I C 497/20

(1), I. K. przeciwko P. Ś., Skarbowi Państwa-Prezesowi Sądu Rejonowego Poznań Nowe Miasto i W. w P. o zapłatę

1. oddala powództwo;
2. kosztami procesu obciąża solidarnie powodów pozostawiając ich szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu. sędzia Łukasz Lubbe Sygn. akt I C 497/20 UZASADNIENIE I. K. i M. K.

(1)wnieśli do Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu pozew o zapłatę przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu i P. Ś. komornikowi sądowemu przy Sądzie Rejonowym Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu. Powodowie domagali się zasądzenia solidarnie od pozwanych na swą rzecz kwoty 24.510,82 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 listopada 2018 roku do dnia zapłaty. Uzasadniając swe stanowisko powodowie wskazali m.in., że postanowieniem z dnia 19 listopada 2018 roku Sąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu sygn. akt II Co 3160/18 uchylił zajęcie wierzytelności należnych od (...) Bank SA dokonane przez pozwanego P. Ś. dnia 13 lipca 2017 roku w sprawie KM 3234/17, w zakresie dotyczącym wierzytelności wynikających z umowy najmu nieruchomości położonej w K. przy ul. (...). W ramach zajęcia wierzytelności pozwany P. Ś. uzyskał od (...) Banku SA kwotę 24.510,82 złotych która ta kwota w całości przysługiwała powodom. W zaistniałych okolicznościach, w szczególności prawomocnego orzeczenia o uchyleniu zajęcia wierzytelności pozwany P. Ś. winien dokonać zwrotu zajętej wierzytelności bezpośrednio na konto (...) Banku SA z którego pozwany P. Ś. uzyskał środki w kwocie 24.510,82 złote i w dniu 15 września 2017 roku przekazał je wierzycielowi w postępowaniu pod sygn. akt KM 3234/17. W ocenie powodów dokonane zajęcie wierzytelności nastąpiło z naruszeniem prawa, w szczególności art.896 k.p.c. w zw. z art.776

(1)k.p.c., a pozwany działał poza dyspozycją wierzyciela, który dysponował jedynie tytułem wykonawczym wydanym przeciwko M. K.

(1), niezaopatrzonym w klauzulę wykonalności także przeciwko małżonkowi dłużnika. Odpowiedzialność pozwanego P. Ś. wynika zdaniem powodów z art.36 ust.1 ustawy o komornikach sądowych, a solidarnie z nim odpowiada drugi z pozwanych. Powodowie podali też że gdyby Sąd nie uznał tej podstawy prawnej to pozwany P. Ś. odpowiada na zasadach ogólnych, na podstawie art.415 k.c. i następnych. Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2020 roku sygn. akt I Co 26/20 Sąd Okręgowy w Poznaniu wyznaczył do rozpoznania sprawy Sąd Rejonowy w Obornikach. W odpowiedzi na pozew pozwany P. Ś. wniósł o oddalenie powództwa oraz o przypozwanie (...) SA. Uzasadniając swe stanowisko pozwany wskazał m.in., że działał w wyniku wniosku wierzyciela i w granicach tego wniosku. Ostateczny skutek w postaci przekazania środków pieniężnych przez (...) Bank SA na rzecz komornika nastąpił z powodu omyłki banku, więc z przyczyn za które komornik nie ponosi odpowiedzialności. Pozwany zakwestionował też roszczenie powodów co do wysokości. W odpowiedzi na pozew pozwany Skarb Państwa wniósł o oddalenie powództwa. Uzasadniając swe stanowisko pozwany wskazał m.in., że komornikowi nie można przypisać niezgodności działania z prawem. Nadto, zdaniem pozwanego, powodowie nie wykazali i nie przedstawili żadnych dowodów i tytułów prawnych na to, aby kwota dochodzonej przez nich wierzytelności 24.510,82 złotych przysługiwała powodom od (...) Banku SA z tytułu najmu nieruchomości. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powodowie są właścicielami, na zasadach wspólności majątkowej małżeńskiej, nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem położonej w K. przy ul. (...), dla której prowadzona jest księga wieczysta (...). W dniu 14 stycznia 2008 roku (...) SA i powodowie zawarli umowę cesji w wyniku której powodowie przenieśli na bank wierzytelności przysługujące im w stosunku do (...) Banku SA z tytułu umowy z 21 grudnia 2007 roku lokalu użytkowego usytuowanego w opisanej wyżej nieruchomości. okoliczności bezsporne a nadto dowód: kopia umowy cesji; Komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu P. Ś. prowadzi postępowanie z wniosku K. W. przeciwko M. K.

