Warszawa, dnia 24 listopada 2021 r. Sygn. akt VI Ka 1017/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący:SSO Michał Bukiewicz protokolant: protokolant sądowy – stażysta Ilona Kancik przy udziale prokuratora Wojciecha Groszyka po rozpoznaniu dnia 24 listopada 2021 r. sprawy K. K., syna M. i E., ur. (...) w B. oskarżonego o przestępstwo z art. 180a kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 17 czerwca 2021 r. sygn. akt VIII K 1014/20 zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że ustala, iż oskarżony prowadził pojazd mechaniczny nie stosując się do decyzji Starosty (...) z dnia 5 stycznia 2015 r. (...); w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 200 zł tytułem opłaty oraz kwotę 50 zł tytułem pozostałych kosztów sądowych w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 1017/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 17 czerwca 2021 roku, sygn. akt VIII K 1014/20 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.1.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.
- Ustalenie faktów 1.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.
- K. K. Sytuacja majątkowa oskarżonego Informacja e - (...) k. 97 2.1.1.
- K. K. Niekaralność oskarżonego Aktualna Karta Karna k. 98 2.1.1.
- K. K. Figurowanie przez oskarżonego w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego Dokument wydany przez Komendę Stołeczną Policji k. 100 - 101 1.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.
- 1.
- Ocena dowodów 1.1.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.1.1.1 Informacja e - (...) Załączony dokument urzędowy został sporządzony w przepisanej prawem formie przez organ do tego uprawniony. Stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały wiarygodności dokumentu. 2.1.1.2 Aktualna Karta Karna Załączony dokument urzędowy został sporządzony w przepisanej prawem formie przez organ do tego uprawniony. Stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały wiarygodności dokumentu. 2.1.1.3 Dokument wydany przez Komendę Stołeczną Policji Załączony dokument został sporządzony przez uprawniony do tego organ. Stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały wiarygodności dokumentu. 1.1.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.
- Błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, w szczególności błędne przyjęcie, że oskarżony swym działaniem, w miejscu i czasie objętym zarzutem, wypełnił znamiona czynu zabronionego z art. 180a k.k., podczas gdy oskarżony nie wypełnił znamion owego występku, a jedynie popełnił wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Przeprowadzona przez Sąd Okręgowy kontrola instancyjna zaskarżonego orzeczenia pozwala na stwierdzenie, że ustalenia Sądu Rejonowego były prawidłowe. Sąd I instancji słusznie zakwalifikował czyn zabroniony, o popełnienie którego oskarżony został K. K., jako występek z art. 180a k.k. Sąd Okręgowy podziela argumentację Sądu Rejonowego tym przedmiocie. Czyn zabroniony określony w art. 180a k.k. polega na prowadzeniu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu, pojazdu mechanicznego, nie stosując się do decyzji właściwego organu o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Dokonana przez Sąd Okręgowy analiza prowadzi do wniosku, że właśnie taka sytuacja miała miejsce w realiach przedmiotowej sprawy, a K. K. zrealizował znamiona przestępstwa określonego w art. 180a k.k. W stosunku do oskarżonego, dnia 5 stycznia 2015 roku została bowiem wydana decyzja administracyjna numer (...) o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami kat. A. Decyzję tę wydał Starosta (...) na podstawie art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami, w związku z uzyskaniem przez podsądnego negatywnego wyniku egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami kat. A. Pomimo związania K. K. powyższym aktem administracyjnym, prowadził on dnia 2 maja 2020 roku motocykl na drodze publicznej, co nie budzi żadnych wątpliwości. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, jakoby znamiona przestępstwa z art. 180a k.k. wypełnić mogła jedynie osoba, wobec której wydana została decyzja administracyjna o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami z jednoczesnym określeniem okresu, w którym nie może ona ich odzyskać, w trakcie trwania tego okresu. Wobec powyższego, zdaniem obrońcy, osoba, która potencjalnie może odzyskać swoje uprawnienia w każdym czasie, po spełnieniu określonych warunków, nie może popełnić przestępstwa z art. 180a k.k., a jedynie wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., polegające na prowadzeniu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub w strefie ruchu pojazdu, nie mając do tego uprawnienia. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 20 listopada 2020 roku, sygn. akt VKK 429/20, na które powołuje się obrońca, odnosi się do zupełnie innego stanu faktycznego niż ten, który zaistniał w przedmiotowej sprawie. W sprawie zawisłej przed Sądem Najwyższym, decyzja administracyjna cofająca uprawnienia do kierowania pojazdami wydana została na podstawie art. 182 § 2 k.k.w., w związku z prawomocnym orzeczeniem przez sąd środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres roku. Cofnięcie uprawnień na mocy tego typu decyzji ze swej istoty orzeczone musi być na okres tożsamy z okresem obowiązywania w stosunku do adresata aktu środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. W momencie, gdy kończy się czas trwania owego środka karnego, kończy się także okres, na który cofnięto uprawnienia do prowadzenia pojazdów na mocy decyzji wydanej na podstawie art. 182 § 2 k.k.w. W przedmiotowej sprawie natomiast, decyzja o cofnięciu uprawnień była konsekwencją uzyskania przez oskarżonego negatywnego wyniku egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami kat. A., do którego przystąpił on w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Decyzja taka z samej swojej istoty, w przeciwieństwie do decyzji wydawanej na podstawie art. 182 § 2 k.k.w., cofa uprawnienia do kierowania pojazdami bez określenia terminu. Przywrócenie uprawnień zależy tu bowiem od zachowania samego adresata decyzji, mianowicie od przystąpienia i uzyskania przez niego pozytywnego wyniku egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami. W przypadku spełnienia tego warunku, starosta, zgodnie z art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami, wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami. Jeżeli natomiast powyższe nie zostanie zrealizowane, decyzja cofająca uprawnienia pozostaje w obrocie prawnym. Decyzja cofająca uprawnienia do kierowania pojazdami, wydana w niniejszej sprawie, nie jest zatem związana, tak jak to miało miejsce w stanie faktycznym rozpatrywanym przez Sąd Najwyższy, z wykonywaniem orzeczonego przez sąd na określony czas środka karnego. Stanowi ona wyłącznie konsekwencję uzyskania negatywnego wyniku egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami i, jako ściśle powiązana z tą okolicznością, zostanie wyeliminowana z obiegu prawnego nie w związku z upływem określonego czasu, a w przypadku uzyskania pozytywnego wyniku powyższego egzaminu. Skoro natomiast przystąpienie do egzaminu i uzyskanie pozytywnego wyniku leży po stronie adresata decyzji i zależne jest od jego określonego zachowania, to cofnięcie uprawnień, jak już wyżej wskazano, musi być w takim przypadku, z samej swej istoty, bezterminowe. W przedmiotowej sprawie K. K., mimo obowiązywania względem niego decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, nie przystąpił do właściwego egzaminu i nie zdał go, wobec czego nie mogła zostać wydana decyzja o przywróceniu uprawnień, a decyzja Starosty (...) numer (...) o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami kat. A wciąż była dla niego wiążąca. Nie stosując się do niej, podsądny zrealizował znamiona przestępstwa z art. 180a k.k. W związku z powyższym, podniesiony w apelacji argument, że możliwość odzyskania przez podsądnego uprawnień w każdym momencie, bez określenia w treści decyzji administracyjnej okresu, w którym nie mógłby on owych uprawnień odzyskać, świadczy o niezrealizowaniu przesłanek przestępstwa z art. 180a k.k., uznać należy za niezasadny. Raz jeszcze podkreślić należy, że warunkiem wydania decyzji o przywróceniu uprawnień jest tutaj uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu kontrolnego, co jest okolicznością leżącą całkowicie po stronie podsądnego i nie ma tu znaczenia upływ żadnego terminu. W przypadku decyzji cofającej uprawnienia z przyczyn takich, jak w przedmiotowej sprawie, funkcjonuje ona w obrocie prawnym z całą swoją mocą prawną, do czasu, aż zostanie z tego obrotu wyeliminowana w związku z wydaniem decyzji przywracającej uprawnienia, gdy adresat uzyska pozytywny wynik egzaminu kontrolnego. Istotą takiego rozwiązania prawnego jest eliminacja z ruchu osób nie posiadających wymaganych kwalifikacji, które swoim zachowaniem dały wyraz lekceważenia bezpieczeństwa innych uczestników ruchu, pod rygorem odpowiedzialności karnej za niezastosowanie się do decyzji o cofnięciu uprawnień. Traktowanie ich wyłącznie jako osób nie posiadających uprawnień do prowadzenia pojazdów w rozumieniu art. 94§1 kw byłoby sprzeczne z ratio legis ustawy. W oparciu o przedstawione powyżej argumenty stwierdzić należy zatem, że zarzut skarżącego jest niezasadny, a Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu popełnionego przez K. K.. Wniosek zmiana zaskarżonego wyroku w całości i uniewinnienie oskarżonego od zarzutu popełnienia czynu z art. 180a k.k. lub uchylenie skarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Z uwagi na powyższe rozważania, wnioski obrońcy oskarżonego uznać należy za niezasadne. Lp. Zarzut 3.
