Sygn. akt. VI U 2805/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Janusz Madej Protokolant: st. sekr. sądowy Agnieszka Korthals po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2017r. w Bydgoszczy na rozprawie odwołania M. A. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 27 sierpnia 2015 r. Nr (...) w sprawie : M. A. przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. o rentę z tytułu niezdolności do pracy oddala odwołanie. Na oryginale właściwy podpis. Sygn. akt VI U 2805/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 27 sierpnia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. odmówił ubezpieczonej M. A. przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na dalszy okres od dnia 1 czerwca 2015 roku, albowiem orzeczeniem z dnia 19 sierpnia 2015 roku Komisja Lekarska ZUS stwierdziła, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy. Odwołanie od ww. decyzji złożyła ubezpieczona, zaskarżając ją w całości. W uzasadnieniu odwołania wskazała, iż stan zdrowia – osłabiony przebytymi operacjami, agresywną chemią i radioterapią – nie pozwala jej na podjęcie pracy. Choroba nowotworowa pozostawiała znaczne dolegliwości, które nadal uniemożliwiają jej prawidłowe funkcjonowanie. Dodatkowo od wielu lat cierpi na astmę, szybko się meczy, występuje u niej napadowy kaszel i duszności, przebyła operację mastektomii oraz usunięcia węzłów chłonnych. Występuje u niej paniczny lęk przed rozwojem nowotworu. Wobec powyższego ubezpieczona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez przyznanie jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, jako że w dalszym ciągu pozostaje niezdolna do pracy. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w treści zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy ustalił, co następuje: Ubezpieczona M. A. urodziła się w dniu (...). Zdobyła wykształcenie zasadnicze w zawodzie krawcowej. /okoliczności bezsporne/ Decyzją z dnia 6 grudnia 2005 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. przyznał ubezpieczonej M. A. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 1 września 2005 roku, okresowo do dnia 30 listopada 2007 roku. Na mocy kolejnych decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. prawo ubezpieczonej do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy zostało przedłużane na dalsze okresy, ostatecznie do dnia 31 maja 2015 roku. /dowód: decyzja ZUS z dnia 6.12.2005r., k. 11 – 11 v. akt ZUS; decyzja ZUS z dnia 26.11.2007r., k. 21 – 21 v. akt ZUS; decyzja ZUS z dnia 28.12.2010 r., k. 37 – 37 v. akt ZUS; decyzja ZUS z dnia 11.12.2013r., k. 48 – 48 v. akt ZUS; decyzja ZUS z dnia 10.12.2014r., k. 57 – 57 v. akt ZUS/ W dniu 22 maja 2015 roku ubezpieczona wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z wnioskiem o przyznanie jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy na dalszy okres. /dowód: wniosek o ponowne ustalenia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, k. 59 – 60 akt ZUS/ Orzeczeniem z dnia 23 czerwca 2015 roku Lekarz Orzecznik ZUS, a następnie orzeczeniem z dnia 19 sierpnia 2015 roku Komisja Lekarska ZUS zgodnie stwierdzili, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy. /dowód: orzeczenie lekarza orzecznika ZUS, k. 62 – 62 v. akt ZUS; orzeczenie komisji lekarskiej ZUS, k. 64 – 64 v. akt ZUS/ U ubezpieczonej rozpoznano nowotwór złośliwy piersi lewej, stan po amputacji piersi lewej i węzłów chłonnych z lewego dołu pachowego (luty 2002 roku), uzupełniającej chemioterapii i radioterapii (marzec 2003 roku). Pozostaje pod stałą opieką chirurga onkologa w Poradni Centrum Onkologii w B.. Zgłasza się systematycznie na wizyty kontrolne i wykonuje zalecane badania diagnostyczne. Obecnie u ubezpieczonej nie występują cechy wznowy i rozsiewu choroby. Nie stwierdzono też utrwalonego obrzęku limfatycznego kończyny górnej lewej, który występował w stopniu pierwszym i po raz ostatni w lutym 2010 roku. Ponadto ubezpieczona pozostaje pod opieką Poradni Genetycznej w Zakładzie (...) (...) w B. z powodu mutacji BRCA1 oraz pod opieką specjalisty endokrynologa w Centrum Onkologii w B. w związku z wolem guzkowym nietoksycznym tarczycy. Powyższe schorzenia aktualnie pozostają bez wpływu na zdolność ubezpieczonej do pracy. W stanie zdrowia ubezpieczonej nastąpiła