VIII U 2535/17

UZASADNIENIE Decyzją z dnia 28 listopada 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. po rozpatrzeniu wniosku E. G. z dnia 27 września 2017 r. przyznał ubezpieczonej emeryturę od 1 października 2017 roku, tj. od daty wejścia w życie przepisów. Wskazał przy tym, że podstawę obliczenia emerytury stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek i kapitału początkowego zewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, zaś emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę: - kwota składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wynosi 188198,43 zł, - kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego wynosi 366589,33 zł, - średnie dalsze trwanie życia wynosi 249,90 miesięcy, - wyliczona kwota emerytury wynosi 2220,04 zł Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej i wyniosła 2220,04 zł brutto. Zgodnie z ustawą z 4 września 2008 r. za okres od 22 października 1975 r. do 27 kwietnia 1976 r., za który ubezpieczona nie przedłożyła wynagrodzeń, przyjęto obowiązujące w danym czasie wynagrodzenie minimalne. /decyzja – k. 42 akt ZUS/ E. G. odwołała się od powyższej decyzji wnosząc o zmianę jej decyzji i uwzględnienie przy obliczaniu wysokości świadczenia wynagrodzeń w (...) na podstawie zapisów w legitymacji ubezpieczeniowej oraz uwzględnienie zatrudnienia w roku szkolnym 1989/1990 w dwóch szkołach: Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. - na 12/18 i Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. - na 6/18 etatu, co w sumie daje cały etat. /odwołanie – k. 2/ Odpowiadając na odwołanie pismem z dnia 28 grudnia 2017 roku organ rentowy wniósł o jego oddalenie, w uzasadnieniu wskazując, że do obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego uwzględniono wynagrodzenie z 10 lat tj. z lat 1989 – 1998, a wskaźnik wyniósł 79,66%; uwzględniono również 11 lat, 3 miesiące i 6 dni okresów składkowych oraz łącznie 10 lat, 1 miesiąc i 13 dni okresów nieskładkowych. Odnosząc się do zatrudnienia wnioskodawczyni w Zakładach (...) od 22 października 1975 roku do 27 kwietnia 1976 roku organ rentowy wskazał, że przyjęto wynagrodzenie minimalne, ponieważ w przedłożonej przez wnioskodawczynię legitymacji ubezpieczeniowej za rok 1975 brak jest wpisu dotyczącego wysokości osiągniętego wynagrodzenia, zaś w roku 1976 kwota jest poprawiona. Ponadto organ rentowy dodał, że od 1 września 1986 roku do 31 sierpnia 1998 roku ubezpieczona była zatrudniona w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł., zaś ze świadectwa pracy z tej szkoły wynika, iż w okresie od 1 września 1986 roku do 31 sierpnia 1990 roku pracowała na 6/18 etatu (tj. poniżej połowy) i od 1 września 1990 roku do 31 sierpnia 1998 roku - na pełen etat. Wskazał, że okres zatrudnienia poniżej połowy pełnego etatu nie jest okresem zaliczanym jako składkowy, jednak w spornym okresie tj. od 14 października 1987 r. do 31 sierpnia 1989 r. ubezpieczona korzystała z urlopu wychowawczego i ten okres zaliczony został jako nieskładkowy, dodatkowo organ rentowy przedłużył go do 31 sierpnia 1990 r. (do 3 lat opieki w trybie art. 67), od 1 września 1990 r. wnioskodawczyni pracowała już na pełen etat. Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu organ rentowy podkreślił, że w aktach sprawy znajduje się świadectwo pracy potwierdzające zatrudnienie w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł., zaś brak jest dokumentu potwierdzającego zatrudnienie w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł.. /odpowiedź na odwołanie – k. 4/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: E. G. urodziła się (...). /okoliczność bezsporna/ W dniu 2 października 2017 roku ubezpieczona złożyła wniosek o emeryturę. /wniosek – k. 1 – 3 akt ZUS/ Decyzją z dnia 27 listopada 2017 r. ZUS I Oddział w Ł. ustalił kapitał początkowy E. G. na dzień 1 stycznia 1999 r. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1 stycznia 1989 roku do 31 grudnia 1998 roku; wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 79,66%, zaś podstawę wymiaru kapitału początkowego ustalono w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 79,66% przez kwotę 1.220,89 zł, tj. kwotę bazową (79,66% x 1.220,89 zł = 1972,56 zł). Do ustalenia wartości kapitału przyjęto okresy składkowe w ilości: 11 lat, 4 miesiące, 6 dni tj. 136 miesięcy oraz okresy nieskładkowe w ilości: 1 rok, 3 miesiące, 0 dni, okresy sprawowania opieki nad dziećmi: 4 lata, 10 miesięcy, 13 dni, okresy nauki w szkole wyższej: 4 lata, 0 miesięcy, 0 dni. Łączny okres nieskładkowy przyjęty do obliczenia kapitału początkowego wynosi 10 lat, 1 miesiąc, 13 dni, tj. 121 miesięcy. Wartość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku została wyliczona w następujący sposób: 293,01 złotych x 78,32% (współczynnik proporcjonalny) = 229,49 złotych (136 miesięcy składkowych x 1,3%) : 12 x 972,56 złotych (podstawa wymiaru) = 143,26 złotych (58 miesięcy nieskładkowych x 1,3%) : 12 x 972,56 złotych (podstawa wymiaru) = 61,08 złotych (63 miesiące nieskładkowe x 0,7%) : 12 x 972,56 złotych (podstawa wymiaru) = 35,79 złotych RAZEM = 469,62 złotych 469,62 złotych x 209 miesięcy (średnie dalsze trwanie życia) = 98150,58 złotych (kapitał początkowy na dzień 1.01.1999 roku). Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ rentowy nie uwzględnił okresu od 14 października 1987 r. do 31 sierpnia 1990 r., ponieważ ubezpieczona była zatrudniona w wymiarze czasu pracy niższym niż ½ pełnego wymiaru. /decyzja – k. 40 – 41 akt ZUS/ Do obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto: - 1989 rok – 1263238,00 zł – wwpw 50,91%, - 1990 rok – 11778352,00 zł – wwpw 95,33%, - 1991 rok – 23019690,00 zł – wwpw 108,38% - 1992 rok – 33646300,00 zł – wwpw 95,53% - 1993 rok – 42756800,00 zł – wwpw 89,19% - 1994 rok – 49587600,00 zł – wwpw 77,56% - 1995 rok – 6531,20 zł – wwpw 77,46% - 1996 rok – 7480,58 zł – wwpw 71,41% - 1997 rok – 8812,46 zł – wwpw 69,15% - 1998 rok – 6119,47 zł – wwpw 61,71%. /obliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego – k. 41a akt ZUS/ W okresie od 22 października 1975 roku do 27 kwietnia 1976 roku wnioskodawczyni była zatrudniona w Zakładach (...) w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku sprzedawcy. Podczas tego zatrudnienia otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 1500 zł miesięcznie. /świadectwo pracy – akta ZUS, legitymacja ubezpieczeniowa – akta ZUS, akta osobowe w kopercie – k. 31/ W okresie od 1 września 1989 roku do 31 sierpnia 1998 roku ubezpieczona była zatrudniona w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. na stanowisku nauczyciela języka rosyjskiego. W okresie od 1 września 1989 roku do 31 sierpnia 1990 roku pracowała w wymiarze 12/18 etatu, łącząc to zatrudnienie z zatrudnieniem w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. na 6/18 etatu. Natomiast od 1 września 1990 roku do 31 grudnia 1998 roku wykonywała pracę tylko na