poprzez ich niezastosowanie i odmowę zasądzenia odszkodowania za szkodę wyrządzoną powódce przez niezgodne z prawem działanie przy wykonywaniu władzy publicznej a także zadośćuczynienia za doznaną w związku z tym krzywdę - art. 361 k.c. poprzez niewłaściwe przyjęcie, że wyrządzona powódce szkoda nie pozostaje w normalnym związku przyczynowo skutkowym z wydaniem niezgodnej z prawem decyzji Starosty (...) w sprawie odłączenia i wydzielenia działki (...) z działki (...) o pow. 2,69 ha należącej do matki powódki A. P.. Powódka wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Kielcach do ponownego rozpoznania. Ponadto pełnomocnik powódki wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz adwokata M. C. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych. Jednocześnie oświadczył , ze koszty te nie zostały pokryte. Strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji i o zasadzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Rozpoznając apelację Sąd Apelacyjny uznał za własne ustalenia Sądu Okręgowego i zważył co następuje: Treść zeznań powódki wskazuje, ze domaga się ona przede wszystkim odszkodowania i zadośćuczynienia za oddzielenie od gruntu jej rodziców gruntu rolnego o pow. 2,32 ha plus pod drogę 0,0190 ha. Skutkiem tego miało być wzbogacenie M. N.. Zeznania te jednak nie wskazują żadnych działań strony pozwanej w tym zakresie. Przedłożone dowody nie wskazują by na skutek niezgodnego z prawem działania czy zaniechania funkcjonariuszy Powiatu doszło do pozbawienia powódki części własności nieruchomości, której powódka jest współwłaścicielem na podstawie spadkobrania. Tu trzeba dodatkowo zwrócić uwagę na skutki prawnokształtujące postanowienia Sądu Rejonowego w S. z dnia 9 kwietnia 1981r. sygn. akt (...)o zniesieniu współwłasności. Z uwagi na treść art. 618 §3 k.p.c. podnoszenie obecnie wadliwości nabycia prawa przez S. N. czy M. N. jest niedopuszczalne. Powiatu też nie mogą obciążać podstawy dalszych zmian w ewidencji gruntów związanych ze zmianą sposobu korzystania i oznaczenia działki (...) na działkę (...)., które zostały dokonane na podstawie wyciągu z wykazu zmian gruntowych i wyrysu z mapy ewidencyjnej zaklauzulowanego przez ówczesny Urząd Rejonowy w S. (dowód : akta i dokumenty przy KW (...)), który nie był organem jednostki samorządu terytorialnego. Starosta Powiatowy natomiast prowadził postępowanie w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych Dz.U.2018.1474 t.j. W tym trybie dokonano podziału działki (...) na działki (...). Odpowiedzialność Powiatu za zadania starosty realizowane przy wykonywaniu zadań zleconych w ramach administracji publicznej budzi wątpliwości, co rodziło sprzeczność stanowisk zawartych w orzecznictwie. Generalnie przyjmuje się, że odpowiedzialność jednostki samorządu terytorialnego za „własne” działanie lub zaniechanie szkodzące związane z wykonywaniem z mocy prawa władzy publicznej, zależy od przynależności ustrojowej organu lub funkcjonariusza, którego działanie lub zaniechanie stanowiło źródło szkody, przy czym nie wykluczano współodpowiedzialność kilku z tych podmiotów na podstawie art. 417 § 2 k.c., a także, od charakteru zadań przez nich wykonywanych. Uznawano więc odpowiedzialność deliktową za szkody wyrządzone przy wykonywaniu w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez osoby wchodzące w skład struktury tej jednostki zadań z zakresu administracji rządowej zleconych im ustawowo, które stanowią zadania publiczne w rozumieniu art. 166 ust. 2 Konstytucji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2015r. sygn.. akt II CSK 480/14 LEX nr 1764802). W orzecznictwie prezentowane jednak także stanowisko przeciwne (np. na gruncie działania funkcjonariuszy organów gminy), że za szkody spowodowane przy wykonywaniu zadań zleconych z zakresu administracji rządowej odpowiada na podstawie art. 417 § 1 k.c. Skarb Państwa a nie jednostka samorządu terytorialnego (por. uchwała Sądu Najwyższego III CZP 163/95 OSNC 1996/3/38). Zdaniem Sądu Apelacyjnego w tym składzie w przypadku szkody wyrządzonej przez osoby ustrojowo przynależne do struktur samorządowych, odpowiedzialność może ponosić jednostka samorządu terytorialnego jeżeli norma prawa nakłada na tę jednostkę zadania , które pokrywają się z zadaniami zleconymi staroście, co jednak nie wyklucza odpowiedzialności Skarbu Państwa. Starosta jest pracownikiem samorządowym . jednostka samorządu może więc odpowiadać za szkody wyrządzone przez pracownika przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych, jednak takie obowiązki pracownicze można wykreować tylko jeżeli określone zadanie mieścić się będzie także w zadaniach jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie bowiem z art. 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t.j.Dz.U.2001r. nr 142 poz.1592 ze zm.) ustawy mogą określać niektóre sprawy należące do zakresu działania powiatu jako zadania z zakresu administracji rządowej, wykonywane przez powiat. Zadania powiatu nie muszą być więc utożsamiane z działaniami zleconymi Staroście. Prowadzenie zaś postępowania administracyjnego w przedmiocie odszkodowania za przejęcie prawa własności na rzecz gminy nie można połączyć z żadnym zadaniem własnym powiatu. Niezależnie jednak od tych wątpliwości trzeba podkreślić, że Sąd powszechny nie jest uprawniony do kontroli prawidłowości przebiegu postępowania administracyjnego a nie wykazano stwierdzenia bezprawności działań starosty przy wydaniu zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Powódka natomiast niewątpliwie wykazała wadliwość postępowania administracyjnego prowadzonego na dalszym etapie tj w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejecie prawa własności w tym nieprawidłowe umorzenie postępowania oraz wykazała wadliwość decyzji Starosty (...) z dnia 30 grudnia 2010r. znak(...) ustalającej odszkodowanie. Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami. Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Odszkodowanie to przysługuje od podmiotu na rzecz którego nastąpiło przejęcie prawa własności tj zarządcy drogi. Podkreślić więc trzeba, że postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania od zarządcy drogi za przejęcie gruntu na rzecz Gminy wyłącza drogę procesu cywilnego. Treść podstawy faktycznej powództwa obejmowała wprawdzie także szkody związane z przejęciem działki (...) na rzecz Gminy (k88), jednak roszczenia nie zostały skierowane w tym przypadku ani przeciwko Skarbowi Państwa ani też przeciwko Gminie . Tu zresztą można nadmienić, że kwestia ewentualnej odpowiedzialności Skarbu Państwa związanej z nieprawidłowością postępowania w zakresie przejęcia działki (...) jest objęta powagą rzeczy osądzonej wynikającej z prawomocności wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia z 1 czerwca 2017r sygn.. akt(...). W zakresie odszkodowania dochodzonego od zarządcy drogi z tytułu odjęcia własności istniała niedopuszczalność orzekania jak też niedopuszczalność orzekania co do odpowiedzialności Skarbu Państwa za skutki działania Starosty. W tym jednak przypadku powódka dochodziła roszczeń odszkodowawczych przeciwko Powiatowi jako jednostce Samorządu Terytorialnego . Słusznie więc Sąd Okręgowy nie odrzucił pozwu, skoro dochodzenie roszczeń od Powiatu za działania Starosty nie jest objęte trybem administracyjnym ani też nie doszło do wcześniejszego rozpoznania roszczeń przeciwko tej osobie prawnej. Za niezgodne z prawem działanie czy zaniechanie staroście , który wykonuje zadania zlecone z zakresu administracji rządowej zgodnie z art. 2 pkt 4-5 ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie Dz.U. z 2015 r. poz. 525) odpowiada Skarb Państwa albowiem te zadania nie są wykonywane przez organy powiatu . Nie są to zadania, które powiat wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność o jakich mowa w art. 2 ust. 1 ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym według brzmienia właściwego na datę zdarzeń powoływanych przez powódkę tj Dz.U.2001.142.1592z późn zm. Tym samym sam fakt uchylenia decyzji Starosty nie ma przełożenia na odpowiedzialność Powiatu. Zakładając jednak podstawy tej odpowiedzialności i oceniając wyżej wskazane okoliczności w kontekście ewentualnej odpowiedzialności jednostki samorządu terytorialnego (przy założeniu, że Powiat odpowiada w tym przypadku za działania Starosty przy ustalaniu odszkodowania za przejecie nieruchomości pod inwestycje drogowe), słusznie Sąd Okręgowy uznał brak wykazania przesłanek tej odpowiedzialności. Jedyny bowiem oczywisty skutek wynikający z wadliwości decyzji powołanych w uzasadnieniu apelacji dotyczy przedłużenia postępowania w przedmiocie ustalenia odszkodowania. Skutki te w odniesieniu do majątku powódki mogą więc dotyczyć jedynie braku możliwości korzystania