Sygn. akt VII U 2085/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Elżbieta Zabrocka Protokolant: st. sekr. sąd. Alina Bastuba po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2014 r. w Gdańsku sprawy Z. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o prawo do emerytury na skutek odwołania Z. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 28 sierpnia 2013 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. i przyznaje ubezpieczonemu Z. K. prawo do emerytury od dnia 22 sierpnia 2013r. / na oryginale właściwy podpis/ Sygn. akt VII U 2085/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 28 sierpnia 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm.), dalej: ustawa, odmówił ubezpieczonemu Z. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż pomimo ukończenia wymaganego wieku 65 lat i 2 miesięcy wnioskodawca nie udowodnił 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, a jedynie 18 lat i 7 dni. Pozwany zakwestionował świadectwo pracy z dnia 30 czerwca 1971 r. dotyczące zatrudnienia od dnia 06 maja 1971 r. do dnia 30 czerwca 1971 r. w (...) Spółdzielni (...) w T. jako nieformalne z powodu braku imiennej pieczątki osoby upoważnionej do podpisania dokumentu (analogicznie z brakiem pieczątki za w/w okres w legitymacji ubezpieczeniowej. Wskazał, iż za nieformalne należy uznać także świadectwo pracy z dnia 31 marca 1993 r. za okres zatrudnienia od dnia 01 marca 1980 r. do dnia 31 marca 1993 r. w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) w R. z powodu braku pieczątki osoby upoważnionej do podpisania dokumentu. Wreszcie w ocenie pozwanego przedłożone oryginalne kartoteki zarobkowe za lata 1980-1992 winny zostać złożone w formie kopii potwierdzonej za zgodność przez archiwum przechowujące dokumentację (k. 36 akt rentowych). Odwołanie z dnia 09 września 2013 r. od powyższej decyzji pozwanego organu rentowego wniósł ubezpieczony Z. K.. Wyjaśnił, iż pod świadectwem pracy z dnia 31 marca 1993 r. podpisali się prezes spółdzielni oraz księgowa – przy czym sam był prezesem spółdzielni, a następnie po ogłoszeniu jej upadłości likwidatorem, w związku z czym sam archiwizował dokumentację zakładu pracy dotyczącą osób, które we wskazanym terminie nie odebrały kart zarobkowych (k. 2 akt sprawy). W odpowiedzi z dnia 17 września 2013 r. na odwołanie ubezpieczonego pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w spornej decyzji (k. 3 akt sprawy). Pismem procesowym z dnia 04 lutego 2014 r. pozwany organ rentowy uwzględnił do stażu pracy ubezpieczonemu okres zatrudnienia od dnia 06 maja 1971 r. do dnia 30 czerwca 1971 r. w (...) Spółdzielni (...) w T. – ustalając staż pracy na poziomie 18 lat, 2 miesięcy i 1 dnia (k. 44 akt sprawy). Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony Z. K., urodzony dnia (...), z zawodu technik rolnik, w dniu 23 lipca 2013 r. złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. wniosek o emeryturę. okoliczności bezsporne, vide: wniosek ubezpieczonego o emeryturę – nienumerowane karty akt rentowych W toku postępowania przed organem rentowym ubezpieczony udowodnił według stanu na dzień wydawania decyzji staż sumaryczny 18 lat i 7 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym 17 lat, 11 miesięcy i 29 dni okresów składkowych oraz 8 dni okresów nieskładkowych – zamiast wymaganych 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. W toku sądowego postępowania odwoławczego organ do stażu pracy ubezpieczonemu zaliczył nadto okres zatrudnienia od dnia 06 maja 1971 r. do dnia 30 czerwca 1971 r. w (...) Spółdzielni (...) w T. – ustalając staż pracy na poziomie 18 lat, 2 miesięcy i 1 dnia. Na skutek przeprowadzonego przez Sąd postępowania dowodowego uznać należało jednak, iż ubezpieczony łącznie udowodnił przeszło 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych. dowód: karta przebiegu zatrudnienia ubezpieczonego – k. 35 akt rentowych, pismo procesowe pozwanego z dnia 04 lutego 2014 r. – k. 44 akt sprawy W okresie od dnia od dnia 01 marca 1980 r. do dnia 31 marca 1993 r. ubezpieczony Z. K. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) w R. na stanowisku prezesa zarządu, jak również po ogłoszeniu jej upadłości – także likwidatora. Ubezpieczony został zatrudniony pierwotnie na stanowisku kierownika produkcji, zaś w 1981 r. został jej prezesem, które to stanowisko zajmował do 1992 r. Po ogłoszeniu upadłości został likwidatorem spółdzielni. Ubezpieczony zatrudniony został w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) w R. na podstawie porozumienia pracodawców tj. w/wym. Spółdzielni i Zakładu (...) w (...). Wszyscy pracownicy spółdzielni byli jednocześnie jej członkami . Księgowa spółdzielni, sporządzająca kartoteki płacowe zakładu pracy, obecnie nie żyje – zmarła w 1995 r., po czym dokumentację zabrał wówczas ubezpieczony jako likwidator. W zakładzie pracy nie funkcjonowała rada nadzorcza, a jedynie trzyosobowy zarząd w osobach skarżącego jako prezesa zarządu oraz dwóch członków zarządu: F. K. i (nie żyjącego już) W. T.. Świadectwo pracy ubezpieczonego podpisały nie żyjące osoby – główna księgowa K. K. i członek zarządu W. T.. Jedynymi osobami w spółdzielni, posiadającymi imienne pieczątki, był ubezpieczony jako prezes zarządu, oraz główna księgowa. Pozostali członkowie zarządu spółdzielni nie posiadali pieczątek imiennych. Poza członkami w spółdzielni zatrudniani byli również pracownicy najemni. Pracowali oni do najbliższego walnego zgromadzenia spółdzielni – pozostawali w zatrudnieniu, o ile walne zgromadzenie przyjmowało ich w poczet członków spółdzielni; w innym wypadku kończyli współpracę ze spółdzielnią. Praca w spółdzielni odbywała się codziennie w godzinach 6:00/7:00-15:00/16:00, w czasie żniw zaś w godzinach 5:00-22:00. Pracę w w/w wymiarze świadczył również wnioskodawca jako prezes zarządu spółdzielni – zajmując się bezpośrednio nadzorowaniem pracy, przydzielając prace poszczególnym pracownikom. Ze stanowiskiem prezesa wiązał się również obowiązek zajmowania się formalnościami dotyczącymi przyjmowania do pracy nowych pracowników. W latach 1980-1991 wnioskodawca wypracował w spółdzielni następującą ilość dniówek obrachunkowych: ⚫ 1980 – 243 dniówki ⚫ 1981 – 310 dniówek ⚫ 1982 – 295 dniówek ⚫ 1983 – 265 dniówek ⚫ 1984 – 283 dniówek ⚫ 1985 –238 dniówek ⚫ 1986 –301 dniówek ⚫ 1987 –275 dniówek ⚫ 1988 –248 dniówek ⚫ 1989 – 281 dniówek ⚫ 1990 –265 dniówek ⚫ 1991 –266 dniówek Ilość dniówek obrachunkowych dla poszczególnych pracowników spółdzielni – w tym ubezpieczonego jako prezesa jej zarządu – ustalało walne zgromadzenie. Wnioskodawca nie otrzymywał dodatkowego wynagrodzenia z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych. Wnioskodawca dojeżdżał razem z pozostałymi pracownikami do pracy autobusem zakładowym i tak też wracał do domu . dowód: świadectwo pracy z dnia 31 marca 1993 r. – k. 11 akt rentowych, zeznania ubezpieczonego oraz świadków Z. G., G. K. i F. K. – protokół skrócony k. 34-38 akt sprawy, protokół elektroniczny k. 39 akt sprawy, kartoteka ewidencji czasu pracy z lat 1980-1991 – k. 16 akt rentowych, kartoteka zarobkowa z lat 1991-1992 – k. 17 akt rentowych, świadectwa pracy świadków Z. G., G. K. i F. K. – okazane na rozprawie – protokół skrócony k. 36-37 akt sprawy W okresie od dnia 29 kwietnia 1996 r. do dnia 30 kwietnia 2000 ubezpieczony zatrudniony był w Szpitalu dla Psychicznie i Nerwowo Chorych w S. . W złożonym w dniu 26 kwietnia 1996r. kwestionariuszu osobowym wskazał na zatrudnienie w (...) w R. w okresie od dnia 01 marca 1980 r. do dnia 3 marca 1993r. na stanowisku Prezesa zarządu. Na fakt zatrudnienia w Spółdzielni wskazał także w złożonym w tym dniu życiorysie . Dowód: akta sprawy – k. 50 (koperta ) akta osobowe Sporną decyzją z dnia 28 sierpnia 2013 r. pozwany organ rentowy odmówił ubezpieczonemu Z. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż pomimo ukończenia wymaganego wieku 65 lat i 2 miesięcy wnioskodawca nie udowodnił 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, a jedynie 18 lat i 7 dni. Pozwany zakwestionował świadectwo pracy z dnia 30 czerwca 1971 r. dotyczące zatrudnienia od dnia 06 maja 1971 r. do dnia 30 czerwca 1971 r. w (...) Spółdzielni (...) w T. jako nieformalne z powodu braku imiennej pieczątki osoby upoważnionej do podpisania dokumentu (analogicznie z brakiem pieczątki za w/w okres w legitymacji ubezpieczeniowej. Wskazał, iż za nieformalne należy uznać także świadectwo pracy z dnia 31 marca 