rzecz Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. w pełnym wymiarze czasu pracy. /świadectwo pracy – k. 18 akt ZUS, k. 33 akt ZUS, pisma – k. 3, opinia – k. 20, akta osobowe ze SP Nr 1 – k. 33/ Uwzględniając zatrudnienie E. G. w okresie od 1 września 1989 roku do 31 sierpnia 1998 roku w pełnym wymiarze czasu pracy i przyjmując, że w okresie zatrudnienia w Zakładach (...) - od 22 października 1975 roku do 27 kwietnia 1976 roku jej miesięczne wynagrodzenie wynosiło 1500 zł miesięcznie wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ustalony z 10 lat kalendarzowych 1989 – 1998 wynosi 80,55%, zaś staż pracy to 12 lat, 4 miesiące, 6 dni okresów składkowych, 1 rok, 3 miesiące okresów nieskładkowych oraz 3 lata opieki nad dzieckiem, 4 lata nauki w szkole wyższej. Kapitał początkowy ustalony na dzień 1 stycznia 1999 r. wyniósł 98.708,61 złotych. Wysokość emerytury po uwzględnieniu zwaloryzowanego kapitału początkowego wynosi na dzień 1 października 2017 r. – 2.228,38 złotych, po waloryzacji od dnia 1 marca 2018 r. – 2294,79 złotych. /pismo – k. 71/ Do obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto: - 1989 rok – 1353975,87 zł – wwpw 54,57%, - 1990 rok – 12418384,00 zł – wwpw 100,51%, - 1991 rok – 23019690,00 zł – wwpw 108,38% - 1992 rok – 33646300,00 zł – wwpw 95,53% - 1993 rok – 42756800,00 zł – wwpw 89,19% - 1994 rok – 49587600,00 zł – wwpw 77,56% - 1995 rok – 6531,20 zł – wwpw 77,46% - 1996 rok – 7480,58 zł – wwpw 71,41% - 1997 rok – 8812,46 zł – wwpw 69,15% - 1998 rok – 6119,47 zł – wwpw 61,71%. /obliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego – k. 50 akt ZUS/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów – akt osobowych wnioskodawczyni - zgromadzonych w aktach sprawy. Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dowodzie z dokumentu - legitymacji ubezpieczeniowej wnioskodawczyni co faktu, że pracowała ona w Zakładach (...) w okresie od 22 października 1975 roku do 27 kwietnia 1976 roku, jednakże Sąd odmówił wiary temu dowodowi co do kwoty wynagrodzenia jaką miała ubezpieczona otrzymywać w 1976 roku. Kwota wynagrodzenia została bowiem w tym dokumencie przerobiona oraz jest sprzeczna z treścią dokumentacji osobowej ubezpieczonej tj. świadectwem pracy, kartą obiegową i umową o pracę, które to wskazują inną, niższą kwotę, a którym Sąd dał wiarę. W ocenie Sądu zachodzi zatem wątpliwość co do prawdziwości wpisu w legitymacji ubezpieczeniowej wnioskodawczyni. Nadto Sąd nie przyjął na podstawie świadectwa pracy okresu zatrudnienia ubezpieczonej w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. od 1 września 1986 roku do 31 sierpnia 1998 roku albowiem z akt osobowych wnioskodawczyni z okresu zatrudnienia w w/w szkole jednoznacznie wynika, że zatrudnienie w Szkole Podstawowej Nr (...) podjęła dopiero 1 września 1989 roku. Nadto świadectwo pracy ze Szkoły Podstawowej Nr (...) wskazuje, że ubezpieczona była zatrudniona w tej szkole do dnia 31 sierpnia 1989 roku w pełnym wymiarze czasu pracy. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 174 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz. U z 2018 r., poz. 1270 ze zm.), kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-

1. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego przepisu przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: 1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6, 2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5, 3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust.
