Sygn. akt V GC 1298/20upr WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 18 grudnia 2020 roku Sąd Rejonowy w Toruniu - V Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia Izabela Foksińsk

§ 1k.c.

Realizacją tego przepisu są dodatkowo postanowienia ogólnych warunków leasingu, na mocy których korzystający ma obowiązek utrzymywania pojazdu w stanie zdatnym do użytku oraz dokonywania jakichkolwiek napraw przedmiotu leasingu oraz innych nakładów koniecznych za co koszt ponosi wyłącznie korzystający (§ 9 pkt 9.1 (...)), korzystający powinien sprawować należytą pieczę nad przedmiotem leasingu i korzystać z niego zgodnie z przeznaczeniem (§ 9.3 (...)), a w przypadku wystąpienia szkody korzystający winien dokonać w imieniu finansującego naprawy szkody wyłącznie we wskazanych przez finansującego punktach serwisowych (§

1. 5 (...)). Ustalenie kto jest poszkodowanym w konkretnym zdarzenia winno być rozpatrywanie indywidualnie, uwzględniając okoliczności danej sprawy. Szkoda w rozpatrywanym przypadku jest szkodą częściową. Nie polega ona na zniszczeniu lub utracie mienia a na jego naprawieniu z uwagi na zobowiązanie z umowy leasingu. Szkoda w tym ujęciu powstaje zatem w majątku posiadacza zależnego a nie właściciela pojazdu (leasingobiorcy) i nie polega na zmniejszeniu wartości uszkodzonego lub zniszczonego pojazdu lub jego pełnej utracie. Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w uchwale wydanej w dniu 11 września 2020 roku w sprawie o sygn. akt III CZP 90/
2. Sąd podziela przedstawioną tam argumentację. Powód w niniejszej sprawie dochodzi wypłacenia równowartości poniesionych przez niego kosztów rzeczywistej naprawy pojazdu. Warto również zauważyć, że to korzystający jest wyłącznie uprawniony do użytkowania przedmiotu leasingu, a powyższe uprawnienie staje się niemożliwym do wykonania bez stosownej naprawy. Sąd Najwyższy słusznie wskazał, że czym innym jest rzeczywista naprawa pojazdu, a czym innym dochodzenie hipotetycznych kosztów naprawy, których żądać może wyłącznie właściciel pojazdu, tj. leasingodawca. To on jest bowiem własnościowym dysponentem auta. Korzystający natomiast jest posiadaczem zależnym, którego uprawnienia są ukształtowane w ten sposób, że może on niepodzielnie użytkować pojazd, z obowiązkiem dokonywania napraw i ponoszenia kosztów utrzymania pojazdu. Odnosząc się do zarzutu pozwanego, wyrażonego w sprzeciwie od nakazu zapłaty, to wskazać należy, że w § 11 ust. 5 (...) faktycznie znajduje się zapis, że w przypadku wystąpienia szkody korzystający jest zobowiązany do dokonania w imieniu finansującego naprawy, jednak w połączeniu z dalszymi zapisami (...), a także przepisami kodeksu cywilnego regulującymi uprawnienia stron umowy leasingu, nie ma to istotnego znaczenia dla ustalenia, czy faktura za naprawę może zostać wystawiona na powoda. Zgodnie bowiem z § 11.4 (...) jeśli kwoty uzyskane od zakładu ubezpieczeń nie wystarczą na pełne pokrycie szkód poniesionych przez finansującego, obowiązek ich wyrównania spoczywa na korzystającym, a stosownie do art.

§ 1k.c.

korzystający ponosi wszelkie ciężary związane z własnością lub posiadaniem rzeczy. Korzystający jest więc głównym i faktycznym dysponentem rzeczy. W związku z tym to on jest przede wszystkim zainteresowany naprawą pojazdu. Zobowiązany jest także dokonywać wszelkich formalności związanych z korzystaniem z danej rzeczy. Sąd nie ma wątpliwości, że skoro to powód ostatecznie poniósł wszelkie koszty związane z naprawą i eksploatacją pojazdu, także w przypadku wystąpienia w nim szkody, jako posiadacz zależny, to w okolicznościach danej sprawy ma status poszkodowanego. Warto w tym miejscu przytoczyć fragment w/w uchwały Sądu Najwyższego „skoro to leasingobiorca jest nabywcą usługi opodatkowanej podatkiem od towarów i usług, to finansujący nie może ująć w kosztach prowadzonej działalności gospodarczej wystawionej na korzystającego faktury, w tym ujętego w niej podatku VAT. Między stronami umowy leasingu nie ma zatem możliwości ani potrzeby rozliczenia części poniesionej przez korzystającego szkody w postaci ujętego w fakturze podatku od towarów i usług. Odrzucić należy stanowisko, jako zbędnie komplikujące praktykę obrotu i sprzeczne z istotą uprawnień leasingobiorcy, do wyłącznego korzystania z rzeczy oraz spoczywających na nim obowiązkach (art.

