Sygn. akt VI Ka 606/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Andrzej Tekieli (spr.) Sędziowie SO Andrzej Wieja SO Barbara Żukowska Protokolant Jolanta Kopeć przy udziale przedstawiciela Urzędu Celnego w W. funkcjonariusza celnego J. R. po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2014r. sprawy M. N. i I. B. oskarżonych z art. 107 § 1 kks z powodu apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonych i pełnomocnika interwenienta od wyroku Sądu Rejonowego w Lubaniu VII Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w Lwówku Śląskim z dnia 24 lipca 2013 r. sygn. akt VII K 239/13 uchyla zaskarżony wyrok wobec oskarżonych M. N.i I. B.i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Lubaniu VII Zamiejscowemu Wydziałowi Karnemu z siedzibą w Lwówku Śląskimdo ponownego rozpoznania Sygn. akt VI Ka 606/13 UZASADNIENIE M. N. został oskarżony o to, że: prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą (...), (...)-(...) B., ul. (...)urządzał w okresie od 1 października 2011 roku do 29 marca 2012 roku gry na automacie H. (...)bez numeru fabrycznego w sklepie spożywczym mieszczącym się w Z. (...), (...)-(...) L., które miały charakter komercyjny i losowy, a która to sytuacja określona jest wart. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych, wbrew przepisom art. 3 wyżej cytowanej ustawy tj. o czyn z art. 107 § 1 kks I. B. została oskarżona o to, że: prowadząc działalność gospodarczą w sklepie spożywczym w (...), (...)-(...) L.prowadziła w okresie od 1 października 2011 roku do 29 marca 2012 roku w w/w sklepie gry na automacie H. (...)bez numeru fabrycznego, które miały charakter komercyjny i losowy, a która to sytuacja określona jest w art. 2 ust. 5 ustawy o grach hazardowych, tj. wbrew przepisom art. 3 wyżej cytowanej ustawy tj. o czyn z art. 107 § 1 kks. Sąd Rejonowy w Lubaniu VII zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Lwówku Śląskimwyrokiem z dnia 24 lipca 2013r. w sprawie VII K 239/13: oskarżonego M. N. uznał za winnego popełnienia czynu opisanego w pkt I części wstępnej wyroku stanowiącego przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 kks i za to na podstawie art. 107 § 1 kks wymierzył mu karę 120 stawek dziennych grzywny przyjmując, że jedna stawka dzienna stanowi równowartość kwoty 100 złotych; oskarżoną I. B. uznał za winną popełnienia czynu opisanego w pkt II części wstępnej wyroku stanowiącego przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 kks i za to na podstawie art. 107 § 1 kks wymierzył jej karę 50 stawek dziennych grzywny przyjmując, że jedna stawka dzienna stanowi równowartość kwoty 100 złotych; na podstawie art. 30 § 5 kks orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa urządzenia do gry o nazwie H. (...)zajętego za pokwitowaniem (...)nr (...)poprzez zniszczenie oraz znajdujących się w nim środków pieniężnych w kwocie 480 złotych zajętych za pokwitowaniem (...)nr (...); na podstawie art. 627 kpk zasądził od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe po 1/2 części w kwotach po 439,00 złotych i na podstawie art. 3 ust 1 Ustawy z dnia 23.06.1973 r o opłatach w sprawach karnych wymierzył M. N. opłatę w kwocie 1200 złotych, a I. B. opłatę w kwocie 500 złotych. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się obrońca oskarżonych i pełnomocnik interwenienta. Obrońca oskarżonych zaskarżył powyższy wyrok w całości zarzucając: obrazę prawa materialnego - art. 438 pkt 1 k.p.k. tj.: art. 107 k.k.s. poprzez błędną wykładnię polegającą na uzupełnieniu treści komentowanego przepisu blankietowego bliżej niesprecyzowanymi normami ustawy z dnia 19.11.2009 r. o grach hazardowych, mimo że przepisy art. 6 i art. 14 ustawy o grach hazardowych - które jako jedyne mogłyby stanowić wypełnienie normy blankietowej art. 107 k.k.s. - mają wyłącznie charakter techniczny zgodnie z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. wydanym w sprawach połączonych F.i in. sygn. akt C 213/11, C 214/11 i C 217/11 i są bezskuteczne w polskim systemie prawnym zatem nie mogą być podstawą represji karnej wobec jednostek na terenie ReczpospolitejPolskiej; art. 2 ust. 6 ustawy z dnia 19.11.2009 r. o grach hazardowych poprzez jego niezastosowanie i dowodzenie charakteru gry na urządzeniu do gier A. (...)podstawie opinii biegłego sądowego R. R., pomimo że kompetencja do oceny, czy gra lub zakład posiadające cechy wymienione w ust. 1-5 art. 2 w/w ustawy są grą losową, zakładem wzajemnym albo grą na automacie, została ustawowo zastrzeżona dla Ministra Finansów i wyłącznie Minister - w formie decyzji - jest uprawniony do rozstrzygania charakteru gry; obrazę przepisów postępowania - art. 438 pkt 2 k.p.k. - tj.: 1. art. 7 w zw. z art. 410 i art. 424 § l pkt l k.p.k. polegające na ustaleniu, że oskarżeni swoim działaniem wypełnili znamiona strony podmiotowej czynu z art. 107 k.k.s. to jest mieli świadomość nielegalności swego zachowania (por. str. 6 uzasadnienia) i działali w zamiarze co najmniej ewentualnym (v: str. 9 ab initio uzasadnienia), podczas gdy: 2. Sąd meriti nie wykazał w uzasadnieniu, jakie to dowody przesądzają o umyślności działania osk. I. B.- samo stwierdzenie Sądu, że osk. I. B. "bezkrytycznie powiela wątki akcentowane w linii obrony przez oskarżonego N. ", bez dokonania dalszej oceny normatywnej, wyklucza przyjęcie działania z zamiarem popełnienia czynu zabronionego - co jednak uczynił Sąd, kierując się z góry przyjętym założeniem o wypełnieniu znamion strony podmiotowej przez oskarżoną; Sąd oparł kwestionowane ustalenie o okoliczność, że osk. M. N. gromadził, pozyskiwał, zwracał się do różnych podmiotów o opinie prywatne - co według Sądu przekonuje o przygotowywaniu się do prowadzenia przestępczej działalności (por. str. 7-8 uzasadnienia) i chęci celowego ukrycia bezprawnego procederu - bez wyłożenia podstaw takiego wnioskowania, bez wykazania dowodów, jakie doprowadziły do wskazanej konstatacji, a co więcej z pominięciem faktu, że to nie osk. M. N.pozyskiwał, gromadził i zasięgał tych opinii tylko inny podmiot tj. H.z 0.0. - i to w okresie wcześniejszym, niż działania oskarżonego objęte aktem oskarżenia w nin. sprawie - a zatem wbrew wywodom Sądu brak jest związku przyczynowo skutkowego pozwalającego doszukać się w zachowaniu oskarżonych działania umyślnego; art. 4 w zw. z art. 7 k.p.k. poprzez wadliwe wnioskowanie, iż z posiadanych przez oskarżonych dokumentów w postaci opinii prawnych prof. C., prof. P. i opinii technicznej biegłego J. K. - należało wyciągać wnioski przeciwne, niż tam zawarte tj. o losowym charakterze gry na urządzeniu, podczas gdy to nie w kompetencji obojga oskarżonych (choćby z uwagi na ich wykształcenie) pozostaje ocena specjalistycznych opinii, a tym bardziej wnioskowanie a nich a contrario, a ponadto sam oskarżyciel publiczny nie miał