Nadto pełnomocnik wnioskodawcy podniósł, że w protokole zatrzymania P. B. nie zostały wskazane żadne szczególne przyczyny jego zatrzymania. Pełnomocnik wnioskodawcy w uzasadnieniu wniosku - odnosząc się do oczywistej niesłuszności przedmiotowego zatrzymania – wskazał, że w przypadku zatrzymania wnioskodawcy nie wystąpiły ustawowe przesłanki uzasadniające zatrzymanie - określone w art. 244 § 1 k.p.k., art. 45 § 1 k.p.w. bądź art. 15 ust. 1 pkt. 2a i 3 ustawy o Policji. Zgodnie bowiem z treścią art. 244 § 1 k.p.k. Policja ma prawo zatrzymać osobę, jeżeli istnieje uzasadnione przypuszczenie, że popełniła ona przestępstwo. W przypadku P. B. nie istniało żadne przypuszczenie, a tym bardziej nie istniało uzasadnione przypuszczenie, że popełnił przestępstwo opisane w protokole jego zatrzymania, ani jakiekolwiek inne przestępstwo. P. B. został bowiem zatrzymany na ulicy (...) w trakcie odbywającego się wówczas spontanicznego zgromadzenia pod Komendą Rejonową Policji W. (...), będącego zgromadzeniem solidarnościowym z osobami zatrzymanymi tego dnia bezpodstawnie przez Policję podczas innych zgromadzeń spontanicznych, które tego dnia obywały się w W., a które przetrzymywane były na ww. Komendzie. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że zgodnie z treścią art. 46 ust. 4 pkt. 4 Ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia 5 grudnia 2008 roku na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów wydanego na podstawie tej Ustawy można ustanowić zakaz organizowania widowisk i innych zgromadzeń ludności. Tym samym Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii z dnia 9 października 2020 roku w zakresie wprowadzonego w jego § 28 zakazu organizowania wszystkich zgromadzeń w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 lipca 2015 roku - Prawo o zgromadzeniach nie miało upoważnienia ustawowego w zakresie wprowadzenia zakazu przeprowadzania również zgromadzeń spontanicznych, a tym samym jako niezgodne w powyższym zakresie z art. 57 Konstytucji RP nie miało charakteru prawotwórczego. Nadto pełnomocnik wnioskodawcy w uzasadnieniu wniosku podkreślił, że użycie w art. 46 ust. 4 pkt. 4 Ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia 5 grudnia 2008 roku sformułowania „zakaz organizowania zgromadzeń ludności”, jednoznacznie określa, że na podstawie tej Ustawy można wprowadzić jedynie zakaz organizacji zgromadzeń określonych w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 roku - Prawo o zgromadzeniach, które mają formę zgromadzeń zorganizowanych, a nie można na podstawie tej Ustawy wprowadzić zakazu przeprowadzania i uczestniczenia w zgromadzeniach spontanicznych określonych w art. 3 ust. 2 Prawa o zgromadzeniach, które nie mają formy zorganizowanej. Za taką wykładnią ww. przepisów, poza wykładnią językową, jednoznacznie przemawia też wykładnia systemowa. W art. 16 ust. 1 Ustawy o stanie wyjątkowym z dnia 21 czerwca 2002 roku oraz w art. 22 ust. 1 pkt 1) Ustawy o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 29 sierpnia 2002 roku, Ustawodawca wprowadzając możliwość wprowadzenia zakazu organizacji i przeprowadzenia wszelkich zgromadzeń, w przeciwieństwie do treści art. 46 ust. 4 pkt. 4 Ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, posłużył się sformułowaniem „zawieszone prawa do organizowania i przeprowadzania wszelkiego rodzaju zgromadzeń”. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wnioskodawcy podkreślił, że tym samym jednoznaczne jest to, że w dniu przedmiotowego zatrzymania P. B. nie istniał legalny zakaz uczestniczenia w zgromadzeniach spontanicznych, a tym samym P. B., uczestnicząc w przedmiotowym solidarnościowym zgromadzeniu na ul. (...), nie naruszał w żaden sposób swoją tam obecnością porządku prawnego. Pełnomocnik wnioskodawcy w uzasadnieniu wniosku podniósł też, że P. B. podczas przedmiotowego spontanicznego zgromadzenia nie naruszył w żaden sposób nietykalności cielesnej żadnego policjanta. Wskazał również, że w chwili jego zatrzymania nie istniało uzasadnione przypuszczenie, że miałby on dokonać takiego czynu zabronionego, czy w ogóle jakiegokolwiek innego. Najlepszym potwierdzeniem braku takich okoliczności w chwili zatrzymania jest treść zarzutu, który został postawiony P. B. po jego zatrzymaniu, to jest zarzut naruszenia „nietykalności cielesnej nieustalonego policjanta.” Nieprzypisanie w tym zarzucie, do czynności wykonawczej zarzucanej P. B., osoby konkretnego policjanta, dowodzi jednoznacznie, że organ zatrzymujący P. B. dokonał tego zatrzymania bez jakiejkolwiek realnej i rzeczywistej podstawy. Nadto, pełnomocnik wnioskodawcy w uzasadnieniu wniosku podniósł, że realia zatrzymania P. B. oraz zatrzymania innych osób, które wraz z nim zostały wówczas zatrzymane na ul. (...), wskazują, że Policja, wbrew prawu, podjęła decyzję o swoistej pacyfikacji legalnego zgromadzenia spontanicznego poprzez dokonanie bezpodstawnych zatrzymań przypadkowych uczestników tego zgromadzenia. Te działania Policji miały w praktyce charakter przypadkowej „łapanki”, której między innymi ofiarą padł P. B.. W uzasadnieniu wniosku wskazał też, że analiza materiałów zgromadzonych w dokumentacji sprawy PR 2 Ds(...) również nie pozwala w żaden sposób na przyjęcie, że w chwili zatrzymania P. B. zachodziło podejrzenie, że mógł on dopuścić się popełnienia czynu zabronionego. Już w momencie zastosowania zatrzymania możliwe było wykluczenie, że zachodzi podejrzenie popełnienia przez zatrzymanego czynu z art. 222 § 1 k.k. Potwierdzeniem takiej oceny jest postanowienie z dnia 11 marca 2021 roku, którym Prokuratura Rejonowa (...) umorzyła postępowania wobec P. B. i innych osób, w ramach którego to postępowania nastąpiło przedmiotowe zatrzymanie, na podstawie art. 322 § 1 k.p.k. - wobec braku podstaw do wniesienia aktu oskarżenia, co dodatkowo potwierdza oczywistą niesłuszność zatrzymania P. B.. Konkludując, pełnomocnik wnioskodawcy w uzasadnieniu wniosku podkreślił, że przedmiotowe zatrzymanie wnioskodawcy, jako dokonane z obrazą przepisów rozdziału 27 kodeksu postępowania karnego, było zatrzymaniem niewątpliwie niesłusznym. 3. Inne Składając przedmiotowy wniosek pełnomocnik wnioskodawcy wniósł o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz P. B. kosztów ustanowienia w sprawie pełnomocnika według przepisanych norm. 1.3. Ustalenie faktów 0.1.3.1. Fakty uznane za udowodnione Lp. Fakt Dowód Numer karty 1.1. P. B. został zatrzymany w dniu 18 listopada 2020 roku o godz. 23:55, w rejonie Komendy Rejonowej Policji W. (...) przy ul. (...) w W., przez funkcjonariuszy Kompanii Prewencji (...) Oddział Prewencji Policji w W., do sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...) – jako „osoba podejrzewana o naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza Policji podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w dniu 18.11.2020 roku w W. przy ul. (...), przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
