III RC 19/18

(1)przeciwko: małoletniemu F. J.

(1)działającemu przez matkę A. S.

(1)o: zmianę orzeczenia w zakresie alimentów - uchylenie orzeka I. ustala, iż obowiązek alimentacyjny M. J.

(1)względem małoletniego F. J.

(1), ustalony ostatnio ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 27.04.2012r. w sprawie III RC 404/12 w kwocie po 400 zł (czterysta) miesięcznie – wygasł z dniem 09.10.2018r., II. oddala powództwo w pozostałej części, III. nie obciąża powoda kosztami sądowymi w części oddalonego powództwa, IV. uznaje, iż powód uiścił opłatę w całości i nie obciąża go pozostałymi kosztami sądowymi, V. nie obciąża strony pozwanej kosztami sądowymi oraz kosztami procesu. Sygn. akt III RC 19/18 UZASADNIENIE W dniu 09.01.2018r. M. J.

(1)wniósł do tutejszego sądu pozew o zmianę orzeczenia w zakresie alimentów poprzez uchylenie jego obowiązku alimentacyjnego względem mał. F. J.

(1). Domagał się uchylenia alimentów w kwocie po 400 zł miesięcznie ustalonych ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 27 kwietnia 2012r. w sprawie o sygn. III RC 404/12 – z dniem badania DNA, jeżeli zostanie wykluczone jego ojcostwo w stosunku do mał. F. J.

(1)lub z dniem skutecznej odmowy przez matkę mał. F. J. – A. S.

(1)poddania się przez nią i małoletniego badaniu DNA. W pkt. 2 pozwu M. J. domagał się zasądzenia od strony pozwanej na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pozwu M. J.

(1)wskazał, iż w okresie od końca listopada do połowy grudnia 2009r. pozostawał w związku nieformalnym z A. S.

(1). W tym czasie utrzymywali oni kontakty fizyczne. W dniu 14.01.2010r. powód wyjechał do Niemiec, gdzie na stałe mieszkał i pracował. W marciu 2010r. A. S. poinformował go telefonicznie, że spodziewa się dziecka i to on jest ojcem dziecka. Powód miał wątpliwości czy jest ojcem tego dziecka, bo podejrzewał, że jest bezpłodny. A. S. przekonała go, że to on jest ojcem dziecka, które ma urodzić. W tej sytuacji pod koniec marca 2010r. powód wrócił do T.. Małoletni F. J.

(1)urodził się (...) w T.. W dniu 12.01.2019r. M. J.

(1)złożył oświadczenie o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)przez Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w T.. W dniu 21.03.2012. A. S. działająca w imieniu mał. F. J.

(1)wniosła do Sądu Rejonowego w Toruniu pozew przeciwko M. J. o alimenty. Ugodą zawartą przed tym sądem w dniu 27.04.2012r. w sprawie o sygn. III RC 404/12 M. J. zobowiązał się do płacenia alimentów na rzecz mał. F. J.

(1)w kwocie po 400 zł miesięcznie, poczynając od dnia 01.05.2012r. Powód przekazywał alimenty w tej wysokości na konto bankowe matki mał. F.. M.. F. J.

(1)ma obecnie 7 lat i powód nie dostrzega w nim żadnego podobieństwa do siebie. Ponadto dowiedział się, że A. S. w tym czasie co z nim utrzymywała kontakty fizyczne z innymi mężczyznami. Powód zażądał przeprowadzenia badań DNA na okoliczność ustalenia pochodzenia mal. F. J.

(1)– ale A. S. nie wyraziła zgody na te badania. W dniu 21.12.2017r. M. J. przeprowadził badania nasienia, które potwierdziły jego bezpłodność. W związku z powyższym powód złożył do Prokuratury Okręgowej w Toruniu wniosek o wytoczenie powództwa o zaprzeczenie jego ojcostwa w stosunku do mał. F. J.

(1). W interesie dziecka jest bowiem, aby jego biologiczne pochodzenie było zgodne z pochodzenie prawnym, stwierdzonym w akcie urodzenia. Natomiast ta okoliczność ma wpływ na zasady dziedziczenia i obowiązek alimentacyjny. Ze względu na powyższe powód podtrzymał złożony pozew, a ponadto wnosił o zawieszenie przedmiotowego postępowania do czasu ustalenia ojcostwa przez prokuraturę oraz o zawieszenie obowiązku alimentacyjnego od dnia 01.12.2014r. Sąd ustalił, iż w dniu 30.04.2018r. Prokuratura Rejonowa T. Centrum-Zachód w T. wniosła do tutejszego sądu pozew o ustalenie, że pozwany M. J.

