IX U 75/19

Sygn. akt IX U 75/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 listopada 2019 r. Sąd Okręgowy___________________ w Gliwicach Wydział IX Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Joanna Smycz Protokolant: Iwona Porwoł przy udziale ./. po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2019 r. w Rybniku sprawy z odwołania K. F. ( F. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o przeniesienie odpowiedzialności za zaległości spółki na skutek odwołania K. F. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 11 grudnia 2018r. Nr (...) oddala odwołanie Sędzia Sygn. akt IX U 75/19 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 11.12.2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. przeniósł na K. F. odpowiedzialność za zaległości Spółki (...) z tytułu nieopłaconych składek w łącznej kwocie 83.997,03 zł plus dalsze odsetki za zwłokę naliczone do dnia wydania decyzji, w tym na: - ubezpieczenia społeczne za okres 12/2012 -12/2013 w kwocie 43.464,73 zł plus odsetki i koszty egzekucji - ubezpieczenia zdrowotne za okres 12/2012 -12/2013 w kwocie 4.918,00 zł plus odsetki i koszty egzekucji - na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres 12/2012 -12/2013 w kwocie 3.229,79 zł plus odsetki i koszty egzekucji. W odwołaniu od tej decyzji K. F. wnosił o zmianę zaskarżonej decyzji i orzeczenie, że odpowiedzialność za zaległości obciążające Spółkę ponosi obecny prezes zarządu, gdyż ubezpieczony nie pełni już funkcji prezesa. Ponadto zgłosił zarzut przedawnienia należności za okres wskazany w decyzji. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Sąd ustalił co następuje: K. F. jednoosobowo prowadził firmę (...), która zajmowała się budownictwem drogowym, kanalizacją. W 2012r., kiedy wszczęto postępowanie upadłościowe wobec tej firmy, założył w związku z tym nową spółkę z o.o. (...) z siedzibą w J., przenosząc do tej spółki dotychczasowy sprzęt i pracowników. Udziały w tej spółce miała matka i siostra odwołującego, po 19 % udziałów. Odwołujący został prezesem jednoosobowego zarządu. Spółka (...) kontynuowała działalność upadłej firmy (...). Podejmowała nowe zlecenia budowlane. Jednak pojawiły się problemy z załogą, kolejne problemy na budowach, zaczęły się kary umowne w związku nie dotrzymywaniem terminów. Z powodu braku płynności finansowej firma nie była w stanie spłacać zadłużenia z tytułu składek ZUS. W związku z nieopłacaniem składek na ubezpieczenia społeczne na koncie spółki powstało zadłużenie za okres od 9/2012 do 12/2013, które na dzień 3.12.2018r. wyniosło 120,859,93 zł. Należności objęte zaskarżoną decyzją zostały wcześniej skierowane do przymusowego dochodzenia należności w trybie egzekucji administracyjnej. Prowadzone przez Dyrektora Oddziału ZUS w R. postępowanie egzekucyjne nie przyniosło pożądanych rezultatów, dlatego umorzył on postępowanie egzekucyjne z uwagi na jego bezskuteczność. Nie stwierdzono bowiem składników majątku, z którego możliwe byłoby prowadzenie skutecznej egzekucji. Odwołujący jako osoba uprawniona de reprezentacji (...) Sp. z o.o. nie złożył wniosku o ogłoszenie jej upadłości bądź o otwarcie postępowania układowego lub naprawczego. Zgodnie z decyzją z 7.2.2019r. przedawniono należności za 8/2012-FUZ i (...) oraz za okres 1-3/2013-FUS, FUZ, (...). Bieg przedawnienia został zawieszony przez działania egzekucyjne: - za 8/2012- od 20.2.2013r. do 12.6.2014r. -za 1-3/2013-od 18.9.2013r. do 12.6.2014r. Zgodnie z decyzją z 15.7.2019r. przedawniono należności za 9-12/2012, 4-7/2013 (FUS,FUZ, (...)). Bieg przedawnienia został zawieszony przez działania egzekucyjne: -za 9/2012-od 20.2.2013 do 12.6.2014 -za 10-12/2012- od 18.2.2013 do 12.6.2014r. -za 4-7/2013 –od 18.9.2013 do 12.6.2014 r. Na dzień 16.7.2019r. na koncie (...) Sp. z o.o. figuruje zadłużenie za okres 7/2013-12/2013, tj: FUS- 9 747,08 zł FUZ-2 264,31 zł FPG-762,06 zł. Ubezpieczony potwierdził, że otrzymywał od ZUS tytuły wykonawcze dotyczące dochodzonych należności składkowych, nie czynił żadnych starań odnośnie zawarcia z ZUS układu ratalnego, nie zgłosił wniosku o ogłoszenie upadłości ze swojej winy i nie potrafi wskazać majątku spółki z którego byłaby możliwa egzekucja należności. (dowód: dokumenty załączone przez odwołującego, tj. postanowienie Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 25.10.2017r., z którego wynika, iż ukończono postępowanie upadłościowe jednakże w stosunku do (...) w J. i odwołującego jako prowadzącego tą działalność, a nie w stosunku do niego jako osoby fizycznej, postanowienie o ogłoszeniu upadłości z dnia 15.11.2012r. odnośnie Przedsiębiorstwa Usługowo Handlowego (...) z siedzibą w J., wniosek odwołującego K. F. o ogłoszenie upadłości osoby fizycznej z dnia 13.02.2019r., na piśmie brak jest dowodu złożenia takiego wniosku w Sądzie Okręgowym w Gliwicach, akta ZUS, w szczególności ewidencja tytułów wykonawczych Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. i postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia 19.11.2014r., otrzymane przez ZUS w dniu 2.04.2014r.postanowienie Dyrektora Oddziału (...) z dnia 3.10.2018r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego -dowód doręczenia tego postanowienia dla (...) Sp. z o.o., tytuły wykonawcze, tylko na jednym z tytułów wykonawczych z dnia 16.11.2012r. widnieje dowód doręczenia tego tytułu dla (...) Sp. z o.o., zestawienie tytułów wykonawczych z dnia 17.11.2012r. wraz z wykazem kwot należności głównej, skierowane do (...) Sp. z o.o. wraz z potwierdzeniem odbioru tego zestawienia