(k.: 27-27v i 28 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W czasie zatrzymania P. B. został popchnięty przez funkcjonariusza Policji. Po zatrzymaniu, zatrzymany P. B. – na wezwanie funkcjonariuszy Policji – wylegitymował się okazując dowód osobisty. Funkcjonariusze Policji spisali jego dane. Następnie funkcjonariusze Policji doprowadzili zatrzymanego, wraz z grupą innych osób zatrzymanych, do Komendy Rejonowej Policji W. (...)przy ul. (...) w W.. Na terenie Komendy Rejonowej Policji W. (...), już dnia 19 listopada 2020 roku w godzinach 00:20-00:30, funkcjonariusze Policji dokonali przeszukania osoby P. B. (k.: 31-32 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)), zaś o godzinie 00:31, wyżej wymieniony został zbadany na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikiem 0,00 mg/l (k.: 30-30v akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W dniu 19 listopada 2020 roku P. B., w godzinach nocnych, na terenie Komendy Rejonowej Policji oczekiwał na przeprowadzenie z nim dalszych czynności procesowych. Dopiero w godzinach 02:45-03:00, funkcjonariusze Policji dokonali oględzin jego osoby (k.: 33-41 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W trakcie czynności sporządzania dokumentacji do KRP W. (...)stawił się obrońca, jeszcze zatrzymanego, adwokat J. P., który uczestniczył w dalszych czynnościach (k.: 43, 44 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...).). Następnie o godzinie 03:50 rozpoczęło się przesłuchanie P. B. w charakterze podejrzanego, w obecności jego obrońcy adwokata J. P. (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Wówczas też ogłoszono P. B. postanowienie o przedstawieniu zarzutu (k.: 53v akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds.(...)). W sprawie, P. B. postawiono zarzut popełnienia czynu polegającego na tym, że w dniu 18 listopada 2020 roku w W. przy ul. (...), naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza Policji 12 KP (...) W., podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych związanych z przeprowadzeniem interwencji, w ten sposób, że popychał go oraz szarpał za mundur, przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
(k.: 49 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Czynność przesłuchania trwała do godziny 04:05. P. B., pouczony o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego w postępowaniu karnym, nie przyznał się do zarzucanego mu czynu, po czym złożył krótkie oświadczenie, w którym m.in. podał, że po zatrzymaniu funkcjonariusz, który go zatrzymał, powiedział, że powodem jest nielegalne zgromadzenie, nie było mowy o żadnym naruszeniu nietykalności (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Po przesłuchaniu, wobec P. B. nie zastosowano żadnego środka zapobiegawczego. Po zakończonych czynnościach, dopiero w godzinach porannych, po godzinie 04:05, dnia 19 listopada 2020 roku P. B. został zwolniony i opuścił teren Komendy Rejonowej Policji W. I. Z powyższego wynika, że zatrzymanie P. B. trwało od dnia 18 listopada 2020 roku od godz. 23:55 do dnia 19 listopada 2020 roku, do godziny po 04:05, czyli 4 godziny i 10 minut. Obrońca P. B. złożył w dniu 25 listopada 2020 roku zażalenie na zatrzymanie (k.: 4-7 akt sprawy Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie o sygn. II Kp 3299/20). Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie II Wydział Karny postanowieniem z dnia 25 listopada 2021 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II Kp 3299/20, w jego punkcie 1 (pierwszym) uwzględnił częściowo zażalenie obrońcy P. B. na zatrzymanie i stwierdził, że zatrzymanie P. B. w dniu 18 listopada 2020 roku było bezzasadne i nieprawidłowe, jednocześnie było legalne, w punkcie 2 (drugim) orzeczenia Sąd zarządził, aby o stwierdzeniu niezasadności i nieprawidłowości zatrzymania zawiadomić prokuratora Prokuratury Rejonowej (...) w W. oraz Komendanta Stołecznego Policji (k.: 63-65 akt sprawy Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie o sygn. II Kp 3299/20). Następnie, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, Prokurator Rejonowy (...) w W. postanowieniem z dnia 30 marca 2021 roku umorzył dochodzenie m.in. przeciwko P. B. podejrzanemu o to, że w dniu 18 listopada 2020 roku w W. przy ul. (...) naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza (...) Kompanii (...) w W., podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych związanych z przeprowadzaniem interwencji, w ten sposób, że popychał go oraz szarpał za mundur, przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażąc lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