(2). W ramach czynności egzekucyjnych, m.in., w dniu 27 stycznia 2017 roku skierował do (...) Banku SA zajęcie rachunku bankowego M. K.

(2). W piśmie z dnia 25 stycznia 2017 roku wierzyciel wskazał że M. K.

(1)jest wierzycielem z tytułu najmu lokalu przy ul. (...) lub 20 w K.. W następstwie tego, komornik P. Ś. skierował w dniu 13 lutego 2017 roku do (...) Banku SA zajęcie wierzytelności M. K.

(2)należnych od (...) Banku SA z tytułu umowy najmu lokalu w K. u. Ś. 11 i innych umów cywilnoprawnych. W dniu 10 marca 2017 roku (...) Bank SA przekazał komornikowi Ś. kwotę 24.454,47 złotych. Pismem z dnia 24 marca 2017 roku komornik Ś. zwrócił się do banku z zapytaniem, czy przekazana kwota jest wynikiem realizacji zajęcia rachunku bankowego czy też wierzytelności z tytułu najmu. W odpowiedzi, pismem z 28 marca 2017 roku (...) Bank SA wskazał że M. K.

(1)nie posiada wobec banku żadnej wierzytelności podlegającej zajęciu, gdyż wierzytelność z tytułu najmu lokalu położonego w K. przy ul. (...) została scedowana w 2008 roku na rzecz (...). Komornik pismami z dnia 4 sierpnia 2017 roku poinformował (...) Bank (...) SA o możliwości i terminie wytoczenia powództwa w oparciu o art.841 par.1 k.p.c. Żaden z tych podmiotów nie wytoczył powództwa o zwolnienie opisanej wyżej kwoty spod egzekucji; w konsekwencji komornik rozdysponował przekazaną przez (...) Bank SA kwotę. okoliczności bezsporne a nadto dowód: dokumenty zgromadzone w aktach KM 3234/17; Postanowieniem z dnia 19 listopada 2018 roku Sąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu sygn. akt II Co 3160/18 uchylił zajęcie wierzytelności należnych od (...) Bank SA dokonane przez pozwanego P. Ś. dnia 13 lipca 2017 roku w sprawie KM 3234/17 w zakresie dotyczącym wierzytelności wynikających z umowy najmu nieruchomości położonej w K. przy ul. (...). okoliczności bezsporne a nadto dowód: kopia postanowienia; Powyższy stan faktyczny był bezsporny między stronami. Sąd ustalił go na podstawie faktów przyznanych przez strony (art.229 k.p.c. w zw. z art.230 k.p.c.) oraz dowodów z dokumentów. Dowodom tym Sąd dał wiarę, albowiem zostały sporządzone przez osoby do tego upoważnione, w zakresie swych kompetencji a żadna ze stron, ani też Sąd z urzędu nie znaleźli podstaw by kwestionować ich moc dowodową. Sąd zważył co następuje: Powództwo jest niezasadne i to z dwóch niezależnych od siebie przyczyn. Art.36 ustawy o komornikach sądowych normuje zasady odpowiedzialności cywilnej za wyrządzoną przez komornika szkodę. Warunkami do odpowiedzialności solidarnej komornika i Skarbu Państwa jest: niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie komornika skutkujące powstaniem szkody. Żaden z tych elementów w niniejszym przypadku nie występuje. Po pierwsze, działań pozwanego komornika nie można uznać za niezgodne z prawem. Komornik prowadził postępowanie przeciwko powodowi w niniejszej sprawie, na podstawie tytułu wykonawczego. Na wniosek wierzyciela dokonał zajęcia wierzytelności. Wierzyciel egzekwujący wskazał komornikowi rzekomą wierzytelność jaka miała przysługiwać M. K.