1993 r. za okres zatrudnienia od dnia 01 marca 1980 r. do dnia 31 marca 1993 r. w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) w R. z powodu braku pieczątki osoby upoważnionej do podpisania dokumentu. Wreszcie w ocenie pozwanego przedłożone oryginalne kartoteki zarobkowe za lata 1980-1992 winny zostać złożone w formie kopii potwierdzonej za zgodność przez archiwum przechowujące dokumentację. dowód: decyzja pozwanego o odmowie prawa do emerytury z dnia 28 sierpnia 2013 r. – k. 36 akt rentowych Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach niniejszej sprawy, aktach rentowych pozwanego organu oraz aktach osobowych ubezpieczonego ze spornego okresu, których prawdziwość i rzetelność nie była przez żadną ze stron kwestionowana. Sąd również nie znalazł podstaw do podważenia jej wiarygodności z urzędu. Podstawę ustaleń stanu faktycznego stanowiły także zeznania świadków Z. G., G. K. oraz F. K., bowiem jako osoby obce, nie zainteresowane wynikiem postępowania, a jednocześnie zatrudnione w spornym okresie w tej samej spółdzielni – będąc równocześnie jej członkami – w ocenie Sądu zasługuje na walor wiarygodności, tym bardziej, że ich zeznania razem z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym wyjaśnieniami wnioskodawcy, tworzą zwartą i logiczną całość. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W świetle poczynionych ustaleń faktycznych odwołanie ubezpieczonego Z. K. jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem niniejszego postępowania była kwestia ustalenia prawa ubezpieczonego do emerytury. Wyniki przeprowadzonego przez Sąd postępowania dowodowego wykazały, że wnioskodawca legitymuje się 25 latami okresów składkowych i nieskładkowych, co sprawia, iż stanowisko organu emerytalnego odmawiające wnioskodawcy prawa do wcześniejszej emerytury, nie jest słuszne. Ogólne zasady nabywania prawa do emerytury dla ubezpieczonych urodzonych przed dniem 01 stycznia 1949 r. zostały uregulowane w treści art. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2013 poz. 1440 ze zm.), dalej: ustawa, zgodnie z którego ustępem 1 (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji tj. 28 sierpnia 2013 r. i nadal) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r. przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: 1. osiągnęli wiek emerytalny określony w ust. 2 albo 3; 2. mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 27a. Z ustępu 3 punkt 2 w/w przepisu wynika, iż wiek emerytalny dla mężczyzn urodzonych w okresie od dnia 1 kwietnia 1948 r. do dnia 30 czerwca 1948 r. wynosi co najmniej 65 lat i 2 miesiące. Wiek powyższy Z. K. – urodzony w dniu (...) – niewątpliwie osiągnął w dniu 22 sierpnia 2013 r. Stosownie do dyspozycji art. 28 ustawy ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., którzy nie osiągnęli okresu składkowego i nieskładkowego, o którym mowa w art. 27 ust. 1 pkt 2, przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: 1. osiągnęli wiek emerytalny, o którym mowa w art. 27 ust. 2 i 3; 2. mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 15 lat dla kobiet i co najmniej 20 lat dla mężczyzn. Mając na uwadze fakt, iż spór w przedmiotowej sprawie dotyczył zatrudnienia wnioskodawcy w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) w R. – po pierwsze należało dokonać ustaleń w zakresie przepisów regulujących kwestię wymiaru czasu pracy członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych koniecznego do uzyskiwania świadczeń z ubezpieczenia społecznego, a następnie przez pryzmat tychże regulacji ocenić ustalony w sprawie stan faktyczny tj. wymiar czasu pracy wnioskodawcy. Zgodnie z art. 6 ust. 2 punkt 12 ustawy, za okresy składkowe uważa się przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r. następujące okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne pracy na obszarze Państwa Polskiego w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i w innych spółdzielniach zrzeszonych w (...) Związku Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych, w zespołowych gospodarstwach rolnych spółdzielni kółek rolniczych zrzeszonych w Krajowym Związku (...) oraz pracy na rzecz tych spółdzielni:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.