- Obraza przepisów prawa materialnego, polegająca na błędnej kwalifikacji prawnej czynu popełnionego przez oskarżonego i niewłaściwej kwalifikacji jego działania jako występku z art. 180a k.k., podczas gdy był on sprawcą wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Z przyczyn opisanych powyżej, zarzut uznać należało za niezasadny. K. K., prowadząc na drodze publicznej pojazd mechaniczny – motocykl do którego prowadzenia uprawnia prawo jazdy kategorii A, nie stosując się do funkcjonującej w obiegu prawnym decyzji Starosty (...) o cofnięciu uprawnienia do kierowania tego rodzaju pojazdami, zrealizował znamiona przestępstwa z art. 180a k.k. Wniosek zmiana zaskarżonego wyroku w całości i uniewinnienie oskarżonego od zarzutu popełnienia czynu z art. 180a k.k. lub uchylenie skarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Z uwagi na powyższe rozważania, wnioski obrońcy oskarżonego uznać należy za niezasadne.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.
- Omyłkowe wskazanie Sądu Rejonowego, że decyzja, do której nie zastosował się oskarżony, wydana została przez Prezydenta Miasta L., a nie przez Starostę (...). Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Błędne wskazanie Sądu Rejonowego, na które sąd ten sam zwrócił uwagę w treści swojego uzasadnienia, zostało poprawione przez Sąd Okręgowy tak, aby wyrok w całości odpowiadał okolicznościom prawnym i faktycznym zaistniałym w przedmiotowej sprawie.
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.
- Przedmiot utrzymania w mocy Wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 17 czerwca 2021 roku, sygn. akt VIII K 1014/20, z wyjątkiem części wyroku, w której Sąd Rejonowy ustalił , że decyzja, do której nie zastosował się oskarżony, wydana została przez Prezydenta Miasta L.. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Podniesiona w apelacji argumentacja obrońcy oskarżonego nie mogła podważyć słusznych i uzasadnionych wniosków wywiedzionych przez Sąd Rejonowy. Z tego względu, wnioski skarżącego nie zostały uwzględnione, a wyrok w swojej zasadniczej części utrzymano w mocy. 1.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.
- Przedmiot i zakres zmiany Część wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 17 czerwca 2021 roku, sygn. akt VIII K 1014/20, w której Sąd Rejonowy podaje, że decyzja, do której nie zastosował się oskarżony, wydana została przez Prezydenta Miasta L.. Zwięźle o powodach zmiany Kontrola instancyjna zaskarżonego orzeczenia wykazała, że przedmiotową decyzję wydał nie Prezydent Miasta L., a Starosta (...), co jest zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami. Sąd Rejonowy, myląc w toku wyrokowania organy administracji , popełnił omyłkę, na co sam wskazał w treści swojego uzasadnienia, przywołując w ustaleniach faktycznych właściwy organ. 1.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 1.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Sąd Okręgowy kosztami procesu za postępowanie odwoławcze obciążył oskarżonego. Zgodnie bowiem z art. 636 § 1 k.p.k., w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie nieuwzględnienia środka odwoławczego, wniesionego wyłącznie przez oskarżonego, koszty procesu za postępowanie odwoławcze ponosi na ogólnych zasadach ten, kto wniósł środek odwoławczy. W dacie wyroku istniejącymi kosztami była opłata oraz wydatki wyłożone w postępowaniu odwoławczym.
- PODPIS 1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok w całości 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana