Sygn. akt V GC 653/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 listopada 2018 r. Sąd Rejonowy w Toruniu V Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSR Stanisław Dziurlikowski Protokolant: Stażysta Adrianna Albert po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2018 r. w Toruniu na rozprawie sprawy z powództwa (...) Spółka z o.o. z siedzibą w G. przeciwko (...) Towarzystwo (...) S.A. w Ł. o zapłatę I zasądza od pozwanego (...) Towarzystwo (...) S.A. w Ł. na rzecz powoda (...) Spółka z o.o. z siedzibą w G. kwotę 3660,29 zł (trzy tysiące sześćset sześćdziesiąt złotych dwadzieścia dziewięć groszy) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwot: - 630,96 zł (sześćset trzydzieści złotych dziewięćdziesiąt sześć groszy) od dnia 20 sierpnia 2018 r. do dnia zapłaty, - 3029,33 zł (trzy tysiące dwadzieścia dziewięć złotych trzydzieści trzy grosze) od dnia 31 maja 2016r. do dnia zapłaty, II zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1603,04 zł (tysiąc sześćset trzy złote cztery grosze) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt V GC 653/18 UZASADNIENIE wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 20 listopada 2018 r. Pozwem z dnia 6 lipca 2017 r. powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł. na rzecz powoda kwoty 3.029,33 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 31 maja 2016 r. do dnia zapłaty a także o zasądzenie zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu powód wskazał, że w dniu 17 maja 2016 r. miała miejsce szkoda komunikacyjna nr (...). Pozwany w toku procedury likwidacyjnej szkody sporządził kosztorysową kalkulację naprawy powstałych szkód z uwzględnieniem części alternatywnych zamiast części oryginalnych i ich urealnienie na kwotę 3.406,89 zł brutto. Powód wskazał, że prawidłowo ustalona wartość odszkodowania z uwzględnieniem części oryginalnych powinna wynosić 6.436,22 zł brutto. Zastosowanie części oryginalnych jest uzasadnione tym, że stosowanie części alternatywnych prowadzi do obniżenia jakości naprawy, co obniża wartość samochodu i poziom bezpieczeństwa. Powód wskazał także, że w dniu 10 grudnia 2016 r. zawarł z poszkodowanymi umowę cesji wierzytelności na podstawie której powód jest uprawniony do dochodzenia należnych od poszkodowanego i sprawcy szkody odszkodowania w zakresie szkody dot. pojazdu B. (...) o nr rej. (...). W dniu 12 stycznia 2018 roku Sąd Rejonowy w Toruniu w sprawie V GNc 3586/17 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, orzekając zgodnie z żądaniem pozwu. (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł. w dniu 22 grudnia 2018 r. (data nadania) złożył sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym, zaskarżając go w całości i wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu sprzeciwu pozwany nie zakwestionował swojej odpowiedzialności w zakresie szkody z tytułu szkody wynikłej w zdarzeniu komunikacyjnym w dniu 16 maja 2016 r. Wskazał, iż jako ubezpieczyciel poszkodowanej po zgłoszeniu przez nią szkody w ramach tzw. bezpośredniej likwidacji szkody dokonał oględzin pojazdu oraz sporządził kosztorys obejmujące przewidywane koszty naprawy. Sprawca zdarzenia w dniu wystąpienia szkody był ubezpieczony u pozwanego w zakresie odpowiedzialności cywilnej z tytułu szkód związanych z ruchem pojazdu. Pozwany uznał, więc że zachodzi jego odpowiedzialność za przedmiotowe zdarzenie. Koszt naprawy ostatecznie wyceniono na kwotę 3.406,89 zł, kwotę tę wypłacono poszkodowanej. Poszkodowana na podstawie umowy cesji wierzytelności dokonała przelewu wierzytelności przysługującej jej z tytułu przedmiotowego zdarzenia na rzecz powoda. Pozwany w związku z tym podniósł zarzut braku legitymacji procesowej czynnej powoda, uzasadniając go tym, że umowa cesji wierzytelności uniemożliwia restytucję naturalną, w związku z czym jest sprzeczna z ustawą a tym samym nieważna. Ponadto pozwany