← Polska

V Ka 144/21

UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VKa 144/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 2 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu R

§2

ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku Kodeks karny (Dziennik Ustaw z 1997, numer 88, pozycja 553, dalej jako k.k.), poprzez spowodowanie nieumyślnie wypadku, na skutek naruszenia, choćby nieumyślnego, zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym; b) art. 7 k.p.k. w zw. z art, 410 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności poprzez uznanie za pełną i odpowiadającą na wszystkie wątpliwości opinię biegłych P. K. i Ł. K., która zawierała nieścisłości i stawała w sprzeczności w stosunku do wyników i twierdzeń zawartych w pominiętych pozostałych opiniach biegłych M. S., M. Ś.

(1)oraz W. K.; 1) a wskutek powyższego na zasadzie art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na przyjęciu, iż oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu umyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym opisanego w art. 177§

§ 2

k.k., podczas gdy brak było jakichkolwiek wiarygodnych dowodów pozwalających na poczynienie takich ustaleń; 2) z daleko posuniętej ostrożności procesowej, w razie nieuwzględnienia przez Sąd ad quem powyższych zarzutów, na zasadzie art. 438 pkt 1 k.p.k. zarzut obrazy przepisów prawa materialnego, tj. 177§

§2k.k.

w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu poprzez uznanie, iż zachowanie oskarżonego wypełniło znamiona opisane w art. 177§1 k.k. w zb. z art. 177§ 2 k.k. w zw. z art. 11§2 k.k. w zw. z art. 4§ 1 k.k., podczas gdy zgodnie ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oskarżony nie dopuścił się umyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, jak również nie spowodował wypadku, w którym pokrzywdzony poniósł śmieć, tym samym nie wypełniając znamion przestępstwa określonych w art. 177§

§2k.k.

☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd - na mocy art. 436 kpk - nie odniesie się do opisanych powyżej zarzutów z uwagi na dostrzeżone z urzędu uchybienie, wystarczające do wydania rozstrzygnięcia. Wniosek zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego D. D.