poprawa, która wynika z braku istotnych powikłań po przebytym leczeniu onkologicznym, stabilizacji choroby i 14 – letniej remisji od zabiegu chirurgicznego. Stan zdrowia ubezpieczonej określany jest jako dobry, bez obrzęku limfatycznego kończyny górnej lewej oraz bez istotnych zaburzeń w sprawności ruchowej związanych z terapią przeciwnowotworową. Ze względu na przebyte leczenie onkologiczne ubezpieczona wymaga ćwiczeń indywidualnych w warunkach domowych w ramach profilaktyki przeciwobrzękowej oraz rehabilitacji (leczenie sanatoryjne, turnusy rehabilitacyjne), co nie stanowi jednak przeciwwskazania do wykonywania pracy zawodowej. Wykryta u ubezpieczonej mutacja BRCA1 zwiększa ryzyko rozwoju raka w drugiej piersi i w związku z tym wskazana jest opieka Poradni Genetycznej. Nie stanowi natomiast czynnika wpływającego na zdolność do pracy, a jedynie obciążenie genetyczne wymagające czujności w zakresie monitorowania onkologicznego. /dowód: dokumentacja lekarska, k. 24 – 41 akt; opinia sądowo – lekarska z zakresu onkologii z dnia 16.12.2016r., k. 42 – 45 akt; dokumentacja orzeczniczo – lekarska ZUS/ U ubezpieczonej stwierdzono również zaburzenia nastroju w trakcie leczenia, tętniaka przegrody międzyprzedsionkowej, przetrwały otwór owalny, nadciśnienie tętnicze, wieloogniskowe naczyniopochodne uszkodzenie mózgu, astmę oskrzelową, stan po przebytej histerektomii i strumekromii w okresie eutyreozy, chorobę zwyrodnieniową stawów i kręgosłupa, zespół bólowy szyjny i lędźwiowy objawowy z okresami zaostrzeń oraz naczyniaka żylnego lewego płata skroniowego. Ubezpieczona zgłasza skargi na zawroty głowy, łatwą męczliwość, zaburzenia równowagi, bóle całego ciała i kręgosłupa, uczucie duszności oraz bóle stawów. Czuje się zmęczona, obawia się o przyszłość, pozostaje skupiona na chorobie córki. Nie wykazuje jednak cech lęku patologicznego. Pozostaje pod kontrolą lekarza kardiologa w Klinice Kardiologii oraz lekarza neurologa w Klinice Neurologii. Z powodu nietrzymania moczu korzysta z pomocy lekarza urologa, a w związku z astmą oskrzelową – także lekarza alergologa. W 2003 roku przebyła operację histerektomii z powodu mięśniaków, a w 1998 roku – strumektomię z powodu wola guzowatego. Przyjmuje stałe leki oraz korzysta z leczenia rehabilitacyjnego. Stwierdzona u ubezpieczonej wada kardiologiczna w postaci przetrwałego otworu owalnego to pozostałość po życiu płodowym, który w odpowiednim czasie nie zamknął się do końca. Wada ta jest obecna u ubezpieczonej od dzieciństwa. Badania przeprowadzone u ubezpieczonej wykazują na minimalny przeciek prawo – lewo w stopniu umiarkowanym w przegrodzie międzyprzedsionkowej w próbie Valsavy, który nie kwalifikuje się jednak do leczenia operacyjnego i zamknięcia ubytku w przegrodzie międzyprzedsionkowej. Pozostaje bez znaczenia hemodynamicznego czynności serca i nie upośledza wydolności serca. Ujemny wynik próby wysiłkowej wskazuje na wydolność serca. We wrześniu 2016 roku ubezpieczona była hospitalizowana w Klinice Neurologii celem oceny wpływu schorzeń kardiologicznych (przetrwały otwór owalny) na krążenie mózgowe. W trakcie diagnostyki nie potwierdzono konieczności leczenia operacyjnego przetrwałego otworu owalnego. Rezonans magnetyczny wykonany podczas hospitalizacji w dniu 26 września 2016 roku wykazał drobne ogniska niedokrwienne w okolicach podkorowych obu półkul mózgu. W związku z tym lekarze poszerzyli diagnostykę o badania ultrasonograficzne. We wniosku końcowym stwierdzono, że zaburzenia przepływu mają charakter umiarkowany i nie wymagają interwencji operacyjnej. Stan zdrowia ubezpieczonej w zakresie zaburzeń depresyjnych uległ poprawie (brak wskazać do podwyższenia dawki leków bądź zmiany leków, brak hospitalizacji psychiatrycznej). Ubezpieczona wykazuje nieznacznie obniżony nastrój. Leczenie pulmonologiczne od wielu lat nie uległo zmianie w kierunku pogorszenia (na podstawie wywiadu i dokumentacji medycznej), a wcześniejsze wyniki badań spirometrycznych (ostatnie z 2012 roku), są zadowalające. Świadczy to o ustabilizowanym poziomie leczonej u ubezpieczonej astmy oskrzelowej. Duszność wysiłkowa i męczenie się jest objawem astmy oskrzelowej, a w przypadku nasilenia objawów należy stosować właściwą dawkę leków wziewnych. Natomiast rodzaj stosowanych obecnie leków wskazuje na to, że