UZASADNIENIE Decyzją z dnia 21 kwietnia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T., po rozpatrzeniu wniosku z dnia 11 marca 2021 r., na podstawie ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U z 2020 r., poz. 1725), odmówił P. T. prawa do świadczenia przedemerytalnego wskazując, iż rozwiązanie stosunku pracy nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U z 2013 r., poz.674 z późno zm.), ponieważ stosunek pracy ustał w wyniku wygaśnięcia umowy o pracę tj. z upływem okresu, na który została zawarta. /decyzja –k. 30 – 30 verte akt ZUS / W dniu 13 maja 2021 r. P. T. odwołał się od powyższej decyzji, wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu swego stanowiska wskazał, iż rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z powodu likwidacji stanowiska pracy , co wynika wprost z oświadczenia pracodawcy. Ubezpieczony podkreślił, że zatrudniony był, na stanowisku zrywkarz. W czasie jego zatrudnienia zakupiona zaś została maszyna do zrywki (...) co spowodowało, że ilość wykonywanej przez niego pracy została zmniejszona. Przed zakończeniem okresu umowy pracodawca poinformował go, że może nie przedłużyć z nim umowy z kilku powodów. Jednym z nich było to, że maszyna do zrywki wykonuje większość jego obowiązków. Kolejnym było to, że epidemia C. – 19 spowodowała dużą niepewność w branży, jak się później okazało uzasadnioną, gdyż pozyskanie drewna na pewien okres czasu zostało mocno ograniczone. W związku z tym zatrudnienie go na tym stanowisku jak i utrzymanie tego stanowiska było ekonomicznie nieuzasadnione. /odwołanie k. 3 – 4 verte/ W odpowiedzi na odwołanie z dnia 24 maja 2021 r. organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. /odpowiedź na odwołanie k. 5 – 5 verte/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: P. T. urodził się w dniu (...) /bezsporne/ Ostatnio - w okresie od 12 marca 2019 r. do 11 marca 2020 r. był zatrudniony w firmie (...) – prace w zakresie zrywki drewna, hodowli lasu” w L. na stanowisku zrywkarza w pełnym wymiarze czasu pracy. / świadectwo pracy k. 5 akt ZUS/ M. R. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą, której przeważającym przedmiotem było wykonywanie usług leśnych, czyli hodowla drzew, zrywka i pozyskanie drewna. /zeznania świadka M. R. 00:09:07, płyta CD k. 28/ W latach 2018 - 2019 M. R. kierował do Powiatowego Urzędu Pracy ogłoszenia w sprawie zatrudnienia pracownika do wykonywania czynności w charakterze zrywkarza w lesie. Niezależnie od tego ogłoszenia nadto rozgłosił on, że szuka pracownika i w związku z tym wnioskodawca się z nim skontaktował. M. R. zatrudnił ubezpieczonego na początku 2019r. i zawarł z nim umowę o pracę na czas określony, tj. na rok czasu. Wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku zrywkarza na pełen etat. Na tym stanowisku ubezpieczony wykonywał prace leśne. Wnioskodawca podpinał kłody drewna pod maszynę. Większe ścięte kłody drewna zaczepiał, podczepiał liną do wciągarki. Wyciągarka wyciągała tę kłodę w inne miejsce, a mniejsze kłody układał ręcznie. Ubezpieczony pracował codziennie od poniedziałku do piątku. /zeznania świadka M. R. 00:09:07, płyta CD k. 28, przesłuchanie wnioskodawcy 00:01:54 w zw. z 00:20:21, płyta CD k. 28/ Ubezpieczony miał zapewnienie ze strony pracodawcy, że jeżeli się sprawdzi w pracy to umowa będzie z nim przedłużona. Pracodawca zakładał, że przedłuży umowę o pracę z wnioskodawcą, bo był zadowolony z jego pracy. Pracodawca nigdy nie zgłaszał uwag do jego pracy. Wnioskodawca sprawdzał się jako pracownik, był punktualny, niepijący, co było najważniejsze przy zrywce. zeznania świadka M. R. 00:09:07, płyta CD k. 28, przesłuchanie wnioskodawcy 00:01:54 w zw. z 00:20:21, płyta CD k. 28/ W dniu 5 listopada 2019r. pracodawca sprzedał maszynę – wyciągarkę i w dniu 9 listopada 2019r. zakupił nową maszynę, do której nie potrzebował już pracownika, bo była ona samoobsługowa, a sam miał do niej uprawienia. Dodatkowo pozyskanie drewna też się zmniejszyło. W okresie od listopada 2019 r. do marca 2020 r. pracy nie było dużo, ale M. R. starał się jakieś czynności zorganizować wnioskodawcy. Zlecał mu sprzątnie gałęzi w lesie. Ubezpieczony zbierał po lesie odpady typu gałęzie i składował je w określonym miejscu. To była też praca w pełnym wymiarze czasu pracy, zimną także się tym zajmował. Na wiosnę okazało się jednak, że nie ma, aż tyle drewna do pozyskania. W związku z tym pracodawca nie był w stanie dalej utrzymywać pracowników i wypłacać im należnego wynagrodzenia za pracę. /zeznania świadka M. R. 00:09:07, płyta CD k. 28, przesłuchanie wnioskodawcy 00:01:54 w zw. z 00:20:21, płyta CD k. 28/ Ostatecznie umowa o pracę z wnioskodawcą uległa rozwiązaniu, bo zmniejszyło się pozyskanie drewna oraz pracodawca sprzedał maszynę do zrywki drewna, do której potrzebny był mu pracownik. Wcześniej odszedł na rentę drugi pracownik pracodawcy zatrudniony jako pilarz. Na miejsce wnioskodawcy pracodawca nikogo nie zatrudnił i zlikwidował to stanowisko pracy, do dnia dzisiejszego nie zatrudnia on żadnego zrywkarza, było to spowodowane brakiem zlecenia na jego usługi. Gdyby pracodawca otrzymywał zlecenia to wnioskodawca byłby nadal zatrudniony. Obecnie M. R. zatrudnia tylko pracownika gospodarczego, który zajmuje się tylko sprzątaniem. Nie jest to tożsame stanowisko, które wcześniej zajmował wnioskodawca. Obecnie nowa maszyna sama to robi to co wykonywał wnioskodawca jako zrywkarz a sam pracodawca obsługuje tę maszynę. /zeznania świadka M. R. 00:09:07, płyta CD k. 28, przesłuchanie wnioskodawcy 00:01:54 w zw. z 00:20:21, płyta CD k. 28/ W zaświadczeniu z dnia 8 marca 2021 r. pracodawca – M. R. właściciel firmy Usługi (...) – prace w zakresie zrywki drewna, hodowli lasu” w L. wskazał, że stosunek pracy nawiązany z P. T. ustał w dniu 11 marca 2020 r. z powodu znacznego zmniejszenia zleconych prac. Poinformował, też że nikt na miejsce wnioskodawcy nie został zatrudniony. / zaświadczenie k. 4 akt ZUS / W dniu 14 kwietnia 2020 r. ubezpieczony został zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w R. i uzyskał status osoby bezrobotnej. Od dnia 14 kwietnia 2020 r. do dnia 31 stycznia 2021 r. pobierał z tego tytułu zasiłek dla bezrobotnych. /zaświadczenie k. 8 i 9 akt ZUS/ We wskazanym okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych wnioskodawca nie odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej bądź zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych w rozumieniu ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. /okoliczność bezsporna, a nadto zaświadczenie k. 8 akt ZUS / P. T. posiada okres składkowy i nieskładkowy w wymiarze przekraczającym 40 lat. (okoliczność bezsporna, a nadto wykaz okresów składkowych i nieskładkowych k. 29 akt ZUS) W dniu 11 marca 2021 r. P. T. złożył wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. /wniosek o świadczenie przedemerytalne k. 1-3 akt ZUS/ Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie powołanych dowodów w postaci dokumentów znajdujących się w aktach niniejszej sprawy oraz w aktach ZUS a także na podstawie zeznań wnioskodawcy i świadka M. R.- właściciela firmy Usługi (...) – prace w zakresie zrywki drewna, hodowli lasu” w L. i jednocześnie ostatniego pracodawcy ubezpieczonego. Wskazane dowody są logicznie spójne w zakresie istotnych okoliczności sprawy i wzajemnie się uzupełniają. Ponadto dowody te w żaden sposób nie zostały podważone przez organ rentowy w toku procesu, dlatego należało uznać je za wiarygodne. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie wnioskodawcy zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu było, czy P. T. spełnił przesłanki do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego określone w ustawie z dnia 30 kwietnia 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 1725 ze zm.). Zgodnie z art. 2 ust. 1 powołanej ustawy prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która: 1) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 56 lat - kobieta oraz 61 lat - mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn, lub 3) do dnia ogłoszenia upadłości prowadziła nieprzerwanie i przez okres nie krótszy niż 24 miesiące pozarolniczą działalność, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych", i za ten okres opłaciła składki na ubezpieczenia społeczne oraz do dnia ogłoszenia upadłości ukończyła co najmniej 56 lat - kobieta i 61 lat - mężczyzna i posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 4) zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 30 dni od dnia ustania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, pobieranej nieprzerwanie przez okres co najmniej 5 lat, i do dnia, w którym ustało prawo do renty, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna i osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub 5) do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn, lub 6) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego, z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiadała okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn. Natomiast art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych stanowi, że za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1, uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Stosownie do treści art. 2 ust. 3 wyżej wymienionej ustawy świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna; 2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180 - dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Osoba ubiegająca się o świadczenie przedemerytalne musi spełniać łącznie przesłanki wymienione w art. 2 ust. 1 i ust. 3 powołanej ustawy. Z powyższych przepisów wynika zatem, że mężczyzna ubiegający się o prawo do świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy - w sytuacji rozwiązania z nim stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy musi spełniać łącznie wszystkie przesłanki wymienione w cytowanych przepisach. Po pierwsze, na dzień rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy mężczyzna, który był w nim zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, powinien ukończyć 60 lat i posiadać okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 40 lat. Po drugie, świadczenie przedemerytalne przysługuje dopiero po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Po trzecie, ustawodawca stwierdził, że po wskazanym okresie wyczekiwania, ubezpieczony powinien nadal być zarejestrowany jako bezrobotny i złożyć wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180 - dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Bezspornym jest, że wnioskodawca ma staż pracy wynoszący ponad 40 lat, że był zatrudniony przez okres ponad 6 miesięcy na dzień rozwiązania stosunku pracy, jest zarejestrowany jako bezrobotny i przez okres 180 dni pobierał zasiłek dla bezrobotnych, zaś w ustawowym terminie złożył również wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy zostało zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2020 r. poz. 1409 ze zm.) w następujący sposób. Ilekroć w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładu pracy - oznacza to:
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.