(1), ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi rejonowemu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd - na mocy art. 436 kpk - nie odniesie się opisanego powyżej wniosku, skoro nie odniósł się do postawionych uprzednio zarzutów z uwagi na dostrzeżone z urzędu uchybienie, wystarczające do wydania rozstrzygnięcia.
  1. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.
  2. W sprawie nastąpiła konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania karnego na podstawie art. 17§1 pkt 9 k.p.k. z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Postępowanie 1 Ds 1412/12 zakończyło się wydaniem postanowienia o umorzeniu śledztwa w sprawie nieumyślnego naruszenia w dniu 26 lipca 2012 roku na drodze publicznej pomiędzy S. a Ż., gm. M. zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym przez niedostosowanie prędkości do ograniczenia widoczności na łuku drogi, w wyniku czego doszło do wypadku drogowego, wskutek którego A. D. doznał obrażeń ciała w postaci złamania obojczyka lewego, które naruszyły czynności narządów ciała na okres przekraczający 7 dni, tj. o czyn z art.177§1k.k. wobec stwierdzenia, ze sprawca zmarł. tj. na podstawie art. 17§1 pkt 5 k.p.k. Subsydiarny akt oskarżenia obejmował zarzut postawiony D. D.
(1): o to, że w dniu 26 lipca 2012 roku na drodze publicznej pomiędzy S. a Ż., gmina M., kierując kombajnem zbożowym J. D. (...) szerokości 3,8 m wraz z przyczepą, na której znajdowało się urządzenie tnące, tzw. heder umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym poruszając się po drodze publicznej bez wymaganego bezwzględnie obowiązującymi przepisami prawa zezwolenia na przejazd pojazdu Ponadgabarytowego, a także poruszając się w ten sposób nie będąc wbrew bezwzględnie obowiązującym przepisom prawa poprzedzony pojazdem wykonującym pilotaż, pokonując niebezpieczny zakręt w lewo o ograniczonej widoczności z uwagi na znajdującą się tam roślinność, jadąc przy tym całą szerokością jezdni wynoszącą w tym miejscu 3,8 m, nie zaś prawą częścią pojazdu po jego poboczu, nieumyślnie spowodował wypadek w ten sposób, że doprowadził do zderzenia z jadącym prawidłowo w przeciwną stronę samochodem marki V. (...) numerze rejestracyjnym (...) kierowanym przez J. S., który wchodząc w zakręt w prawo z dozwoloną adrninistracyjnie i dostosowaną do warunków panujących na drodze prędkością 73 km/h, dostrzegłszy jadący z naprzeciwka wyżej opisany kombajn, poruszający się w powyżej opisany sposób, nie mając możliwości jego wyminięcia, rozpoczął gwałtowne hamowanie, w skutek czego zjechał na lewą stronę jedni, gdzie doszło do zderzenia obu pojazdów w wyniku, którego gardziel kombajnu znajdujący się w pozycji maksymalnie uniesionej ku górze wbił się w kabinę V. (...) - jej lewą stronę, aż do środka fotela kierowcy, tj. na odległość 1,6 m, w następstwie którego to zdarzenia kierowca samochodu V. (...) J. S. poniósł Śmierć na miejscu, a jego pasażer A. D. doznał obrażeń ciała w postaci złamania obojczyka lewego, które naruszyły czynności narządów jego ciała na okres przekraczający 7 dni, to jest o czyn z art. 177 §1 k.k. w zb. z art. 177 § 2 k.k. przy zast. art. 11 §3 k.k. W sprawie 1 Ds 1412/12 nie wpłynęło zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa autorstwa M. Ś.
(2)/przedstawicielki zmarłego podczas zdarzenia J. Ś./. Postępowanie przygotowawcze toczyło się z urzędu. Wszczęto śledztwo w sprawie wypadku drogowego mającego miejsce w dniu 26 lipca 2012r. na trasie między miejscowościami S. gm. S., a Ż. gm. M., w wyniku którego śmierć na miejscu poniósł J. Ś., tj. o czyn z art. 177§2 k.k. J. Ś. w sprawie 1 Ds 1412/12 według opisu czynu, co do którego umorzono postępowanie, nie został uznany za pokrzywdzonego ale za sprawcę zdarzenia. M. Ś.
(2)nie złożyła zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa na szkodę zmarłego J. Ś.. W sprawie o 1 Ds 1412/12 pokrzywdzonym był A. D., a sprawcą tego pokrzywdzenia miał być według oskarżyciela publicznego właśnie zmarły J. Ś.. Powyższe wynikało z treści wydanych w sprawie dwóch postanowień o umorzeniu śledztwa, a te oparte były głównie na dwóch opiniach biegłych sądowych z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych. W opisie czynów zawartych w postanowieniach kończących postępowanie 1 Ds 1412/12 D. D.
(2)nie był w ogóle wymieniany zarówno ani jako potencjalny sprawca, ani jako pokrzywdzony. Nigdy nie wpłynęło również zawiadomienie o możliwości popełnienia przez D. D.