2. W myśl ust. 3 cytowanego przepisu podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się przed dniem 1 stycznia 1999 roku. Według ust. 3b w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2013 roku (w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 21 czerwca 2013 roku o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych) jeżeli okres wskazany do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego obejmuje rok kalendarzowy, w którym ubezpieczony pozostawał w ubezpieczeniu społecznym na podstawie przepisów prawa polskiego jedynie przez część miesięcy tego roku, do obliczenia stosunku sumy kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w art. 15 ust. 3, w okresie tego roku do przeciętnego wynagrodzenia, przyjmuje się sumę kwot przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłoszonego za ten rok kalendarzowy odpowiednią do liczby miesięcy pozostawania w ubezpieczeniu. Natomiast w myśl ust. 7 analizowanego przepisu do obliczenia kapitału początkowego przyjmuje się kwotę bazową wynoszącą 100 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w II kwartale kalendarzowym 1998 roku. Ustęp 8 powyższego przepisu stanowi, że przy obliczaniu kapitału początkowego część kwoty bazowej wynoszącej 24 % tej kwoty mnoży się przez współczynnik proporcjonalny do wieku ubezpieczonego oraz okresu składkowego i nieskładkowego osiągniętego do dnia 31 grudnia 1998 roku. Zgodnie natomiast z treścią ust. 8 przy obliczaniu kapitału początkowego część kwoty bazowej wynoszącej 24% tej kwoty mnoży się przez współczynnik proporcjonalny do wieku ubezpieczonego oraz okresu składkowego i nieskładkowego osiągniętego do dnia 31 grudnia 1998 roku, według wskazanego w nim wzoru. Z kolei w myśl art. 15 ust. 1 powyższej ustawy podstawę wymiaru emerytury i renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę, z uwzględnieniem ust.6 i art.
3. Natomiast stosownie do brzmienia ust. 2a tego samego przepisu, jeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru składek w okresie pozostawania w stosunku pracy wskazanym do ustalenia podstawy wymiaru emerytury i renty, za podstawę wymiaru składek przyjmuje się kwotę obowiązującego w tym okresie minimalnego wynagrodzenia pracowników, proporcjonalnie do okresu podlegania ubezpieczeniu i wymiaru czasu pracy. Z kolei na postawie ust.6 omawianego przepisu na wniosek ubezpieczonego podstawę wymiaru emerytury lub renty może stanowić ustalona w sposób określony w ust.4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu. Jak stanowi art.15 ust. 4 cytowanej ustawy w celu ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty:
4. oblicza się sumę kwot podstaw wymiaru składek i kwot, o których mowa w ust. 3, w okresie każdego roku z wybranych przez zainteresowanego lat kalendarzowych,
5. oblicza się stosunek każdej z tych sum kwot do rocznej kwoty przeciętnego wynagrodzenia, ogłoszonej za dany rok kalendarzowy, wyrażając go w procentach, z zaokrągleniem do setnych części procentu,
6. oblicza się średnią arytmetyczną tych procentów, która, z zastrzeżeniem ust. 5, stanowi wskaźnik wysokości podstawy wymiaru emerytury lub renty, oraz
7. mnoży się przez ten wskaźnik kwotę bazową, o której mowa w art. 19, przy czym wskaźnik wysokości podstawy wymiaru nie może być wyższy niż 250%, jednakże przy ponownym przeliczeniu wysokości emerytury należy mieć na względzie, iż zgodnie z art. 111 ust. 2 ustawy uwzględnia się kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia. W związku z treścią zacytowanych przepisów uznać należy, ze kwota kapitału początkowego zależy od długości udowodnionych okresów składkowych i nieskładkowych przebytych przed 1 stycznia 1999 rokiem, podstawy wymiaru oraz współczynnika proporcjonalnego do wieku ubezpieczonego, który służy do obliczenia tzw. części socjalnej. W myśl art.24 ust.1 cytowanej ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a, 50e i
8. W myśl art. 26 ust. 1 tej ustawy, emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w sposób określony w art.25 przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniem ust. 5 i art.
