VI Gz 60/14

Sygn. akt VI Gz 60/14 POSTANOWIENIE Dnia 21 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Anna Walus-Rząsa Sędziowie: SO Barbara Frankowska SO Beata Hass-Kloc (spr.) Protokolant: starszy sekretarz sądowy Joanna Kościak po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2014 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) Hurt S.A. w R. przeciwko dłużnikowi J. M. zam. D. o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu na skutek zażalenia wierzyciela (...) -Hurt S.A. w R. w na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie V Wydziału Gospodarczego z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. akt V GCo 45/14, postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie V Wydział Gospodarczy z dnia 28 stycznia 2014 r. sygn. akt V GCo 45/14 oddalił wniosek wierzyciela (...)– Hurt S.A. w R. przeciwko dłużnikowi J. M. w D. o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu z dnia 12 października 2011 r. Rep. A. (...) co do obowiązku zapłaty należności w kwocie 5.000 zł za każdy kwartał , za okres od IV kwartału 2011r do IV kwartału 2013r czyli łącznie 45.000 zł. W uzasadnieniu powyższego Sąd Rejonowy przywołał treść art. 777 par. 1 pkt 5 kpc i stwierdził, że dołączony do wniosku akt notarialny nie spełnia wymogów określonych w w/w przepisie, albowiem nie wskazano terminu wykonania obowiązku zapłaty. W ocenie Sądu Rejonowego dołączony do wniosku akt notarialny zawiera oświadczenie o dobrowolnym poddaniu się egzekucji do kwoty 261.949, 49 zł (par 5 aktu) z zastrzeżeniem ,ze wierzyciel będzie uprawniony do złożenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w przypadku gdy dłużnik nie wykona obowiązków wskazanych w par 3 aktu w terminach tam ujętych. W par 3 aktu nie wskazano żadnego terminu realizacji obowiązku. W par 3 pkt.b aktu wskazano termin siedmiodniowy od daty otrzymania przez dłużnika środków z tytułu odszkodowania od (...) , co w istocie wyklucza możliwość weryfikacji na potrzeby postępowania klauzulowego upływu tak określonego terminu. Natomiast w par 3 pkt c mowa jest o płatności kwoty pięć tysięcy złotych w okresach kwartalnych począwszy od IV kwartału 2011r . W świetle powyższego zapisu należy uznać ,zdaniem Sądu Rejonowego , że dłużnik zobowiązał się do zapłaty jedynie kwoty 5000 zł w kwartalnych ratach , zaś brak oznaczenia końca okresu płatności wyklucza możliwość ustalenia wysokość poszczególnych rat i tym samym kwoty jaka na chwilę obecną jest wymagalna. W ocenie Sądu Rejonowego kognicja sądu w tym postępowaniu ograniczona jest do badania przedłożonych przez wierzyciela dokumentów i nie dopuszczalne jest dokonywanie wykładni woli strony składającej oświadczenie w formie aktu notarialnego wykraczające poza literalne brzmienie tegoż oświadczenia. Na koniec Sąd ten stwierdził ,że wbrew wskazaniom wierzyciela nie wynika z treści aktu aby po stronie dłużnika istniało zobowiązanie do płatności kwot po 5000 zł w okresach kwartalnych wyraźnie bowiem mowa w akcie o „kwocie 5000 zł” ( w liczbie pojedynczej), a nie o „kwotach po 5000 zł”; również brak określenia ilości rat czyni przedmiotowe postanowienie niedookreślonym i tym samym wątpliwym. Powyższe orzeczenie zaskarżył wierzyciel wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje; ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Zarzucił powyższemu orzeczeniu naruszenie art. 777 par. 1 pkt 4 kpc poprzez jego niewłaściwe zastosowania przejawiające się przyjęciem przez Sąd Rejonowy , iż w akcie