Sygn. akt VII AGa 43/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 września 2019 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie VII Wydział Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia SA Magdalena Sajur - Ko
§ 2k.p.c.
uwzględnił odwołanie i zmienił zaskrzoną decyzję w punkcie 2. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. zgodnie z którym w razie tylko częściowego uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Mając na uwadze fakt, iż powód zaskarżył decyzję w całości, a Sąd uznał zasadność odwołania jedynie co do zasadności nałożenia kary, to należało uznać, że każda ze stron w równym stopniu wygrała jak i przegrała sprawę. W konsekwencji koszty zastępstwa procesowego zostały wzajemnie zniesione, a koszty sądowe rozdzielone po połowie. Dlatego też Sąd zasądził od Prezesa URE na rzecz powoda kwotę 50 zł tytułem zwrotu połowy opłaty od odwołania. Apelację od powyższego wyroku wniósł powód, zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił naruszenie: 1) art. 49c ust. 1 Prawa energetycznego poprzez jego błędną wykładnię i uznanie przez sąd I instancji, że termin, o którym mowa w art. 49c ust. 1 Prawa energetycznego jest terminem prawa materialnego, pomimo, że upływ tego terminu nie wywołuje skutków w płaszczyźnie prawa materialnego; 2) art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 30 ust. 1 Prawa energetycznego poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw do zastosowania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki przepisów k.p.a. dotyczących terminów, a w konsekwencji nieuwzględnienie przez sąd I instancji, że z uwagi na charakter prawny terminu, o którym mowa w art. 49c ust. 1 Prawa energetycznego, należało go potraktować jak termin procesowy, do których stosuje się przepisy k.p.a.; 3) art.
§ 1k.p.c.
poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie przez sąd I instancji, że nie ma podstaw do uwzględnienia odwołania od decyzji Prezesa URE w całości i oddalenie odwołania w części, podczas gdy zachodziły przesłanki do uwzględnienia odwołania w całości przez sąd I instancji i uchylenia zaskarżonej decyzji w całości. W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o: 1) zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie odwołania powoda od decyzji Prezesa URE w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania w pierwszej instancji według norm przepisanych, 2) zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania w II instancji wg norm przepisanych. Na rozprawie w dniu 25 września 2019r. pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym. S ąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja powoda jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 49c ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997r. - Prawo energetyczne w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji (Dz.U. z 2019r. poz. 755 - dalej jako: Pe) uznając, że określony w nim termin wykonania przez przedsiębiorstwo energetyczne obowiązku informacyjnego jest terminem prawa materialnego. Zgodnie ze wskazanym przepisem przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się obrotem gazem ziemnym z zagranicą przekazuje Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki informacje o realizacji umów dotyczących zakupu gazu z zagranicy za ostatni kwartał, w terminie 30 dni od dnia zakończenia tego kwartału. W myśl art. 3 pkt 12 lit.
- a)Pe przez przedsiębiorstwo energetyczne należy rozumieć podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania, przetwarzania, magazynowania, przesyłania, dystrybucji paliw albo energii lub obrotu nimi. Powód jest przedsiębiorstwem energetycznym zajmującym się obrotem gazem ziemnym z zagranicą, w związku z czym jest zobowiązany do przekazywania informacji określonych w art. 49c ust. 1 Pe. Wskazać należy, że jednolicie przyjmuje się zarówno w orzecznictwie sądowym, jak i doktrynie, że termin określony w powyższym przepisie ma charakter materialny. Przykładowo taki pogląd wyraził Maciej Wesołowski w „Prawo energetyczne. Komentarz” pod red. Z.Murasa (Wolter Kluwers 2016r.), gdzie stwierdzono, że „w związku z faktem, że termin ten ma charakter materialny, w tym terminie sprawozdanie powinno zostać złożone do urzędu. Nie ma zastosowania zasada wyrażona w art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23.11.2012 r. - Prawo pocztowe (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 1113 z późn. zm.). Należy przy tym uwzględnić, że pojęcie przekazania informacji tożsame jest z podaniem jej do wiadomości. W konsekwencji informacja taka powinna być sporządzona i powinna faktycznie dotrzeć do Prezesa URE w ww. terminie. W celu bezzwłocznego przekazania omawianej informacji przedsiębiorstwa energetyczne mogą korzystać także z bezpośrednich teleinformatycznych form komunikacji z regulatorem (np. via faks, e-mail)”. Sąd Apelacyjny w pełni podziela przedstawiony powyżej pogląd, jak również stanowisko zawarte w przytoczonym przez Sąd I instancji orzecznictwie sądów powszechnych i administracyjnych. Dodatkowo wskazać należy, że analogiczny charakter ma termin określony w obowiązującym do dnia 1 lica 2016r. art. 9e ust. 4
- b)Pe, z którego wynika obowiązek przedsiębiorstw energetycznych zajmujących się wytwarzaniem energii elektrycznej w odnawialnym źródle energii przedkładania operatorowi systemu elektroenergetycznego danych dotyczących ilości wytworzonej energii elektrycznej. Odnośnie materialnoprawnego charakteru tego terminu wypowiedział się Sąd Apelacyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 13 maja 2010r., sygn. akt VI ACz 664/10 (tak również: Z.Muras „Prawo energetyczne. Komentarz.” Wolter Kluwers 2016). Uchybienie terminu materialnego wywołuje skutek prawny wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym, lub wywołuje skutek prawny w postaci materialnej trwałości ukształtowanych już praw. Bezskuteczny upływ takiego terminu pozbawia stronę możliwości skutecznego dokonania określonej czynności procesowej. O materialnoprawnym charakterze terminu świadczy umieszczenie przepisu art. 49c w ustawie Pe, nie zaś w k.p.a. Należy mieć również na względzie cel, któremu służy przedmiotowy przepis. Na podstawie zebranych od przedsiębiorstw energetycznych informacji Prezes URE dokonuje ogłoszenia średnich kwartalnych cen zakupu gazu ziemnego z zagranicy. Musi więc pozyskać od osób zobowiązanych określone dane, aby następnie ogłosić je do publicznej wiadomości. Istotne znaczenia ma okoliczność, że zbieranie informacji nie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej. Wynika stąd wniosek, że upływ terminu powoduje skutek w płaszczyźnie prawa materialnego, ponieważ jeżeli przedsiębiorca nie złoży sprawozdania w terminie 30 dni od upływu kwartału to znaczy, że obowiązku nie wykonał. Z uwagi na okoliczność, że termin z art. 49c ust. 1 Pe ma charakter materialnoprawny, w tym terminie sprawozdanie musi zostać złożone do urzędu t.j. musi do niego wpłynąć. Nie ma zastosowania zasada określona w art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., że termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej. W realiach niniejszej sprawy - sprawozdania nie wpłynęły do urzędu w terminie, mimo nadania za pośrednictwem poczty, stąd Sąd I instancji zasadnie uznał, że powód nie wykonał ciążącego na nim obowiązku sprawozdawczego i w tym zakresie prawidłowo oddalił odwołanie na podstawie art.
§ 1k.p.c.
Apelacja podlegała więc oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego oparto na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego ustalono na mocy § 10 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 14 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015r. poz. 1804 ze zm.). Jolanta de Heij- Kaplińska Magdalena Sajur- Kordula Tomasz Wojciechowski