimalny wiek 10 lat. ( pisemna opinia biegłego W. W., k. 474-483; ustna opinia uzupełniająca, e-protokół, k. 535, adnotacja – 00:01:29,, k. 521v) W momencie zdarzenia na podwórku przebywał ojciec powoda. Matka powoda nie była świadkiem wypadku syna. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Powód posiada starsze rodzeństwo – siostrę w wieku 16 lat. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k. 213, adnotacja – 00:13:34, k.712) Zdarzało się, że K. opuszczał miejsce swojego zamieszkania i udawał się za wiedzą rodziców, do rodziny zamieszkującej w sąsiedztwie. (zeznania przedstawicielki ustawowej powoda, e-protokół, k.213, adnotacja – 00:03:40, k. 711v) Z punktu widzenia ortopedii w wyniku wypadku w dniu 9 maja 2015 r. małoletni K. R. doznał złamania wyrostka łokciowego kości łokciowej lewej. Uraz łokcia nałożył się na skutki poprzedniego złamania w obrębie stawu łokciowego – złamania kłykcia bocznego kości ramiennej, jakiego powód doznał w wieku 6 lat. Trwały uszczerbek na zdrowiu w związku z urazem łokcia wynosi 5 %, wg punktu 119b załącznika do Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18.12.2002 r. Stwierdzone u powoda zwiększenie kąt koślawości łokcia spowodowane jest przebytym złamaniem kłykcia bocznego. Złamanie wyrostka łokciowego nie wpływa na odchylenia osi stawu łokciowego. Zakres cierpień fizycznych w związku z doznanym urazem ortopedycznym był znaczny w okresie pierwszych dwóch tygodni po zdarzeniu. Cierpienia te związane były z bólem towarzyszący złamaniu kości i zabiegiem operacyjnym. W związku z przebytym urazem ortopedycznym powód nie wymagał leczenia farmakologicznego. W związku z przebytym złamaniem wyrostka łokciowego lewej kończyny górnej powód wymagał dodatkowej pomocy rodziców (w zakresie takich czynności, jak mycie i ubieranie) w wymiarze ok. 2 godzin w okresie pierwszości 7 tygodni po wypadku, a następnie, po zdjęciu unieruchomienia gipsowego - przez okres 1 miesiąca, w wymiarze 1 godziny dziennie. Proces leczenia ortopedycznego po urazie u powoda zakończył się. Rokowanie na przyszłość jest dobre. (pisemna opinia biegłego J. F., k. 557-559) Z punktu widzenia neurologii, w wyniku wypadku z dnia 9 maja 2015 roku, powód doznał urazu uogólnionego, w tym głowy, ze stłuczeniem mózgu. U małoletniego powoda nie doszło do trwałych uszkodzeń tkanki mózgowej. W badaniu neurologicznym nie stwierdzono niedowładów i zaburzeń padaczkowych. Powód wymagał leczenia Piractemamem, celem poprawy koncentracji i skupienia uwagi. Wydatek z tego tytułu to około 40 zł miesięcznie, w okresie jego przyjmowania, w trakcie opieki w Poradni Neurologii Dziecięcej. Małoletni obecnie wymaga wizyt u neurologa – raz na 6 miesięcy. Powód wymaga okresowo badania EEG i w zależności od wyniku, podjęcia decyzji terapeutycznej. Ewentualne zalecenia lekowe mogą być zrealizowane przez lekarzy pediatrów. (pisemna opinia biegłego M. N., k. 590-598) Z punktu widzenia pulmonologii, w wypadku komunikacyjnym z dnia 9 maja 2015 roku, powód doznał stłuczenia płuc – pod postacią stłuczenia dwóch tj. 6 i 10 segmentów płuca lewego. Długotrwały uszczerbek na zdrowiu powoda, wynikający z uszkodzenia tkanki płucnej, (bez niewydolności oddechowej), wynosi 10 %, na podstawie punktu 61a załącznika do Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18.12.2002 r. Po zakończeniu leczenia szpitalnego małoletni nie wymagał dodatkowego leczenia. Proces