pewności co do cech urządzenia i charakteru gry i zmuszony był odwołać się w tym zakresie do dowodu z opinii biegłego - irracjonalne jest zatem oczekiwanie od oskarżonych, aby byli bardziej kompetentni, niż oskarżyciel publiczny, czy autorzy opinii (czyli: osoby z tytułami profesorów prawa oraz biegły sądowy z Czech) i wywodzenie z tego tytułu negatywnych dla oskarżonych ocen prawnych; art. 7 w zw. art. 410 w zw. z art. 200 k.p.k. polegające na zaaprobowaniu w całości opinii biegłego sądowego R. R.i ustaleniu losowego charakteru gry na urządzeniu właśnie na podstawie tej opinii (oraz Protokołu Kontroli), ocenionej jako spójna i logiczna, z całkowitym brakiem uzasadnienia dla takiego procesowego działania Sądu oraz z pominięciem okoliczności, że biegły nie wskazał żadnych konkretnych metod badania urządzenia do gier A., co więcej nie rozpracował konkretnego programu, jaki zarządza działaniem urządzenia, nie ustalił kluczowych parametrów- dla oceny przebiegu gry - jak np. odległość czasowa pomiędzy przyciśnięciem przycisku "start/stop" a zatrzymaniem bębnów w maszynie, w jakiej konfiguracji ułożone są rysunki na bębnach i z jaką prędkością owe bębny się poruszają - a mimo tych istotnych merytorycznych braków opinii biegły przesądził o losowym charakterze gry, co Sąd I instancji bezkrytycznie i z pełną wiarą zaaprobował; - art. 7 w zw. art. 410 w zw. z art. 200 k.p.k. i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k, polegające na ustaleniu losowego charaktery gry na urządzeniu A.na podstawie opinii biegłego R. R.i pominięciu złożonych do akt dokumentów w postaci: atestu producenta, opinii biegłego J. K., opinii prawnych sporządzonych przez r.pr. prof. M. C.oraz r.pr. prof. S. P., bez wykazania, na podstawie jakich okoliczności Sąd nie dał wiary wskazanym dowodom, a uznał zasadność opinii biegłego sądowego R. R., jakie środki dowodowe i metody analityczne doprowadziły Sąd do podjęcia procesowej decyzji o uznaniu tych dowodów za niewiarygodne - analiza uzasadnienia wyroku prowadzi bowiem do wniosku, że Sąd I instancji oparł orzeczenie na opinii biegłego R. R.bowiem dowód ten był zaoferowany przez oskarżyciela i potwierdzał tezy oskarżenia, a nie z przyczyn merytorycznych, których Sąd meriti w żadnej mierze nie wykazał; - art. 7 w zw. z art. 410 i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k. poprzez poczynienie ustaleń faktycznych i podjęcie orzeczenia m.in. w oparciu o zaoferowane przez oskarżyciela dowody stanowiące o prowadzeniu przeciwko M. N. innego postępowania karno-skarbowego w związku z urządzaniem gier na automatach tj. dokumenty w postaci pisma Urzędu Celnego w W. k. 449, Protokołu Kontroli i Postanowienia k. 456 - 462 (por. str. 3 in jine uzasadnienia) - pomimo, że do daty wydania wyroku w nin. sprawie M. N. nie został skazany prawomocnym wyrokiem w innej sprawie o czyn z art. 107 k.k.s art. 5 k.p.k. w związku z art. 410 k.p.k, - poprzez pominięcie w procesie wyrokowania zasady domniemania niewinności oskarżonego i obowiązku stosowania zasady in dubio pro reo w sytuacji, gdy na terenie Polski zapadają różne orzeczenia w tożsamych/podobnych sprawach, w których osobami oskarżonymi są przedsiębiorcy prowadzący/urządzający gry na podobnych urządzeniach A., ponadto kwestia "legalności" urządzeń do gier A. i charakteru gry na tych urządzeniach (charakter zręcznościowy/losowy) nie została przesądzona, w aktach