Sygnatura akt VI Ka 76/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2019 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Małgorzata Peteja-Żak Sę

§ 1kk i art.

244 kk w zw. z art. 11 § 2 kk pozostawało w zbiegu realnym z przestępstwem z art. 178 § 1 kk, którego dotyczy wyrok w sprawie VI K 952/06. Warunkiem popełnienia przestępstwa z art.

§ 1kk i art.

244 kk w zw. z art. 11 § 2 kk musiało być bowiem uprzednie prawomocne skazanie za przestępstwo z art.

§ 1

kk, mocą którego jego sprawcy wymierzony został następnie nieprzestrzegany w związku z ponownym kierowaniem pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości zakaz prowadzenia pojazdów. Poza tym jest oczywistym, że jedyna wymierzona skazanemu grzywna ze sprawy II K 1219/00 nie mogłaby się łączyć się z innymi rodzajowo karami, nawet gdyby orzeczona została za przestępstwo pozostające w zbiegu z innym czynem. Całokształt powyższych rozważań musiał doprowadzić do wniosku, że poprzedni stan prawny nie uchodził za względniejszy dla skazanego. Niewątpliwie rozwiązaniem korzystniejszym dla skazanego jest orzeczenie kary łącznej, w szczególności ukształtowanej w rozmiarze niższym od sumy łączonych kar. Nie doszło więc do obrazy art. 4 § 1 kk. W świetle tego, a także bacząc na to, że zaskarżony wyrok nie był dotknięty tzw. bezwzględnymi przyczynami odwoławczymi, nie było przesłanek do orzekania w szerszych zakresie, niż w granicach środka zaskarżenia. Odnosząc się natomiast już konkretnie do apelacji skazanego, należy przypomnieć, że Sąd Rejonowy karę łączną 2 lat i 9 miesięcy pozbawienia wolności ukształtował z połączenia kary łącznej 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz kary 5 miesięcy pozbawienia wolności, gdzie suma kar wynosiła 3 lata i 1 miesiąc pozbawienia wolności. Orzekł zatem wobec skazanego karę łączną w rozmiarze możliwie najbliższym najwyższej z łączonych kar. Nie widząc podstaw do zastosowania zasady pełnej absorpcji łagodniejszej kary już skazanemu nie mógł wymierzyć. Karę pozbawienia wolności wymierza się bowiem w latach i miesiącach (art. 37 kk). Zgodzić się natomiast trzeba z Sądem I instancji, iż przeciwko zastosowaniu zasady absorpcji przemawiać musiały w pierwszej kolejności relacje przedmiotowo-podmiotowe pomiędzy zbiegającymi się czynami, które skarżący zdaje się kompletnie lekceważyć, nie zauważając, że węzłem poprzednio orzeczonej kary łącznej 2 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności stanowiącej zgodnie z art. 85 § 2 kk podstawę wymiaru kary łącznej orzeczonej zaskarżonym wyrokiem objęte zostały kary za dwa bardziej lub mniej liczne ciągi przestępstw składające się odpowiednio z kradzieży z włamaniem i kradzieży, popełnionych w ogólności okresie od początków lipca 2016 r. do końcowych dni września 2016 r., a kara 5 miesięcy pozbawienia wolności wymierzona została za przestępstwo popełnione dopiero 5 listopada 2017 r. i polegające na kierowaniu pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości w warunkach uprzedniej karalności za tego rodzaju przestępstwo. W pewnym uproszczeniu czyny z obu wyroków dzielił okres przeszło roku. Poza tym nie były one rodzajowo tożsame. Godziły w różne dobra. Już tylko z tego względu nie było warunków do zastosowania zasady pełnej absorpcji. Stosuje się ją przecież wyjątkowo i to jedynie wtedy, gdy przestępstwa objęte zbiegiem przestępstw wskazują na bliską więź przedmiotową i podmiotową, są jednorodzajowe i popełnione zostały w bliskim związku czasowym i miejscowym, stanowiąc jeden zespół zachowań sprawcy, objęty jednym planem działania, mimo godzenia w różne dobra osobiste (por. wyrok SA w Szczecinie z 7 marca 2013 r., II AKa 1/