wskazał, że wypłacona w toku postępowania likwidacyjnego kwota odszkodowania wyczerpuje w całości wszelkie roszczenia związane z przedmiotowym zdarzeniem. Zasygnalizował także, że ani powód ani poszkodowany nie przedstawili żadnych dokumentów, w szczególności faktur VAT lub innych dokumentów wskazujących na fakt poniesienia wyższych kosztów związanych z naprawą pojazdu, które mogłyby stanowić jedyny przyczynek do wypłaty wyższej kwoty odszkodowania aniżeli przyznanej w toku likwidacji przedmiotowej szkody. Uszkodzony pojazd jest pojazdem wieloletnim z przebiegiem ponad 200 tys. km, części znajdujące się w pojeździe w chwili zdarzenia były już w znacznym stopniu zużyte. W związku z powyższym pozwany podniósł, że nie znajduje uzasadnienia żądanie powoda zastąpienia tych części częściami nowymi oryginalnymi. Zdaniem pozwanej w sytuacji, gdy uszkodzeniu uległ pojazd używany, a przywrócenie go do stanu poprzedniego wymaga użycia części zamiennych, to powinny to być części o takim samym stopniu zużycia, jaki miały w chwili wypadku. Pozwany zakwestionował także roszczenie powoda w zakresie odsetek, albowiem pozwana nie była względem powoda w opóźnieniu w zapłacie jakiejkolwiek kwoty. Pismem z dnia 11 kwietnia 2018 r. (data nadania) powód wskazał, że rozliczenie szkody na podstawie części nowych i oryginalnych zgodnie z ich 100 % wartością bez zastosowania pomniejszenia amortyzacji jest nie tylko słuszne ale również uzasadnione, albowiem tylko naprawa w oparciu o części oryginalne przywróciłyby uszkodzony pojazd do stanu sprzed zdarzenia. W dniu 20 sierpnia 2018 r. (data nadania pisma) powód wystąpił z rozszerzeniem powództwa do kwoty 3.660,29 zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi w ten sposób, że od kwoty 630,96 zł od dnia 20 sierpnia 2018 r. do dnia zapłaty, od kwoty 3.029,33 zł od dnia 31 maja 2016 r. do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pisma powód wskazał, iż w oparciu o opinię biegłego powołanego w niniejszej sprawie, ustalił, iż rzeczywisty koszt niezbędny do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed powstania szkody jest wyższy, w związku z czym stało się konieczne rozszerzenie powództwa. W przepisanym terminie powód dokonał opłaty od rozszerzonego powództwa. Sąd ustalił , co następuje: W dniu 17 maja 2016 roku miało miejsce zdarzenie drogowe, w wyniku którego doszło do szkody w pojeździe marki B. o numerze rejestracyjnym (...) stanowiącego własność D. W.. Szkoda ta została spowodowana przez kierowcę, który posiadał zawartą z pozwanym (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł., umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. (okoliczności bezsporne, a nadto akta szkody 68-104., umowa kupna- sprzedaży – k. 91v.) 20 maja 2017 r. pozwany dokonał kosztorysu szkody, na podstawie którego dokonał wyceny szkody na kwotę 3.406,89 zł. Do naprawy pojazdu uwzględniono użycie części zamiennych o jakości (...). Poszkodowana D. W. pismem z dnia 23 maja 2016 r. wniosła o ponowną wycenę szkody w pojeździe marki B. oraz przyznanie dodatkowych środków finansowych na naprawę. (dowód: kosztorys – k. 102, pismo poszkodowanej z dnia 23 maja 2016 r. – k. 100) Decyzją z dnia 30 maja 2016 r. pozwany zakończył postępowanie likwidacyjne i ustalił wysokość należnego odszkodowania w kwocie 3.406,89 zł, które wypłacił poszkodowanej. Decyzją z dnia 6 czerwca 2016 r. pozwany odmówił dopłaty do odszkodowania D. W.. (dowód: decyzja z dnia 30 maja 2016 r. – k. 95, decyzja o odmowie dopłaty odszkodowania – k. 101) W dniu 10 grudnia 2016 r. D. W. zawarła z powodem umowę cesji wierzytelności, zgodnie z którą przeniosła na rzecz powoda wierzytelność wynikającą ze szkody w pojeździe B. o nr rej. (...) przysługującą względem (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w Ł. wynikłą w zdarzeniu komunikacyjnym mającym miejsce w dniu 17 maja 2016 r. wraz ze wszelkimi związanymi z nią należnościami ubocznymi i prawami. (dowód: umowa cesji wierzytelności – k. 18) W dniu 31 stycznia 2017 r. rzeczoznawca samochodowy mgr inż. J. K. wykonał kalkulację naprawy na zlecenie powoda, w której przyjęto ceny części oryginalnych, przeznaczonych do naprawy wraz z niezbędnymi operacjami technologicznymi w celu przywrócenia stanu technicznego pojazdu sprzed dnia szkody. Koszt naprawy rzeczoznawca ustalił na kwotę 6.436,22 zł brutto. (dowód: opinia nr (...) KS_ (...)