przez spółkę w dniu 19.11.2012r., pisma skierowane przez Departament Usług (...) do Komornika, pisma ZUS-u do Banku (...), pismo skierowane przez Promil 1 w J. do ZUS z podpisem odwołującego jako prezesa zarządu, będące upomnieniem, postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia 12.06.2014r., akta ZUS, w szczególności zawiadomienia skierowane przez ZUS do odwołującego, wydruk przeglądu danych odnośnie stanów należności z tytuł FUS, FUZ, (...) za sporny okres, raport rozliczeń, zeznania odwołującego – protokół elektroniczny, k. 91 a.s., przedłożoną przez ZUS dokumentację, z której wynika, iż Spółka (...) Sp. z o.o. była prawidłowa zawiadomiona do uregulowania należności za cały sporny okres, postanowienie ZUS w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z dnia 12.06.2014r., postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego kolejne z dnia 19.11.2014r., postanowienie z dnia 3.10.2018r. odnośnie umorzenia postępowania egzekucyjnego) Zebrane dowody Sąd ocenił jako spójne, logiczne w pełni wiarygodne i mogące być podstawą ustaleń faktycznych. Strony nie złożyły dalszych wniosków dowodowych. Sąd zważył, co następuje: Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy odwołujący odpowiada za zobowiązania spółki (...) z tytułu nieopłaconych składek ZUS za okres 9/2012-12/

1. Zgodnie z art. 31 i 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019, poz. 300) do należności z tytułu składek, w tym składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych stosuje się odpowiednio m.in. art. 108 § 4 i art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa. W myśl art. 116 §1 pkt 1 a, b i 2 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacja Podatkowa (j.t. Dz.U. z 2017r., poz. 201) stosowanego odpowiednio do należności z tytułu składek na rzecz ZUS z mocy art. 31 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz.U. 2017, poz. 1778 ze zm.) za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że: -we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości albo -niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub nie wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy, oraz -nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. § 2 przepisu stanowi, iż odpowiedzialność jw. obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu, zaś § 4 , iż przepisy te stosuje się odpowiednio do byłego członka zarządu. Art. 107 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi, że w przypadkach i w zakresie przewidzianych w niniejszym rozdziale za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. § 1a. Osoby trzecie odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z następcą prawnym podatnika za przejęte przez niego zaległości podatkowe. §
2. Jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za: 1) podatki niepobrane oraz pobrane, a niewpłacone przez płatników lub inkasentów; 2) odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych; 3) niezwrócone w terminie zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług oraz za oprocentowanie tych zaliczek; 4) koszty postępowania egzekucyjnego. Art. 108 § 4 powołanej wyżej ustawy stanowi, że egzekucja zobowiązania wynikającego z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej może być wszczęta dopiero wówczas, gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się w całości lub części bezskuteczna. Do ustalenia odpowiedzialności osoby zarządzającej konieczne jest nie tylko ustalenie pozytywnych jej przesłanek, czyli bezskuteczności egzekucji zaległości składkowej oraz powstania zobowiązania w okresie pełnienia przez niego tej funkcji, ale także wykazanie, że nie zachodzą przesłanki wyłączające tę odpowiedzialność (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2004r., (...) SA/Wa 209/04). Pozytywne przesłanki obciążenia odpowiedzialnością osoby zarządzającej osoby prawnej, to: 1) istnienie zaległosci składkowej; 2) nieskuteczna w całości lub w części egzekucja z majątku osoby prawnej. Pojęcie bezskuteczności egzekucji nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa podatkowego ani w innym akcie prawnym. Organ rentowy bez wątpienia wykazał podstawy do przeniesienia odpowiedzialności za zaległości składkowe spółki na osoby trzecie (tu odwołującego), który był prezesem spółki w czasie, kiedy powstały zaległości składkowe. Bezskuteczność egzekucji oznacza, że w wyniku wszczęcia i prowadzenia przez organ egzekucyjny egzekucji skierowanej do majątku osoby prawnej nie doszło do zaspokojenia należności z tytułu składek. W przedmiotowej sprawie postanowieniem z 3.10.2018r. dyrektor O/ZUS R. umorzył postępowanie egzekucyjne wobec jego bezskuteczności wobec spółki. Skarżący natomiast w żaden sposób nie wykazał w toku procesu, że zaistniała w stosunku do niego jakakolwiek przesłanka wyłączająca jego odpowiedzialność, wynikająca z cytowanego art. 116 par. 1 Ordynacji podatkowej tj. nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, nie zgłoszenie wniosku j.w. nastąpiło bez jego winy. Skarżący nie wskazał też mienia Spółki, z którego egzekucja byłaby możliwa. Okoliczności te sam ubezpieczony przyznał na rozprawie z 3.7.2019r. Zarzut przedawnienia należności zgłoszony przez odwołującego okazał się chybiony. ZUS wykazał, że na dzień wydania zaskarżonej decyzji nie wystąpiło przedawnienie należności składkowych, gdyż termin przedawnienia został przerwany przez wszczęcie postępowań egzekucyjnych. Mając na względzie powyższe rozważania, z mocy art. 477 14 § 1 k.p.c., Sąd orzekł jak w sentencji. Sędzia