k.c. Orzekając o powierzchni służebności oparł się na opinii biegłego W. S.. Uznał, iż łączna powierzchnia służebności przesyłu na nieruchomości stanowiącej własność wnioskodawców wynosi 0, (...) hektara. Natomiast o należnym od uczestniczki postępowania wynagrodzeniu za ustanowienie służebności przesyłu orzekł w oparciu o opinię biegłego Z. S., ustalając jego wysokości na łączną kwotę 16267 zł odwołując się do poglądu prawnego wyrażonego przez Sąd Najwyższy w uchwale 11 12 2015r., III CZP 88/15, zgodnie z którym powierzchnia nieruchomości zajęta pod służebność powinna odpowiadać warunkom eksploatacji sieci przyjętej w przedsiębiorstwie, będącym właścicielem urządzeń przesyłowych. Zważył, że uczestniczka postępowania nie wykazała zarzutu nabycia nieruchomości przez zasiedzenie albowiem z materiału sprawy nie wynikało od kiedy rozpoczął bieg termin zasiedzenia, jednocześnie uznając, że posiadanie przez nią służebności cechowała zła wiara. Wskazał, że wnioskodawcy nabyli nieruchomość już z istniejącą siecią przesyłową, a zatem o już obniżonej wartości, w konsekwencji czego nie doznali żadnego uszczerbku związanego z tym faktem, co prowadziło do przyjęcia, że mogą domagać się jedynie wynagrodzenia za współkorzystanie z nieruchomości w całym bezspornym co do szerokości pasie eksploatacyjnym. O kosztach postępowania orzekł stosując regulację art. 520 § 2 k.p.c., natomiast o niepokrytych kosztach postępowania na podstawie regulacji art. 520 § 1 k.p.c. przy zastosowaniu art. 113 u.k.s.c. Orzeczenie zaskarżyli wnioskodawcy D. Ć. i P. C. w części orzekającej o wysokości wynagrodzenia za ustanowią w nim służebność przesyłu (pkt 2 i 3), którzy wnieśli o jego zmianę poprzez ustanowienie służebności za wynagrodzeniem w łącznej kwocie 23301,50 zł na rzecz każdego z nich oraz zasądzenia od uczestniczki postępowania solidarnie na ich rzecz kosztów postępowania za II instancję. Zarzucali, że ferując zaskarżoną część orzeczenia naruszono przepisy prawa materialnego regulację art., (...) § 2 k.c. poprzez jego błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie polegające na zasądzeniu wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu w wysokości nieuwzględniającej elementu odszkodowawczego a to pomimo faktu, iż wnioskodawcy nabyli nieruchomość w drodze darowizny, a więc nigdy nie uzyskali korzyści majątkowej np. w postaci niższej ceny nieruchomości przy jej nabywaniu w związku z posadowieniem urządzeń przesyłowych na nieruchomości. Twierdzili, że w sytuacji nabycia nieodpłatnego żaden podmiot nie zrekompensował im szkody majątkowej w postaci niższej obecnie ceny ich nieruchomości związanej z posadowieniem urządzeń przesyłowych oraz, że brak jest podstaw do tego aby ograniczać możliwość przyznania odszkodowania wyłącznie w sytuacji urządzeń powstających na nieruchomości, a nie w sytuacji jej nabycia z już istniejącą infrastrukturą. Uczestniczka postępowania (...) Spółka (...) wniosła o oddalenie apelacji oraz zasądzenie od wnioskodawczyń solidarnie na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania przed I i II instancją. Orzeczenie zaskarżyła uczestniczka postępowania (...) Spółka Akcyjna w K. , która wniosła o jego zmianę poprzez oddalenie wniosku o ustanowienie służebności przesyłu oraz zasądzenie od wnioskodawców na swoją rzecz kosztów postępowania przez I i II instancją, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie Sądowi Rejonowemu sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od wnioskodawców na swoją rzecz kosztów postępowania przez II instancją. Zarzuciła, że ferując zaskarżone orzeczenie naruszono przepisy prawa materialnego oraz procesowego, tj. regulacje: 1. art. 316 § 1 k.p.c. poprzez błędną ocenę stanu rzeczy w chwili zamknięcia rozprawy, ustalenie stanu faktycznego sprzecznego z materiałem dowodowym i nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy w zakresie posiadania przez (...) S.A. tytułu prawnego do korzystania ze spornej nieruchomości w postaci służebności gruntowej o treści służebności przesyłu nabytej w drodze zasiedzenia; 2. art.
poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, iż w niniejszej sprawie, mimo że (...) S.A. legitymuje się tytułem prawnym do korzystania ze spornej nieruchomości w postaci służebności gruntowej o treści służebności przesyłu nabytej w drodze zasiedzenia zachodzi konieczność ustanowienia służebności przesyłu;
a następnie ostateczne prawidłowo rozpoznał sprawę. Ustalenia faktyczne - związane ze zawartą poniżej oceną prawną – nie były kwestionowane w apelacjach. Mają podstawę w informacjach zawartych w przywołanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia źródłach dowodowych, których ocena jest logiczna i mieści się w granicach swobodnej oceny, a Sąd odwoławczy ją podziela i przyjmuje za własną. Z tych też względów Sąd odwoławczy z poniższymi modyfikacjami przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji. Uczestniczka postępowania podniosła w toku postępowania formalny zarzut nabycia w drodze zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu, którego uwzględnienie stosownie do regulacji art.
