Sygn. akt IV U 535/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 marca 2019r. Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Jerzy Zalasiński Protokolant st. sekr. sądowy Marzena Mazurek po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2019 r. w Siedlcach na rozprawie odwołania K. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddziału w W. z dnia 7 czerwca 2018 r. Nr (...) w sprawie K. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddziałowi w W. o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy od wcześniejszej daty oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 535/18 UZASADNIENIE Decyzją z 7 czerwca 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W., działając na podstawie art. 129 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017r. poz. 1383 ze zm.) odmówił K. M. prawa do wyrównania renty z tytułu niezdolności do pracy za okres od 13 sierpnia 2014r. do 30 kwietnia 2017r. wskazując, że renta z tytułu niezdolności do pracy podlega wypłacie miesiąca, w którym wystąpiono z wnioskiem o świadczenie, tj. od dnia 1 maja 2017r. Odwołanie od w/w decyzji złożył ubezpieczony K. M., wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i ustalenie mu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy od daty wcześniejszej, tj. 13 sierpnia 2014r. W uzasadnieniu stanowiska ubezpieczony podniósł, że komisja lekarska ZUS orzeczeniem z 21 czerwca 2017r. ustaliła, że jest on osobą całkowicie niezdolną do pracy do 30 czerwca 2018r., przy czym jako datę powstania tej niezdolności wskazano 13 sierpnia 2014r. W jego ocenie prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy przysługuje mu od daty wskazanej przez komisję lekarską ZUS (odwołanie k.1-2 akt sprawy). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, powołując się na argumentację i przepisy zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.4 akt sprawy). Sąd ustalił, co następuje: K. M. w dniu 11 grudnia 2013 r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy (wniosek k.1 tom IV akt organu rentowego). W chwili składania wniosku ubezpieczony nie miał ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Orzeczeniem komisji lekarskiej ZUS z dnia 19 marca 2014r. nie został uznany za niezdolnego do pracy. Wobec powyższego, organ rentowy decyzją z dnia 21 marca 2014r. odmówił ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że nie jest on niezdolny do pracy. Jednocześnie organ rentowy poinformował, że w ostatnim 10-leciu przed dniem zgłoszenia wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy, tj. 11.12.2003r. do 10.12.2013r. ubezpieczony udokumentował okres składowy i nieskładkowy w wymiarze 4 lata, 2 miesiące, 21 dni, zamiast wymaganych 5 lat (decyzja k.35 tom IV akt rentowych). Ubezpieczony odwołał się od powyższej decyzji z 21 marca 2014r. Sprawa toczyła się przed Sądem Okręgowym w Siedlcach pod sygnaturą akt IV U 523/14. Wyrokiem z 8 września 2015r. Sąd Okręgowy w Siedlcach oddalił odwołanie ubezpieczonego powołując się na ustalenia opinii biegłych z zakresu neurologii, ortopedii, hematologii, endokrynologii, diabetologii, reumatologii z których wynikało, że ubezpieczony nie jest niezdolny do pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami (odpis wyroku SO w Siedlcach k.99 tom IV akt rentowych). Apelacja ubezpieczonego od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach została oddalona przez Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z 3 lutego 2016r. W uzasadnieniu wyroku Sąd Apelacyjny wskazał, iż przyczyną oddalenia apelacji był brak niezdolności do pracy ubezpieczonego potwierdzony opiniami w/w biegłych (odpis wyroku SA w Lublinie wraz z uzasadnieniem k.101, 103-107 tom IV akt rentowych). W dniu 30 maja 2017r. K. M. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z kolejnym wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy (wniosek k.1-5v tom V akt rentowych). Rozpoznając powyższy wniosek organ rentowy skierował ubezpieczonego na badanie przez lekarza orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 21 czerwca 2017r. ustalił, że K. M. jest osobą całkowicie niezdolną do pracy do dnia 30 czerwca 2018r., a jako datę powstania tej niezdolności do pracy wskazano 13 sierpnia 2014r. (orzeczenie lekarza orzecznika ZUS k.23 tom V akt rentowych). Na podstawie powyższego orzeczenia, decyzją z 14 lipca 2017r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. przyznał K. M. prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy od 1 maja 2017r., tj. miesiąca, w którym wystąpiono z wnioskiem o świadczenie (decyzja z 14 lipca 2017r. k.39-40 tom V akt rentowych). W dniu 1 czerwca 2018r. (data prezentaty) K. M. powołując się na w/w orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 21 czerwca 2017r., wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. z wnioskiem o wypłatę zaległej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy za okres od 13 sierpnia 2014r. do 30 kwietnia 2017r. Rozpoznając wniosek z dnia 1 czerwca 2018r., organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję, którą odmówił K. M. prawa do wyrównania renty z tytułu niezdolności do pracy za okres od 13 sierpnia 2014r. do 30 kwietnia 2017r. wskazując, że rentę z tytułu niezdolności do pracy wypłaca się poczynając od dnia 1 maja 2017r., tj. od miesiąca, w którym ubezpieczony wystąpił z wnioskiem o świadczenie (decyzja z 7 czerwca 2018r. k.15 VI tom akt rentowych). Powyższy stan faktyczny w całości został ustalony na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach organu rentowego w całości obdarzonej przez Sąd wiarygodnością. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego K. M. okazało się nieuzasadnione. Zgodnie z treścią art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 1383 z późn. zm.) świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Z tego wynika zasada, że świadczenie wypłaca się od dnia powstania do niego prawa, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu, uzależniając początkową datę wypłaty świadczenia od daty złożenia o nie wniosku. Zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Odnosząc powyższe uregulowania do przedstawionych wcześniej ustaleń, Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że decyzja organu rentowego z 7 czerwca 2018r. odmawiająca ubezpieczonemu prawa do wyrównania renty z tytułu niezdolności do pracy za okres od 13 sierpnia 2014r. do 30 kwietnia 2017r. jest prawidłowa (zaskarżona decyzja k.15 VI tom akt rentowych). W tym miejscu należy przypomnieć, że czym innym jest prawo do świadczenia jako takie, a czym innym prawo żądania jego wypłaty. Prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy ustala się na dzień spełnienia warunków powstania prawa do tego świadczenia, jednakże dopiero złożenie wniosku o świadczenie z ubezpieczenia społecznego powoduje obowiązek jego wypłaty. Na rozprawie w dniu 14 marca 2019r. ubezpieczony sam przyznał, że mając na uwadze orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 19 marca 2014r. ustalające, iż nie jest on niezdolny do pracy, w dniu 30 maja 2017r. wystąpił z kolejnym wnioskiem o rentę z tytułu niezdolności do pracy (zeznania ubezpieczonego k.15v akt sprawy, orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 19 marca 2014r. k.33 IV tom akt rentowych). Nie ulega zatem wątpliwości, iż wniosek ubezpieczonego o rentę z tytułu niezdolności do pracy z 30 maja 2017r. stanowi nowy wniosek o świadczenie (wniosek z 30 maja 2017r. k.1-5v tom V akt rentowych). W ocenie Sądu, organ rentowy prawidłowo dokonał wypłaty ubezpieczonemu renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy od 1 maja 2017r., tj. miesiąca, w którym wystąpił on z wnioskiem o świadczenie. Z uwagi na to, że przed Sądem Apelacyjnym w Lublinie toczyła się sprawa z odwołania ubezpieczonego od decyzji z 21 marca 2014r. odmawiającej ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i odwołanie to zostało prawomocnie oddalone (odpis wyroku SA w Lublinie wraz z uzasadnieniem k.101, 103-107 tom IV akt rentowych) powagą rzeczy osądzonej objęta jest okoliczność, że w dacie wydania decyzji z 21 marca 2014r. ubezpieczony nie był niezdolny do pracy (na datę wydania decyzji z 21 marca 2014r. Sąd Okręgowy w sprawie IV U 523/14, a następnie również Sąd Apelacyjny w Lublinie w sprawie III AUa 1092/15 badał spełnienie przez ubezpieczonego przesłanek do renty z tytułu niezdolności do pracy). W ocenie Sądu Okręgowego, wydanie przez lekarza orzecznika ZUS w innym postępowaniu orzeczenia ustalającego, że ubezpieczony w poprzednim okresie, tj. od 13 sierpnia 2014r. do 30 czerwca 2018r. pozostawał całkowicie niezdolny do pracy nie upoważnia organu rentowego do potraktowania pierwotnego wniosku z 11 grudnia 2019, jako daty od której należy liczyć prawo ubezpieczonego do renty (orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z 21 czerwca 2017r. k.23 tom V akt rentowych). Brak jest bowiem podstaw do podważenia merytorycznej wartości poprzedniego orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z 15 stycznia 2014r. (k.17 IV tom akt rentowych), orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z 19 marca 2014r. (k.33 IV tom akt rentowych), jak również ustaleń biegłych sądowych przedstawionych w opiniach sporządzonych na zlecenie Sądu w postepowaniu toczącym się w sprawie o sygn. akt IV U 523/14 przed Sądem Okręgowym w Siedlcach. Na marginesie podkreślić należy, iż ubezpieczony w treści odwołania (k.1-2 akt sprawy) nie wnosił o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 3 lutego 2016r. Nie mniej jednak zauważyć należy, że zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z 22 kwietnia 1975r. w sprawie o sygn. akt III PZP 4/75 uzyskanie – po uprawomocnieniu się wyroku – świadectwa lekarza specjalisty, które to świadectwo przedstawia wyniki badań strony procesowej i zawiera ocenę stanu zdrowia badanego odmienną od wyrażonej przez biegłych lekarzy w poprzednio zakończonym postepowaniu sądowym, nie stanowi późniejszego wykrycia takiego środka dowodowego jaki ma na uwadze przepis 403 § 2 kpc. W sprawach o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, jak już wyżej nadmieniono, stan zdrowia ocenia się na datę wydania decyzji. Wynika to z właściwości postepowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Cechą tej procedury jest kontrolna rola sądu, która musi korespondować z zakresem rozstrzygnięcia dokonanego w decyzji administracyjnej. Organ rentowy dokonując rozstrzygnięcia odnosi się do aktualnego stanu prawnego oraz bierze pod uwagę znany stan faktyczny i dowody. W ramach uprawnień rozpoznawczych na orzeczenie sądu nie mają wpływu okoliczności powstałe po wydaniu zaskarżonej decyzji (postanowienie SN z 7 czerwca 2018r. II UZ 13/18). W przedstawionych okolicznościach stwierdzić należało, że nie zachodzą przesłanki do zmiany zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawie art.477 14§1 kpc oddalił odwołanie ubezpieczonego.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.