– na podstawie art. 322 § 1 k.p.k. – wobec braku podstaw do wniesienia aktu oskarżenia (k.: 135-136 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Zatrzymanie P. B. mające miejsce w dniu 18 listopada 2020 roku o godz. 23:55, przez funkcjonariuszy Kompanii Prewencji (...)Oddział Prewencji Policji w W. - do sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...) - które trwało do dnia 19 listopada 2020 roku do godziny 04:05, czyli łącznie 4 godziny i 10 minut, niewątpliwie spowodowało u niego dolegliwość, której nie powinien ponieść. Z treści art. 552 § 4 k.p.k. wynika, że w wypadku niewątpliwie niesłusznego zatrzymania osobie pozbawionej wolności przysługuje prawo do odszkodowania (odszkodowanie za poniesioną szkodę ma wyrównać w pieniądzu rzeczywisty uszczerbek w majątku wnioskodawcy, ale takiego wniosku P. B. nie składał) i zadośćuczynienia. Podnieść należy, że zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, to odszkodowanie za szkodę niematerialną wynikłą z wykonywania środka przymusu, które ma zrekompensować zarówno cierpienia moralne jak i fizyczne, jakich doznał wnioskodawca w czasie pozbawienia wolności. Zadośćuczynienie za doznaną krzywdę ma na celu zrekompensować niesłusznie zatrzymanemu stratę niematerialną, będącą wynikiem negatywnych przeżyć psychicznych związanych z bezpodstawnym pozbawieniem wolności (J. Skorupka (red.), kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2015). Znaczenie dla określenia rozmiarów krzywdy i wysokości należnego zadośćuczynienia ma długość stosowania kary, środka przewidzianego w ustawie karnej lub środka przymusu, ich stopień dolegliwości oraz przeżycia natury moralnej z tego wynikające (uczucie przykrości, utrata dobrego imienia), konieczność poddania się rygorom związanym ze stosowaniem środka przymusu, jak również ewentualny ostracyzm środowiskowy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 9 kwietnia 2008 r., II AKa 46/08). Przyjąć przy tym należy, iż nawet krótkotrwałe bezprawne pozbawienie wolności człowieka wyrządza mu znaczną krzywdę (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 16 listopada 2006 r., II AKa 359/06). Przy ocenie kwestii niewątpliwie niesłusznego zatrzymania w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. sąd powinien mieć na uwadze, czy zastosowanie tego środka przymusu procesowego nastąpiło z obrazą przepisów Rozdziału 27 k.p.k., a tym samym, czy spowodował on dolegliwość, jakiej osoba zatrzymana nie powinna była doznać, analizując to zagadnienie w aspekcie całokształtu okoliczności zaistniałych w sprawie, w której doszło do zatrzymania, a znanych w dacie orzekania w przedmiocie odszkodowania i zadośćuczynienia, w tym także z uwzględnieniem prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, w której nastąpiło zatrzymanie, jeżeli takowe już zapadło (uchwała Sądu Najwyższego – Izba Karna z dnia 23 maja 2006 r., I KZP 5/06). W niniejszej sprawie Sąd uznał, że zatrzymanie P. B. w dniu 18 listopada 2020 roku było niesłuszne, o czym będzie poniżej w punkcie 5.
– na podstawie art. 322 § 1 k.p.k. – wobec braku podstaw do wniesienia aktu oskarżenia (k.: 135-136), – postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie, II Wydział Karny z dnia 25 listopada 2021 roku, w sprawie o sygn. akt II Kp 3299/20 (k.: brak numeracji), - jako nienasuwające wątpliwości, co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy, a tym samym stanowiące pełnowartościowy materiał dowodowy. Nadto dokumentacja ta została sporządzona prawidłowo przez uprawnione do tego osoby i odzwierciedlała zaistniałe zdarzenia, nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Dowody te nadto korespondują z pozostałym ujawnionym w toku przewodu sądowego materiałem dowodowym, m.in. w postaci zeznań świadka. 3.
- to należy najpierw dokonać oceny słuszności zatrzymania. Z akt sprawy wynika, że P. B. został zatrzymany w dniu 18 listopada 2020 roku o godz. 23:55, w rejonie Komendy Rejonowej Policji W. (...) przy ul. (...) w W., przez funkcjonariuszy Kompanii Prewencji (...) Oddział Prewencji Policji w W., do sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...) – jako „osoba podejrzewana o naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza Policji podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w dniu 18.11.2020 roku w W. przy ul. (...), przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
(k.: 27-27v i 28 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W czasie zatrzymania P. B. został popchnięty przez funkcjonariusza Policji. Po zatrzymaniu, zatrzymany P. B. – na wezwanie funkcjonariuszy Policji – wylegitymował się okazując dowód osobisty. Funkcjonariusze Policji spisali jego dane. Następnie funkcjonariusze Policji doprowadzili zatrzymanego, wraz z grupą innych osób zatrzymanych, do Komendy Rejonowej Policji W. (...)przy ul. (...) w W.. Na terenie Komendy Rejonowej Policji W. (...), już dnia 19 listopada 2020 roku w godzinach 00:20-00:30, funkcjonariusze Policji dokonali przeszukania osoby P. B. (k.: 31-32 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)), zaś o godzinie 00:31, wyżej wymieniony został zbadany na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu z wynikiem 0,00 mg/l (k.: 30-30v akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W dniu 19 listopada 2020 roku P. B., w godzinach nocnych, na terenie Komendy Rejonowej Policji W. (...) oczekiwał na przeprowadzenie z nim dalszych czynności procesowych. Dopiero w godzinach 02:45-03:00, funkcjonariusze Policji dokonali oględzin jego osoby (k.: 33-41 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W trakcie czynności sporządzania dokumentacji do KRP W. (...) stawił się obrońca, jeszcze zatrzymanego, adwokat J. P., który uczestniczył w dalszych czynnościach (k.: 43, 44 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Następnie o godzinie 03:50 rozpoczęło się przesłuchanie P. B. w charakterze podejrzanego, w obecności jego obrońcy adwokata J. P. (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Wówczas też ogłoszono P. B. postanowienie o przedstawieniu zarzutu (k.: 53v akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). W sprawie Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...), P. B. postawiono zarzut popełnienia czynu polegającego na tym, że w dniu 18 listopada 2020 roku w W. przy ul. (...), naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza Policji (...) KP (...) W., podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych związanych z przeprowadzeniem interwencji, w ten sposób, że popychał go oraz szarpał za mundur, przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
