Sygn. akt II Ca 821/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 stycznia 2014 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący SSO Grzegorz Ślęzak Sędziowie SSO Dariusz Mizera (spr.) SSR del. Mariusz Kubiczek Protokolant st. sekr. sądowy Anna Owczarska po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2014 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy z powództwa Z. S. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 12 lipca 2013 roku, sygn. akt I C 283/10 oddala apelację i zasądza od powoda Z. S.na rzecz pozwanego (...) Spółki Akcyjnej w W.kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą. Na oryginale właściwe podpisy Sygn. akt II Ca 821/13 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 12 lipca 2013 r. Sąd Rejonowy w Bełchatowie zasądził od pozwanego (...) Spółka Akcyjna w W.na rzecz powoda Z. S.kwotę 23.500,- zł wraz z odsetkami w wysokości określonej w ustawie dla poszczególnych okresów opóźnienia od dnia 1 marca 2010 roku do dnia zapłaty; oddalił powództwo w pozostałej części; zasądził od powoda Z. S.na rzecz pozwanego (...)Spółka Akcyjna w W.kwotę 737,75 zł tytułem zwrotu kosztów procesu; nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Bełchatowie kwotę 1.156,- zł tytułem nieuiszczonej opłaty sądowej od uwzględnionej części powództwa; nie obciążył powoda nieuiszczoną opłatą sądową od oddalonej części powództwa. Podstawę powyższego orzeczenia stanowiły następujące ustalenia i rozważania Sądu Rejonowego: W dniu 11 lutego 2007 roku godzinach wieczornych Z. S. jechał jako kierujący swoim samochodem osobowym marki M. (...) nr rej. (...) z Ł. do swojego miejsca zamieszkania. Razem z nim jechała jego żona E. S., która siedziała obok kierującego na siedzeniu pasażera i na tylnym siedzeniu córka. Około godziny 21.00 Z. S. jechał ulicą (...) w Ł. w kierunku P. drogą z pierwszeństwem przejazdu. Jechał z prędkością około 60-70 km/h, dozwoloną na tym odcinku drogi. Jechał lewym skrajnym pasem jezdni. Gdy zbliżał się do skrzyżowania z ulicą (...) miał na sygnalizatorze zapalone zielone światło dla swojego kierunku ruchu. Gdy wjeżdżał już na skrzyżowanie z ulicą (...) nagle z jego lewej strony od strony ulicy (...) na skrzyżowanie wyjechał samochód marki F. (...) nr rej. (...) kierowany przez J. M. nie ustępując mu pierwszeństwa przejazdu i doprowadzając do kolizji pojazdów. Po wyjściu z samochodu i ustaleniu, że nikomu nic się nie stało Z. S. zadzwonił na policję ale okazało się, że skoro nie ma ofiar śmiertelnych, to oczekiwanie na przyjazd policji może potrwać kilka godzin. Z uwagi na to, że kierujący F. (...) nie kwestionował swojej winy w spowodowaniu kolizji a nikt z uczestników zdarzenia nie odczuwał dolegliwości, kierujący wspólnie doszli do porozumienia, że załatwią sprawę z ubezpieczycielem i nie będą czekać na przyjazd Policji, o czym Z. S. zawiadomił Policję. Po około 1 godzinie przyjechały lawety oraz przedstawiciel (...), który zawiózł pasażerów M. do B.. W B. Z. S.udał się na (...)Szpitala (...)w B.gdzie lekarz stwierdził u niego bóle głowy okolicy ciemieniowo-potylicznej bez świeżego urazu oraz bóle barku i okolicy łopatkowej prawej. Przepisał ketonal i zalecił dalsze leczenie w poradni neurologicznej. W ciągu następnych dni Z. S. odczuwał bóle głowy, bóle w obrębie klatki piersiowej, lewego barku i lewej łopatki. Z czasem zaczął odczuwać także bóle lewego kolana zwłaszcza przy klękaniu. Od wypadku z powodu utrzymujących się dolegliwości Z. S. podjął leczenie w poradni neurologicznej gdzie leczył się do 22 marca 2007 r. W toku leczenia zgłaszał lęk przed prowadzeniem pojazdów a lekarz prowadzący rozpoznał u niego nerwicę. W dniu 15 lutego 2007 roku z powodu bólów głowy powód był konsultowany w poradni neurochirurgicznej ale nie stwierdzono u niego cech uszkodzenia układu nerwowego. W maju 2007 roku Z. S.zgłosił się do ortopedy - dr