z odszkodowania. Same typowe skutki opóźnienia w zapłacie powinny jednak zostać zrekompensowane w postępowaniu administracyjnym ustalającym odszkodowanie. Do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania za wywłaszczenie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego (art. 132 u.g.n.). Skoro zaś obowiązek zapłaty odszkodowania za nieruchomość przejętą na cel publiczny powstaje na tle stosunku administracyjnoprawnego, to obowiązek zapłaty odsetek od tego odszkodowania mimo cywilistycznego charakteru dochodzony jest w trybie administracyjnym. Odesłanie w art. 132 ust. 2 u.g.n. do odpowiedniego stosowania przepisów k.c. nie powoduje więc otwarcia drogi procesu w sytuacji istnienia trybu administracyjnego waloryzacji odszkodowania i odsetek za opóźnienie (por. postanowienie NSA W-wa2012-02-29 I OSK 232/12 LEX nr 1115964 i wyroki NSA z dnia 15-05-2014 OSK 2440/12 z dnia 21 stycznia 2016 I OSK 1083/14 LEX nr 2032683I przeciwne stanowisko zawarte w wyroku Sadu Apelacyjnego Warszawa z dnia 19-09-2014 sygn akt I ACa 325/14 LEX nr 1544973jest odosobnione ). Szkody natomiast wykraczającej poza należne odsetki nie wykazywano, a nawet nie powołano w podstawie faktycznej, niezależnie od kwestii przedwczesności oceny w tym przedmiocie jak i niezależnie od kwestii braku związku tych hipotetycznych szkód z działaniem /zaniechaniem / pozwanej. Szkoda ta byłaby zresztą skutkiem przewlekłości, a zgodnie z art.
naprawienia szkody wynikającej z przewlekłości można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem niewydania orzeczenia lub decyzji, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Nie wykazano by doszło do wydania prejudykatu o jakim mowa w art.
37 k.p.a. lub art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Powódka ponadto podnosiła szkody wywołane zmianami w ewidencji gruntów. Prowadzenie ewidencji gruntów to działanie w ramach zadań z zakresu administracji publicznej. Prowadzenie ewidencji gruntu na obszarze powiatu należy do zadań Starosty na podstawie art. 7 d z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U.2005.240.2027) i §44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U.2001.38.454). Starosta wykonuje zadania przy pomocy geodety powiatowego wchodzącego w skład starostwa powiatowego. Działania te wykonywane są jako zadania z zakresu administracji rządowej (art. 6a ust. 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Starosta wykonuje zadania z zakresu administracji rządowej samodzielnie i we własnym imieniu. Nie jest on jednak organem powiatu, natomiast wchodzi w skład struktury organów powiatu, gdyż jest członkiem zarządu powiatu, organizuje pracę zarządu powiatu i starostwa powiatowego, kieruje bieżącymi sprawami powiatu oraz reprezentuje powiat na zewnątrz. Jest kierownikiem starostwa powiatowego oraz zwierzchnikiem służbowym pracowników starostwa i kierowników jednostek organizacyjnych powiatu oraz zwierzchnikiem powiatowych służb, inspekcji i straży. Do zadań i kompetencji realizowanych przez organy powiatu stosuje się odpowiednio przepisy o zadaniach zleconych z zakresu administracji rządowej. Mimo, że starosta działa w strukturze administracji rządowej, to jednak zadania z zakresu geodezji i kartografii są także zadaniami własnymi powiatu ( art. 4 ust. 1 pkt 9). Powiat może więc odpowiadać za działania starosty z zakresu administracji rządowej, dotyczące prowadzenia powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Powódka wykazała wadliwość przy wydaniu decyzji Starosty (...) z dnia 1 marca 2016r. (...) z dnia 29 kwietnia 2016r., skoro ta decyzja została uchylona. Nieostateczna decyzja administracyjna z zasady nie wywołuje jednak skutków prawnych a więc nie mogła w konsekwencji wywołać skutków majątkowych. Ponadto zmiana w ewidencji gruntów i budynków to zmiana deklaratywna w rejestrze publicznym i sama w sobie nie ma przełożenia na stan majątkowy powódki. Powódka nie wykazała także żadnych zmian w jej majątku wynikających z przedłużenia postępowania związanego z rozpoznaniem wniosku o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów w odniesieniu do przebiegu granic nieruchomości oznaczonej jako działka (...), abstrahując od braku stwierdzenia przewlekłości tego postępowania. Tym samym nie jest zasadny podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 417
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.