leczenia powoda zakończył się podczas hospitalizacji. Rokowania co do stanu zdrowia powoda a przyszłość są dobre. (pisemna opinia biegłej A. M., k. 538-539) Z punktu widzenia rehabilitacji medycznej, powód w przedmiotowym wypadku doznał stłuczenia mózgu, stłuczenia lewego płuca i złamania porzynasady bliższej kości łokciowej lewej. Trwały uszczerbek na zdrowiu powoda, wynosi 6 %, na podstawie punktu 118a załącznika do Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18.12.2002 r. (złamania wyrostka łokciowego lewej kości łokciowej wygojonego z przykurczem wyprostnym stawu łokciowego i zanikami mięśniowymi przedramienia i ramienia). Cierpienia fizyczne powoda początkowo były znaczne i spowodowane były bólem miejscowym, przeprowadzonym zabiegiem operacyjnej repozycji oraz stabilizacji 2 drutami i popręgiem oraz nieruchomieniem w ciężkim opatrunku gipsowym dłoniowo-ramiennym. Po usunięciu gipsu w dniu 30.06.2015 r. zmniejszyły się do niewielkich z nasilaniem do miernych podczas ćwiczeń usprawniających zmierzających do zniesienia przykurczów w stawie łokciowym i nadgarstku. Po wygojeniu rany i po usunięciu zespolenia wewnętrznego, powód wymagał wdrożenia w trybie pilnym kinezyterapii prowadzonej przez wykwalifikowanego fizjoterapeutę, w systemie ciągłym, do czasu uzyskanie maksymalnie możliwej poprawy (po 6 tygodniowym unieruchomieniu kończyny w gipsie dłoniowo - ramiennym u powoda powstały przykurcze w stawie łokciowym i nadgarstku). Z powodu odległych terminów na fizjoterapię refundowaną przez NFZ, powód był usprawniany co 2-gi dzień w prywatnym gabinecie fizjoterapii, w pozostałe dni wykonywał ćwiczenia z pomocą opiekuna wg wskazówek fizjoterapeuty oraz uczęszczał na basen. Koszt jednej terapii obejmującej ćwiczenia usprawniające to 40 zł i masaż - 10 zł. Koszt 1 godziny korzystania z basenu wynosi średnio 13 zł. Po opuszczeniu szpitala z powodu bólów łokcia lewego, powód przez 1-2 miesięcy przyjmował doraźnie leki przeciwbólowe ogólnodostępne. Miesięczny koszt leków nie przekraczał 10 zł. Z powodu unieruchomienia kończyny górnej lewej w opatrunku gipsowym dłoniowo-ramiennym, powód po opuszczeniu szpitala wymagał pomocy ze strony osób trzecich w czynnościach higienicznych, ubieraniu się oraz wszystkich codziennych czynnościach wymagających oburęczności, w wymiarze 3 godzin dziennie. Po odstawieniu gipsu, z powodu przykurczów w stawie łokciowym i nadgarstku nadal wymagał pomocy osób trzecich w w/w czynnościach codziennych w wymiarze 2 godzin dziennie. Od września 2016 r. powód, nie wymaga pomocy osób trzecich w w/w czynnościach. Proces leczenia i rehabilitacji po złamaniu porzynasady bliższej kości łokciowej lewej został zakończony z zadawalającym rezultatem. Deformacja stawu łokciowego i ograniczenie ruchomości mają charakter utrwalony, jednak w istotnym zakresie nie upośledzają sprawności ogólnej narządów ruchu powoda. Ze względu na doznane w dniu 9 maja 2015 roku złamanie porzynasady bliższej kości łokciowej oraz złamanie kłykcia bocznego kości ramiennej lewej około roku przed przedmiotowym wypadkiem, powód jest zagrożony szybkim rozwojem mian zwyrodnieniowych stawu łokciowego. (pisemna opinia biegłej G. B., k. 613-618) W aspekcie neuropsychologicznym, skutki zdarzenia z dnia 9 maja 2015 r. w niewielkim stopniu wpływają na funkcjonowanie powoda. Jego obecną kondycję psychiczną można ocenić jako dobrą. Samoistne procesy kompensacyjne zachodzące