B., który po badaniu USG stwierdził, że lewa ręka i kolano nadają się do zabiegu, lecz z uwagi na koszt operacji powód z niej tymczasowo zrezygnował a nie chciał skorzystać z publicznej służby zdrowia. Po wizycie u dr B.powód kontynuował leczenie w poradni ortopedycznej i w przychodni zdrowia (...) Z powodu utrzymujących się bólów barku i kolana lekarz rodzinny skierował powoda do poradni chirurgicznej. W badaniu USG barku lewego przeprowadzonym w dniu 30 sierpnia 2007 roku ujawniono u powoda uszkodzenie mięśnia naramiennego (uszkodzenie włókien mięśniowych) zaś w badaniu USG kolana lewego ujawniono pogrubienie błony maziowej w zachyłku nadrzepkowym, cechy uszkodzenia rogu tylnego łąkotki bocznej i torbiel w dole podkolanowym. W dniu 18 sierpnia 2008 r. powód miał przeprowadzony zabieg artroskopii kolana lewego, w trakcie którego wykonano wygładzenie chrząstki i częściową synovectomię. Po zabiegu okazało się, że kolano nie będzie już tak sprawne jak wcześniej a do pełnego powrotu do zdrowia wskazane jest przeprowadzenie zabiegu rekonstrukcji ACL. Z uwagi na sugestie lekarza powód z tego zabiegu zrezygnował i w okresie od 29.01.2010 do 25.06.2010 r. kontynuował leczenie farmakologiczne i rehabilitację w (...)u dr R. E.. W wyniku wypadku Z. S. doznał: urazu uogólnionego w tym urazu głowy bez utraty przytomności stłuczenia barku lewego z uszkodzeniem mięśnia naramiennego i więzozrostu barkowo-obojczykowego, stłuczenia kolana lewego, stłuczenia klatki piersiowej po stronie lewej, pogorszenia stanu psychicznego w postaci zaburzeń adaptacyjnych o charakterze lękowo-depresyjnym. Powołani w toku procesu biegli, wskazali, że w wyniku doznanych obrażeń u powoda wystąpił łącznie 13% uszczerbek na zdrowiu. Uszczerbek związany ze stłuczeniem barku lewego z uszkodzeniem mięśnia naramiennego i więzozrostu barkowo-obojczykowego a objawiający się w postaci bólu barku lewego i bólowego ograniczenia ruchomości (ograniczenie funkcji czynnościowej barku i KGL) biegły ortopeda ocenił wg poz. 104 w/w rozporządzenia z i8.i2.2002r. na 5 %. Stłuczenia w obrębie chrząstki stawowej lewego kolana skutkujące dolegliwościami bólowymi, wysiękami w stawie oraz ograniczeniami ruchomości biegły ortopeda również określił na 5% . Rozmiar cierpień fizycznych i psychicznych powoda w okresie pierwszych dwóch tygodni od wypadku biegły ortopeda ocenił jako średniego stopnia. Związane były one z wielomiejscowymi dolegliwościami bólowymi utrudniającymi funkcjonowanie i koniecznością stosowani leków przeciwbólowych. W późniejszym okresie dolegliwości bólowe i ograniczenia funkcji kolana i barku lewego miały charakter okresowy stanowiąc utrudnienia w życiu codziennym. Po wypadku powód nie miał zwiększonych potrzeb. Wg biegłego powód w wyniku wypadku nie doznał uszkodzenia więzadła krzyżowego przedniego. Z punktu widzenia oceny prawno-karnej uszkodzenia ciała jakich doznał Z. S. w wyniku zdarzenia z dnia n lutego 2007 roku naruszały czynności narządów jego ciała na okres powyżej 7 dni. Długotrwały uszczerbek związany z pogorszeniem stanu zdrowia psychicznego w związku z pojawieniem się zaburzeń adaptacyjnych biegły psychiatra określił na 3 % . Wg biegłego psychiatry pogorszenie stanu psychicznego u powoda pozostaje w bezpośrednim związku przyczynowym z urazami doznanymi w wypadku z dnia 11 lutego 2007 roku. Przez okres pół roku po wypadku poziom cierpień psychicznych powoda był umiarkowany. Wpływ zdarzenia z dnia 11 lutego 2007 roku na osobowość powoda był minimalny a zdarzenie było przyczyną pojawienia się zaburzeń adaptacyjnych. Rokowania w zakresie psychiatrii są korzystne, nie ma ryzyka pojawienia się dolegliwości psychicznych, które mogą towarzyszyć powodowi w przyszłości w związku z doznanymi urazami. W chwili obecnej powód nie wymaga prowadzenia terapii. Jego stan psychiczny po wypadku nie pozostaje w związku z andropauzą. Wg opinii biegłej