(1)przestępstwa na szkodę J. Ś. i A. D.. Mając zatem na uwadze powyższe rozważania należało uchylić zaskarżony wyrok i umorzyć postępowanie karne na podstawie art. 17§1 pkt 9 k.p.k. z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Podejmując decyzję w niniejszej sprawie Sąd Okręgowy w Koszalinie miał na uwadze następujące poglądy prawne. Zdolność skargowa pokrzywdzonego do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia dotyczy tylko tego czynu, w związku z którym prokurator ponownie odmówił wszczęcia lub umorzył postępowanie. Skarga subsydiarna może zatem obejmować zarzut popełnienia czynu, który zachowuje przymiot tożsamości z tym, którego oceny dotyczyły obie decyzje kończące postępowanie przygotowawcze /wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 18.02.2016r. IIKa 6/16 KZS 2016/5 poz. 69/. Oskarżyciel wnoszący subsydiarny akt oskarżenia poprzez art. 55 § 1 KPK musi ograniczyć granice swego zaskarżenia do takich elementów, jakie wynikają z treści postanowienia o odmowie wszczęcia lub umorzeniu postępowania przygotowawczego. Z kolei jednak zakres prowadzenia tego postępowania zdeterminowany jest treścią złożonego zawiadomienia o przestępstwie. Tak więc, badając podstawy zezwalające na wniesienie subsydiarnego aktu oskarżenia (art. 330 § 2 KPK) sąd w pierwszej kolejności powinien ustalić, w oparciu o zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa, ścigania jakich czynów domagał się pokrzywdzony, a następnie na podstawie treści postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego stwierdzić, czy postępowanie to zostało zakończone w zakresie całego zawiadomienia złożonego przez pokrzywdzonego. Sąd dokonując ustaleń dotyczących tożsamości czynu nie powinien brać pod uwagę jedynie procesowego opisu czynu zamieszczonego w postanowieniu prokuratora, ale musi także uwzględnić okoliczności wynikające z czynności dowodowych przeprowadzonych w śledztwie lub dochodzeniu, czynności sprawdzających, a także okoliczności z przebiegu postępowania zażaleniowego (tak Jarosław Zagrodnik w: „Instytucja skargi subsydiarnej w procesie karnym” C.H. Beck, Monografie Prawnicze, Warszawa 2005). postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach - II Wydział Karny z dnia 24 kwietnia 2013 r. II AKz 200/13/. Skarga subsydiarna może jedynie obejmować zarzut popełnienia czynu, który zachowuje przymiot tożsamości z tym, którego oceny dotyczyły decyzje kończące postępowanie przygotowawcze. Kryteria tożsamości czynu wyznacza opis czynu, co do którego dwukrotnie zapadły decyzje o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania /wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie - II Wydział Karny z dnia 22 listopada 2019 r. II AKa 280/18 Teza Teza redakcyjna Legalis KZS 2020 nr 1, poz. 55, www.orzeczenia.ms.gov.pl, KZS 2020 nr 2, poz. 55, Legalis Kodeks postępowania karnego, Art. 55 § 1, Art. 330 § 2 Numer 2271634 /. Przedmiotem postępowania 1 Ds 1412/12 był skutek w postaci obrażeń ciała jakie odniósł pokrzywdzony A. D.. Wynikiem postępowania 1 Ds 1412/12 było ustalenie, że sprawcą wypadku drogowego był J. Ś.. Tymczasem zarzut subsydiarnego aktu oskarżenia obejmował skutek w postaci śmierci J. Ś., którego sprawcą miał być D. D.
(1). D. D.
(1)nie występował w sprawie 1 Ds 1412/12 ani jako osoba podejrzewana, ani jako pokrzywdzony. Jego nazwisko nie było w ogóle wymienione w opisie czynu co do którego dwukrotnie umorzono postępowanie. Nie wpłynęło również zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez D. D.
(1). Na gruncie niniejszej sprawy prokurator nigdy nie wypowiedział się, czy odmawia ścigania oskarżonego D. D.
(1)o przestępstwo spowodowania wypadku komunikacyjnego, w którym śmierć poniósł J. Ś., a ustalone obrażenia ciała doznał A. D.. Dlatego sąd pierwszej instancji, przypisując oskarżonemu D. D.
(1)taki czyn, dopuścił się uchybienia o charakterze bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. Nie zostały spełnione formalne przesłanki do wystąpienia z subsydiarnym aktem oskarżenia przeciwko D. D.