astma ma przebieg łagodny. Powyższe schorzenia w aktualnym stadium zaawansowania nie czynią ubezpieczonej niezdolnej do pracy. Nie powodują istotnego upośledzenia sprawności psychofizycznej i zdolności do wykonywania pracy zgodnej z posiadanymi kwalifikacjami. W okresie zaostrzenia mogą być leczone w ramach czasowej niezdolności do pracy w ramach zwolnienia lekarskiego. Wskazane jest prowadzenie systematycznego leczenia prewencyjnego, w tym leczenia farmakologicznego oraz rehabilitacyjnego. Obecnie prowadzone leczenie farmakologiczne jest skuteczne. /dowód: dokumentacja medyczna, k. 62 – 77 akt; protokół badań sądowo – lekarskich z dnia 6.04.2017r., k. 78 – 78 v. akt; orzeczenie lekarskie z dnia 6.04.2017r., k. 79 – 79 v. akt; orzeczenie lekarskie z dnia 20.09.2017r., k. 102 – 102 v. akt; zeznania biegłego dr n. med. A. N., nagranie audio, k. 134 akt; zeznania biegłego dr n. med. C. R., nagranie audio, k. 134 akt; zeznania biegłego lek. med. M. J., nagranie audio, k. 134 akt; zeznania biegłego dr n. med. T. Ś., nagranie audio, k. 134 akt; dokumentacja orzeczniczo – lekarska ZUS/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w sprawie, jak i w aktach organu rentowego, w szczególności dokumentacji orzeczniczo – lekarskiej ZUS, które nie budziły wątpliwości Sadu pod względem ich wiarygodności, a które nie były kwestionowane przez żadną ze stron pod względem ich autentyczności i prawdziwości zawartych w nich informacji. Stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd ustalił również w oparciu o opinię biegłego z zakresu onkologii z dnia 16 grudnia 2016 roku oraz opinię zespołu biegłych z zakresu kardiologii, pulmonologii, psychiatrii i neurologii z dnia 6 kwietnia 2017 roku i uzupełniającej opinii sądowo – lekarskiej z dnia 20 września 2017 roku, które to Sąd uznał za miarodajne. Opinie te zostały bowiem sporządzone przez podmioty profesjonalne, posiadające konkretną wiedzę medyczną w zakresie dziedziny, którą reprezentują, w sposób fachowy i zgodny z obowiązującym prawem, na podstawie badania, wywiadu i całości dokumentacji medycznej ubezpieczonej, a wnioski wyrażone w tych opiniach są ze sobą zgodne, stanowcze i zostały w sposób obszerny uzasadnione, w tym również podczas przesłuchania biegłych na rozprawie w dniu 14 grudnia 2017 roku. W kontekście powyższych rozważań za chybione należało uznać zastrzeżenia pełnomocnika odwołującej co do merytorycznej poprawności wydanych opinii. Ich dalsze podtrzymywanie należy traktować jako bezprzedmiotową już obecnie polemikę z prawidłowymi ustaleniami biegłych. Zdaniem Sądu Okręgowego pełnomocnik odwołującej nie podniósł żadnych merytorycznych zarzutów w kwestii prawidłowości opinii sądowo – lekarskich, które uzasadniałyby dopuszczenie opinii II zespołu biegłych. Nie zachodzi również potrzeba obiektywizacji rozpoznania. W przekonaniu Sądu zarówno opinie główne, jak i opinia uzupełniająca (pisemna i opinie ustne) były na tyle kategoryczne i przekonywujące, że w sposób dostateczny wyjaśniały zagadnienia wymagające wiadomości specjalnych. Sąd Okręgowy podziela w tej kwestii stanowisko wyrażone w orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym okoliczność, że opinia biegłych nie ma treści odpowiadającej stronie, zwłaszcza gdy w sprawie wypowiedziało się kilku kompetentnych pod względem fachowości biegłych, nie stanowi dostatecznego uzasadnienia dla przeprowadzenia dowodu z opinii dalszych biegłych. Jeżeli opinia biegłego jest na tyle kategoryczna i przekonująca, że Sąd określoną okoliczność uznaje za wyjaśnioną, to nie ma obowiązku dopuszczania dowodu z dalszej opinii biegłych. Potrzeba powołania innego biegłego, czy konieczności przeprowadzenia dodatkowych badań powinna wynikać z okoliczności sprawy, a nie z samego niezadowolenia strony (wyr. SN z dnia 30 maja 2007 r., IV CSK 41/07, lex). Dlatego też, z powyższych względów Sąd nie uwzględnił wniosku odwołującej o dopuszczenie dowodu z opinii II zespołu biegłych lekarzy sądowych, uznając go za zbędny. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz poczynionych na jego podstawie ustaleń Sąd Okręgowy uznał, iż odwołanie od zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 57 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1383) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.