IV Ua 51/18

(1)przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S. o prawo do zasiłku chorobowego na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 10 września 2018r. sygn. akt IV U 171/18 oddala apelację. Iwona Pawlukowska Jerzy Zalasiński Jacek Witkowski Sygn. akt: IV Ua 51/18 UZASADNIENIE Wyrokiem z 10 września 2018r. Sąd Rejonowy w Siedlcach w punkcie I zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z 27 kwietnia 2018r. w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu E. G.

(1)prawo do zasiłku chorobowego za okres od 1 marca 2018r. do 19 marca 2018r. i ustalił, że nie ma on obowiązku zwrotu pobranego za powyższy okres zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 1 109,53 złotych, a ponadto w punkcie II zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z 13 czerwca 2018r. w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego za okres od 4 listopada 2017r. do 24 listopada 2017r. oraz od 12 grudnia 2017r. do 8 stycznia 2018r. i ustalił, że nie ma ona obowiązku zwrotu pobranego za te okresy zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 2 938 złotych. Rozstrzygnięcie to było wynikiem następujących ustaleń i wniosków Sądu Rejonowego: Decyzjami z dnia 27 kwietnia 2018 r. oraz z dnia 13 czerwca 2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. odmówił E. G.

(1)prawa do zasiłku chorobowego za okresy, w pierwszym przypadku od 1 marca 2018 r. do 19 marca 2018 r., a w drugim przypadku od 4 listopada 2017 r. do 24 listopada 2017 r. i od 12 grudnia 2017 r. do 8 stycznia 2018 r., a także zobowiązał go do zwrotu nienależnie, zdaniem organu rentowego, pobranych z tego tytułu świadczeń wraz z odsetkami. ZUS wskazał, że ubezpieczony w czasie korzystania ze zwolnień lekarskich wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia dla (...) Centrum (...). Pobrany przez niego zasiłek chorobowy, jako nienależnie wypłacony, podlega więc zwrotowi wraz z odsetkami. W odwołaniach od powyższych decyzji ubezpieczony wniósł o ich zmianę. Wskazał, że nie wykonywał osobiście umowy zlecenia zawartej z (...) Centrum (...), gdyż jej obsługą od września zajmowało się zewnętrzne biuro rachunkowe, któremu przekazał dane do logowania do systemu informatycznego zleceniodawcy. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Sprawy z odwołania E. G.

(1)od decyzji z dnia 27 kwietnia 2018r. i 13 czerwca 2018r. zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygnaturą akt IV U 171/18. Sąd Rejonowy ustalił, że E. G.

(1)od 1 stycznia 2002 r. podlega ubezpieczeniu chorobowemu jako osoba współpracująca z osobą prowadzącą działalność gospodarczą, jego żoną E. G.

(2)– (...) E. G.

(2)z siedzibą w S.. Jednocześnie od 1 kwietnia 2016 r. do 31 sierpnia 2017 r. ubezpieczony miał zawartą z (...) S.A. w W. umowę zlecenia, w ramach której dla pracowników swojej żony zajmował się prowadzeniem ubezpieczenia grupowego i raz w miesiącu zatwierdzał w systemie informatycznym zleceniodawcy deklarację na temat liczby ubezpieczonych pracowników i wysokości ich składek na ubezpieczenie. Od 1 września 2017 r. obsługę ubezpieczenia grupowego pracowników (...) E. G.

(2)z siedzibą w S. prowadzi (...) sp. z o. o. w S., na podstawie zawartej między nimi umowy zlecenia. Na jej podstawie pracownik tej kancelarii co miesiąc, pracując na udostępnionym przez E. G.

(1)loginie, dokonuje zatwierdzenia drogą elektroniczną deklaracji pracowników objętych grupowym ubezpieczeniem w (...). Takie czynności pracownik tej kancelarii obsługującej E. G.

(2)wykonał 13 listopada 2017 r., 14 grudnia 2017 r. oraz 14 marca 2018 r. W okresach od 4 listopada 2017 r. do 24 listopada 2017 r., od 12 grudnia 2017 r. do 8 stycznia 2018 r. i od 1 marca 2018 r. do 19 marca 2018 r. E. G.

(1)był niezdolny do pracy i korzystał w związku z tym ze zwolnień lekarskich od pracy. Za okresy te został mu wypłacony zasiłek chorobowy w łącznej kwocie 3.953,52 złotych. W przedstawionym stanie faktycznym Sąd Rejonowy stwierdził, że odwołanie E. G.

(1)okazało się uzasadnione i dlatego należało je uwzględnić. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1368) zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Przysługuje on również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego (art. 7 pkt 1). W myśl art. art. 17 ust. 1 w/w ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Sąd Rejonowy podniósł, iż zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego pracą zarobkową jest każda aktywność ludzka zmierzająca do osiągnięcia zarobku, w tym pozarolnicza działalność gospodarcza, choćby nawet polegająca na czynnościach nieobciążających w istotny sposób organizmu pracownika pozostającego na zwolnieniu lekarskim (wyrok SN z 5 kwietnia 2005 r., I UK 370/04, OSNP 2005/21/342). Sąd Rejonowy uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie można w ogóle mówić o wykonywaniu przez ubezpieczonego jakiejkolwiek pracy w spornych okresach zwolnień lekarskich. Z przeprowadzonych w sprawie dowodów niezbicie bowiem wynika, że w dniach 13 listopada 2017 r., 14 grudnia 2017 r. oraz 14 marca 2018 r. E. G.