w mózgu połączone z koniecznością stałej nauki w szkole i innych zajęć wymagających sprawności intelektualnej doprowadziły do bardzo dużej poprawy jego funkcjonowania. Aktualny potencjał intelektualny powoda jest w granicach wartości średnich - sprawność myślenia i rozwiązywania problemów powyżej przeciętnej. U powoda utrzymuje się niewielkie osłabienie bezpośredniej pamięci zarówno wzrokowej jak i werbalnej oraz długotrwałej koncentracji uwagi. Można to uznać za konsekwencje przebytego urazu głowy doznanego w zdarzeniu z 9 maja 2015 roku. Najlepszą metodą na zmniejszenie tych deficytów jest kontynuacja nauki, ewentualna pomoc w postaci korepetycji oraz umożliwienie chłopcu rozwijanie zainteresowań. Powód nie wymaga specjalistycznej terapii. Ewentualne problemy można zgłaszać i korygować w ramach opieki w Poradni P. - Pedagogicznej opiekującej się jego szkołą. Rokowania na przyszłość co do stanu zdrowia psychicznego powoda należy uznać za dobre. (pisemna opinia biegłego L. S., k. 541-542, ) Z punktu widzenia psychiatrii, konsekwencją doznanego przez powoda w wypadku z dnia 9 maja 2015 roku urazu czaszkowo – mózgowego jest pogorszenia funkcji poznawczych, a tym samym pojawienie się problemów z nauką, pogorszenie pamięci, koncentracji, uwagi. Z powodu zaburzeń adaptacyjnych (które utrzymywały się u powoda przez ok. rok czasu, a następnie stopniowo się wycofywały) powód doznał długotrwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 5 %, wg punktu 10 A załącznika do Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18.12.2002 roku. Powód nie był leczony psychiatrycznie. Z uwagi na dobre funkcjonowanie chłopca nie ma aktualnie wskazań do wizyt u psychiatry lub psychologa. Leczenie psychiatryczne jest dostępne w ramach NFZ, nie wymaga się skierowania do lekarza psychiatry. Rokowania na przyszłość powoda są pozytywne. (pisemna opinia biegłego K. F. – O., k. 621-626; ustna opinia uzupełniająca, e-protokół, k. 677, adnotacja – 00:02:29, k. 675v) Z punktu widzenia chirurgii plastycznej, wskutek wypadku 9 maja 2015 roku, powód doznał pooperacyjni blizny lewego łokcia. Stały uszczerbek na zdrowiu będący wynikiem istniejących zniekształceń bliznowatych okolicy lewego łokcia wynosi 2% - per analogiam do punktu 19A (uszkodzenie powłok twarzy – blizny i ubytki) załącznika do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 roku. Blizna nie powoduje zaburzeń czynnościowych, jest blizną dojrzałą (od operacji mięły trzy lata) – nie wymaga ani leczenia ani specjalnej pielęgnacji. Nie jest możliwe całkowite usunięcie istniejącej blizny ani na drodze leczenia operacyjnego, ani leczenia zachowawczego. Możliwości korekty chirurgicznej tzn. poprawy wyglądu blizny również są bardzo ograniczone, ponieważ blizna jest linijną blizną pooperacyjną. Ewentualny zabieg korekcyjny nie gwarantuje uzyskania trwałego dobrego rezultatu (zwężenia blizny), ponieważ blizna znajduje się w miejscu narażonym na ciągły ruch i może ulec wtóremu rozciągnięciu. Zabiegi plastyczne zniekształceń pourazowych wykonywane są w oddziałach chirurgii plastycznej nieodpłatnie w ramach umowy z NFZ. (pisemna opinia biegłego T. Z., k. 683-685) W sprawie naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, zaistniałego w dniu 9 maja 2015 roku, w miejscowości G. (gm. Ż.), gdzie obrażeń ciała doznał K. R., tj. o czyn z art. 177 § 1 kk Komenda Powiatowa Policji w K. wszczęła dochodzenia, które