(1)nie jest ojcem mał. F. J.

(1)urodzonego przez A. S.

(1). Postanowieniem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 18.05.2018r. zawieszono postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie III RC 341/18 Sądu Rejonowego w Toruniu. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 17.08.2018r. ustalono bezskuteczność oświadczenia M. J.

(1)złożonego w dniu 12.10.2010r. przed Kierownikiem USC w T. o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)urodzonego (...) w T. – syna A. S.

(1). Postanowieniem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 12.03.2019r. podjęto zawieszone postępowanie z uwagi na prawomocne zakończenie sprawy z powództwa Prokuratury Rejonowej T. Centrum- Zachód w T. przeciwko M. J.

(1), mał. F. J.

(1)i A. S.

(1)o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa, sygn. akt III RC 341/18. Na rozprawie w dniu 18.04.2010r. pełnomocnik powoda wnosił o uchylenie obowiązku alimentacyjnego M. J. względem mał. F. J.

(1)z dniem złożeniem przez powoda oświadczenia o uznaniu małoletniego tj. z dniem 12.10.2010r. Na rozprawie w dniu 11.06.2019r. pełnomocnik powoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Pozwana A. S. wyrażał zgodę na uchylenie obowiązku alimentacyjnego powoda względem mał.F. J. z dniem wydania wyroku w sprawie o sygn. III RC 341/18 o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa. Wnosiła ponadto o nie obciążanie jej kosztami sądowymi w sprawie. Na rozprawie w dniu 29.08.2019r. pełnomocnik powoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wnosił o pominięcie przez sąd dowodu z przesłuchania powoda, gdyż przebywa on i pracuje zagranicą. Ponadto pełnomocnik powoda wnosił o obciążenie strony pozwanej kosztami sądowymi oraz kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych – w tym kosztami dojazdu pełnomocnika powoda na 2 rozprawy do sądu z G. do T. ( wydatek na zakup benzyny za dojazd samochodem – 199,20 zł łącznie za 2 przejazdy). Pozwana A. S. zmieniła stanowisko w sprawie tj. zgadzała się na uchylenie obowiązku alimentacyjnego M. J. względem mał. F. J. – z dniem uprawomocnienia się wyroku wydanego przez Sąd Rejonowym w Toruniu z dnia 17.08.2018r. w sprawie o sygn. III RC 341/18, w którym ustalono bezskuteczność oświadczenia M. J. o uznaniu ojcostwa mal. F. J.. Takie stanowiska w sprawie strony zajmowały do momentu zakończenia przedmiotowego postępowania. Sąd ustalił i zważył, co następuje : A. S.

(1)i M. J.

(1)poznali się w listopadzie 2009r. - wtedy też nawiązali bliższą relację i podjęli współżycie fizyczne. W styczniu 2010r. powód wyjechał do Niemiec, gdzie mieszkał na stałe i pracował. W marcu 2010r. pozwana zorientowała się, że jest w ciąży. Była przekonana, że ojcem dziecka jest M. J. – dlatego poinformowała go o tym telefonicznie. M.. F. J.

(1)urodził się (...) W dniu 12.10.2010r. M. J.

(1)złożył oświadczenie o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w T.. Strony pozostawały w związku do sierpnia 2011r.. wtedy A. S. poprosiła M. J.

(1), aby się wyprowadził. Od momentu wyprowadzki powód nie przekazywał żadnych pieniędzy na utrzymanie mał. F. J.

(1). W tej sytuacji w dniu 21.03.2012r. A. S. wniosła do Sądu Rejonowego w Toruniu pozew przeciwko M. J. o alimenty na rzecz mał. F. J.. Ugodą zawartą przed tym sądem w dniu 27.04.2012r. w sprawie o sygn. III RC 404/12 M. J. zobowiązał się do płacenia alimentów na rzecz mał. F. J.

(1)w kwocie po 400 zł miesięcznie, poczynając od dnia 01.05.2012r. W tym czasie powód był bezrobotny i nie przekazywał alimentów na rzecz mał. F. J.

(1). W 2016r. powód M. J. poznał w Niemczech Polkę, z którą nawiązał bliższą relację. Chciał z nową partnerką mieć dziecko. W dniu 21.12.2017r. powód przeprowadził badanie swojego nasienia, które potwierdziło, że jest on bezpłodny. W dniu 23.03.2018r. biegli z katedry Medycy Sądowej (...) w T. C. M. im. L. R. w B. na podstawie przeprowadzonych badań DNA M. J.

(1), F. J.

