Sygn. akt V GC 607/19 WYROK ZAOCZNY W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 października 2019 roku Sąd Rejonowy w Ostrołęce V Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Rafał Rogiński Protokolant: sekr. sądowy Monika Grodzka po rozpoznaniu w dniu 11 października 2019 roku w Ostrołęce na rozprawie sprawy z powództwa D. K. (nr NIP: (...)) przeciwko (...) Spółka z o.o. w W. (nr NIP: (...)) o zapłatę 12.408,19 zł orzeka: 1. Oddalić powództwo w całości. Sędzia Rafał Rogiński Sygn. akt V GC 607/19 UZASADNIENIE Powód D. K. w pozwie skierowanym przeciwko (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniósł o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kwoty 12 408,19 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 kwietnia 2019 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Sąd ustalił następujący stan faktyczny W dniu 31 stycznia 2019 r. powód i pozwany zawarli umowę, zgodnie z którą powód zobowiązał się do wykonania transportu jabłek do Wielkiej Brytanii. Za wykonanie usługi powód miał uzyskać wynagrodzenie w kwocie 12.408,19 brutto. Towar został dostarczony do odbioru zgodnie z umową bez zastrzeżeń. W dniu 15 lutego 2019 r. została wystawiona przez powoda faktura VAT nr (...), która została wysłana do pozwanego w dniu 18 lutego 2019 r. Pozwany odebrał fakturę w dniu 20 lutego 2019 r. i nie uregulował płatności wystawiając w dniu 01 kwietnia 2019 r. notę obciążeniową na kwotę wynoszącą 100% stawki zlecenia netto. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie faktów wskazanych w uzasadnieniu pozwu, których pozwany w żaden sposób nie zakwestionował ( uzasadnienie pozwu k – 3 ). Sąd zważył co następuje Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie i zostało oddalone w całości z następujących przyczyn. Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny. Pozwany pomimo zobowiązania do złożenia odpowiedzi na sprzeciw odpowiedzi nie udzielił i nie odniósł się do żądań powoda oraz jego twierdzeń więc Sąd przyjął za prawdziwe twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie. 1 Na podstawie art. 774 kodeksu cywilnego przez umowę przewozu przewoźnik zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa do przewiezienia ze wynagrodzeniem osób lub rzeczy. Zgodnie z zacytowanym przepisem przewoźnik jest zobowiązany do przewiezienia osób lub rzeczy, a podmiot który zleca przewiezienie jest zobowiązany do zapłaty przewoźnikowi wynagrodzenia. Przepis ten jest ogólny i odwołuje się do umowy, która powinna określić szczegóły wykonania przewozu przez przewoźnika i dokonania zapłaty przez podmiot zlecający przewóz. Zawarta między stronami umowa może m.in. określić sytuacje, w których pomimo prawidłowego wykonania umowy przewozu podmiot zlecający jej wykonanie będzie zwolniony z obowiązku zapłaty wynagrodzenia przewoźnikowi. Powód wywodzi swe roszczenie z zawartego przez strony i wykonanego przez niego zlecenia transportowo-spedycyjnego z dnia 31 stycznia 2019 r. Na podstawie pkt 9 podpunkt 11 zlecenia transportowo - spedycyjnego z dnia 31 stycznia 2019 r. obowiązkiem zleceniobiorcy ( w przedmiotowej sprawie powoda ) jest doręczenie zleceniodawcy ( w przedmiotowej sprawie pozwanemu ), podpisanej faktury za wykonanie zlecenia wraz z oryginalnymi potwierdzonymi przez nadawcę i odbiorcę wszystkimi dokumentami dotyczącymi realizacji zlecenia oraz podpisaną kopią niniejszego zlecenia najpóźniej w ciągu 7 dni od rozładunku. W myśl pkt 9 podpunkt 14 zlecenia transportowo - spedycyjnego przekroczenie terminu na dostarczenie dokumentów przewozowych ( pkt 11 zlecenia ), niezależnie od przyczyn, jest równoznaczne ze zgodą przewoźnika na potrącenie do 100% stawki zlecenia. Zleceniodawca zastrzega sobie prawo wydłużenia terminu płatności do zakończenia wyjaśnienia okoliczności związanych z zaginięciem lub uszkodzeniem przesyłki, bądź opóźnieniem w dostawie, oraz do potrącenia z wynagrodzenia kwoty stanowiącej równowartość odszkodowania. Zgodnie z twierdzeniami wskazanym w pozwie towar został dostarczony do odbioru w dniu 08 lutego 2019 r. natomiast dokumenty dotyczące realizacji zlecenia zostały doręczone pozwanemu w dniu 20 lutego 2019 r. Nie ma więc żadnych wątpliwości, że powód uchybił terminowi wskazanemu w pkt 9 podpunkt 11 zlecenia transportowego co zgodnie z pkt 9 podpunkt 14 jest równoznaczne ze zgodą powoda na potrącenie przez pozwanego 100% stawki zlecenia. 2 W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że postawę pozwanego należy traktować jako nadużycie prawa, które nie powinno korzystać z ochrony, zwłaszcza że pozwany nie poniosła żadnego uszczerbku w swoim majątku na skutek otrzymania dokumentów 3 dni po terminie. Zgodnie z art. 5 kodeksu cywilnego nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. Odnosząc się do zarzutu nadużycia prawa to w orzecznictwie i doktrynie reprezentowany jest pogląd, że w sprawach wynikających z umów nie jest wykluczone stosowanie konstrukcji nadużycia prawa ale podkreślić przy tym trzeba, że przepis art. 5 k.c powinien być stosowany niezwykle ostrożnie. Zakres zastosowania tej wyjątkowej normy powinien być wąski, gdyż inaczej udaremniony zostałby cel przepisów o umowach, zgodnie z którym umów należy dotrzymywać. Klauzula z art. 5 kc nie jest nadrzędna w stosunku do innych uregulowań, lecz jest wyjątkiem czyniącym wyłom w prawach podmiotowych i jako taka powinna być interpretowana ściśle. Zauważyć należy, że powód i pozwany są przedsiębiorcami a zastrzeganie w umowach między przedsiębiorcami prawa do potracenia wynagrodzenia nie jest niczym szczególnym i jest praktyką często stosowaną. Zapisy takie nie są sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa stron lecz mają na celu ułatwienie przedsiębiorcom prowadzenie działalności gospodarczej. W przypadku jaki zaistniał w przedmiotowej sprawie niezależną od jakichkolwiek przyczyn przesłanką do potrącenia wynagrodzenia jest wystąpienie warunków uzgodnionych przez strony w umowie co faktycznie miało miejsce i nie ma znaczenia czy pozwany poniósł jakąkolwiek szkodę. Nie ma wątpliwości, że dla prawidłowego funkcjonowania przedsiębiorców bardzo istotny jest szybki obieg dokumentów który umożliwia im m.in. terminowe regulowanie należności publicznoprawnych ( podatków ). Dlatego skorzystanie przez pozwanego z przysługującego mu zgodnie z umową prawa podmiotowego do potrącenia wynagrodzenia nie można uznać za nadużycie prawa. Pozwany dokonał potrącenia do czego był w pełni uprawniony zgodnie z warunkami umowy, które powód 3 przyjmując zlecenie zaakceptował. Dlatego w ocenie Sądu biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy roszczenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie. Mając powyższe na uwadze orzeczono jako w sentencji. Sędzia Rafał Rogiński 4
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.