_ (...)_2016 – k. 19-29) Biegły mgr Ł. W. w opinii wydanej na okoliczność ustalenia kosztów naprawy pojazdu B. (...), o nr rej. (...) KS po kolizji, do której doszło w dniu 16 maja 2016 r., przy użyciu części oryginalnych, a także części odpowiadających im jakościowo, o ile nie zmniejszyłyby wartości pojazdu, a także na okoliczność, czy zamontowanie w pojeździe takich części spowodowałoby wzrost wartości pojazdu ustali, że uzasadniony i konieczny koszt naprawy uszkodzeń pojazdu B. nr rej. (...) w wyniku zdarzenia z dnia 16 maja 2016 r., przyt użyciu części oryginalnych oraz części jakości równoważnej Q, a także przeciętnych cen usług w warsztatach samochodowych stosowanych w regionie, pozwalający przywrócić jego sprawność techniczną, wartość rynkową oraz walory estetyczne, opiewa na kwotę 7.067,16 zł brutto. ( dowód: opinia biegłego – k. 116-136) Sąd zważył, co następuje: Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zeznań świadka D. W. i dokumentów załączonych do pozwu oraz dalszych pism procesowych oraz akt szkodowych, których autentyczność nie była kwestionowana, a także na podstawie opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej i wyceny pojazdów Ł. W.. Dowody te są wzajemnie niesprzeczne i kreują spójną wersję wydarzeń, wobec czego brak było podstaw ku temu, by odmówić im wiarygodności. Zeznania świadka D. W., która zeznawała na okoliczność przeprowadzenia naprawy uszkodzonego pojazdu oraz jej zakresu i kosztów naprawy, były jasne, spójne i korelowały z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, a zatem Sąd uznał je za wiarygodne. Sporządzoną w niniejszej sprawie opinię biegłego sądowego z dziedziny techniki samochodowej i wyceny pojazdów Ł. W. Sąd uznał za rzetelną i fachową. Biegły po dokonaniu analizy zgromadzonych w sprawie dokumentów, akt szkody oraz na podstawie posiadanej fachowej wiedzy, wydał jednoznaczną w swych wnioskach i spójną opinię w sprawie. Sąd uznał, że opinia biegłego sądowego w sposób wiarygodny ustala uzasadniony i konieczne koszty naprawy pojazdu. wyczerpująco nakreślił przyczyny różnicy w dokonanym przez siebie kosztorysie a kosztorysem, na podstawie którego pozwany wypłacił odszkodowanie. Dodać należy, że koszt naprawy biegły ustalił w oparciu o wykonany przez siebie kosztorys, który z kolei sporządził na podstawie specjalistycznego oprogramowania. Kwota ta została ustalona przez biegłego sądowego przy zastosowaniu odpowiednich kryteriów i przy wykorzystaniu specjalistycznej wiedzy z dziedziny techniki samochodowej, a więc stanowi wiarygodną i miarodajną wartość naprawy pojazdu. Sąd podzielił stanowisko biegłego, iż ekonomicznie uzasadnione dla przywrócenia pojazdu po szkodzie było użycie części oryginalnych z logo producenta, jak i części jakości równoważnej tzw. Q. Odnosząc się do zarzutu pozwanego odnośnie braku legitymacji czynnej w tym kwestii ważności dopuszczalności przelewu (art. 509 k.c. w zw. z art. 58 k.c. ). Istota sporu sprowadzała się do odpowiedzi na pytanie, czy umowa cesji zawarta przez powoda z poszkodowanym została zawarta skutecznie i ważnie. W przypadku odpowiedzi pozytywnej, należało ustalić zakres odpowiedzialności pozwanego. Przypomnieć należy, iż stosownie od art. 509 § 1 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. § 2 ego przepisu stanowi, że wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. W wyniku przelewu przechodzi na nabywcę ogół uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi, który w ten sposób zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego jaki go wiązał z dłużnikiem. Przedmiotem przelewu jest wierzytelność, tj. prawo podmiotowe wierzyciela do żądania od dłużnika świadczenia (art. 353 k.c.). Przepis art. 509 k.c. wyłącza przelew wierzytelności, m.in. wtedy, gdy sprzeciwiałoby się to właściwości zobowiązania, z którego ta wierzytelność wynika. R. prawem majątkowym jest zasadą, prawa niemajątkowe mają charakter niezbywalny. Odstępstwa od zasady zbywalności praw majątkowych wprowadza ustawa. Interpretacji przepisu art. 509 § 1 k.c. w zakresie w jakim wyłącza zbywalność wierzytelności z uwagi na istotę zobowiązania należy dokonywać zatem zawężająco i nie może on być interpretowany rozszerzająco. Pozwany zwrócił uwagę na sprzeczność cesji z właściwością zobowiązania, wskazując, iż uniemożliwia przywrócenie stanu poprzedniego w pojeździe (restytucję naturalną), jako że z założenia zapłata odszkodowania w pieniądzu ma służyć pokryciu kosztów naprawy pojazdu. Wypłata odszkodowania jest zaś związana może nie tyle z osobą poszkodowanego, co z jego statusem właściciela uszkodzonego pojazdu. W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie, na skutek ważnie zawartej umowy przelewu wierzytelności (art. 509 k.c. w związku z art. 58 k.c.) na powoda przeszło roszczenie o zapłatę odszkodowania (art. 436 k.c. w zw. z art. 361 k.c. w zw. z art. 822 § 2 k.c. ), w zakresie w jakim pozwany ubezpieczyciel nie wypłacił go uprzednio w należnej wysokości poszkodowanemu. Na temat istoty przesłanki sprzeczności z istotą zobowiązania z art. 509 k.c. wypowiedział się Sąd Najwyższy, wskazując, że wynikający z art. 509 § 1 k.c. zakaz przelewu wierzytelności, ze względu na kryterium właściwości zobowiązania, odnosi się do dwóch kategorii wierzytelności. Po pierwsze, wierzytelności w wypadku których dłużnikowi nie jest obojętne, komu świadczy. Należą tu np. wierzytelności z umowy przedwstępnej oraz - z uwagi na art. 698 KC - prawo dzierżawy i - z uwagi na art. 688 2 KC - prawo najmu lokalu, wierzytelności o świadczenie niektórych usług. Po drugie, zakaz przelewu wierzytelności ze względu na właściwość zobowiązania obejmuje wierzytelności, których cel powstania może być osiągnięty wyłącznie wtedy, gdy świadczenie zostanie spełnione osobiście wierzycielowi. Do kategorii tej trafnie zaliczane są m.in. wierzytelności alimentacyjne. (uchwała SN z dnia 24 lutego 2011 r., III CZP 134/10,) Zobowiązanie leżące u podstaw spornego w sprawie roszczenia nie jest uwarunkowane cechami i okolicznościami noszącymi znamiona osobistych uprawnionego – nie jest takie prawo własności uszkodzonego pojazdu , u jego podstaw nie leży też szczególny stosunek zaufania, warunkujący osiągniecie celu wyłącznie w razie świadczenia na rzecz oznaczonej osoby. Roszczenia odszkodowawcze określone w art. 444–448 k.c. zostały uznane za osobiste, a ustawodawca wprost ograniczył możliwość ich zbywania w przepisie art. 449 k.c. a to ze względu na ich ścisły związek z osobą poszkodowanego. Brak jest podstaw do uznania, iż roszczenie odszkodowawcze u którego źródła leży nie osoba poszkodowanego, ale przysługujące mu prawo majątkowe - prawo własności rzeczy ruchomej, którego wartość doznała uszczerbku, wymaga analogicznego ograniczenia wywodzonego z istoty stosunku zobowiązaniowego. Zwłaszcza, że nawet przepis art. 449 k.c. nie stanowi bezwzględnego zakazu zbywania, pomimo, że roszczenia te mają służyć nie tylko naprawieniu szkody majątkowej, ale wskazany katalog obejmuje też zadośćuczynienie pieniężne doznanej krzywdzie. Nie jest zasadny argument pozwanego, iż w razie zbycia roszczenia przez poszkodowanego nie byłoby możliwe przywrócenie stanu poprzedniego – naprawa pojazdu. Stosownie do art. 363 § 1 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. §
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.