neurolog cierpienia fizyczne i psychiczne powoda w związku z doznanymi urazami były umiarkowane i trwały przez okres 6 tygodni po wypadku. W tym okresie powód był niezdolny do pracy zarobkowej zaś w życiu codziennym był niezdolny do ciężkich prac fizycznych. Nie był niezdolny do czynności samoobsługowych. Po tym okresie cierpienia powoda miały charakter lekki. Po urazie powód nie wymagał opieki osób trzecich ani specjalnej diety. Wymagał okresowego leczenia neurologicznego. Biegła neurolog nie stwierdziła u powoda objawów uszkodzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, a zgłaszane przez powoda dolegliwości nie mają związku z przebytym urazem głowy. Biegła nie stwierdziła w powodów neurologicznych trwałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu powoda w wyniku wypadku z dnia 11 lutego 2007 roku. Z punktu widzenia neurologicznego widoki na przyszłość są dobre. Przed wypadkiem Z. S.był aktywny fizycznie uprawiał sport, grał w hokeja, jeździł na rowerze, lubił tańczyć, nie miał żadnych kontuzji. Po wypadku nie jest też już tak aktywny zawodowo jak wcześniej, nie jest w stanie chodzić po górach, nie może właściwie uprawiać żadnego sportu ani wykonywać żadnych prac fizycznych, nie jeździ na rowerze. Sport sprawia mu teraz ból, nie może nawet chodzić po górach i to jest powodem jego frustracji. Jak zaczął chodzić do lekarza, stał się nerwów)', czuje się gorszy, bo jest mniej sprawny niż wcześniej. Z powodu dolegliwości powypadkowych oraz konieczności korzystania ze zwolnień lekarskich Z. S.zrezygnował z pracy zawodowej w firmie (...). Podejmował później prace dorywcze, np. jako doradca w(...)Bank, ale nie podjął już żadnej stałej pracy. Z powodu utrzymujących się dolegliwości nie mógł dźwigać i klękać dlatego też zamknął prowadzony w R.zakład wulkanizacyjny. Sprawca przedmiotowego wypadku kierujący pojazdem F. (...) nr rej. (...)był ubezpieczony w pozwanym (...)SA w zakresie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów. Powód w dniu 20 marca 2007 r. zgłosił szkodę pozwanemu ubezpieczycielowi bez określenia wysokości roszczenia. Decyzją z dnia 23 marca 2007 r. pozwany przyznał powodowi 1.000,- zł tytułem zaliczki na poczet przyszłego zadośćuczynienia. Po przeprowadzeniu dalszych czynności w postępowaniu likwidacyjnym decyzją z dnia 6 kwietnia 2007 roku pozwany przyznał powodowi tytułem zadośćuczynienia kwotę 8.000 zł. Ostatnią decyzją przyznająca merytorycznie odszkodowanie na rzecz powoda była decyzja z dnia 22 maja 2007 roku o przyznaniu odszkodowania za utracone zarobki i straty rzeczowe. Pismem z dnia 15 lutego 2009 r. (data wpływu do pozwanego w dniu 17 marca 2010 r.) pełnomocnik powoda wezwał pozwanego do zapłaty dalszej kwoty 68.000 zł z tytułu zadośćuczynienia i odszkodowania. W odpowiedzi strona pozwana decyzją z dnia 21 czerwca 2010 r. stwierdziła brak podstaw do podwyższenia wysokości wypłaconych już świadczeń. Sąd ustalił stan faktyczny na podstawie dokumentów w postaci akt szkodowych, zeznań powoda oraz świadków. Dowody te, w zakresie objętym ustalonym stanem faktycznym, nie budzą żadnych zastrzeżeń ani wątpliwości co do ich wiarygodności; opinie zaś biegłych J. B., E. L. i K. G. są logiczne, przekonujące, a wnioski z nich wyciągnięte są wiarygodne. Brak jest zatem podstaw by dowodom tym odmówić wiarygodności. Stan faktyczny niniejszej sprawy w przeważającej części był niekwestionowany przez strony postępowania. Przedmiotem sporu było doznanie przez poszkodowanego uszczerbku na zdrowiu w określonej wysokości. Odnośnie sporządzonych w toku niniejszego postępowania opinii biegłych sądowych to w ocenie Sądu nie może budzić wątpliwości, iż ustalone przez biegłych uszczerbki na zdrowiu powódki są prawidłowe zaś ich zsumowanie na potrzeby ustalenia pełnego uszczerbku na zdrowiu jak odniósł powód w wyniku wypadku komunikacyjnego z dnia 11 lutego 2007 r. jest