odnośnie procedury wyrażania zgody przez inwestora stwierdzając, że zgoda inwestora może być wprawdzie wyrażona przez każde zachowanie, które ją ujawnia w sposób dostateczny (art. 60 k.c.), jednakże niezależnie od tego zgodę uważa się za wyrażoną w razie ziszczenia się przesłanek określonych w art.
Zgoda inwestora na zawarcie przez wykonawcę umowy z podwykonawcą może być wyrażona w dwojaki sposób: czynny (aktywny), polegający na wyraźnym lub dorozumianym oświadczeniu woli lub bierny (pasywny), objawiający się brakiem zgłoszenia przez inwestora na piśmie sprzeciwu lub zastrzeżeń w terminie 14 dni od przedstawienia mu umowy z podwykonawcą lub jej projektu, wraz z częścią dokumentacji dotyczącą wykonania określonych robót powierzonych podwykonawcy (art.
2). W niniejszym stanie faktycznym, stosownie do postanowień umownych, istotne jest pojęcie zgody czynnej (wyrażonej na piśmie) która powinna odnosić się do skonkretyzowanej umowy między wykonawcą a podwykonawcą, przy czym inwestor w chwili wyrażenia takiej zgody powinien posiadać pozytywną wiedzę o istotnych postanowieniach zatwierdzanej umowy, dotyczących zwłaszcza wysokości wynagrodzenia należnego podwykonawcy oraz zakresu powierzonych mu prac. Wiedza o tym elementach - pozwala inwestorowi na ocenę ryzyka wynikającego z przyjęcia, poprzez udzielenie zgody, solidarnej odpowiedzialności za zapłatę wynagrodzenia danemu podwykonawcy. Zgoda inwestora dotyczyć ma zawarcia przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą, a więc konkretnej umowy, o określonej treści, zawartej lub przynajmniej wstępnie uzgodnionej ze zindywidualizowanym podmiotem w zakresie wszystkich istotnych postanowień, szczególnie tych, które decydują o wysokości wynagrodzenia (vide: uchwała
zdanie pierwsze i § 5 k.c., ciężar udowodnienia tego, że inwestor wyraził zgodę na zawarcie umowy o roboty budowlane wykonawcy z podwykonawcą, spoczywa na podwykonawcy, on bowiem z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jeżeli inwestor twierdzi, że zgody takiej nie wyraził oraz że nie znał istotnych postanowień umowy wykonawcy z podwykonawcą, podwykonawca powinien udowodnić także świadomość inwestora, co do tych okoliczności, wyznaczających zakres jego odpowiedzialności za wynagrodzenie podwykonawcy lub to, że z postanowieniami tymi inwestor mógł się zapoznać. Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zostało wykazane, że inwestor wyraził w sposób czynny – w formie pisemnej zgodę na udział podwykonawcy przy realizacji inwestycji. Powyższa okoliczność wynika przede wszystkim z przedłożonego przez syndyka B. M. pisma pozwanego z dnia 16 kwietnia 2014 r. W piśmie tym pozwany (Inwestor) w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje, że wyraża zgodę na zawarcie umów z podmiotami przedstawionymi w piśmie Generalnego Wykonawcy z dnia 9 kwietnia 2014 r., wśród których w punkcie 2 została wyszczególniona firma pozwanego oraz że akceptuje wzór umowy. Zatem należy uznać, że pozwany w chwili wyrażenia zgody, to jest w dniu 16 kwietnia 2014 r. posiadał pozytywną wiedzę o istotnych postanowieniach umowy podwykonawczej, dotyczących przede wszystkim wynagrodzenia należnego podwykonawcy oraz zakresu powierzonych mu prac. O ile przesłany pozwanemu wzór umowy nie zawiera skonkretyzowanych informacji w zakresie wynagrodzenia i zakresu prac, to należy uznać, że były one znane pozwanemu z pisma skierowanego do niego przez powoda z dnia 26 marca 2014 r. W przywołanym piśmie powód poinformował pozwanego, że wykonał pod nadzorem przedstawiciela Inwestora – inspektora J. K. kompletną instalację wentylacji wraz z dostawą urządzeń i robotami dodatkowymi oraz że zapłata za wykonane roboty wynosi łącznie 419.584,80 złotych. Wykonanie powyższych prac potwierdza również złożony do akt sprawy protokół techniczny z dnia 26 lutego 2014 r., który został podpisany przez przedstawiciela pozwanego – inspektora nadzoru J. K.. Nadto z korespondencji e-mailowej znajdującej się w aktach niniejszej sprawy wynika, że przedstawiciel pozwanego – J. K. pozostawał w stałym kontakcie z osobami nadzorującymi przebieg i harmonogram prac oraz znał kosztorys przeprowadzonych robót. W wiadomości e-mailowej z 12 września 2013 r. dotyczącej wprowadzenia nowej wersji urządzeń J. K. poinformował przedstawiciela powoda, że inwestor akceptuje zmiany urządzeń. Zatem należy uznać, że pozwany posiadał wiedzę w zakresie zakresu prac powierzonych powodowi. Co prawda świadek M. M. na rozprawie w dniu 5 października 2017 r. stwierdził, że inwestor poinformował K. R. o braku zgody na zawarcie umowy podwykonawczej z powodem oraz że pozwany nie skierował żadnego pisma informującego o odmowie do powoda, jednakże powyższe zeznania świadka są sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, a przede wszystkim z treścią pisma z 16 kwietnia 2014 r., w którym pozwany wyraził zgodę na zawarcie umów z podmiotami przedstawionymi w piśmie Generalnego Wykonawcy. Odnosząc się do zarzutu strony pozwanej co do braku możliwości wyrażenia zgody wobec zrealizowania umowy wskazać należy, że zgodnie z kierunkiem ugruntowanym w orzecznictwie - zgoda może być wyrażona w sposób czynny w dowolnym momencie, nawet po zakończeniu prac oraz nie musi być wyrażona przed zawarciem umowy podwykonawczej. Powyższa linia orzecznicza została ugruntowana przez Sąd Najwyższy, który potwierdził stanowisko, że obojętny jest czas wyrażenia zgody przez inwestora, ponieważ w art.