(1)i A. S.

(1)wydali opinię odnośnie pochodzenia mał. F. J.

(1)- wyniki badań pozwoliły na wykluczenia ojcostwa biologicznego M. J.

(1)w stosunku do F. J.

(1). W dniu 30.04.2018r. Prokuratura Rejonowa T. Centrum-Zachód w T. wniosła do tutejszego sądu pozew o ustalenie, że pozwany M. J.

(1)nie jest ojcem mał. F. J.

(1)urodzonego przez A. S.

(1). Wyrokiem Sądu rejonowego w Toruniu z dnia 17.08.2018r. w pkt. 1 ustalono bezskuteczność oświadczenia M. J.

(1)złożonego w dniu 12.10.2010r. przed Kierownikiem USC w T. o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)ur. (...) w T. – syna A. S.

(1). W pkt. 2 wyroku nie obciążono pozwanych kosztami sądowymi, którymi obciążoono Skarb Państwa. Wyroku z dnia 17.07.2018r. w zakresie pkt. 1 uprawomocnił się z dniem 09.10.2018r. - żadna ze stron nie złożyła apelacji. Natomiast M. J. złożył zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w pkt. 2 wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 17.08.2018r. Postanowieniem Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 21.12.2018r. oddalono zażalenie M. J.. Pozwana A. S.

(1)zeznała, iż nie ma wiedzy kto jest ojcem biologicznym mał. F. J.

(1). Po narodzinach F. powód M. J. mieszkał z nią i dzieckiem u matki pozwanej. Powód był osobą bezrobotną i pozostawał na utrzymaniu A. S.. W sierpniu 2011r. pozwana poprosiła, aby M. J. się wyprowadził, gdyż ukradł biżuterię jej, matki oraz brata oraz nadużywał alkoholu. W latach 2012 i 2013 pozwany nie płacił alimentów na mal. F. J.

(1). Po wyjeździe do Niemiec powód założył konto walutowe i udzielił A. S. pełnomocnictwa do tego konta. Na to konto wpływały alimenty na F., które jako pełnomocnik wypłacała matka mał. pozwanego. Od maja (...). - po badaniach DNA powód przestał płacić alimenty na mał. F. J.

(1). A. S. mieszka z synem F., który ma obecnie 7 lat. Od 01.09.2019r. małoletni jest uczniem III klasy Szkoły Podstawowej nr (...) w T.. Chłopiec choruje na padaczkę, pozostaje pod opieką lekarza neurologa i zażywali zapisanie przez niego leki. Do dnia 29.08.2019r. A. S. nie otrzymała decyzji o przyznaniu jej świadczenia 500 plus na syna. Nie otrzymuje zasiłku rodzinnego na F.. A. S. pracuje w ZUS w T. na stanowisku obsługi dokumentacji, z wynagrodzeniem 3100 zł brutto, 2200 zł netto miesięcznie. Jest zatrudniona na cały etat na czas nieokreślony. Wspólnie z synem zamieszkuje w T. przy ul. (...) – jest właścicielką tego mieszkania. Świadczenia za mieszkanie wynoszą : czynsz 330 zł miesięcznie, gaz 50 zł miesięcznie, prąd 100 zł miesięcznie, media 100 zł miesięcznie. A. S. nie ma zaciągniętych długów czy pożyczek. Dowód : - zeznania pozwanej A. S. k. 82-83 - zeznania świadka G. J. k. 81 verte - wyniki badań nasienia powoda M. J. k. 6 - odpis skrócony aktu urodzenia mal. F. J. k.7 - oświadczenia powoda M. J. o niepłaceniu alimentów k.73-79 - zaświadczenie o zarobkach pozwanej k.80 - sygn. akt III RC 404/12 - sygn. akt III RC 341/18 Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu o zeznania pozwanej A. S.

(1)i świadka G. J.

(2)jak również dowody z dokumentów złożonych przez strony w toku postępowania, szczegółowo wskazane powyżej. W ocenie Sądu dokumenty te mające zarówno charakter dokumentów urzędowych, jak również dokumentów prywatnych były w pełni wiarygodne. Ich prawdziwość nie została zakwestionowana przez żadną ze stron postępowania, zaś w ocenie Sądu także nie było podstaw do ich podważenia. Sąd z urzędu przeprowadził dowód z akt III RC 404/12 i III RC 341/18. Sąd uznał za wiarygodne zeznania pozwanej A. S.

(1)oraz świadka G. J. na okoliczność istnienia podstaw do uchylenia obowiązku alimentacyjnego powoda M. J.

(1)względem mał. F. J.

