Sygn. akt VIII Pa 243/18 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 13 czerwca 2018 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi po rozpoznaniu sprawy z powództwa A. A. przeciwko K. K. o sprostowanie

§ 1

pkt 1; 2) doręcza podatnikowi uwierzytelnioną kopię skorygowanej deklaracji wraz z informacją o związanej z korektą deklaracji zmianie wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty nadpłaty lub zwrotu podatku albo kwoty nadwyżki podatku do przeniesienia lub wysokości straty, albo informacją o braku takich zmian, oraz pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu. § 3. Na korektę,

§ 1

pkt 1, podatnik może wnieść sprzeciw do organu, który dokonuje korekty, w terminie 14 dni od dnia doręczenia uwierzytelnionej kopii skorygowanej deklaracji. Wniesienie sprzeciwu anuluje korektę. § 4. W razie niewniesienia sprzeciwu w terminie, korekta deklaracji,

§ 1pkt 1, wywołuje skutki prawne jak korekta deklaracji złożona przez podatnika.

§

1. Przepisy § 1-4 stosuje się odpowiednio do deklaracji składanych przez płatników lub inkasentów oraz do załączników do deklaracji. §
2. Przepisy § 1-4 stosuje się odpowiednio do deklaracji składanych przez podatnika, płatnika lub inkasenta za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Mając na względzie treść w/w przepisów należy wskazać, że do głównych celów czynności sprawdzających należy sprawdzenie formalnej poprawności deklaracji oraz ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami, w tym deklaracjami. Weryfikacja poprawności deklaracji podatkowych w trybie określonym w art. 274 o.p. może prowadzić do ich korekty z urzędu przez organ podatkowy (§1 pkt 1) lub na wezwanie organu – przez zobowiązanego do złożenia deklaracji (§1 pkt 2). Przewidziane w art. 274 o.p. zasady korygowania deklaracji stosuje się do deklaracji składanych nie tylko przez podatników, lecz także przez płatników i inkasentów. Obejmują one także sam formularz deklaracji, jak i załączniki do niej (art. 274 § 5 o.p.). W przypadkach gdy deklaracja zawiera błędy rachunkowe lub inne oczywiste omyłki bądź wypełniono ją niezgodnie z wymaganiami, lecz ze względu na skutki finansowe korekty (przekroczenie poziomu 5000 zł) korekta z urzędu nie jest możliwa, organ podatkowy zwraca się do składającego deklarację o jej skorygowanie (art. 274 § 1 pkt 2). W wezwaniu organ podatkowy wskazuje na konieczność złożenia niezbędnych wyjaśnień oraz podaje przyczyny, z powodu których informacje zawarte w deklaracji podaje w wątpliwość. Wezwanie w tym zakresie, na mocy odesłania z art. 280 o.p., powinno spełniać wymogi stawiane w art. 159 o.p. Dokonanie korekty deklaracji na wezwanie organu powinno mieć miejsce zgodnie z art. 81 § 2 o.p., do którego odsyła art. 280 o.p. Korekta deklaracji następuje więc przez złożenie deklaracji korygującej, która zastępuje deklarację pierwotną. Jeżeli dokonana korekta jest zgodna ze stanowiskiem organu podatkowego przedstawionym w wezwaniu, zasadniczo organ ten nie podejmuje już żadnych działań związanych z weryfikacją poprawności rozliczenia. Jeżeli natomiast korekty, pomimo wezwania, nie złożono lub w ocenie organu podatkowego jest ona nieprawidłowa, podejmuje on stosowne działania, w tym związane z wszczęciem postępowania podatkowego zmierzającego do wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 21 § 3, 3a lub 4 o.p. - (Ordynacja Podatkowa – komentarz aktualizowany pod red. Etel Leonard - komentarz do art. 272 i 274 Dowgier Rafał). W myśl art. 21 §1 o.p., zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem: 1) zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania; 2) doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania. §
3. Jeżeli przepisy prawa podatkowego nakładają na podatnika obowiązek złożenia deklaracji, a zobowiązanie podatkowe powstaje w sposób określony w § 1 pkt 1, podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty, z zastrzeżeniem §
4. §
5. Jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. § 3a. Jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że w złożonej deklaracji wykazano nieprawidłową kwotę zwrotu podatku lub kwotę podatku naliczonego przeniesionego do rozliczenia lub kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych, w deklaracji nie wykazano tych kwot albo podatnik nie złożył deklaracji, mimo ciążącego na nim obowiązku, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa prawidłową wysokość zwrotu podatku lub nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do odliczenia w następnych okresach rozliczeniowych. §