czyni wniosek bezzasadnym (ustanowienie służebności przesyłu nie jest konieczne dla właści-wego korzystania przez uczestniczkę postępowania z posadowionych na nierucho-mościach wnioskodawczyń urządzeń przesyłowych). W orzecznictwie Sąd Najwyższy dominuje pogląd, zgodnie którym przed wejściem w życie regulacji art. 305 1 - 305 4 k.c. było dopuszczalne nabycie w drodze zasiedzenia na rzecz przedsiębiorcy służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu (między innymi w uchwale SN z dnia 22 05 2013r. III CZP 18/13, OSNC 2013/12/139). Zgodnie z poczynionymi ustaleniami proces inwestycyjny związany z wybudo-waniem na terenie nieruchomości wnioskodawczyń przez poprzednika prawnego linii energetycznej rozpoczął się w 1972r. na podstawie decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 3 08 1972r. nr U.A.: III – 520/6/R/72 zatwierdzającej plan realizacji zagospodarowania trasy budowy linii napowietrznej 220/kV R. – M. – Poborze. Jakkolwiek w materiale sprawy brak jest informacji – na co słusznie zwraca uwagę Sąd pierwszej instancji – pozwalających jednoznacznie ustalić kiedy została ona oddana do użytku – to równocześnie w sprawy bezspornym jest, że została ona wybudowana oraz istniała w 2001r., kiedy rozpoczęto jej modernizację. Oznacza to, że wskazana na wstępie inwestycja została zrealizowana i z tą chwilą powstał na nieruchomości wnioskodawcy stan posiadania prowadzący do zasie-dzenia służebności gruntowej o treści odpowiadającej treści służebności przesyłu oraz rozpoczął biec przewidziany w art. 172 k.c. w związku z art. 292 zd. 2 k.c. i art. 352 k.c. termin je zasiedzenia, którego długość prawodawca uzależnił od istnienia dobrej lub złej wiary posiadacza służebności. Przebiegająca przez nieruchomość wnioskodawczyń linia energetyczna stanowią integralną część przedsiębiorstwa energetycznego i poprzednicy prawni uczestniczki postępowania obejmując w posiadanie techniczną infrastrukturę przejmowanych przedsiębiorstw równocześnie obejmowali w posiadanie przedmiotowy fragment linii energetycznej (art. 231 k.p.c.). Jest on nieprzerwanie użytkowany od chwili wybudowania linii energety-cznych, przez co została zachowana ciągłość posiadania. W toku postępowania nie wykazano, żeby doszło do przerwania tego stanu w sposób określony w art. 123 § 1 k.c. w związku z art. 175 k.c. Ze względu na rodzaj prac związanych z budową linii należy przyjąć (art. 231 k.p.c.), że prace związane z budową linii energetycznej musiały zostać zakończone, co najwyżej parę lat po rozpoczęciu budowy (w materiale sprawy brak jest informacji o opóźnieniu w jej realizacji). Wniosek w niniejszej sprawie został wniesiony do Sądu Rejonowego w Żorach w dniu 20 03 2013r., tj. po upływie ponad 40 lat od rozpoczęcia procesu inwestycyjnego. W toku postępowania nie wykazano, żeby w tym okresie doszło do zmiany przebiegu przedmiotowej linii energetycznej przez teren nieruchomości wniosko-dawczyń. Dlatego niezależnie od tego, jaki ostatecznie termin: 20 czy 30 letni biegu zasiedzenia służebności zostanie przyjęty (w zależności od oceny zrealizowania przez poprzednika prawnego uczestniczki postępowania przesłanki dobrej czy złej wiary) niewątpliwie upłynął on przed wniesieniem wniosku w niniejszej sprawie. Doprowadziło to w konsekwencji do nabycia w drodze zasiedzenia przez poprzednika prawnego uczestniczki postępowania służebności gruntowej uprawniającej go do posadowienia na nieruchomości wnioskodawczyń przedmiotowych urządzeń energetycznych oraz korzystania z niej w celu ich bieżącej konserwacji. Do zasiedzenie omawianej służebności doszło z mocy samego prawa i jej nabycie przez poprzednika prawnego uczestniczki postępowania ukształtowało stan prawny nieruchomości wnioskodawczyń. W drodze sukcesji prawnej prawo to weszło do majątku uczestniczki postępowania,. W następstwie tego obecnie posiada ona skuteczne względem wniosko-dawczyń prawo do władania ich nieruchomością i dla korzystania przez nią z posado-wionych na nieruchomości wnioskodawczyń urządzeń przesyłowych i dlatego nie jest konieczne ustanowienie przedmiotowej służebności przesyłu do korzystania z niej w rozumieniu regulacji art.
Nie znalazło to prawidłowego odzwierciedlenia w zaskarżonym postano-wieniu, co czyni apelację uczestniczki postępowania uzasadnioną i prowadziło do zmiany tego orzeczenia poprzez oddalenie wniosku w oparciu o regulację art. 386 § 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c., oraz do oddalenia apelacji wnioskodawczyń w przy zastosowaniu regulacji art. 385 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. a także do zmiany orzeczenia o kosztach postępowania (art. 520 § 3 k.p.c.) Reasumując zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego orzeczono jak w sentencji stosując wskazane powyżej regulacje prawne. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulację art. 520 § 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c., biorąc pod uwagę, że interesy wnioskodawczyń i uczestniczki postępowania były w sprawie sprzeczne, a wniosek wnioskodawczyń został oddalony. SSO Tomasz Pawlik SSO Leszek Dąbek SSO Henryk Brzyżkiewicz
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.