(1). Zgodnie z art. 17 § 1 pkt 9 k.p.k. brak skargi uprawnionego oskarżyciela jest przeszkodą procesową w sądowym postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Stwierdzenie w postępowaniu odwoławczym braku skargi uprawnionego oskarżyciela prowadzić powinno do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i umorzenia postępowania stosownie do art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., przy czym nastąpić to ma na korzyść oskarżonego, zgodnie z art. 439 § 2 k.p.k. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2017 r., IV KK 453/16, Legalis). Przesłanka do wystąpienia z subsydiarnym aktem oskarżenia jest ściśle związana z zasadą skargowości, która dla wszczęcia postępowania sądowego wymaga impulsu uprawnionego oskarżyciela lub innego podmiotu. Wykluczone jest rozszerzające interpretowanie wyjątków, a tym samym rozstrzyganie odnośnie do czynu, co do którego prokurator nie zaniechał ścigania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2019 r., III KK 69/18). Uprawnienie do wniesienia subsydiarnego aktu oskarżenia przez pokrzywdzonego podlega ograniczeniom, ponieważ pokrzywdzony wyłącznie w ściśle określonym zakresie może złożyć akt oskarżenia w sprawach, które z zasady ścigane są z oskarżenia publicznego i oskarżycielem jest wyłącznie prokurator. W związku z powyższym nie jest dopuszczalna wykładnia rozszerzająca uprawnienia oskarżyciela subsydiarnego i pozwalająca sądowi badać sprawy, które ścigane są z oskarżenia publicznego, poza zakresem wyznaczonym treścią art. 55 KPK (por. np. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 października 2017 r. II AKz 244/17). R. legis przepisu art. 55 § 1 KPK, sprowadza się do umożliwienia pokrzywdzonemu samodzielnego oskarżania w sprawie o czyn ścigany w trybie publicznym. Subsydiarne oskarżenie posiłkowe, jako wyjątek od oskarżania w trybie publicznym, oparte jest na założeniu, że prokurator, mimo przyznania przez sąd racji pokrzywdzonemu żądającemu ścigania, ponownie odmawia takiego ścigania (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 15 grudnia 2011 r. II AKz 476/11, OSA 2012, Nr 9, poz. 19-36). Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy w Koszalinie orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.
  1. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.
  2. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.
  3. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 1.
  4. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.
  5. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.
  6. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.
  7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.
  8. uchylenie zaskarżonego wyroku i na podstawie art. 17§1 pkt 9 k.p.k. umorzenie postępowania z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela ☒ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia W sprawie zaszła okoliczność przewidziana w przepisie art. 439§ 1 pkt 9 kpk w zw. z art. 17§1 pkt 9 k.p.k. skutkująca uchyleniem zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Uzasadnienie powyższej decyzji zawarte jest w punkcie 4.
  9. 5.3.1.2.
  10. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.
  11. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.
  12. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.
  13. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.
  14. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
  15. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 2 Co do zasady, stosownie do art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 640 § 1 k.p.k., w związku z uchyleniem zaskarżonego wyroku i umorzeniem postępowania koszty procesu ponosi oskarżyciel posiłkowy subsydiarny. Jednakże w warunkach niniejszej sprawy należało uznać, że zachodzi wyjątkowy wypadek, o którym mowa w art. 632a § 1 k.p.k., nakazujący obciążenie Skarbu Państwa kosztami sądowymi. Wystąpienie wyjątkowego wypadku wiąże się ze stwierdzeniem błędu, który polegał na przypisaniu oskarżonemu innego czynu, niż ten który stanowił przedmiot oceny prokuratora w postępowaniu przygotowawczym. Uchybienia tego dopuścił się sąd pierwszej instancji, za którego postępowanie nie powinna ponosić odpowiedzialności strona. Z tych przyczyn orzeczono jak w punkcie 2 wyroku i zwolniono oskarżycielkę posiłkową subsydiarną M. Ś.
(2)od ponoszenia kosztów sądowych za pierwszą i drugą instancję. 7. PODPIS Koszalin 26.05.2021r. /sędzia (del.) Rafał Podwiński/ /sędzia Przemysław Żmuda/ /sędzia Marek Mazur/ Z. - odpis wyroku wraz z pisemnym uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi oskarżycielki posiłkowej subsydiarnej i prokuratorowi. Koszalin 26.05.2021r. sędzia (del.) Rafał Podwiński

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.