6. Przepisy § 3 i art. 53a stosuje się odpowiednio, gdy podatnik lub inny podmiot jest obowiązany do zapłaty podatku, zaliczki na podatek lub raty podatku bez złożenia deklaracji, a obowiązku tego nie wykonał w całości lub w części. Mając na względzie dotychczasowe rozważania, w ocenie Sądu Okręgowego, powyższe przepisy jednoznacznie wskazują, że właściwym do rozpoznania wniosku o „sprostowanie” deklaracji PIT w rozumieniu korekty podatkowej jest, zgodnie z ustaleniami Sądu I instancji I Urząd Skarbowy Ł.. Zarzut naruszenia art. 379 §1 k.p.c. jest zatem całkowicie niezasadny, gdyż Sąd Rejonowy nie rozpoznawał merytorycznie wniosku o sprostowanie PIT-11, a jedynie stwierdził, że nie jest właściwy do rozpoznania sprawy i zgodnie z art. 464 §1 k.p.c. przekazał go organowi właściwemu. Nawet gdyby Sąd I instancji przeprowadził w jakimś niezbędnym zakresie postepowanie sądowe a następnie doszedłby do wniosku, że nie jest właściwy do rozpoznania roszczenia i przekazał go podmiotowi właściwemu to także nie dopuściłby się nieważności postepowania bowiem nie orzekłby merytorycznie o roszczeniu. Zarzut naruszenia prawa materialnego §2 Rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2016 r. (Dz.U. z 2016 r., poz. 2292 – wersja od 30.12.2016 r. do 31.05.2017 r.) należy także uznać za chybiony. Sąd I instancji na podstawie §2 w/w rozporządzenia prawidłowo ustalił jakie elementy winny znaleźć się w treści świadectwa pracy. Z treści tego przepisu nie wynika by w świadectwie pracy należało zamieścić informację w zakresie tego, czy i w jakiej wysokości oraz za jaki okres wypłacono pracownikowi ekwiwalent urlopowy. Nadto należy dodać, że z poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń wynika, że pozwana nie wypłaciła powódce ekwiwalentu pieniężnego za 7 dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego. Sąd Rejonowy także prawidłowo nie obciążył powódki kosztami procesu. Zgodnie z art. 102 k.p.c. w wypadkach szczególnie uzasadnionych Sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej kosztami w ogóle. Warto podkreślić, że przepis art. 102 k.p.c. daje sądom swobodę przy rozstrzyganiu o zwrocie kosztów procesu w tym kosztach sądowych, gdy stosowanie zasady wyrażonej w art. 98 k.p.c. (odpowiedzialności za wynik procesu) nie można by pogodzić z zasadą słuszności. W utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, iż zastosowanie art. 102 k.p.c. powinno być oceniane w całokształcie okoliczności, które by uzasadniały odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu, jak i fakty leżące na zewnątrz procesu, zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej). Okoliczności te powinny być oceniane przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (zob. post. SN z 14 stycznia 1974 r., II CZ 223/73, niepubl.). Wobec tego przy ocenie przesłanek z art. 102 k.p.c. należy przede wszystkim wziąć pod uwagę fakty związane z samym przebiegiem procesu, tj. podstawę oddalenia żądania, zgodność zamiarów stron w sprawach dotyczących stosunku prawnego, który może być ukształtowany tylko wyrokiem, szczególną zawiłość lub precedensowy charakter sprawy albo subiektywne przekonanie powoda co do zasadności zgłoszonego roszczenia - trudne do zweryfikowania a limine, a ponadto sposób prowadzenia procesu przez stronę przegrywającą albo niesumienne lub oczywiście niewłaściwe postępowanie strony wygrywającej, która w ten sposób wywołała proces i koszty połączone z jego prowadzeniem. /wyrok SA z 18 lipca 2013 r. w K., I ACa 447/13, LEX nr 1349918/. Niemniej jednak odstąpienie od obciążenia strony kosztami postępowania uzależnione jest od dyskrecjonalnej oceny sądu. Podważenie tej oceny możliwe jest w zasadzie jedynie w wypadku, gdy nie zawiera uzasadnienia, albo gdy ocena ta jest rażąco niesprawiedliwa. (IACa 571/13 - wyrok SA Poznań z dnia 4 lipca 2013 r. - teza redakcyjna L.). Zakwalifikowanie przypadku jako ”szczególnie uzasadnionego” (art. 102 k.p.c.) wymaga rozważenia całokształtu okoliczności faktycznych sprawy. Ingerencja w to uprawnienie, w ramach rozpoznawania środka zaskarżenia od rozstrzygnięcia o kosztach procesu, następuje jedynie w sytuacji stwierdzenia, że dokonana ocena jest dowolna, oczywiście pozbawiona uzasadnionych podstaw. Tym samym skuteczne zakwestionowanie oceny sądu w tym zakresie ogranicza się jedynie do przypadków rażąco niesłusznych (Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 7 czerwca 2013 r. III AUz 77/13 L.). Ponadto całkowita gołosłowność zarzutu pozwu nie może uzasadniać tezy o usprawiedliwionym subiektywnym przekonaniu o słuszności dochodzonego roszczenia. (I ACa 648/12 - wyrok SA Lublin z dnia 09-01-2013). W ocenie Sądu Okręgowego Sąd I instancji nie naruszył przepisu art. 102 k.p.c. i prawidłowo uznał, że w przedmiotowej sprawie zachodziła sytuacja szczególna, uzasadniająca odstąpienie od obciążania powódki kosztami procesu. Przede wszystkim zauważyć należy, że okoliczności sprawy wskazują, że powódka w chwili składania pozwu mogła mieć uzasadnione podstawy do przeświadczenia o słuszności dochodzonych przez siebie roszczeń. Podkreślenia wymaga też, że powódka częściowo wygrała sprawę (Sąd Rejonowy bowiem sprostował świadectwo pracy ubezpieczonej), skoro zaś nie była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie mogła przeciwstawić do rozliczenia poniesionych przez siebie kosztów pełnomocnika z tych też względów należy wskazać, że nieobciążanie powódki kosztami było jak najbardziej zasadne. Na marginesie należy dodać, że powódka obecnie pracuje w sklepie jako kasjer – sprzedawca i zarabia najniższe wynagrodzenie. A zatem zaskarżone orzeczenie w pełni odpowiada prawu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. oddalił apelację strony pozwanej, jako bezzasadną. Przewodniczący: Sędziowie: