kc, ani też z art.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 15 lutego 2013r Sąd Okręgowy - Sąd Gospodarczy w Kielcach zasądził od strony pozwanej na rzecz powoda kwotę 94.764,82 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwot wskazanych w sentencji wyroku i kosztami procesu w kwocie 8.356 zł (pkt I) i nakazał ściągnąć od strony pozwanej na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Kielcach kwotę 81,26 zł tytułem kosztów sądowych( pkt II). Rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego zostało oparte na następujących ustaleniach faktycznych. W dniu 8 czerwca 2011r pozwany jako inwestor zawarł umowę z T. P., prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą (...) Centrum (...) w K. o generalne wykonawstwo budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. (...) w K.. Generalny wykonawca T. P. zawarł umowę z powodem, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą Usługi (...) w M. o wykonanie w podwykonawstwie robót ziemnych polegających na wykonaniu : wykopu pod budynek z wywozem ziemi poza teren budowy, wykopu na odkład, zasypki ław z materiału powierzonego oraz materiału własnego i wywozu krzewów. Wykonane roboty były odbierane przez kierownika robót, którym początkowo był F. K., a następnie G. K.. Protokoły odbioru robót podpisywał kierownik budowy bez zastrzeżeń co do ilości i zakresu wykonanych robót. Roboty budowlane realizowane były również przez innych podwykonawców, a to : podwykonawców robót żelbetowych i robót kanalizacyjnych. Na terenie budowy odbywały się narady, w których uczestniczył Z. K.
kc nie określa żadnego terminu w jakim zgoda ma być uzyskana. Wykonanie robót budowlanych przez powoda potwierdzają miesięczne protokoły odbioru robót, podpisane przez kierownika budowy G. K., który od października 2011r był codziennie na terenie realizowanej inwestycji i koordynował realizacją robót. Protokoły odbioru wykonanych robót sporządzane były w trzech egzemplarzach. Jeden egzemplarz otrzymywał wykonawca, drugi egzemplarz był na budowie, a trzeci egzemplarz w biurze generalnego wykonawcy. Inspektor nadzoru zawsze był informowany przez kierownika budowy o czynnościach odbioru oraz o wykonaniu robót zanikających takich jak wykopy ziemne, fundamenty. Z korespondencji pomiędzy inwestorem, a powodem wynika, że pozwany inwestor wiedział o realizacji robót przez powoda jako podwykonawcę. Powodowy podwykonawca uczestniczył w naradach organizowanych przez inwestora na terenie realizowanej inwestycji. Do robót wykonywanych przez powoda i pozostałych podwykonawców inspektor nadzoru nie miał zastrzeżeń co do ich jakości i zakresu. Na świadomość pozwanego inwestora o realizacji robót przez powoda wskazuje częsta obecność Z. K.
Od powyższego wyroku apelację wniosła strona pozwana, wnosząc o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w całości, za przyznaniem kosztów procesu za obie instancje. Zaskarżonemu wyrokowi strona pozwana zarzuciła naruszenie prawa procesowego, a to : art. 233 § 1 kpc, art. 224 § 1 kpc w związku z art. 217 § 2 kpc, art. 227 kpc, art. 278 kpc, art. 207 § 6 - 7 kpc i art. 272 kpc oraz naruszenie prawa materialnego, a w szczególności przepisów art.
73 § 1 kc, art. 6 kc oraz art. 60 kc. Powód wnosił o oddalenie apelacji, za przyznaniem kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje : Apelacja jest bezzasadna. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne Sądu I instancji i ocenę prawną materiału dowodowego sprawy. Nietrafny jest zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego. Zarzut braku legitymacji biernej nie zasługuje na uwzględnienie. Solidarna odpowiedzialność inwestora za zobowiązania wykonawcy wobec podwykonawcy wynika z ustawy, a nie z pisemnej umowy zawartej pomiędzy generalnym wykonawcą. Zgoda inwestora jest tylko warunkiem solidarnej odpowiedzialności wobec podwykonawcy i może być wyrażona w dowolnej formie oraz w dowolnym czasie. Nie stanowi przesłanki skuteczności, ani ważności umowy której dotyczy, lecz jedynie warunkuje odpowiedzialność inwestora za wynikły z tej umowy dług z tytułu wynagrodzenia należnego podwykonawcy. Do zgody wymaganej przez art.
63 § 2 kc. Dlatego bezzasadne są wywody apelacji, że w sprawie nie został udowodniony fakt zawarcia pisemnej umowy pomiędzy powodem, a generalnym wykonawcą w takim czasie, aby powód mógł z niej skutecznie dochodzić roszczeń od pozwanego na podstawie odpowiedzialności solidarnej. W konsekwencji czego nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów : art. 233 § 1 kpc w związku z art.
73 § 1 kc, art. 6 kc, art. 232 zd. 2 kpc i art. 227 kpc. Dokonana ocena materiału dowodowego nie narusza dyspozycji przepisu art. 233 § 1 kpc. Prawidłowe jest ustalenie Sądu I instancji, że pozwany inwestor znał zakres oraz wartość robót realizowanych przez powoda w podwykonawstwie i był na bieżąco informowany o ich wykonaniu. Przedstawiciele pozwanego inwestora uczestniczyli w naradach na których obecny był powód oraz generalny wykonawca. Świadek Z. K.
kc ustawą z dnia 14 lutego 2003r o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 49, poz. 408) ustanawiającego odpowiedzialność solidarną inwestora z generalnym wykonawcą w stosunku do podwykonawcy – do 2007r – przejawiała się w orzecznictwie i w doktrynie rozbieżność poglądów co do sposobu wyrażania zgody inwestora na realizację robót budowlanych przez podwykonawcę, aby była skuteczna. Aktualnie utrwalony jest pogląd w orzecznictwie i w doktrynie, że zgoda inwestora na wykonanie robót budowlanych przez wykonawcę (generalnego wykonawcę) z udziałem podwykonawcy może być wyrażona w różnych formach : w pisemnej, bądź milczącej uregulowanej szczegółowo przepisem art.
kc i w sposób dorozumiany przez każde zachowanie inwestora, które ujawnia ją w sposób dostateczny, tzw zgody czynnej inwestora. Forma pisemna wyrażenia zgody inwestora, w której strony wyrażają oświadczenie woli stanowi najbardziej przekonywujące źródło dowodowe zarówno dla badania konsensu stron, jak i wyrażenia zgody inwestora na wykonanie robót przez wykonawcę z udziałem podwykonawcy, ale nie jest jedyną formą wyrażenia zgody przez inwestora. Skuteczność zgody milczącej inwestora (biernej) na zawarcie przez wykonawcę umowy z podwykonawcą normuje przepis art.
Zgodnie z powołanym przepisem jeżeli inwestor w terminie 14 dni od przedstawienia mu przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą lub jej projektu wraz z częścią dokumentacji dotyczącej wykonania robót określonych w umowie lub w projekcie nie zgłosi na piśmie sprzeciwu lub zastrzeżeń uważa się, że wyraził zgodę na zawarcie umowy. Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 29 kwietnia 2008r, IIICZP 6/08, OSNC 2008r nr 11, poz. 121 przyjął, że zgoda inwestora o której mowa w art.
kc jest specyficzną konstrukcją prawna, zbudowaną na potrzeby umowy o roboty budowlane. Nie reguluje jej art. 63 kc, lecz art.
kc, który w § 2 i § 3 określa sposób jej udzielenia, a w § 5 skutki jej udzielenia. Do zgody wymaganej przez art.
63 kc. Kolejną formą wyrażenia zgody inwestora na zawarcie przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą, która skutkuje solidarną odpowiedzialność inwestora i wykonawcy za zapłatę wynagrodzenia podwykonawcy za wykonane roboty budowlane jest tzw zgoda inwestora czynna. Zgoda ta stosownie do ogólnej reguły wynikającej z art. 60 kc może być wyrażona przez każde zachowanie, które ujawnia ją w sposób dostateczny. Przy zgodzie czynnej, choć dorozumianej wystarczającym zabezpieczeniem inwestora jest jego wiedza o podmiocie i przedmiocie oraz potrzebach realizacyjnych zadania inwestycyjnego. Wiedza inwestora o zakresie rzeczowo-finansowym robót budowlanych wykonywanych przez podwykonawcę może wynikać z takich źródeł jak udział w naradach, czy udział w negocjacjach mających na celu prawidłowe rozliczenie podwykonawcy. W przypadku udzielenia zgody czynnej - w odróżnieniu od zgody milczącej – nie istnieje konieczność przedstawienia inwestorowi umowy z podwykonawcą lub jej projektu z odpowiednią dokumentacją (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2007r, sygn. IICSK 108/07, BSN 2007r, nr 1, poz. 14). Celem przepisu art.
kc jest ochrona podwykonawców na wypadek niewykonania przez wykonawcę obowiązku zapłaty wynagrodzenia za wykonane roboty, zwłaszcza małych przedsiębiorstw. Powołany przepis statuuje ustawową bierną solidarność o charakterze gwarancyjnym w postaci odpowiedzialności ex lege za cudzy dług, co jest odstępstwem od zasady prawa obligacyjnego, zgodnie z którą skuteczność zobowiązań ogranicza się do stron zawartego kontraktu. Do zastosowania art.
kc istotna jest faktyczna wiedza inwestora o istnieniu i treści umowy z podwykonawcą, a nie przedstawienie mu umowy przez którąkolwiek ze stron (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2008r , IICSK 80/08, M. Praw. 2008/22/1215, Lex 479372 i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 października 2010r, IICSK 210/10, OSN 2011 z. 5, poz. 59). Zgoda inwestora nie ma charakteru czynności prawnej od której uzależniona jest ważność umowy z podwykonawcą. Jedynie jest przesłanką powstania solidarnej odpowiedzialności inwestora i wykonawcy wobec podwykonawcy. Ustalenia Sądu Okręgowego w sposób jednoznaczny wskazują, że zachowanie pozwanego inwestora nie było bierne w czasie realizacji robót budowlanych przez powoda. Sąd Apelacyjny w pełni aprobuje stanowisko Sądu I instancji, że pozwany inwestor wyraził zgodę w sposób dorozumiany na realizację robót przez powoda. Zgoda inwestora czynna nie może być utożsamiana ze zgodą milczącą inwestora, przewidzianą w przepisie art.
W przypadku wyrażenia zgody przez inwestora na zawarcie umowy przez generalnego wykonawcę z podwykonawcą w sposób dorozumiany (art. 60 kc), nie ma zastosowania forma wyrażenia zgody przewidziana w art.
Mając na względzie powyższe Sąd Apelacyjny oddalił apelację strony pozwanej jako bezzasadną, na zasadzie art. 385 kpc. Wobec oddalenia apelacji kosztami postępowania obciążono stronę pozwaną, na podstawie art. 98 § 1 kpc w związku z art. 391 § 1 kpc. Wysokość wynagrodzenia za zastępstwo prawne w postępowaniu apelacyjnym określono w oparciu o § 6 pkt 6 w związku z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r w sprawie opłat za czynności radców prawnych … (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.