(k.: 49 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Czynność przesłuchania trwała do godziny 04:05. P. B., pouczony o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego w postępowaniu karnym, nie przyznał się do zarzucanego mu czynu, po czym złożył krótkie oświadczenie, w którym m.in. podał, że po zatrzymaniu funkcjonariusz, który go zatrzymał, powiedział, że powodem jest nielegalne zgromadzenie, nie było mowy o żadnym naruszeniu nietykalności (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Po przesłuchaniu, wobec P. B. nie zastosowano żadnego środka zapobiegawczego. Po zakończonych czynnościach, dopiero w godzinach porannych, po godzinie 04:05, dnia 19 listopada 2020 roku P. B. został zwolniony i opuścił teren Komendy Rejonowej Policji W. I. Z powyższego wynika, że zatrzymanie P. B. trwało od dnia 18 listopada 2020 roku od godz. 23:55 do dnia 19 listopada 2020 roku, do godziny po 04:05, czyli 4 godziny i 10 minut. Obrońca P. B. złożył w dniu 25 listopada 2020 roku zażalenie na zatrzymanie (k.: 4-7 akt sprawy Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie o sygn. II Kp 3299/20). Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie II Wydział Karny postanowieniem z dnia 25 listopada 2021 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II Kp 3299/20, w jego punkcie 1 (pierwszym) uwzględnił częściowo zażalenie obrońcy P. B. na zatrzymanie i stwierdził, że zatrzymanie P. B. w dniu 18 listopada 2020 roku było bezzasadne i nieprawidłowe, jednocześnie było legalne, w punkcie 2 (drugim) orzeczenia Sąd zarządził, aby o stwierdzeniu niezasadności i nieprawidłowości zatrzymania zawiadomić prokuratora Prokuratury Rejonowej (...) w W. oraz Komendanta Stołecznego Policji (k.: 63-65 akt sprawy Sądu Rejonowego dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie o sygn. II Kp 3299/20). Następnie, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, Prokurator Rejonowy (...) w W. postanowieniem z dnia 30 marca 2021 roku umorzył dochodzenie m.in. przeciwko P. B. podejrzanemu o to, że w dniu 18 listopada 2020 roku w W. przy ul. (...) naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza (...) Kompanii (...) w W., podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych związanych z przeprowadzaniem interwencji, w ten sposób, że popychał go oraz szarpał za mundur, przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażąc lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
– na podstawie art. 322 § 1 k.p.k. – wobec braku podstaw do wniesienia aktu oskarżenia (k.: 135-136 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Z treści art. 552 § 4 k.p.k. wynika, że w wypadku niewątpliwie niesłusznego zatrzymania osobie pozbawionej wolności przysługuje prawo do odszkodowania (odszkodowanie za poniesioną szkodę ma wyrównać w pieniądzu rzeczywisty uszczerbek w majątku wnioskodawcy, ale takiego wniosku P. B. nie składał) i zadośćuczynienia. Podnieść należy, że zadośćuczynienie za doznaną krzywdę, to odszkodowanie za szkodę niematerialną wynikłą z wykonywania środka przymusu, które ma zrekompensować zarówno cierpienia moralne jak i fizyczne, jakich doznał wnioskodawca w czasie pozbawienia wolności. Zadośćuczynienie za doznaną krzywdę ma na celu zrekompensować niesłusznie zatrzymanemu stratę niematerialną, będącą wynikiem negatywnych przeżyć psychicznych związanych z bezpodstawnym pozbawieniem wolności (J. Skorupka (red.), kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2015). Znaczenie dla określenia rozmiarów krzywdy i wysokości należnego zadośćuczynienia ma długość stosowania kary, środka przewidzianego w ustawie karnej lub środka przymusu, ich stopień dolegliwości oraz przeżycia natury moralnej z tego wynikające (uczucie przykrości, utrata dobrego imienia), konieczność poddania się rygorom związanym ze stosowaniem środka przymusu, jak również ewentualny ostracyzm środowiskowy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 9 kwietnia 2008 r., II AKa 46/08). Przyjąć przy tym należy, iż nawet krótkotrwałe bezprawne pozbawienie wolności człowieka wyrządza mu znaczną krzywdę (wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 16 listopada 2006 r., II AKa 359/06). Przy ocenie kwestii niewątpliwie niesłusznego zatrzymania w rozumieniu art. 552 § 4 k.p.k. sąd powinien mieć na uwadze, czy zastosowanie tego środka przymusu procesowego nastąpiło z obrazą przepisów Rozdziału 27 k.p.k., a tym samym, czy spowodował on dolegliwość, jakiej osoba zatrzymana nie powinna była doznać, analizując to zagadnienie w aspekcie całokształtu okoliczności zaistniałych w sprawie, w której doszło do zatrzymania, a znanych w dacie orzekania w przedmiocie odszkodowania i zadośćuczynienia, w tym także z uwzględnieniem prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, w której nastąpiło zatrzymanie, jeżeli takowe już zapadło (uchwała Sądu Najwyższego – Izba Karna z dnia 23 maja 2006 r., I KZP 5/06). Należy też podnieść, że do przedmiotowej sytuacji faktycznej, poza wymienionymi wyżej przepisami ustawy karnoprocesowej, zastosowanie znajdują również przepisy Ustawy o Policji. Z art. 14 ust. 1 tejże ustawy wynika, że w granicach swych zadań policja wykonuje czynności operacyjno-rozpoznawcze, dochodzeniowo-śledcze i administracyjno-porządkowe w celu rozpoznawania, zapobiegania i wykrywania przestępstw, przestępstw skarbowych i wykroczeń, poszukiwania osób ukrywających się przed organami ścigania lub wymiaru sprawiedliwości, a także poszukiwania osób, które na skutek wystąpienia zdarzenia uniemożliwiającego ustalenie miejsca ich pobytu należy odnaleźć w celu zapewnienia ochrony ich życia, zdrowia lub wolności. W myśl art. 15 przedmiotowej ustawy, policjanci wykonując czynności, o których mowa w art. 14, mają prawo w szczególności legitymować osoby w celu ustalenia ich tożsamości, a także dokonać zatrzymania osób w trybie i przypadkach określonych w przepisach Kodeksu postępowania karnego i innych ustaw, jak również osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy – zdaniem Sądu – w stosunku do zatrzymanego P. B. nie istniało uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, a zatem pozbawienie zatrzymanego wolności nie znajdowało żadnych podstaw. Jako przyczynę zatrzymania wskazano wprawdzie w protokole, iż P. B. zostaje zatrzymany jako „osoba podejrzewana o naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza Policji podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w dniu 18.11.2020 roku w W. przy ul. (...), przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
Zdaniem Sądu, ocena ta jest oczywiście nieprawidłowa, co dostrzegł również Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie wydający postanowienie w dniu 25 listopada 2021 roku pod sygn. akt II Kp 3299/20. Sąd Okręgowy podzielił argumentację Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie wyrażoną w uzasadnieniu wyżej wymienionego postanowienia z dnia 25 listopada 2021 roku, że okoliczności sprawy nie pozwalały na stwierdzenie, że zachodziło zasadne przypuszczenie wypełnienia przez zatrzymanego P. B. znamion zarzucanego mu przestępstwa. Sam zatrzymany P. B., przesłuchany w charakterze podejrzanego w sprawie Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...), w swoich wyjaśnieniach nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu zaprzeczając naruszeniu nietykalności cielesnej funkcjonariusza Policji. Z zeznań przesłuchanego w charakterze świadka funkcjonariusza Policji z kolei nie wynika, którego policjanta nietykalność cielesną miał naruszyć zatrzymany. Z przeprowadzonych czynności wynika wręcz, że żaden z funkcjonariuszy zabezpieczających wydarzenie w dniu 18 listopada 2020 roku przy ul. (...) w W. nie zgłaszał naruszenia nietykalności cielesnej. Wobec powyższego – zdaniem Sądu – okoliczności sprawy nie pozwalały na stwierdzenie, że zachodziło zasadne przypuszczenie wypełnienia przez zatrzymanego P. B. znamion jakiegokolwiek przestępstwa, w szczególności zaś nieuprawionym było wyrażenie podejrzenia, że swoim działaniem mógł zrealizować znamiona przestępstwa z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
Najlepszym potwierdzeniem braku takich okoliczności w chwili zatrzymania jest treść zarzutu, który został postawiony P. B. po jego zatrzymaniu, bowiem w zarzucie tym zawarto określenie, że „naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza Policji (...) KP (...) W..” Nieprzypisanie w tym zarzucie, do czynności wykonawczej zarzucanej P. B., osoby konkretnego funkcjonariusza Policji dowodzi, że organ zatrzymujący P. B. dokonał tego zatrzymania bez jakiejkolwiek realnej i rzeczywistej podstawy. Nie można pominąć, że z pisma Dowódcy Oddziału Prewencji Policji w W. wynika, że z dokumentacji służbowej dostępnej w (...) w W. nie wynika jakoby w dniu 18.11.2020 roku około godziny 23;30-0:10 w W. w rejonie Komendy Rejonowej Policji W. (...) przy ul. (...) funkcjonariusze tzw. (...) kompanii prewencji, tj. policjanci Oddziału z Zespołu (...) Komendanta Stołecznego Policji z siedzibą w S. będąc w tyralierze (kordonie) byli atakowani poprzez szarpanie ich i kopanie, w wyniku czego zostali pokrzywdzeni (k.: 123-123v akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Powyższe dostrzegł także Prokurator Rejonowy (...) w W., bowiem postanowieniem z dnia 30 marca 2021 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt PR 2 Ds. (...), umorzył dochodzenie prowadzone m.in. przeciwko P. B. podejrzanemu o to, że w dniu 18 listopada 2020 roku w W. przy ul. (...) naruszył nietykalność cielesną bliżej nieustalonego funkcjonariusza (...) Kompanii (...) w W., podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych związanych z przeprowadzaniem interwencji, w ten sposób, że popychał go oraz szarpał za mundur, przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażąc lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
– na podstawie art. 322 § 1 k.p.k. – wobec braku podstaw do wniesienia aktu oskarżenia (k.: 135-136 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Natomiast, odnosząc się do wskazanej w protokole zatrzymania osoby podstawy prawnej zatrzymania z art. 244 § 1 k.p.k., to przepis ten mówi, że Policja ma prawo zatrzymać osobę podejrzaną, jeżeli istnieje uzasadnione przypuszczenie, że popełniła ona przestępstwo, z zachodzi obawa ucieczki lub ukrycia się tej osoby albo zatarcia śladów przestępstwa bądź też nie można ustalić jej tożsamości albo istnieją przesłanki do przeprowadzenia przeciwko tej osobie postępowania w trybie przyspieszonym. Z postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie z dnia 25 listopada 2021 roku, wydanego w sprawie o sygn. akt II Kp 3299/20, wynika, że nie zaistniały przesłanki, określone w art. 244 § 1 k.p.k., uprawniające funkcjonariuszy Policji do zatrzymania P. B., które to stanowisko Sąd Okręgowy podzielił uznając, że nie zaistniały żadne przesłanki, określone w art. 244 § 1 k.p.k., uprawniające funkcjonariuszy Policji do zatrzymania P. B. w dniu 18 listopada 2020 roku. Ewentualnych działań zatrzymanego P. B. nie sposób oderwać od sytuacji w kraju, wyroków Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie, czy działań i wypowiedzi przedstawicieli władzy wykonawczej, godzących często w prawa obywateli, budzących nieraz gwałtowne i radykalne w formie reakcje społeczne, w których protestujący domagają się podawania prawdy, poszanowania praw człowieka, zagwarantowanych w Konstytucji RP oraz zaakceptowanych przez Polskę aktach prawa międzynarodowego. P. B. został zatrzymany w dniu 18 listopada 2020 roku przy ulicy (...) w W. w trakcie odbywającego się spontanicznego zgromadzenia pod Komendą Rejonową Policji W. (...), będącego zgromadzeniem solidarnościowym z osobami zatrzymanymi tego dnia przez Policję podczas innych zgromadzeń spontanicznych, które danego dnia obywały się w W. po wyroku Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie w sprawie „zaostrzenia przepisów antyaborcyjnych”, a które przetrzymywane były na terenie ww. Komendy. Podnieść należy, że zgodnie z treścią art. 46 ust. 4 pkt. 