postanowieniem z dnia 14 lipca 20-15 roku umorzono, wobec braku znamion czynu zabronionego, na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. (postanowienie o umorzeniu dochodzenia z 14.07.2015 r., k.27) Pojazd marki F. (...) o nr rej. (...) w dniu 9 maja 2015 r. posiadał ubezpieczenie z tytułu odpowiedzialności cywilnej w pozwanym towarzystwie ubezpieczeniowym. W dniu 20 sierpnia 2015 r. powód zgłosił szkodę ubezpieczycielowi domagając się wypłaty zadośćuczynienia w wysokości 1.000.000,00 zł, odszkodowania za szkodę rzeczową w wysokości 3.805,98, odszkodowania za koszty opieki osób trzecich w okresie od 3 czerwca 2015 r. do 30 czerwca 2015 r. oraz od 2 lipca 2015 r. do 31 lipca 2015 r. w wysokości 6.272,00 zł oraz przyznania miesięcznej renty z tytułu zwiększonych potrzeb od sierpnia 2015 r. i na przyszłość w wysokości po 7.000,00 zł. Zgłoszenie szkody zostało doręczone pozwanemu w dniu 25 sierpnia 2015 r. Pozwany odmówił wypłaty odszkodowania i przyjęcia odpowiedzialności za przedmiotowe zdarzenie szkodzące ze względu wyłączną winę rodziców K. R.. (pismo z (...) z 10.08.2015 r., k. 424; wezwanie do zapłaty z dnia 20.08.2015 r., k.242- 247 , wraz z potwierdzeniem odbioru, k.248, pismo pozwanego z 18.09.2015 r., k.249- 250) Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dowodów, w szczególności w oparciu o opinie biegłych sądowych i dokumentację medyczną oraz zeznania przedstawicielki ustawowej powoda. Nie ulega wątpliwości, że dowód z opinii biegłych podlega ocenie przy zastosowaniu art. 233 § 1 k.p.c. - na podstawie właściwych dla jej przedmiotu kryteriów zgodności z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłego, podstaw teoretycznych opinii, a także sposobu motywowania oraz stopnia stanowczości wyrażonych w niej wniosków (por. postanowienie SN z dnia 7 listopada 2000 r., I CKN 1170/98, OSNC 4/2001, poz. 64). Złożone w rozpoznawanej sprawie opinie biegłych sądowych: z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych oraz sporządzone przez lekarzy specjalistów w swoich dziedzinach, odznaczają się pełną przydatnością dowodową w świetle powołanych kryteriów, zaś wszystkie, zgłaszane przez strony wątpliwości i zastrzeżenia do wniosków opinii zostały wyczerpująco wyjaśnione w opiniach uzupełniających. Sporządzone zostały zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą specjalną. Biegli lekarze różnych specjalności, przy wydawaniu opinii, dysponowali dokumentacją lekarską powoda, jak również przeprowadzili stosowne badania przedmiotowe. Biegli ocenili procentowy uszczerbek na zdrowiu w oparciu o załącznik do rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 grudnia 2002 roku w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania (Dz.U. Nr 234, poz. 1974). W sumie, stopień trwałego uszczerbku na zdrowiu powoda, ustalony łącznie, w oparciu o wszystkie powołane dowody z opinii biegłych sądowych lekarzy, wyniósł 13 %. Uszczerbek orzeczony przez biegłego pulmonologa (10%), oraz psychiatrę (5%) został określony jako jedynie długotrwały. Sąd Okręgowy zważył, co następuje, Na wstępie, należy zauważyć, że wbrew twierdzeniom strony pozwanej, w sprawie nie zachodzą okoliczności, które winny skutkować odrzuceniem pozwu. Rodzice powoda, nie muszą legitymować się zgodą sądu rodzinnego na występowanie w imieniu małoletniego w niniejszej sprawie. Zgodnie z treścią art. 98 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice są przedstawicielami ustawowymi dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka. Żadne z rodziców nie może reprezentować dziecka jedynie przy czynnościach prawnych między dziećmi pozostającymi pod ich władzą rodzicielską oraz przy czynnościach prawnych między dzieckiem a jednym z rodziców lub jego małżonkiem, chyba że czynność prawna polega na bezpłatnym przysporzeniu na rzecz dziecka albo że dotyczy należnych dziecku od drugiego z rodziców środków utrzymania i wychowania. Na gruncie niniejszej sprawy żadna z w/w sytuacji nie ma miejsca. Powództwo zasługuje na uwzględnienie jedynie częściowo. Zgodnie z art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Na podstawie art. 822 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Odpowiedzialność pozwanego wynika z ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152 ). Zgodnie z art. 34 ust. 1 wskazanej ustawy z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Stosownie do art. 35 ustawy, ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu. Sprawca wypadku ponosi odpowiedzialność za jego skutki na podstawie art. 436 k.c. w związku z art. 435 k.c. W granicach odpowiedzialności sprawcy szkody za szkodę odpowiada pozwany Zakład (...). Zgodnie z przepisem art. 362 k.c. jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności. Przyczynienie się poszkodowanego do powstania lub zwiększenia szkody ma miejsce wówczas, gdy szkoda jest skutkiem nie tylko zdarzenia, z którym ustawa łączy obowiązek odszkodowawczy innego podmiotu, ale także zachowania się samego poszkodowanego. Zachowanie się poszkodowanego jest więc w konstrukcji przyczynienia traktowane, jako adekwatna współprzyczyna powstania lub zwiększenia szkody (tak SN w wyroku z dnia 20 czerwca 1972 r., II PR 164/72, LEX nr 7098). U podłoża tej konstrukcji tkwi założenie, że jeżeli sam poszkodowany swoim zachowaniem wpłynął na powstanie lub zwiększenie szkody, słusznym jest, by poniósł konsekwencje swego postępowania. Jak podkreśla Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie, przyczynienie się w ujęciu art. 362 k.c. oznacza, że pomiędzy zachowaniem poszkodowanego a szkodą istnieje adekwatny związek przyczynowy. Wina lub oczywista nieprawidłowość (albo ich brak) po stronie poszkodowanego podlegają uwzględnieniu przy ocenie, czy i w jakim stopniu przyczynienie uzasadnia obniżenie odszkodowania (por. wyrok SN z 29 października 2008 r., IV CSK 228/08, niepubl.). Zgodnie z wypracowaną linią orzeczniczą jeżeli małoletni poszkodowany przyczynił się do wypadku lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia może zostać zmniejszony stosownie do okoliczności, do których, wobec wyłączenia winy, zalicza się ocena zachowania dziecka wg miernika obiektywnej jego prawidłowości. Zastosowany wzorzec zachowania powinien uwzględniać rodzaj zdarzenia, wiek, stopień świadomości i rozeznania małoletniej osoby (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 20 września 1975 r., sygn. akt III CZP 8/75). Kwestia przyczynienia się powoda do powstania szkody oraz stopień tego przyczynienia się były sporne. Według strony pozwanej, zachowanie małoletniego powoda oraz jego rodziców, którzy nie dopełnili w staranności w zakresie opieki i nadzoru nad małoletnim synem, stanowiły współprzyczynę szkody na poziomie 90%. Z opinii biegłego z zakresu ruchu drogowego W. W.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.