(1)ustalonego w ugodzie zawartej przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 27.04.2012r. W sprawie o sygn. III RC 404/12. Na mocy art. 302 kpc Sąd odstąpił od przesłuchania powoda M. J.

(1)uwzględniając w tym względzie wniosek jego pełnomocnika. Powód mieszka i pracuje w Niemczech, a zebrany do tej materiał dowodowy pozwolił na wydanie rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie – z pominięciem zeznań powoda. Przechodząc do rozważań prawnych należy wskazać, iż stosownie do art. 133 § 1 k.r.o., rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się w kwestii realizacji obowiązku alimentacyjnego rodziców wobec dziecka, wskazując słusznie, iż obowiązek ten stanowi uszczegółowienie ogólnego obowiązku „troszczenia się o fizyczny i duchowy rozwój dziecka” i należytego przygotowania go odpowiednio do jego uzdolnień do pracy zawodowej (art. 98 k.r.o.). Czas trwania tego obowiązku nie jest ograniczony terminem i nie pozostaje też w zależności od osiągnięcia przez uprawnionego określonego wieku czy stopnia wykształcenia. Jedyną miarodajną okolicznością, od której zależy powstanie, ustanie ale i zakres obowiązku alimentacyjnego jest to, czy dziecko jest zdolne utrzymać się samodzielnie. Zgodnie zaś z art. 138 k.r.o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego w przedmiotowej sprawie sąd uznał, iż zachodzą podstawy do ustalenia wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego M. J.

(1)względem mał. F. J.

(1). W dniu 12.10.2010r. M. J.

(1)złożył oświadczenie przez Kierownikiem USC w T. o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)ur. (...) Składając powyższe oświadczenie powód był przekonany, że jest ojcem biologicznym mał. F. J.

(1). W przekonaniu tym utwierdzała go również matka małoletniego A. S.

(1). Sąd ustalił, iż po raz ostatni alimenty ma mał. F. J. zostały ustalone ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 27.04.2012r. w kwocie po 400 zł miesięcznie. Początkowo powód nie płacił alimentów w powyższej wysokości, zaczął je przesyłać na konto walutowe w Polsce po wyjeździe do Niemiec. Powód związał się na terenie Niemiec z nowa partnerką i chcieli mieć dziecko. Dopiero brak możliwości zajścia w ciążę partnerki skłonił powoda do przeprowadzenia w dniu 21.12.2017r. badania nasienia, które potwierdziło, że powód jest bezpłodny. Na początku 2018r. powód zwrócił się do Prokuratury Rejonowej T. Centrum- Zachód w T., aby wytoczyła powództwo do Sądu Rejonowego w Toruniu o ustalenie bezskuteczności jego oświadczenia o uznaniu mał. F. J.

(1). Na wniosek prokuratury zostały przeprowadzone badania DNA M. J.

(1), A. S. i mał. F. J.

(1). W opinii z dnia 23.03.2018r. biegli z C. M. w B. (...) w T. wskazali, że wyniki przeprowadzonych badań pozwalają na wykluczenie ojcostwa biologicznego M. J.

(1)w stosunku do mał. F. J.

(1). Dopiero po przeprowadzeniu badań DNA – w dniu 30.04.2018r. Prokuratura Rejonowa T. Centrum Zachód w T. wniosła do Sądu rejonowego w Toruniu pozew przeciwko M. J.

(1), mał. F. J.

(1)i A. S.

(1)pozew o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 17.08.2018r. w pkt. 1 ustalono bezskuteczność oświadczenia M. J.

(1)złożonego w dniu 12.10.2010r. przed Kierownikiem USC w T. o uznaniu ojcostwa względem mał. F. J.

(1)ur. (...) w T. – syna A. S.

(1). Powyższy wyrok odnośnie pkt. 1 uprawomocnił się z dniem 9 października 2018r. Ze względu na powyższe, w pkt. I wyroku ustalono, iż obowiązek alimentacyjny M. J.

(1)względem mał. F. J.

(1)ustalony ostatnio ugodą zawarta przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 27.04.2012r. w sprawie o sygn. III RC 404/12 w kwocie 400 zł miesięcznie – wygasł z dniem 09.10.2018r. W pkt. II wyroku oddalono powództwo w pozostałej części W pkt. III wyroku nie obciążono powoda kosztami sądowymi w części oddalonego powództwa. O kosztach sądowych orzeczono na mocy art. 102 kpc – mając na względzie charakter sprawy oraz sytuację rodzinna i materialną mał. pozwanego F. J.

(1)oraz jego matki A. S..