(1)nie dokonywał czynności zatwierdzenia w systemie informatycznym (...) Centrum (...) miesięcznego sprawozdania o liczbie pracowników jego żony objętych ubezpieczeniem grupowym i ich składkach na to ubezpieczenie, ale zrobiła to A. W., pracownik zewnętrznego biura (...) sp. z o. o. w S., któremu ubezpieczony przekazał dane dotyczące logowania na jego nazwisko w systemie informatycznym (...). Skoro organ rentowy nie wykazał, aby E. G.

(1)wykonywał pracę zarobkową w okresie korzystania ze zwolnień lekarskich, to nie może być mowy o zwrocie przez niego pobranego za te okresy zasiłku chorobowego. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy zmienił zaskarżone decyzje przywracając ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego w spornych okresach i ustalając, że nie ma on obowiązku jego zwrotu wraz z odsetkami. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o powołane przepisy, a także art. 477 14 § 2 kpc Sąd orzekł, jak w sentencji. Od powyższego wyroku apelację wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. zaskarżając go w całości i zarzucając mu: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wydane orzeczenie, tj. art. 233 § 1 kpc poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i wyprowadzenie ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wniosków z niego niewynikających poprzez przyjęcie, że ubezpieczony w okresie zwolnienia lekarskiego nie wykonywał żadnych czynności zmierzających do osiągniecia zarobku; II. naruszenie przepisów prawa materialnego ,tj.: art.17 ust.1 ustawy z 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa w zw. z art.84 ust.1 i 2 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, iż brak jest podstaw do pozbawienia ubezpieczonego prawa do zasiłku chorobowego oraz zobowiązania do jego zwrotu za okres od 1 marca 2018r. do 19 marca 2018r., od 4 listopada 2017r. do 24 listopada 2017r. oraz od 12 grudnia 2017r. do 8 stycznia 2018r. Wskazując na powyższe organ rentowy wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. podlegała oddaleniu. Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne i ocenę prawną przedstawione przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Odnosząc się do zarzutów apelacji podnieść należy, że w żaden sposób nie podważają one prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. Sąd Rejonowy dokonał wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego oceniając wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania zgodnie z art. 233 § 1 kpc. Jak wskazuje się w orzecznictwie, dla skuteczności zarzutu naruszenia art. 233 § 1 kpc konieczne jest wskazanie przyczyn dyskwalifikujących postępowanie Sądu, określenie, jakie kryteria oceny naruszył sąd przy ocenie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłusznie im je przyznając, względnie stwierdzenie, iż rażąco naruszył zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego i że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (por. wyrok SN z 18 czerwca 2004 r., sygn. akt II CK 369/03, LEX nr 174131). Jeżeli z określonego materiału dowodowego Sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów (art. 233 § 1 kpc). Tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo - skutkowych, to przeprowadzona przez Sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona (por. wyrok SN z dnia 27 września 2002 r., II CKN 817/00 LEX nr 56906). Zarzuty apelacyjne nie znajdują usprawiedliwionych podstaw i stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami Sądu pierwszej instancji. Sąd Okręgowy nie dopatrzył się naruszenia ani przepisów prawa procesowego, tj. art. 233 § 1 kpc, ani też przepisów prawa materialnego wskazanych przez organ rentowy w treści apelacji. Sąd Rejonowy, w sposób wnikliwy i wyczerpujący przeprowadził postępowanie dowodowe, uwzględniając wnioski dowodowe. Sąd Okręgowy w całości podziela ocenę prawną ustalonego stanu faktycznego dokonaną przez Sąd pierwszej instancji. Bezsporne jest, iż od 1 września 2017 r. obsługę ubezpieczenia grupowego pracowników (...) E. G.

(2)z siedzibą w S. prowadzi (...) sp. z o. o. w S., na podstawie zawartej między nimi umowy zlecenia. Na jej podstawie pracownik tej kancelarii co miesiąc, pracując na udostępnionym przez E. G.

(1)loginie, dokonuje zatwierdzenia drogą elektroniczną deklaracji pracowników objętych grupowym ubezpieczeniem w (...). W dniach 13 listopada 2017 r., 14 grudnia 2017 r. oraz 14 marca 2018 r. ubezpieczony nie dokonywał czynności związanych z zatwierdzeniem w systemie informatycznym (...) Centrum (...) miesięcznego sprawozdania o liczbie pracowników jego żony objętych ubezpieczeniem grupowym i ich składkach na to ubezpieczenie, ale zrobiła to A. W., pracownik zewnętrznego biura (...) sp. z o. o. w S.. Okoliczność te potwierdzają zeznania świadków A. W. i E. G.

(3)(k.17, 40v akt sprawy). W ocenie Sądu Okręgowego fakt, że inna osoba logowała się w systemie informatycznym (...) na nazwisko ubezpieczonego i dokonała zatwierdzenia drogą elektroniczną deklaracji pracowników (...) E. G.

(2)z siedzibą w S. objętych grupowym ubezpieczeniem (...) nie przesądza automatycznie o zastosowaniu sankcji z art.17 ust.1 ustawy z 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. W tych okolicznościach Sąd Rejonowy prawidłowo stwierdził, że ubezpieczony nie pobrał nienależnie świadczenia z ubezpieczenia społecznego w postaci zasiłku chorobowego. Nie wykazanie przez organ rentowy, iż świadczenie, którego żąda zwrotu, było świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 84 ust 2 ustawy systemowej wyklucza możliwość żądania jego zwrotu. W związku z tym na podstawie art. 385 kpc apelacja organu rentowego podlegała oddaleniu. Iwona Pawlukowska Jerzy Zalasiński Jacek Witkowski