Sygn. akt IV U 696/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 grudnia 2015 roku Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Kazimierz Kostrzewa Protokolant: protokolant sądowy Marta Bartusiak po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2015 roku w Tarnowie na rozprawie sprawy z odwołania A. C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia 8 czerwca 2015 roku nr (...) w sprawie A. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o podleganie ubezpieczeniom oddala odwołanie. Sygn. akt IV U 696/15 UZASADNIENIE wyroku z dnia 15 grudnia 2015 roku Decyzją z dnia 08.06.2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. ustalił, iż A. C. jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym oraz wypadkowemu w okresie od dnia 01.01.2015 r. oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowego od 01.01.2015 r. Na uzasadnienie powyższej decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał, iż okoliczności faktyczne w rozpatrywanej sprawie, ustalone w toku prowadzonego przez organ emerytalny postępowania wyjaśniającego wskazują, iż odwołującą od dnia 01.01.2015 r. nie prowadziła osobiście działalności gospodarczej polegającej na wykonywaniu usług remontowo-budowlanych. Była zgłoszona do ubezpieczeń społecznych z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej od 15.10.2014 r., początkowo była to sprzedaż odzieży przez Internet następnie rozszerzona o wykonywanie usług remontowo-budowlanych. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zadeklarowała w kwocie 5135,65 zł za października 2014 r., w kwocie 9365,00 zł za listopad-grudzień 2014 r. oraz za styczeń 2015 r. Odwołująca już w październiku 2014 r. nie była w stanie osobiście wykonywać prac średniociężkich i ciężkich, a nie zatrudniła nikogo ani nie zleciła nikomu wykonywania tych prac za nią. Incydentalna pomoc męża odwołującej przy prowadzeniu przez nią działalności była świadczona na zasadach rodzinnej pomocy, a nie jako stała i zorganizowana współpraca przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Ostatni dochód odwołującej z prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na sprzedaży odzieży przez Internet pochodzi ze sprzedaży w dniu 23.12.2014 r. Samo dokonanie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej nie przesądza o podjęciu prowadzenia działalności. W ocenie organu rentowego odwołująca nie przedstawiła żadnych dowodów na to że prowadziła działalność przy pomocy innych osób, a jej samodzielne prowadzenie było z przyczyn obiektywnych niemożliwe. Sam fakt zgłoszenia działalności gospodarczej i opłacenie składek zestawiony z czynnościami odwołującej i przedstawionymi dowodami nie może być podstawą do uznania takiej działalności za okoliczność prowadząca do objęcia ubezpieczeniami społecznymi. A. C. wniosła odwołanie od powyższej decyzji domagając się jej zmiany poprzez ustalenie, iż podlega od dnia 01.01.2015 r. ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej i dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania w całości. Odwołująca podniosła, iż prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu usług remontowo-budowlanych, a nie tylko ją zarejestrowała co zamierza wykazać zeznaniami świadków. Fakt, że przy prowadzeniu działalności w zakresie usług remontowo-budowlanych korzystała, obok swojej osobistej pracy, z nieformalnej pomocy męża nie wyklucza ustalenia, że prowadziła działalność gospodarczą. Stanowisko to podtrzymała w kolejnych pismach procesowych. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wnosił o jego oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w postaci twierdzenia, iż odwołująca nie prowadziła działalności gospodarczej w zakresie usług remontowo-budowlanych od dnia 01.01.2015 r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Odwołująca przed rozpoczęciem prowadzenia działalności gospodarczej była zatrudniona na podstawie umowy o pracę od 16.06.2003 r. do 31.10.2012 r., a równocześnie w okresie od 26.03.2007 r. do 07.05.2014 r. prowadziła działalność gospodarczą. W okresie od 22.06.20014 r. do 14.10.2014 r. była zgłoszona do ubezpieczeń przez PUP w T. jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku. /okoliczności bezsporne/ A. C. po powzięciu wiadomości, że jest w ciąży w dniu 15 października 2014 r. zarejestrowała prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej pod nazwą (...) .H.U. (...) w zakresie sprzedaży odzieży przez Internet, którą to działalność rozszerzyła o usługi remontowo-budowlane. Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne zadeklarowała w kwocie 5135,65 zł za października 2014 r., w kwocie 9365,00 zł za listopad-grudzień 2014 r. oraz za styczeń 2015 r. odwołująca wystąpiła o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od 01.02.2015 r. do 14.06.2015 r. Dowód: częściowo zeznania odwołującej –k. 50-51 as, Dochód odwołującej z pozarolniczej działalności gospodarczej za okres od 01.01.2014 r. do 26.06.2014 r. i od 15.10.2014 r. do 31.12.2014 r. wykazany w PIT-36 za 2014 r. wyniósł 8423,52 zł. dowód: pismo US w T. z dnia 09.11.2015 r. -k. 42 as, Odwołująca dokonała zakupu materiałów hydraulicznych i sanitarnych po raz pierwszy w dniu 14.11.2014 r., wystawiła faktury VAT za wykonane usługi budowlane z dnia 17.11.2014 r., 05.12.2014 r., 17.12.2014 r. i 28.01.2015 r. Ostatnia faktura VAT za usługę sprzedaży internetowej odzieży została wystawiona w dniu 23.12.2014 r. Odwołująca nie ma żadnych kwalifikacji w zakresie wykonywania usług remontowo-budowlanych, nie ma również doświadczenia w tym zakresie, poza pomalowaniem należącego do niej lokalu. Odwołującej przy ewentualnym wykonaniu prac remontowo-budowlanych pomagał mąż P. C.. P. C. jest zgłoszony do ubezpieczeń społecznych w KRUS jako domownik rolnika, a odwołująca zgłosiła go do ubezpieczenia zdrowotnego w ZUS jako członka rodziny. A. C. nie zatrudniała pracowników, nie korzystała z usług zleceniobiorców, a pełnomocnika w osobie męża P. C. ustanowiła od dnia 20.03.2015 r. dowód: faktury VAT zakupu materiałów -k. 29, 33-46, 49,51-52, 55, 57-58 ar, faktury VAT sprzedaży usług budowlanych -k. 47, 53 ar, faktura VAT dot. sprzedaży internetowej -k. 48 ar, pełnomocnictwo z dnia 20.03.2015 r. -k. 10 as, częściowo zeznania świadka P. C. –k. 37-38 as, częściowo zeznania odwołującej –k. 50-51 as, częściowo zeznania świadka Ł. P. -k. 38-39 as, częściowo zeznania świadka A. B. -k. 38 as, Przeprowadzone w niniejszym postępowaniu kluczowe dowody w postaci zeznań odwołującej Sąd uznał w przeważającej części za niewiarygodne, poza jej zeznaniami odnośnie faktu prowadzenia poprzedniej działalności gospodarczej, kwalifikacji i doświadczenia zawodowego oraz sytuacji rodzinnej, gdyż są nie do przyjęcia z punktu widzenia zasad doświadczenia życiowego i logiki. W niniejszej sprawie bowiem bardzo istotna jest ocena dowodów właśnie przez pryzmat tych zasad. Na tą ocenę składa się wiele okoliczności. Za zupełnie nielogiczne i sprzeczne z doświadczeniem życiowym należy uznać twierdzenia odwołującej jakoby prowadziła od dnia 01.01.2015 r. działalność gospodarczą w zakresie usług remontowo budowlanych. Odwołująca przed dniem 15.10.2014 r. dowiedziała się, że jest w ciąży i skutkowało to podjęciem decyzji o zarejestrowaniu działalności gospodarczej. Odwołująca zgłosiła się z tego tytułu do ubezpieczeń społecznych od dnia 15.10.2014 r. z maksymalną podstawą wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne. Taką wysokość podstawy zadeklarowała mimo, że nie było jej stać na ich pokrycie z dochodu jaki przynosiła ta nowo podjęta działalność gospodarcza. To jednak nie miało dla odwołującej znaczenia, ponieważ istotne były dla niej długofalowe skutki podjętych działań w postaci planowanego uzyskania wysokich świadczeń z ubezpieczeń społecznych z tytułu ubezpieczenia chorobowego - była przecież w ciąży i w momencie powzięcia o tym wiadomości była osobą zarejestrowaną jako osoba bezrobotna z prawem do zasiłku. Pierwotny profil działalności odwołującej tj. sprzedaż odzieży przez Internet nie przynosił spodziewanego dochodu, rozszerzenie działalności na branżę remontowo-budowlaną o ile faktycznie nastąpiło, bo trzeba mieć na uwadze że odwołująca była w ciąży i już z tego powodu musiała ograniczać swoją aktywność fizyczną jest w ocenie Sądu wątpliwe. Z uwagi na swój stan zdrowia odwołująca w zasadzie od momentu podjęcia działalności gospodarczej tj. od 15.10.2014 r. musiała prowadzić oszczędny tryb życia, bo chociaż co do zasady ciąża to nie choroba, ale jest to jednak stan odmienny i pociąga za sobą ograniczenia zwłaszcza co do możliwości fizycznych kobiety. Sprzedaż internetowa odzieży w jej stanie zdrowia była możliwa, ale już wykonywanie osobiście prac remontowo-budowlanych wydaje się wątpliwe. Odwołująca w dotychczasowej karierze zawodowej nie pracowała ciężko fizycznie, dlatego w ocenie Sądu nie podjęła się wykonania prac remontowo-budowlanych w stanie ciąży. Nie można pomijać również faktu, że odwołująca nie miała kwalifikacji ani