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia 05 grudnia 2008 roku na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów wydanego na podstawie tej ustawy - można ustanowić zakaz organizowania widowisk i innych zgromadzeń ludności. Tym samym Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii z dnia 09 października 2020 roku w zakresie wprowadzonego w jego § 28 zakazu organizowania wszystkich zgromadzeń w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 lipca 2015 roku - Prawo o zgromadzeniach nie miało upoważnienia ustawowego w zakresie wprowadzenia zakazu przeprowadzania również zgromadzeń spontanicznych, a tym samym jako niezgodne w powyższym zakresie z art. 57 Konstytucji RP nie miało charakteru prawotwórczego. Użycie w art. 46 ust. 4 pkt. 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi z dnia 05 grudnia 2008 roku sformułowania „zakaz organizowania zgromadzeń ludności", jednoznacznie określa, że na podstawie tej ustawy można wprowadzić jedynie zakaz organizacji zgromadzeń określonych w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 lipca 2015 roku - Prawo o zgromadzeniach, które mają formę zgromadzeń zorganizowanych, a nie można na podstawie tej ustawy wprowadzić zakazu przeprowadzania i uczestniczenia w zgromadzeniach spontanicznych określonych w art. 3 ust. 2 Prawa o zgromadzeniach, które nie mają formy zorganizowanej. Za taką wykładnią ww. przepisów, poza wykładnią językową, jednoznacznie przemawia też wykładnia systemowa. W art. 16 ust. 1 ustawy o stanie wyjątkowym z dnia 21 czerwca 2002 roku oraz w art. 22 ust. 1 pkt 1) ustawy o stanie wojennym oraz o kompetencjach Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zasadach jego podległości konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 29 sierpnia 2002 roku, Ustawodawca wprowadzając możliwość wprowadzenia zakazu organizacji i przeprowadzenia wszelkich zgromadzeń, w przeciwieństwie do treści art. 46 ust. 4 pkt. 4 Ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, posłużył się sformułowaniem „zawieszone prawa do organizowania i przeprowadzania wszelkiego rodzaju zgromadzeń”. Wobec powyższego stwierdzić należy, że w dniu zatrzymania P. B. nie istniał legalny zakaz uczestniczenia w zgromadzeniach spontanicznych, a tym samym P. B., uczestnicząc w przedmiotowym solidarnościowym zgromadzeniu przy ul. (...) w W., nie naruszał w żaden sposób swoją tam obecnością porządku prawnego. Nadto podnieść nalży, że realia zatrzymania P. B. oraz zatrzymania innych osób, które wraz z nim zostały wówczas zatrzymane przy ul. (...) w W., wskazują, że Policja, wbrew prawu, podjęła decyzję o swoistej pacyfikacji legalnego zgromadzenia spontanicznego poprzez dokonanie bezpodstawnych zatrzymań przypadkowych uczestników tego zgromadzenia, którego ofiarą padł P. B.. Wątpliwości Sądu wzbudziło również to, iż wnioskodawcę zatrzymano o godzinie 23:55 w dniu 18 listopada 2020 roku, a dopiero w dniu 19 listopada 2020 roku o godzinie 03:50 rozpoczęło się jego przesłuchanie w charakterze podejrzanego (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Wówczas też ogłoszono P. B. postanowienie o przedstawieniu zarzutu. Czynność przesłuchania trwała do godziny 04:05. P. B., pouczony o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego w postępowaniu karnym, nie przyznał się do zarzucanego mu czynu, po czym złożył krótkie oświadczenie, w którym m.in. podał, że po zatrzymaniu funkcjonariusz, który go zatrzymał, powiedział, że powodem jest nielegalne zgromadzenie, nie było mowy o żadnym naruszeniu nietykalności (k.: 53-54 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)). Po przesłuchaniu, wobec P. B. nie zastosowano żadnego środka zapobiegawczego. Nadto, zdaniem Sądu, czynność zatrzymania P. B. również nie przebiegła prawidłowo. Wprawdzie z zatrzymania wyżej wymienionego sporządzono protokół, a zatrzymany został pouczony o przysługujących mu uprawnieniach, otrzymał również odpis protokołu, jednak ze sporządzonego protokołu nie wynika, aby o zatrzymaniu osoby zawiadomiono niezwłocznie prokuratora, do czego obliguje przepis art. 244 § 4 k.p.k. Zawiadomienie prokuratora nastąpiło dopiero po upływie około 4 godzin od zatrzymania, co zdaniem Sądu nie spełnia warunku niezwłoczności. Ponadto o zatrzymaniu P. B. nie zawiadomiono wskazanej przez niego osoby - mimo podania jej imienia, nazwiska i numeru telefonu (brak wzmianki w protokole o zawiadomieniu). W ocenie Sądu, wątpliwości budzi również zasadność zastosowania wobec zatrzymanego siły fizycznej, jeśli zważyć na brak uzasadnionego przypuszczenia popełnienia przestępstwa. Wobec powyższego, Sąd Okręgowy uznał, że zatrzymanie było niesłuszne i nieprawidłowe. Zdaniem Sądu Okręgowego, przedstawione powyżej okoliczności sprawy jednoznacznie wskazują, że w stosunku do zatrzymanego P. B. nie istniało zatem uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, w związku z czym brak było podstaw do jego zatrzymania przez funkcjonariuszy Policji. Zatrzymanie to nie było usprawiedliwione okolicznościami sprawy, stanowiło nieproporcjonalną ingerencję w prawo zatrzymanego do wolności osobistej, chronionej art. 41 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 5 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zw. z art. 8 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, co w konsekwencji przyczyniło się do uznania przez tut. Sąd, że pozbawienie wolności P. B. opierało się na pozornej podstawie prawnej, bowiem w niniejszej sprawie nie zachodziły żadne, obiektywne przesłanki do jego zatrzymania, co bezprawnie naruszyło prawo P. B., do poszanowania jego życia prywatnego i wolności. Sąd miał także na uwadze sytuację faktyczną, na kanwie której dokonano zatrzymania P. B., bowiem nie jest pierwszym tego typu przypadkiem w skali kraju. Na przestrzeni ostatnich lat w Polsce obserwuje się wyraźną zmianę w postrzeganiu i traktowaniu osób aktywnie protestujących przeciwko decyzjom i zachowaniom oraz wypowiedziom władzy wykonawczej, ale też decyzjom władzy ustawodawczej, broniącym praw zagwarantowanych Konstytucją RP, czy osób aktywnie protestujących przeciwko wyrokom Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie, w szczególności w sprawie „zaostrzenia przepisów antyaborcyjnych”. Z doniesień medialnych znane są przykłady naruszeń praw i wolności osób protestujących w Polsce. Podnieść należy, że zwiększające się napięcia wokół kwestii związanych z prawami i wolnościami osób mających inne poglądy, niż