nin. sprawy znajdują się dokumenty wzajemnie się wykluczające w zakresie oceny charakteru gry na urządzeniu - a zatem ustalenie, że oskarżeni wyczerpali znamiona przestępstwa z art. 107 k.k.s., wykracza poza możliwość sądowej swobodnej oceny dowodów i łamie naczelne zasady rządzące procesem karnym; błędy w ustaleniach faktycznych, stanowiące konsekwencję obrazy przepisów postępowania, polegające na: - ustaleniu przez Sąd I instancji, że " Występujący w zabezpieczonym dla potrzeb tej sprawy automacie akceptor banknotów i wszystkich monet to także typowa cecha hazardowa"(v: str. 6 uzasadnienia) - mimo, że nieznana jest geneza takiego ustalenia oraz środki dowodowe zastosowane do jego poczynienia; przyjęciu przez Sąd I instancji, że osk. M. N. "pozyskał" opinie prawne prywatne, "sięgał po opinie prawne od różnych osób" , wreszcie zwracał się do różnych podmiotów o wydanie prywatnych opinii odnośnie charakteru gier na automacie (dot. opinii prof. M. C., prof. S. P., biegłego J. K.) - co zdaniem Sądu meriti przesądza o świadomości przestępnego działania tego oskarżonego (v: str. 7 ab initio uzasadnienia) - podczas, gdy to nie osk. M. N. zlecał sporządzenie wskazanych przez Sąd prywatnych opinii i je pozyskiwał, tylko firma (...) sp. z 0.0., oskarżony otrzymał owe opinie wraz z urządzeniem i nie miał wpływu na ich treść, zwłaszcza że opinie zostały wydane przed przystąpieniem do prowadzenia działalności przez oskarżonego i przed nawiązaniem współpracy gospodarczej z osk. I. B.; przyjęciu przez Sąd I instancji, iż z zeznań św. K. Ś. także - obok opinii biegłego R. R. i Protokołu Kontroli - wynika losowy charakter gry na urządzeniu (v: str. 2-3 uzasadnienia) - w sytuacji, gdy dla zobrazowania charakteru gry na urządzeniu Sąd cytuje wyłącznie treść opinii biegłego R. R., a nie zeznania świadka K. Ś., zatem błędne i niezrozumiałe jest wnioskowanie Sądu w zakresie zeznań św. K. Ś.; ustaleniu przez Sąd I instancji, że warunkiem uruchomienia urządzenia było "zakredytowanie go przez grającego gotówką w wysokości zależnej od ilości wybranego czasu gry i punktów przeznaczonych na rozgrywanie udostępnionych gier"(por. str. 2 ab initio uzasadnienia) - podczas, gdy z żadnego dowodu, w tym nawet z opinii biegłego R. R. nie wynika, aby kwota wpłaty do automatu miałaby być zależna od punktów, zatem trudno zrozumieć, z jakich źródeł wiedzy i jakich dowodów czerpał Sąd czyniąc przedmiotowe ustalenie; - przyjęciu przez Sąd I instancji, że osk. M. N. około raz w tygodniu przyjeżdżał do sklepu osk. I. B. i zabierał z urządzenia środki pieniężne (por. str. 3 uzasadnienia) - podczas, gdy z żadnego dowodu w sprawie nie wynika przedstawione ustalenie Sądu. Podnosząc powyższe zarzuty autor apelacji wniósł o: zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonych od popełnienia zarzucanych im czynów i zasądzenie na rzecz oskarżonych od Skarbu Państwa kosztów procesu za obie instancje, w tym zwrotu wydatków poniesionych na ustanowienie obrońcy - według norm przepisanych, a także zwrot na rzecz interwenienta (...)Sp. z 0.0. z siedzibą w W.dowodu rzeczowego w postaci automatu do gry - A. (...)za pokwitowaniem (...)nr (...)wraz ze środkami pieniężnymi 480 zł ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania apelacyjnego. Pełnomocnik interwenienta zarzucił wyrokowi: obrazę przepisów prawa materialnego, tj.:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.