doświadczenia zawodowego w tym zakresie i nikt - nawet osoby znajome nie zaryzykowałyby powierzenia jej wykonania na ich rzecz usług. Wprawdzie z portali internetowych można pozyskać informację na temat wykonania poszczególnych prac budowlano-remontowych, ale można to wykorzystać do wykonania prac we własnym lokalu. Nikt rozsądny nie powierzy amatorowi prac tego rodzaju, zwłaszcza że obecnie nie brak jest fachowców z każdej dziedziny. O ile faktycznie rzeczone usługi remontowo-budowlane zostały wykonane, to w ocenie Sądu zrobił to mąż odwołującej P. C.. Pośrednio wskazują na to zeznania świadków Ł. P. i A. B., którzy zeznali, że nie byli świadkami wykonania usługi, widzieli w zasadzie przywóz materiałów budowlanych i następnie wracali na miejsce prac już po zakończeniu remontu. Z tak sformułowanych zeznań można wysnuć wniosek, iż nie chcieli zaszkodzić swojej znajomej, ale nie byli w stanie potwierdzić jej twierdzeń. Sąd dał wiarę zeznaniom P. C. w niewielkim jedynie zakresie, ponieważ są one sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego. Świadek wiedział, że żona jest w ciąży i jego twierdzenia jakoby nie pomagał jej przy wykonywaniu usług malarskich, a jego pomoc ograniczała się jedynie do wniesienia ciężkich przyborów malarskich i materiałów budowlanych do remontowanych pomieszczeń nie może być prawdziwe. W takim razie albo te usługi nie były wcale wykonane przez odwołującą albo wykonał je właśnie P. C.. Odwołująca z uwagi na stan zdrowia nie mogła ciężko pracować, nie miała kwalifikacji w tym zakresie, a ponadto nie powinna jako kobieta w ciąży pracować w narażeniu na czynniki chemiczne - farby, kleje i to jeszcze w słabo wentylowanych pomieszczeniach, bo należy pamiętać, że usługi były wykonywane w grudniu 2014 r. zatem wątpliwe jest ciągłe wietrzenie, a w przypadku magazynu w dodatkowo zimnym pomieszczeniu. Takie warunki byłyby niekorzystne dla kobiety w ciąży, groziły by pogorszeniem stanu zdrowia i nie wydaje się aby odpowiedzialny mąż i ojciec chciał narażać na to żonę. Sąd nie dał wiary zeznaniom świadka Ł. P. i A. B. w zakresie w jakim zeznawali, że to odwołująca miała wykonać na ich rzecz usługi malarskie. Świadek Ł. P. jest znajomym odwołującej, ale nawet i on nie zeznał, że widział jak osobiście malowała pokój w jego mieszkaniu odwołująca. Podobna sytuacja wystąpiła w przypadku świadka A. B., dla której odwołująca miała malować magazyn o wysokości ścian 7-8 metrów i naprawiać sufit w tym pomieszczeniu. Świadek nie potrafiła powiedzieć w jaki sposób odwołująca wykonywała na jej rzecz usługę, poza gołosłownym twierdzeniem, że to odwołująca malowała. Odwołująca była w tym czasie w ciąży i jako osoba odpowiedzialna z całą pewnością nie wspinałaby się na drabinę i malowała tak wysokie pomieszczenie czy naprawiałaby sufit. Dowody z dokumentów zaoferowane przez strony potwierdzają fakt rejestracji działalności gospodarczej przez odwołującą oraz zakup materiałów budowlanych i odzieży oraz sprzedaż odzieży i wykonanie usług remontowo-budowlanych ponadto wysokość przychodu i dochodu z prowadzonej w 2014 r. działalności gospodarczej przez odwołującą. Reasumując powyższe zgromadzony materiał dowodowy w sprawie, tak osobowy jak i dowody z dokumentów oraz jego ocena prowadzą do jednoznacznego wniosku, że odwołująca od dnia 01.01.2015 r. nie prowadziła działalności gospodarczej mimo jej zarejestrowania i opłacenia składek z tego tytułu na ubezpieczenie społeczne, a zgłoszenie odwołującej do ubezpieczenia z tego tytułu miało na celu zapewnienie świadczeń z ubezpieczenia chorobowego w związku z ciążą. Sąd rozważył, co następuje: Odwołanie A. C. jako bezzasadne podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 5 w zw. z art. 13 ust. 4 i art. 123 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1442 ze zm.) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Osoby prowadzące działalność gospodarczą mogą być na swój wniosek objęte także dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Na podstawie prawa wspólnotowego (art. 49 TFUE) oraz bogatego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej można przyjąć, że pojęcie przedsiębiorczości odnosi się do działalności wykonywanej w innym państwie członkowskim w sposób stały i ciągły oraz samodzielny w celu zarobkowym. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 6 grudnia 1991 r. (III CZP 117/91, OSNCP 1992, Nr 5, poz. 65), wskazał specyficzne cechy działalności gospodarczej, tj.:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.