k.p.c. Sąd Okręgowy zwrócił szczególną uwagę na fakt, że z przytoczonego przepisu wynika, iż akceptuje wszelkie możliwe sposoby, które doprowadziły do uzyskania przez Komornika wiedzy o zastawie obejmującym zajętą rzecz. Jednym z takich sposobów jest wiedza, uzyskana bezpośrednio od dłużnika. Niewątpliwie innym z takich sposobów, oczywiście w sytuacji, kiedy takiej wiedzy nie przekazał dłużnik, są chroniące prawa zastawnika przepisy art, (...) § 2 i 3 k.p.c. zobowiązujące komornika, w określnych w ich treści okolicznościach, do uzyskania danych z centralnej informacji o zastawach rejestrowych, a następnie zawiadomienie zastawnika zastawu rejestrowego o wszczęciu egzekucji. W ocenie Sądu Okręgowego pozwany Komornik wykonał opisany obowiązek i niezwłocznie po uzyskaniu od dłużnika wiedzy o istnieniu zastawu rejestrowego, poinformował o tym powoda. Powód nie podjął żadnych czynności jednak konsekwencje braku jego reakcji nie mogły, zdaniem Sądu I instancji, obciążać pozwanego Komornika. Wprawdzie Sąd meriti dostrzegł, że w toku postępowania egzekucyjnego w sposób niewłaściwy dokonano opisanych wyżej ustaleń to jednak brak było podstaw do nadawania tej okoliczności istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia tego procesu w sytuacji, kiedy pozwany Komornik wcześniej uzyskał wiedzę o istnieniu zastawu rej estrowego na zaj ętym samochodzie i przekazał tę wiedzę, zgodnie z wymogami przepisu art.
powodowi i to w zakresie, jaki ten przepis przewiduje. Nie budziło przy tym żadnych wątpliwości Sądu Okręgowego, że dalsze czynności egzekucyjne - sprzedaż zajętej, a obciążonej zastawem ruchomości nastąpiła bez naruszenia terminu przewidzianego w przepisie art.
i poprzedzona była ponad trzymiesięcznym oczekiwaniem na podjęcie jakichkolwiek działań przez powoda. Sąd Okręgowy podkreślił przy tym, że stwierdzenie istnienia zastawu rejestrowego na zajętym przedmiocie nie wprowadza ograniczeń w prowadzeniu postępowania egzekucyjnego. Z. może korzystać ze swych uprawnień, które sprowadzają się do możliwości wytoczenia powództwa ekscydencyjnego w oparciu o przepis art. 841 k.p.c. oraz wykorzystania uprzywilejowanej pozycji ukonstytuowanej w dyspozycji art. 1030 i 1034 k.p.c., z których wynika, że wierzyciel, któremu przysługuje umowne prawo zastawu, i który udowodnił je dokumentem urzędowym najpóźniej w dniu złożenia na rachunek depozytowy sądu sumy podlegającej podziałowi uczestniczy w podziale sum uzyskanych z egzekucji z pierwszeństwem przed innymi wierzytelnościami. Apelację od powyższego rozstrzygnięcia wywiódł powód zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych uznanych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na nieuzasadnionym przyjęciu, że w sprawie komornik nie popełnił uchybienia, a dokonane przez niego zawiadomienie o zajęciu było wypełnieniem obowiązku wynikającego z art.
k.p.c. W konsekwencji powód wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i zasądzenie roszczenia zgodnie z żądaniem zawartym w pozwie nadto wniósł o zasądzenie solidarnie od pozwanych na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego w obu instancjach. W uzasadnieniu w powód zwrócił w szczególności uwagę na to, że analiza treści pisma z dnia 25 września 2014 r. jakie Komornik skierował do niego prowadzi do wniosku, że było ono zawiadomieniem osoby, której prawa zostały naruszone zajęciem przy czym wskazano, że zawiadomienie wynika z faktu, że dłużnik podczas zajęcia oświadczył, że pojazd stanowił własność powoda. W ocenie powoda w piśmie tym w nie zostało zawarte zawiadomienie, że zajęty pojazd jest przedmiotem zastawu rejestrowego. Nadto powód zarzucił, że komornik faktycznie nie dokonał sprawdzenia czy pojazd figuruje w rejestrze zastawów, bowiem za takie sprawdzenie nie mogło być uznane złożenie zapytania skierowanego do innego katalogu niż ten, w którym zastaw pojazd faktycznie był zarejestrowany. Pozwani wnieśli o oddalenie apelacji i zasądzenie na ich rzecz zwrot kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja powoda zasługiwała na uwzględnienie. Przede wszystkim należy podkreślić, że ocena Sądu Okręgowego stanowiąca podstawę jego rozstrzygnięcia, a dotycząca tak naprawdę wykładni treści zawiadomienia, jakie Komornik skierował do powoda w dniu 25 września 2014 r. była błędna. Nie ulega bowiem wątpliwości, że Komornik zwrócił się do powoda z zawiadomieniem, że zajęta przez niego rzecz - samochód ciężarowy stanowiła wg dłużnika własność powoda, a jedynie dodatkowo Komornik wzywał powoda, aby ten poinformował go, o ile wskazany w zawiadomieniu pojazd byłby objęty zastawem rejestrowym. Tymczasem, zgodnie z treścią art. 805* § 1 k.p.c. jeżeli w toku egzekucji zostanie ujawnione, że na zajętym przedmiocie ustanowiony został zastaw rejestrowy komornik zobowiązany jest niezwłocznie zawiadomić o tym zajęciu zastawnika. Zawiadomiony w ten sposób zastawnik może bowiem podjąć obronę swoich praw przy pomocy zarzutów, które szczegółowo opisał w swoim uzasadnieniu Sąd Okręgowy. O ile zatem komornik nie wykona swojego obowiązku i w