(2)z tytułu umowy najmu względem (...) Banku SA. Komornik dokonał zajęcia tej wierzytelności, wskazując jednoznacznie wierzytelność którą zajmuje oraz jej rzekomego wierzyciela (czyli powoda w niniejszej sprawie, por. k.125). W następstwie tego, komornik otrzymał od (...) Banku SA środki pieniężne w kwocie 24.510,82 złotych; żadnego z tych działań komornika nie można uznać za bezprawne. Po uzyskaniu od (...) Banku SA informacji dotyczącej cesji wierzytelności z umowy najmu komornik także postąpił w sposób zgodny z obowiązującymi regulacjami. Poinformował potencjalne podmioty których prawa naruszać mogła egzekucja skierowana do wspomnianych środków o możliwości i terminie wytoczenia powództwa z art.841 k.p.c. Po bezskutecznym upływie terminu do wytoczenia takiego powództwa, zgodnie z ówcześnie obowiązującym art.22 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, przekazał uprawnionemu wyegzekwowane środki pieniężne. Oceny legalności działań komornika nie zmienia treść postanowienia z dnia 19 listopada 2018 roku Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu sygn. akt II Co 3160/18. Dokonane przez komornika zajęcie dotyczyło wierzytelności która de facto nie istniała. Czynsz najmu przysługiwał nie wyłącznie M. K.

(2)a wynajmującym, czyli obu powodom w niniejszej sprawie (którzy scedowali go na rzecz (...) SA). Jednocześnie, sam fakt uchylenia dokonanego zajęcia nie przesądza że zajęcie zostało dokonane z naruszeniem prawa. Po wtóre, działania pozwanego komornika nie skutkowały szkodą w majątku powodów. Zajęcie, jak już wskazano, dotyczyło wierzytelności której w rzeczywistości nie było; wszelkie inne działania i zaniechania podejmowane przez komornika i oba banki ( (...) Bank (...) SA) dotyczyły czynszu najmu lokalu do uiszczenia którego zobowiązany był – w wyniku umowy najmu i umowy cesji (...) Bank SA na rzecz (...) SA. Wierzytelność z tego tytułu, przysługująca pierwotnie powodom do ich majątku dorobkowego, jeszcze w 2008 roku została bowiem scedowana na rzecz (...) SA (por. k.129-131). Zatem niezależnie od tego, czy którekolwiek z opisywanych sytuacji wystąpiłaby bądź też nie wystąpiłaby (skierowanie zajęcia przez komornika, wpłata Euro Banku na rzecz komornika, brak powództwa z art.841 k.p.c., rozdysponowanie środków przez komornika) powodowie i tak nie otrzymaliby ani całości ani też żadnej części z tej kwoty. Inaczej mówiąc, wbrew twierdzeniom pozwu, żadne z działań komornika nie skutkowało zmniejszeniem się majątku powodów o dochodzoną pozwem kwotę. Połączenie powyższego wskazuje że powództwo jest niezasadne, i to niezależnie czy ustalony stan faktyczny rozpatrywać pod kątem art.36 ustawy o komornikach sądowych, czy też ogólnych regulacji deliktowych z k.c. Działania komornika nie były bezprawne, a nadto nie skutkowały szkodą w majątku powodów. Skutkowało to orzeczeniem jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł jak w punkcie 2 wyroku, na podstawie art.98 w zw. z art.108 k.p.c. Mając na uwadze stanowiska stron i rozstrzygnięcie Sądu uznać należało że każdy z pozwanych „wygrał proces”; zatem to powodowie winni zwrócić pozwanym wyłożone koszty, których wyliczenie pozostawiono referendarzowi sądowemu. sędzia Łukasz Lubbe