uzasadnione. Biegli w sposób przekonujący wskazali na czym opierali się przyjmując określone wartości poszczególnych uszczerbków na zdrowiu powódki. Każdy biegły określił ponadto zarówno rodzaj jak i poziom uszczerbku w zakresie obejmującym swoje specjalności uwzględniając zarówno rodzaj jak i charakter poszczególnych obrażeń i ich następstw, charakter i rozmiar utrudnień w życiu codziennym, zwiększenie potrzeb po urazie i rokowania na przyszłość. Strony niniejszego postępowania były reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników i w tym stanie rzeczy nie było podstaw do pobudzania inicjatywy dowodowej stron. W sprawie nie wystąpiła również żadna szczególna sytuacja procesowa dająca podstawę do przeprowadzania postępowania dowodowego z urzędu. W sprawie nie zostały podniesione żadne szczególne okoliczności, które ze względu na istotę sporu nakazywałyby zastosować to szczególne uprawnienie Sądu. Rozstrzygniecie zaistniałego sporu sprowadza się w istocie jedynie do ustalenia kwoty wysokości należnego powódce zadośćuczynienia w realiach ustalonego stanu faktycznego. Sąd Rejonowy zważył, iż powództwo zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 822 KC przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba na rzecz której została zawarta umowa ubezpieczenia. Umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody będące następstwem przewidzianego w umowie wypadu, który miał miejsce w okresie ubezpieczenia. Istota ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wynikająca z art. 822 KC sprowadza się więc do tego, że w sytuacji zaistnienia szkód określonych w § 2 tego przepisu, zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia odszkodowania osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za te szkody ponosi ubezpieczający albo osoba, na rzecz której została zawarta umowa ubezpieczenia. Odpowiedzialność odszkodowawcza z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zastała uregulowana w ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych (Dz. U. Nr 124, poz. 1152). W myśl art. 34 ust 1 ustawy z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. Nr 124, poz. 1152) z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. Zgodnie z art. 35 powołanej wyżej ustawy ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu. Art. 36 ust. 1 stanowi, iż odszkodowanie ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem mechanicznym, najwyżej jednak do ustalonej w umowie ubezpieczenia sumy gwarancyjnej, której przekroczenie w okolicznościach niniejszej sprawy nie wchodzi w grę. Zgodnie z art. 19 tejże ustawy poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń. Wobec powyższego pośrednią podstawą roszczenia powoda jest art. 436 § 2 KC. Z przepisu tego wynika, iż w razie zderzenia się mechanicznych środków komunikacji odpowiedzialność samoistnego posiadacza pojazdu mechanicznego jest odpowiedzialnością na zasadach ogólnych. W związku z powyższym powód musi udowodnić winę sprawcy kolizji, odniesioną przez siebie szkodę i związek przyczynowy między zdarzeniem a szkodą. W przedmiotowej sprawie wina sprawcy wypadku jest bezsporna. Bezsporne jest w niniejszej sprawie, że na skutek kolizji powód odniósł szkodę pozostającą w związku przyczynowym ze zdarzeniem ją powodującym. W związku z powyższym przesądzona jest odpowiedzialność sprawcy kolizji, a co za tym idzie zakładu ubezpieczeń, w którym było wykupione ubezpieczenie OC. Szkoda została wyrządzona ruchem pojazdu w okresie trwania ochrony ubezpieczeniowej. Jednocześnie wskazać należy, iż roszczenie objęte żądaniem pozwu nie uległo przedawnieniu albowiem zdarzenie, w którym powód poniósł szkodę nosi znamiona występku drogowego z art. 177 KK, do którego ma zastosowanie przepis art. 4421 § 2 KC przewidujący w tym przypadku wydłużenie okresu przedawnienia do lat
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.