efekcie zastawnik nie podejmie żadnej czynności zmierzającej do ochrony jego prawa to wówczas zaniechanie komornika będzie nosiło znamiona bezprawności, która stanowi jedną z przesłanek jego odpowiedzialności odszkodowawczej zgodnie z przywoływanym przez Sąd Okręgowy art. 23 ust. 1 i 3 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Postępowanie komornika nie znajduje przy tym racjonalnego wyjaśnienia, z ustalonych bowiem w sprawie okoliczności wynika, że w dacie dokonania zajęcia dłużnik informował go o tym, że objęty postępowaniem pojazd jest przedmiotem zastawu. Przy czym zapisy, jakich komornik dokonał w wytworzonych przez siebie dokumentach były sprzeczne: w protokole zajęcia znajduje się bowiem adnotacja o tym, że zajęty przedmiot stanowi własność (...), natomiast w towarzyszącym temu dokumentowi protokole, jak się wydaje w protokole wysłuchania dłużnika, zawarta została informacja pochodząca od dłużnika, że pojazd jest przedmiotem zastawu. Wydane w następstwie tych czynności zarządzenie asesora komorniczego nie uwzględniło uzyskanej w ten sposób wiedzy i do powoda skierowano pismo z dnia 25 września 2014 r. o treści wcześniej już wskazywanej. Pomimo takich wydarzeń komornik nie podjął niezwłocznie czynności prowadzących do sprzedaży zajętego pojazdu, ale przed dalszym ich wznowieniem - przed wyznaczeniem licytacji - zwrócił się do rejestru zastawów z zapytaniem czy zajęty przez niego pojazd jest przedmiotem zastawu. Wówczas jednak popełnił błąd, bowiem swoje zapytanie skierował do katalogu rejestru zastawów, w którym mogą być zapisane samochody osobowe, gdy tymczasem zajęty przez niego pojazd był samochodem ciężarowym. Negatywna odpowiedź jaką uzyskał z rejestru była zatem wynikiem błędu. Znalazło to potwierdzenie w dalszych ustaleniach, z których wynikało, że pojazd objęty zajęciem był zapisany w katalogu A2 obejmującym samochody ciężarowe. Pomimo uzyskania ostatecznie takiej informacji komornik nie zawiadomił dłużnika w trybie art.
o dokonanych ustaleniach. Z. - powód nie mógł zatem podjąć czynności, które mogłyby skutecznie doprowadzić do zaspokojenia jego roszczeń zabezpieczonych zastawem. Tymczasem, na tym etapie postępowania wierzyciel mógł jeszcze uzyskać zaspokojenie swoich roszczeń, o ile najpóźniej w dniu złożenia kwoty uzyskanej na licytacji na rachunek depozytowy Ministra Finansów udowodniłby swoje prawa wynikające z zastawu dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Wówczas komornik byłby zobowiązany do uwzględnienia jego roszczeń w podziale sumy uzyskanej z egzekucji. Rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego było zatem oparte na wadliwej przesłance o wykonaniu przez komornika ciążącego na nim obowiązku wynikającego z dyspozycją art.
Sąd Apelacyjny nie podzielił tej oceny, a w konsekwencji doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy. Biorąc bowiem pod uwagę treść art. 23 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji jedyna przesłanka odpowiedzialności komornika analizowana przez Sąd I instancji została oceniona błędnie, postępowanie komornika nosiło bowiem cechy bezprawności, która uzasadniała jego odpowiedzialność. W takiej zatem w sytuacji w dalszym toku postępowania należałoby rozważyć pozostałe przesłanki odpowiedzialności komornika wynikające z dyspozycji przywołanego przepisu, a zatem: szkodę (jej rozmiar) oraz związek przyczynowy w pomiędzy bezprawnym działaniem komornika, a wyrządzoną przez niego szkodą. Dopiero w takim kontekście uzasadnione wydaje się podjęcie dalszych rozważań co do kwestii zaniechania przez powoda jakichkolwiek działań wskutek pisma, które skierował do niego Komornik w dniu 25 września 2014 r. W tym kontekście należałoby uwzględnić: profesjonalizm powoda, możliwość korzystania przez niego z pomocy wykwalifikowanych służb prawnych, a także ocenę czy z informacji Komornika wynikały takie istotne okoliczności, których uwzględnienie mogłoby prowadzić do wniosku, że zaniechanie przez powoda podjęcia nienastręczających istotnych trudności działań mogło przyczynić się i ewentualnie w jakim stopniu do utraty możliwości zaspokojenia jego roszczeń z przysługującego prawa zastawu. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok na podstawie art. 386 § 4 k.p.c. nie rozstrzygając przy tym o kosztach postępowania apelacyjnego z uwagi na treść art. 108 § ł k.p.c. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy przyjmując, że kwestia winy pozwanego Komornika nie budzi wątpliwości, dokona oceny zgromadzonego materiału dowodowego, po jego ewentualnym uzupełnieniu w zakresie stosownych wniosków składanych przez strony, rozważając czy komornik wyrządził powodowi swoim zaniechaniem szkodę, a jeżeli tak to czy szkoda ta pozostaje w związku przyczynowym z jego działaniami. W takim samym kontekście Sąd Okręgowy winien rozważyć skutki zaniechania podjęcia przez powoda czynności zmierzających do ochrony jego prawa wskutek pisma z dnia 25 września 2014 r. ‘ Małgorzata Gulczyńska Jerzy Geisler Marcin Radwan
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.