notarialnym w którym dłużnik poddał się egzekucji nie wskazano terminu wykonania obowiązku ani zdarzenia od którego uzależnione jest wykonanie w sytuacji gdy w akcie notarialnym wyraźnie wskazano , iż „… dłużnik deklaruje spłatę zadłużenia określonego w par 1 i par 2 poprzez … zapłatę kwoty 5000 zł w okresach kwartalnych począwszy od IV kwartału 2011r. Wpłaty będą dokonywane do 25 –go dnia każdego miesiąca kończącego dany kwartał”: art. 781 1 zd. drugie kpc poprzez jego niezastosowanie przejawiające się odmową nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu w sytuacji gdy w akcie notarialnym wyraźnie wskazano termin spełnienia świadczenia (…) począwszy od IV kwartału 2011r; art. 233 kpc poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przejawiające się tym ,iż Sąd Rejonowy przekroczył zasady swobodnej oceny dowodów uznając , iż przedłożone przez wierzyciela dokumenty budzą wątpliwości i na ich podstawie nie można nadać klauzuli wykonalności w sytuacji gdy akt notarialny jak również załączone do wniosku dokumenty stanowią wystarczającą podstawę do nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu. W pisemnych motywach podał, iż przede wszystkim , iż w par 3 pkt b i a wyraźnie wskazane są terminy wykonania obowiązku. Jeśli chodzi o wypłatę odszkodowania na rzecz dłużnika przez (...) to wierzyciel to monitoruje i nie będzie miał możliwość uzyskania potrzebnej w tym zakresie informacji. Następnie dokonał analizy treści poszczególnych zapisów aktu celem wykazania, iż są w nich zawarte konkretne terminy zapłaty. Na koniec skarżący stwierdził, iż w postępowaniu klauzulowym nie można badać takich okoliczności, jak ważność oświadczenia o poddaniu się egzekucji, o którym mowa w art. 777 par. 1 pkt 4 i 5 kpc, czy też istnienia długu objętego tym oświadczeniem. W tym zakresie wierzyciel powołał uchwałę Sądu Najwyższego z 7 marca 2008 r. III CZP 155/

1. Sąd Okręgowy mając na uwadze powyższe, zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę treść zarzutów podniesionych w przedmiotowym zażaleniu należy na początku stwierdzić, iż klauzula wykonalności jest zezwoleniem Sądu na prowadzenie egzekucji z majątku dłużnika i stwierdzeniem, że obowiązek objęty treścią tytułu egzekucyjnego podlega wykonaniu. W wypadku nadania klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu chodzi o klauzulę wykonalności o charakterze deklaratoryjnym. Zakres kognicji Sądu w tym postępowaniu jest ograniczony do zagadnień proceduralnych tj. zbadania występowania przesłanek procesowych, ustalenia, czy określony akt spełnia wymagania przewidziane w przepisach dla danego rodzaju tytułu egzekucyjnego, stwierdzenia, czy dany akt ze względu na swoją treść nadaje się do wykonania w drodze egzekucji oraz ustalenia czy wystąpiło zdarzenie, od którego uzależnione jest wykonanie tytułu egzekucyjnego. Ponadto koniecznym elementem poddania się egzekucji w akcie notarialnym jest określenie podstawy prawnej i przedmiotu świadczenia. W omawianym postępowaniu Sąd ustala jedynie, czy tytuł prawny został wskazany, nie bada natomiast jego treści, ani jego istnienia. Sąd bada także czy został spełniony zakreślony w akcie notarialnym termin spełnienia świadczenia. Natomiast kontrola Sądu nie może zmierzać do oceny zasadności lub istnienia obowiązku objętego treścią tytułu egzekucyjnego. Należy również zaznaczyć, iż oświadczenie o poddaniu się egzekucji należy uznać za jednostronną czynność prawną. W praktyce oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji jest zazwyczaj objęte zgodą wierzyciela lub, co więcej jest stawianym dłużnikowi przez wierzyciela wymaganiom. Jednak współdziałanie (zgoda) wierzyciela nie jest koniecznym elementem czynności. Dlatego przy składaniu przez dłużnika oświadczenia o poddaniu się egzekucji nie jest wymagane czynne zachowanie się wierzyciela polegające na złożeniu podpisu pod aktem notarialnym. Stąd oświadczenie to należy zakwalifikować do czynności o charakterze jednostronnym, kształtującym na rzecz wierzyciela uprawnienie do dochodzenia roszczenia objętego aktem w sposób uproszczony. Nadane wyłączną wolą dłużnika w ten sposób uprawnienie nie koreluje jednak z obowiązkiem wierzyciela skorzystania z oświadczenia o poddaniu się egzekucji. Powyższe oznacza, że wierzyciel nie musi występować z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi zawierającemu takie oświadczenie, ponieważ może wszcząć postępowanie przed Sądem na zasadach ogólnych. Wypada również zaznaczyć, iż akt notarialny powinien zawierać dokładne oznaczenie świadczenia i wskazanie źródła powstania długu, co jest szczególnie istotne, gdy oświadczenie o podanie egzekucji znajduje się w odrębnym akcie notarialnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z 24 lipca 2008 r., sygn. akt IV CSK 95/08, uchwała Sądu Najwyższego z 7 marca 2008 r. sygn. akt III CZP 155/07, komentarz do art. 777 kpc – autorstwa A. S., komentarz do art. 777 kpc - autorstwa Z. S., komentarz postępowanie egzekucyjne pod redakcją H. P., Wydawnictwo (...), W. 2006 r. do art. 777 kpc ustęp 11 i 12). Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy podzielić w całości ustalenia Sądu I instancji. Z treści zapisu § 3 w/w aktu notarialnego i mając na uwadze treść § 1 i § 2 tegoż aktu nie można wywieść co słusznie podniósł Sąd I instancji, że dłużnik do zapłaty ma – tak jak chce tego wierzyciel kwot po 5.000,00 zł w okresach kwartalnych począwszy od IV kwartału 2011r. W chwili obecnej wierzyciel w zażaleniu dookreśla sformułowania przedmiotowego aktu notarialnego wskazując, iż płatność ma następować w równych ratach po 5.000, 00 zł płatnych począwszy od IV kwartału 2011r. aż do pełnego zaspokojenia wierzyciela. Z treści § 3 pkt c nie można przyjąć biorąc pod uwagę literalną treść jego zapisu, iż chodzi o raty po 5.000,00 zł szczególnie, że w zdaniu pierwszym § 3 jest jedynie zapisane iż: „Pan J. M. deklaruje spłatę zadłużenia określonego w § 1 oraz 2 poprzez” co przy dalszym sformułowaniu treści tegoż paragrafu pkt a, b oraz c wcale nie wynika iż chodzi o całość zadłużenia wskazanego w § 1 i §
2. Poza tym co już wskazał Sąd I instancji brak jest oznaczenia końca okresu płatności kwoty określonej w § 3 pkt c aktu, co nie daje możliwości ustalenia – przy takim zapisie – wysokość poszczególnych rat i kwoty jaka jest na chwilę obecną wymagalna. Nie można również przyjąć jak wskazuje to skarżący w złożonym zażaleniu, że dłużnik zobowiązany jest do zapłaty kwoty 5.000,00 zł i nadanie mu klauzuli wykonalności w brzemieniu wskazanym w pkt 1 ust 2 zażalenia gdyż § 3 pkt c aktu notarialnego mówi o wpłacie kwoty 5.0000,00 zł w okresach kwartalnych począwszy od IV kwartału 2011r. i nic poza tym. Brak oznaczenia jakie kwoty mają być wpłacane w okresach kwartalnych i do jakiego terminu, aby dokonać zapłaty 5.000,00 zł powoduje, iż brak jest uznania, iż w akcie wskazano termin wykonania przedmiotowego obowiązku. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy oddalił złożone zażalenie po myśli art. 385 kpc.