wyznawane przez władzę wykonawczą, zagrażające prawom osób w momencie gdy stały się one przedmiotem konfliktu politycznego i społecznego, przyczyniły się do wzmożonej działalności aktywistycznej ze strony osób broniących swoich wolności. Częstotliwość protestów, zgromadzeń, debat, publikacji, performenców oraz innych akcji o charakterze aktywistycznym w imię obrony uniwersalnych praw człowieka nasila się proporcjonalnie do decyzji i zachowań władzy wykonawczej ingerujących - zdaniem części społeczeństwa będącej w opozycji do tych decyzji i zachowań, której zatrzymany jest także przedstawicielem – w tę wolność, bowiem P. B. został zatrzymany w dniu 18 listopada 2020 roku przy ulicy (...) w W. w trakcie odbywającego się spontanicznego zgromadzenia pod Komendą Rejonową Policji W. (...), będącego zgromadzeniem solidarnościowym z osobami zatrzymanymi tego dnia przez Policję podczas innych zgromadzeń spontanicznych, które danego dnia obywały się w W. po wyroku Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie w sprawie „zaostrzenia przepisów antyaborcyjnych”, a które przetrzymywane były na terenie ww. Komendy, co sam podkreślał w swoich zeznaniach. P. B. został zatrzymany, mimo że jego zachowanie nie nosiło znamion czynu zabronionego z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
Podkreślić należy, że Konstytucja RP zapewnia w art. 54 ust. 1, wolność wyrażania swoich poglądów oraz pozyskiwania i rozpowszechniania informacji. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zatrzymanie P. B., dokonane w W. w dniu 18 listopada 2020 roku, nie było konieczne ani usprawiedliwione okolicznościami sprawy, a jednocześnie stanowiło nieproporcjonalną ingerencję w prawo zatrzymanego do wolności. Wskazać zaś należy, iż prawo do wolności osobistej jest jednym z najważniejszych praw człowieka, warunkującym niejednokrotnie możliwość korzystania przez niego z innych praw i wolności wyrażonych w przepisach konstytucyjnych czy ustawowych (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2007 roku, sygn. akt SK 50/06). Zgodnie z wymogiem art. 5 ust. 3 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, podstawę zgodnego z prawem zatrzymania musi stanowić „uzasadnione podejrzenie” popełnienia przestępstwa. Słowa „uzasadnione podejrzenie” oznaczają istnienie faktów lub informacji, które zaspokoiłyby obiektywnego obserwatora, że dana osoba mogła popełnić przestępstwo. Istnienie takiego podejrzenia wymaga, aby podnoszone fakty można było w uzasadniony sposób uznać za zachowanie przestępcze na podstawie prawa krajowego. Uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu zabronionego przez prawo stanowi zatem ogólną podstawę ingerencji w wolność na podstawie art. 5 ust. 1 lit. c Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Możliwość przyjęcia, że takie podejrzenie istnieje, wymaga istnienia dowodów wskazujących na to, że czyn miał miejsce, a ponadto na to, że popełniła go dana osoba. W analizowanym stanie faktycznym „uzasadnione podejrzenie” niewątpliwie nie miało miejsca. Przyczyną zatrzymania P. B., wskazaną w protokole zatrzymania, było, że jest to „osoba podejrzewana o naruszenie nietykalności cielesnej funkcjonariusza Policji podczas i w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych w dniu 18.11.2020 roku w W. przy ul. (...), przy czym działał publicznie i bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie dla porządku prawnego, tj. o czyn z art. 222 § 1 k.k. w zw. z art.
(k.: 27-27v i 28 akt sprawy Prokuratury Rejonowej (...) w W. o sygn. akt. PR 2 Ds. (...)), jednak Sąd Okręgowy stanowiska tego nie podzielił, o czym pisano powyżej. Ponadto, po zatrzymaniu wnioskodawcy prokurator nie zdecydował się zastosować względem niego żadnych środków zapobiegawczych, a ponad cztery miesiące później wydał postanowienie o umorzeniu postępowania przygotowawczego. „Prawo do wolności”, o którym mowa w artykule 5 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności dotyczy wolności osoby w rozumieniu fizycznym. Przepis ma na celu zapewnienie, że nikt nie zostanie pozbawiony takiej wolności w sposób arbitralny. Podobnie, decyzja wyjątkowo zwięzła i niezawierająca odniesień do przepisów prawa, które dopuszczają pozbawienie wolności, nie będzie zapewniać wystarczającej ochrony przed arbitralnością. Należy zatem stwierdzić, iż dokonując zatrzymania P. B. naruszono nie tylko przepisy ustawy karnoprocesowej, ale też przepisy Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności poprzez pozbawienie go wolności nieadekwatnie do okoliczności sprawy, a także zaniechanie niezwłocznego przeprowadzenia czynności z jego udziałem. Co istotne, art. 5 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności statuuje również prawo do dochodzenia odszkodowania od państwa w związku z bezprawnym pozbawieniem wolności O ile zgodnie z orzecznictwem strasburskim art. 5 ust. 5 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności nie stanowi samodzielnej podstawy dochodzenia odszkodowania, to w sytuacji naruszenia ust. 1-4 w sposób bezpośredni lub pośredni stwierdzone przez sąd krajowy, prawo to w każdej sprawie się aktualizuje. Taka sytuacja ma miejsce właśnie w niniejszej sprawie. Podkreślić należy również, że sposób działania organów ścigania w niniejszej sprawie znacznie wykraczał poza granice ustanowione zasadą proporcjonalności na co wskazują powyżej przedstawione okoliczności sprawy i zaprezentowana chronologia czynności procesowych przeprowadzonych przez funkcjonariuszy Policji. Podkreślenia wymaga fakt, że zatrzymanie to miało charakter publiczny, odbywało się w trakcie odbywającego się spontanicznego zgromadzenia pod Komendą Rejonową Policji W. (...) przy ul. (...) w W., będącego zgromadzeniem solidarnościowym z osobami zatrzymanymi tego dnia przez Policję podczas innych zgromadzeń spontanicznych, które danego dnia obywały się w W. po orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie w sprawie „zaostrzenia przepisów antyaborcyjnych”, a które przetrzymywane były na terenie ww. Komendy, a więc przy innych osobach, które to widziały. Zatrzymania dokonali funkcjonariusze Policji, a faktyczne pozbawienie wolności trwało ponad 4 godziny, o czym pisano powyżej. Biorąc pod uwagę sytuację P. B. i obawy o swój los - jak również okoliczności zatrzymania, rodzaj zarzucanego mu następnie czynu oraz zatrzymanie go w centrum W., na oczach innych osób biorących udział w spontanicznym zgromadzeniu, to powyższe wskazuje na represyjny charakter pozbawienia wolności. W realiach sprawy – zdaniem Sądu – zatrzymanie P. B. ponad wszelką wątpliwość było nieadekwatne, wzbudziło natomiast dodatkowe negatywne konsekwencje dla zatrzymanego. Poczucie strachu było tym silniejsze, że zatrzymany był pozbawiony wolności przez prawie 4 godziny, zanim przesłuchano go w charakterze podejrzanego w dniu 19 listopada 2020 roku i nie wiedział, jaki będzie cel i dalszy tok czynności, a przede wszystkim obawiał się o swój los, o czym mówił w swoich zeznaniach. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż ostatecznie w niniejszej sprawie nie dostrzeżono potrzeby stosowania środków zapobiegawczych, a zatem nie stwierdzono potrzeby zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania z jednoczesnym wysokim prawdopodobieństwem sprawstwa podejrzanego w odniesieniu do zarzuconego mu czynu, co również przemawia za tym, iż stosowanie środka przymusu w postaci zatrzymania pozostawało całkowicie nieuzasadnione w okolicznościach niniejszej sprawy. Powyższe okoliczności wskazują na narażenie wnioskodawcy na wysoce traumatyzujące przeżycia, znajdujące swe źródło w niesłusznym pozbawieniu wolności. Reasumując powyższe, Sąd stwierdził, iż zatrzymanie P. B. w dniu 18 listopada 2020 roku było niewątpliwie niesłuszne, nie było bowiem uzasadnione okolicznościami sprawy. Sąd miał także na uwadze, że wnioskodawca prowadzi ustabilizowany tryb życia i wysoko ceni sobie wartości demokratyczne, w tym w szczególności istotę praw człowieka, o czym mówił w swoich zeznaniach. W związku z powyższym, Sąd zasądził na rzecz wnioskodawcy P. B. kwotę 6.000,00 złotych tytułem zadośćuczynienia uznając tym samym, że żądana kwota 6.000,00 złotych nie jest nadmiernie wysoka. Sąd przy ustalaniu wysokości kwoty zadośćuczynienia wziął pod uwagę wszystkie wyżej wymienione okoliczności. Sąd uznał, że kwota 6.000,00 złotych jest adekwatna do okoliczności sprawy, gdyż pozbawienie wolności P. B., szczególnie w tak gwałtowny sposób - bo w trakcie odbywającego się spontanicznego zgromadzenia pod Komendą Rejonową Policji W. (...) przy ul. (...) w W., będącego zgromadzeniem solidarnościowym z osobami zatrzymanymi tego dnia przez Policję podczas innych zgromadzeń spontanicznych, które danego dnia obywały się w W. po wyroku Trybunału Konstytucyjnego w obecnym składzie w sprawie „zaostrzenia przepisów antyaborcyjnych”, a które przetrzymywane były na terenie ww. Komendy - wywołało u niego uczucia strachu i upokorzenia, czemu towarzyszyło naruszenie jego dobrego imienia, a także spowodowało brak zaufania do organów państwowych, w tym organów ścigania, które towarzyszyć mu będą już do końca życia. Należy podkreślić, iż już od dawna w badaniach wskazuje się na spadek zaufania osób związanych z działalnością opozycyjną do organów państwa, w tym również do Policji, na co wskazują kolejne niezasadne interwencje Policji, bo w większości są uznawane przez sądy za niezgodne z kryteriami stawianymi funkcjonariuszom przez Kodeks postępowania karnego. Sąd, uwzględniając powyższe okoliczności, stanął na stanowisku, że wszystkie negatywne przeżycie psychiczne P. B. związane z jego zatrzymaniem i późniejsze ich następstwa, o czym mówił w trakcie swoich zeznań składanych przed Sądem na rozprawie dnia 02 lutego 2022 roku, jak też wskazane przez wnioskodawcę we wniosku, bowiem w istocie podjęte przez funkcjonariuszy Policji działania stanowiły represję - skoro nie istniała żadna przesłanka, która uzasadniałaby podjęte środki, użycie wobec zatrzymanego siły fizycznej, faktyczne pozbawienie wolności na ponad 4 godziny - winny zostać zrekompensowane w formie zadośćuczynienia, toteż zasądził je na rzecz wnioskodawcy w kwocie 6.000,00 złotych. Zdaniem Sądu, działania osób o charakterze aktywistycznym i proobywatelskim nie uprawniają do podejmowania wobec tych osób działań o charakterze represyjnym, zaś zgodnie z art. 19 Międzynarodowego Paktu praw obywatelskich i politycznych nękanie, zastraszanie lub stygmatyzowanie osób, w tym zatrzymanie, aresztowanie, proces lub uwięzienie z powodu wyznawanych przez nie poglądów, stanowi naruszenie Paktu. Dlatego też orzeczenie na rzecz P. B. zadośćuczynienia w kwocie 6.000,00 złotych, jest w pełni uzasadnione. Sąd miał także na uwadze, aby ustalone zadośćuczynienie czyniło zadość poczuciu krzywdy doznanej przez wnioskodawcę w związku z jego niesłusznym zatrzymaniem, uwzględniało negatywne przeżycia psychiczne P. B. wiążące się z pozbawieniem wolności, zwłaszcza, że zachowanie funkcjonariuszy Policji, w ocenie Sądu, było rażąco krzywdzące dla wnioskodawcy, który na skutek tych wydarzeń utracił poczucie bezpieczeństwa i zaufania wobec służby policyjnej oraz instytucji państwowych. Wobec tak ewidentnych naruszeń praw gwarantowanych nie tylko przez Konstytucję, ale i Międzynarodowy Pakt praw obywatelskich i politycznych, zasądzona kwota powinna zadośćuczynić wnioskodawcy stres, lęk oraz doznaną podczas zatrzymania w dniu 18 listopada 2020 roku krzywdę. W ocenie Sądu, ustalone zadośćuczynienie jest stosowne do realiów społecznych, bowiem uwzględnia zamożność mieszkańców i wartość pieniądza, natomiast nie jest, biorąc pod uwagę powyżej przywołane okoliczności sprawy, sposobem uzyskiwania nadmiernych korzyści finansowych, czy wzbogacenia się. Zdaniem Sądu kwota ta jest odpowiednia i w sposób wystarczający kompensuje doznaną przez P. B. krzywdę psychiczną. Sąd doszedł do przekonania, iż kwota 6.000,00 złotych żądana przez wnioskodawcę nie jest wygórowana. W tym wypadku, wobec racjonalizacji wniosku, subiektywne przeżycia wnioskodawcy i jego indywidualne odczucia z powodu niewątpliwie niesłusznego zatrzymania stały się podstawą oceny wysokości zadośćuczynienia. Inne
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.