nie sformułowano żadnych temporalnych ograniczeń, a przepis ten zawiera element gwarancyjny ochrony interesów podwykonawcy, co pozwala opowiedzieć się za możliwością wyrażenia zgody przez inwestora, także już po zawarciu umowy przez wykonawcę i podwykonawcę (vide: wyrok Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2008 r., V CSK 492/07, Legalis numer 313327). Kontynuacją tego kierunku wykładni art.
(sygn. akt V CSK 24/09, Legalis numer 273974), eksponujący jednoznaczną tezę, że zgoda inwestora może być wyrażona również w sposób dorozumiany, i to także po zawarciu umowy przez wykonawcę z podwykonawcą. Sąd Najwyższy podzielił dotychczasową linię orzecznictwa, opowiadając się wręcz za taką wykładnią art.
KC, że zgoda inwestora może mieć charakter następczy, a więc może być wyrażona także post factum, w tym także już po wykonaniu w całości umowy przez podwykonawcę (vide: wyrok Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2013 r., III CSK 298/12, Legalis numer 803999, wyrok Sądu Najwyższego z 4 lutego 2011 r., III CSK 152/10, Legalis numer 422583). Biorąc pod uwagę powyższe należało uznać, że pozwany świadomie i skutecznie wyraził zgodę na zawarcie umowy podwykonawczej ze skutkiem dla powstania po jego stronie odpowiedzialności solidarnej z Generalnym Wykonawcą za zapłatę wynagrodzenia Podwykonawcy na podstawie art.
w pełnej ustalonej przez niego z Generalnym Wykonawcą wysokości. Stosownie do przepisu art.
zawierający umowę z podwykonawcą oraz inwestor i wykonawca ponoszą solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę. W orzecznictwie przyjmuje się, że powołany przepis statuuje ustawową bierną solidarność inwestora o charakterze gwarancyjnym w postaci odpowiedzialności ex lege za cudzy dług tj. dług wykonawcy wobec podwykonawcy, a wynikający z umowy o podwykonawstwo. Umowa o podwykonawstwo bowiem, choć powiązana z umową zawartą pomiędzy inwestorem a wykonawcą kreuje odrębny stosunek zobowiązaniowy. Sytuację prawną podwykonawcy wyznacza przede wszystkim treść umowy zawartej z wykonawcą. Odpowiedzialność inwestora powstała w następstwie wyrażenia przez niego zgody na zawarcie umowy podwykonawczej, ma charakter dodatkowej gwarancji uzyskania wynagrodzenia przez podwykonawcę (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z 27 lutego 2014 r. I ACa 467/13; wyrok Sądu Najwyższego z 16 kwietnia 2014 r. V CSK 296/13). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie, w związku z niewywiązaniem się przez Generalnego Wykonawcę z zapłaty należnego wynagrodzenia na rzecz Podwykonawcy – strony powodowej obowiązek ten, zgodnie z odpowiedzialnością solidarną, przechodzi na inwestora – pozwanego w niniejszej sprawie. Sąd uznał roszczenie powoda o zapłatę kwoty 419.584,80 złotych za zasadne, gdyż ma on - wobec ogłoszenia upadłości K. R. - nikłą szansą na zaspokojenie wierzytelności z masy upadłości Generalnego Wykonawcy. W związku z tym zobowiązanym do zapłaty jako dłużnikiem solidarnym w świetle normy art. 647
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.