§ 1

k.c.), że faktury za usługi naprawcze powinny być każdorazowo wystawiane na finansującego, jako właściciela uszkodzonego pojazdu - nie on bowiem jest zobowiązany do ponoszenia kosztów likwidacji szkody częściowej w oddanym w leasing pojeździe.” Zgodnie z art. 86a ust. 1-3 ustawy o podatku VAT z dnia 11 marca 2004 r. (tj. z dnia 9 grudnia 2019 r. , Dz.U. z 2020 r. poz. 106) w przypadku wydatków związanych z pojazdami samochodowymi kwotę podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2 ustawy, stanowi 50% kwoty podatku wynikającej z faktury otrzymanej przez podatnika. Do wydatków związanych z pojazdami samochodowymi, o których mowa w ust. 1, zalicza się wydatki dotyczące używania tych pojazdów na podstawie umowy najmu, dzierżawy, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze, związane z tą umową, inne niż wymienione w pkt 3. Przepis ust. 1 nie ma zastosowania w przypadku gdy pojazdy samochodowe są wykorzystywane wyłącznie do działalności gospodarczej podatnika. Pojazd stanowiący przedmiot leasingu był wykorzystywany zarówno do celów prywatnych jak i do celów związanych z działalnością gospodarczą powoda. Powyższe nie było kwestionowane przez pozwanego. W związku z czym powód miał uprawnienie do odliczenia jedynie 50 % podatku VAT. Co do obowiązku wypłaty odszkodowania także w zakresie należnego podatku VAT wypowiedział się Sąd Najwyższy w uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów z dnia 17 maja 2007 roku w sprawie III CZP 150/06 zaznaczając, że „odszkodowanie przysługujące na podstawie umowy ubezpieczenia OC posiadacza pojazdu mechanicznego za szkodę powstałą w związku z ruchem tego pojazdu, ustalone według cen części zamiennych i usług, obejmuje kwotę podatku od towarów i usług (VAT) w zakresie, w jakim poszkodowany nie może obniżyć podatku od niego należnego o kwotę podatku naliczonego.” Powyższe w ocenie tutejszego Sądu jest zgodne z zasadą pełnej kompensacji szkody, a skoro powód jest poszkodowanym na skutek zdarzenia z dnia 29 kwietnia 2020 roku ma uprawnienie do żądania by pozwany jako ubezpieczyciel pokrył koszty podatku VAT, który powód zobowiązany jest uiścić. Powód wskazał, że nie otrzymał od pozwanego zwrotu części podatku VAT wynikającego z faktury za naprawę pojazdu - w wysokości 3.048,34 zł oraz zwrotu części podatku VAT wynikającej z faktury za wymianę ogumienia - w wysokości 91,72 zł. Pozwany nie kwestionował twierdzeń strony inicjującej proces. Mając więc na uwadze powyżej przytoczoną argumentację oraz wskazane przepisy prawa, należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda kwotę stanowiącą sumę nieuiszczonego przez pozwanego podatku VAT stanowiącego 50% naliczonego na wspomnianych fakturach podatku, tj. kwotę wynoszącą 3.140,05 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 24 czerwca 2020 roku. Rozstrzygnięcie w przedmiocie odsetek wydano w oparciu o art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Przepis art. 481 § 1 k.c. stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Z kolei art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych wskazuje, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. Zgodnie jednak z ust. 2 tego przepisu w przypadku gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1, okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe, nie później jednak niż w terminie 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie, chyba że ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego. Szkoda miała miejsce w dniu 29 kwietnia 2020 roku i została zgłoszono w tym samym dniu, a pozwany dokonał weryfikacji należnego odszkodowania już w dniu 3 czerwca 2020 roku, a następnie w dniu 8 czerwca 2020 r. Pismem z dnia 9 czerwca 2020 roku powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty stanowiącej równowartość dochodzonego w niniejszym postępowaniu roszczenia. Termin do wypłaty odszkodowania mijał zatem co najmniej z końcem dnia 23 czerwca 2020 Tak więc żądanie w zakresie odsetek powoda było w pełni uzasadnione. Pozwany nie kwestował roszczenia w tym zakresie. W punkcie drugim wyroku orzeczono o kosztach procesu zgodnie z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z ar.t 99 k.p.c., w myśl zasady odpowiedzialności za wynik sprawy, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.117 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Na zasadne koszty procesu strony powoda złożyły się koszty zastępstwa procesowego w kwocie 900 zł ustalone zgodnie z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804), opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz opłata sądowa od pozwu w wysokości 200 zł.