1. LEX nr 1293731). Ma więc ona zastosowanie, gdy związek podmiotowo-przedmiotowy zbiegających się przestępstw jest tak ścisły, że upodabnia je do jednego przestępstwa jak w przypadku pomijalnego zbiegu przestępstw lub ciągu przestępstw, gdy nie potrzeba podwyższać progu represji karnej (por. wyrok SA w Krakowie z 20 września 2012 r., II AKa 168/12, KZS 2012/10/39). Niczego takiego nie można jednak powiedzieć o zbiegających się przestępstwach popełnionych przez skazanego. Poza tym czynnikiem prognostycznym negatywnie świadczącym o skazanym było to, że przestępstwa z 2017 r. dopuścił się doświadczony niespełna rocznym pobytem w warunkach izolacji zakończonym raptem 21 sierpnia 2017 r.. Przez ten czas był tymczasowo aresztowany do sprawy II K 283/
2. Podobny wydźwięk miało też popełnienie dotychczas przez S. H. sporej liczby przestępstw na przestrzeni niemal 20 lat. Pomny też doświadczeń związanych z odbywaniem pod koniec poprzedniej dekady kary pozbawienia wolności ze sprawy VI K 952/06, powracał na drogę przestępstwa, ostatnim czasem wykazując wręcz w tym zakresie wzmożenie, o czym świadczy ilość i charakter czynów przypisanych w sprawie II K 283/17 (szesnaście kradzieży z włamaniem do kościelnych plebanii, trzy kradzieże z plebanii, jedna kradzież z mieszkania). Z tego też względu nie można przeceniać zachowania skazanego w zakładzie karnym w związku z jego tam nieprzerwanym pobytem od 6 kwietnia 2018 r.. Pozytywna ocena tego zachowania bardziej musi przemawiać za tym, że skazany jest dobrze przystosowany do pobytu w warunkach więziennych. Tak też było ono postrzegane przez administrację jednostki penitencjarnej. W opinii o skazanym jest przecież mowa o pozytywnej prognozie penitencjarnej, a nie społeczno-kryminologicznej. Nie sposób więc też premiować skazanego z tego powodu, że dysponuje promesą zatrudnienia (zapewne od członka najbliższej rodziny prowadzącego działalność gospodarczą), a przed osadzeniem posiadał meldunek, czy też w swoim najbliższym otoczeniu cieszył się pozytywną opinią. Nie można ponadto zapominać, co zdaje się cechować wywód apelującego, że kara łączna, jako pewna formuła służąca podsumowaniu dotychczasowej działalności przestępczej skazanego i zracjonalizowaniu kary, jaką winien dalej odbyć, musi też oddziaływać na społeczeństwo kształtując w nim właściwe postawy, w tym poszanowanie dla obowiązującego porządku prawnego. Będąc karą sprawiedliwą nie może być więc karą zbyt łagodną, która mogłaby zostać odebraną jako sposób na uniknięcie negatywnych konsekwencji wynikających z kolejnych skazań. Poza tym wyrok łączny wcale nie ma służyć wyłącznie poprawie sytuacji skazanych. Dlatego też stosowanie absorpcji przy wymiarze kary łącznej nie może być sprzeczne z zapobiegawczymi i wychowawczymi celami kary i działać demoralizująco na sprawców przestępstw, służąc odbieraniu kary łącznej jako instytucji będącej swoistym premiowaniem popełniania przestępstw (por. postanowienie SN z 22 września 2016 r., III KK 140/16, LEX nr 2142559). W tych warunkach w żadnym razie kara łączna wymierzona przez Sąd Rejonowy nie mogła zostać uznaną za niewspółmiernie rażąco surową. Tym samym Sąd Okręgowy nie miał powodów, by nie zaakceptować jej wymiaru. Jej bezwzględny charakter też nie mógł budzić wątpliwości. Mając na uwadze powyższe, a także nie znajdując innych niż podniesione w apelacji uchybień, które miałyby wpływ na treść zaskarżonego wyroku, jak też takich podlegających uwzględnieniu niezależnie od kierunku i granic zaskarżenia orzeczenia, Sąd odwoławczy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Zasądzając koszty pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu odwoławczym, wobec ich nieopłacenia przez skazanego oraz złożenia stosownego wniosku przez obrońcę, Sąd odwoławczy kierował się odpowiednio uregulowaniami art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze i art. 22 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych oraz przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2016 r. poz. 1715). W konsekwencji objęły one opłatę w wysokości stawki minimalnej należnej za obronę w sprawach o wydanie wyroku łącznego podwyższoną o stawkę podatku VAT obowiązującą w dacie orzekania. Zwalniając z kolei skazanego od ponoszenia wydatków postępowania drugoinstancyjnego Sąd odwoławczy kierował się tym, że w sytuacji, w jakiej się on znajduje, a więc gdy od niemal roku jest nieprzerwanie pozbawionym wolności, a przed nim jeszcze dalszy pobyt w warunkach izolacji, poniesienie ich przez niego byłoby zbyt uciążliwe.