9. Zgodnie z § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. Nr 237, poz. 1412) środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument na podstawie, którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia. Wskazana regulacja niewątpliwie wyznacza kierunek postępowania dowodowego, nie oznacza jednak, iż zarówno okres zatrudnienia jak i wysokość uzyskiwanego uposażenia nie może być wykazana w inny sposób, tak przy pomocy pisemnych środków dowodowych pochodzących od pracodawcy, czy też nawet dowodów pośrednich, nie wyłączając zeznań świadków (por. wyrok Sądu Najwyższego z 25.07.1997 r. II UKN 186/97, OSNAPiUS 1998/11/342, a także wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 1997-03-04, III AUa 105/97 opubl: OSA w W. rok 1997, Nr. 2, poz. 7; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 1993-08-18, III AUr 294/93 opubl: P.. Sąd. rok 1994, Nr. 3, poz. 6/. Przyjąć zatem trzeba, iż w postępowaniu przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (sporne czy też niemożliwe do udowodnienia przy pomocy dowodu z dokumentu) mogą być dowodzone wszelkimi dostępnymi środkami, które Sąd uzna za pożądane i celowe, co wynika także z treści przepisu art. 473 k.p.c. Mając to na uwadze Sąd przeprowadził postępowanie dowodowe obejmujące analizę dostępnej dokumentacji związanej ze spornymi okresami zatrudnienia wnioskodawczyni. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni wniosła o uwzględnienie przy wyliczaniu wskaźnika podstawy wymiaru świadczenia: wynagrodzeń w (...) na podstawie zapisów w legitymacji ubezpieczeniowej oraz uwzględnienie zatrudnienia w roku szkolnym 1989/1990 w dwóch szkołach: SP 1 i SP 20 – na 12/18 i 6/18 etatu, co w sumie daje cały etat. W toku postępowania przed organem rentowym oraz w toku postępowania sądowego zostały złożone: akta osobowe wnioskodawczyni ze spornych okresów. W ocenie Sądu nie ma przeszkód by na podstawie: umowy o pracę, karty obiegowej z daty przyjęcia ubezpieczonej do pracy oraz świadectwa pracy ustalić wysokość wynagrodzeń wnioskodawczyni z okresu zatrudnienia w Zakładach (...). Z dokumentów tych jednoznacznie wynika, że podczas całego okresu zatrudnienia tj. od 22 października 1975 roku do 27 kwietnia 1976 roku wynagrodzenie ubezpieczonej wynosiło 1500 złotych miesięcznie. Wysokość wynagrodzeń wyliczona jedynie na podstawie tych dokumentów zapewne nie odzwierciedla w pełni wysokości wynagrodzeń ubezpieczonej ze spornego okresu. Nie ma jednak możliwości uwzględnienia premii w wysokości 10%, która – jak wynika z karty obiegowej czy ze świadectwa pracy - nie wiadomo była stałym składnikiem jej wynagrodzenia. Natomiast przy ustalaniu wynagrodzeń nie może być niepewności co do ich wysokości. Jeśli natomiast chodzi o sporny okres zatrudnienia ubezpieczonej od 1 września 1989 roku do 31 sierpnia 1990 roku to z jej akt osobowych z okresu zatrudnienia w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. jasno wynika, że okresie od 1 września 1989 roku do 31 sierpnia 1990 roku ubezpieczona łączyła pracę w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł., gdzie była zatrudniona w wymiarze 12/18 etatu z pracą w Szkole Podstawowej Nr (...) w Ł. – w wymiarze 6/18 etatu. Uznać zatem należy, że we wskazanym spornym okresie ubezpieczona wykonywała pracę w pełnym wymiarze czasu pracy. Mając na względzie powyższe zdaniem Sądu nie ma żadnych przeszkód by przeliczyć ubezpieczonej emeryturę z uwzględnieniem spornych okresów. Wobec powyższego, Sąd Okręgowy, na podstawie art.477 14§2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję orzekając jak w sentencji wyroku. K.K.-W.