zmienił decyzję z 23 października 2017 r. częściowo, tj. zaliczył okres od 1 sierpnia 1990 r. do 31 lipca 1991 r. jako okres składkowy i ustalił wartość kapitału początkowego odwołującego na 1 stycznia 1999 r. na kwotę 19123,50 zł. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji nie znalazł postaw do uwzględnienia dalej idących zarzutów odwołującego się i zaliczenia dochodu stanowiącego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z całego okresu zatrudnienia w (...) począwszy od 1989 r. Wnioskodawca domagał się bowiem zaliczenia także okresów zatrudnienia, które były już uwzględnione przy ustalaniu wysokości emerytury policyjnej. Powyższe żądanie nie mogło być, zdaniem Sądu, uwzględnione z uwagi na treść art. 5 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wynika bowiem z niego jednoznacznie, że jeżeli funkcjonariusz ma ustalone prawo do świadczenia pieniężnego z zaopatrzenia emerytalnego, okresów przyjętych do wyliczenia tego świadczenia nie można uwzględnić mu ani przy ustalaniu prawa do emerytury i renty określonych w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz w ustawach, do których ta ostatnia ustawa emerytalna odsyła, ani też przy ustalaniu wysokości któregokolwiek z tych świadczeń. Sąd Okręgowy powołał się w tej kwestii na pogląd wyrażony w wyroku Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 28 stycznia 2016 r. w sprawie o sygn. III AUa 371/15, nie jest bowiem możliwe zaliczenie tego samego okresu do dwóch różnych świadczeń, gdyż nie byłoby to sprawiedliwe. Z jednego okresu można otrzymywać tylko jedno świadczenie. Nie może być bowiem tak, że z jednego okresu pracy ubezpieczony otrzymywałby dwa świadczenia. Nie zmienia powyższej oceny fakt, że decyzją Zakładu Emerytalno - Rentowego MSWiA z 25 sierpnia 2017 r. okres od 1 września 1975r. do 31 lipca 1990r. został zaliczony według wskaźnika 0%. Okoliczność ta ma bowiem jedynie wpływ na wysokość świadczenia i nie zmienia faktu, że okres ten nadal pozostaje uwzględniony przy ustalaniu prawa do tzw. „emerytury mundurowej”. W związku z powyższym w pozostałym zakresie Sąd oddalił odwołanie od decyzji z 23 października 2017 r., na podstawie art.
Konsekwencją powyższego było rozstrzygnięcie dotyczące decyzji z 7 listopada 2017 r. i z 27 listopada 2017 r. Na skutek powyższych przeliczeń zmianie uległa bowiem również wysokość świadczenia przysługującego odwołującemu się. Z tych względów, kierując się wyliczeniami biegłej, Sąd zmienił decyzję z 7 listopada 2017 r. znak (...) o przyznaniu emerytury oraz z 27 listopada 2017 r. znak (...) o podjęciu wypłaty w ten sposób, że ustalił, że wysokość świadczenia emerytalnego obliczonego na 1 lipca 2017r. wynosi 2410,77 zł. Jednocześnie, Sąd Okręgowy dokonując zmiany powyższych decyzji wskazał, że świadczenie emerytalne przysługuje A. S. od 1 lipca 2017 r., tj. od miesiąca złożenia wniosku oraz ustalił, że podjęcie wypłaty świadczenia emerytalnego A. S. następuje od 1 października 2017 r., tj. od następnego dnia po wstrzymaniu wypłaty świadczenia przez Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA. W decyzji z 7 listopada 2017 r. błędnie wskazano datę prawa do świadczenia, nie uwzględniając, że zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS , świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Mając zatem na uwadze fakt, że odwołujący się wniosek o emeryturę złożył 21 lipca 2017 r., świadczenie przysługuje mu od 1 lipca 2017 r. W konsekwencji również data 1 października 2017 r. nie stanowi dnia nabycia uprawnienia do świadczenia, a jedynie datę podjęcia jego wypłaty, w związku z faktem wstrzymania wypłaty emerytury przez Zakład Emerytalno - Rentowy MSWiA z dniem 30 września 2017 r. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy orzekł jak w punkcie 2. wyroku, zaś w pozostałym zakresie Sąd pierwszej instancji oddalił odwołania od decyzji z dnia 7 i 27 listopada 2017 roku, na podstawie art.
Mając na uwadze zasadę słuszności wynikającą z art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy nie obciążył odwołującego się kosztami zastępstwa procesowego. Ze względu na charakter dochodzonego roszczenia oraz częściowe uwzględnienie odwołań, zasądzenie kosztów nawet w części, byłoby, w ocenie Sądu, sprzeczne z powszechnym odczuciem sprawiedliwości oraz zasadami współżycia społecznego, wobec czego Sąd nie obciążył odwołującego się tymi kosztami o czym orzekł w punkcie 4 wyroku. Od powyższego wyroku apelację wniósł odwołujący się zarzucając Sądowi pierwszej instancji: - naruszenie art. 5 ust. 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 291) polegające na przyjęciu, że odwołujący się żąda zaliczenia do ustalania kapitału początkowego okresu pracy w (...) podczas gdy odwołujący się w spornym okresie pracował na pełen etat zarówno w (...), a także służył w pełnym wymiarze czasu pracy w (...); - naruszenie przepisów ustawy z 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) (Dz.U. z 2020 r. poz. 723) polegające na tym, że na podstawie błędnej decyzji z 28 sierpnia 2017r. Dyrektor Zakładu Emerytalno- Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w W. ustalając ponownie wysokość świadczeń emerytalno-rentowych zaliczył nadal do wysługi pracy, okres pracy w (...), zamiast zaliczyć jedynie okres pracy w (...). Wskazując na powyższe zarzuty odwołujący się wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości lub jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Organ rentowy nie odniósł się do zarzutów i wniosków apelacji. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja podlegała oddaleniu jako bezzasadna. Odwołujący się w apelacji nie sformułował zarzutów dotyczących poczynionych przez Sąd Okręgowy ustaleń faktycznych, nie kwestionował też poprawności zastosowania przez Sąd przepisów postępowania. Sąd Apelacyjny nie dostrzegł także z urzędu wad postępowania prowadzonego przez Sąd pierwszej instancji. W pierwszej kolejności wskazać zatem należy, że Sąd Apelacyjny podziela ustalenia dotyczące stanu faktycznego poczynione przez Sąd pierwszej instancji i przyjmuje je za własne, czyniąc podstawą rozstrzygnięcia. Zbędne jest ich ponowne przedstawianie, ponieważ orzekając na podstawie materiału zgromadzonego w postępowaniu w pierwszej instancji, sąd odwoławczy nie musi powtarzać dokonanych ustaleń, lecz wystarczy stwierdzenie, że przyjmuje je za własne (por. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 23 lipca 2015 r, sygn. I CSK 654/14). Spór w przedmiotowej sprawie dotyczył kwestii materialnoprawnych, a konkretnie zasadności zastosowania przez organ rentowy oraz Sąd pierwszej instancji zasad, zgodnie z którymi okresy pracy, które zostały zaliczone na poczet uzyskania przez odwołującego się uprawnień emerytalno - rentowych wynikających z ustawy z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2020r. poz. 723 ze zm., zwanej „ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych”), skutkują brakiem możliwości zaliczenia ich ponownie na potrzeby uprawnień emerytalnych z powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych. W ocenie Sądu Apelacyjnego w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 5 ust. 2a ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 202 lr. poz. 291 ze zm., zwanej „ustawą emerytalną”). Odwołujący się wskazywał wprawdzie w apelacji na naruszenia art. 5 ust. 2 ustawy emerytalnej jednakże uwzględniając treść uzasadnienia zarzutów apelacji oraz istotę sporu w niniejszej sprawie, Sąd Apelacyjny uznał to za oczywistą niedokładność pisarską i przyjął, że odwołującemu się chodziło w istocie o zarzut naruszenia art. 5 ust 2a ustawy, który dotyczy zakazu zaliczania okresów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 i 6 ustawy emerytalnej, przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz obliczaniu ich wysokości, jeżeli z ich tytułu ustalono prawo do świadczeń pieniężnych określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych. W ocenie Sądu odwoławczego, Sąd pierwszej instancji w sposób wnikliwy i wyczerpujący przeanalizował istotne dla niniejszej sprawy fakty a następnie zastosował prawidłowe regulacje prawa materialnego, m.in. opisany wyżej art. 5 ust 2a ustawy emerytalnej. Apelujący zarzucając naruszenie tego przepisu zaprezentował w istocie jedynie niezadowolenie z wyniku sprawy i własną subiektywną interpretację powyższej regulacji, wskazując, że nie zgadza się z przyjętym przez Sąd pierwszej instancji celem, jaki przyświecał ustawodawcy przy ustanawianiu tejże regulacji. Zgodnie z art. 5 ust 2a ustawy emerytalnej, okresów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 6 lit. a-e i g (pełnionej w Polsce okresów służby: w Policji (Milicji Obywatelskiej), w Urzędzie Ochrony Państwa, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego oraz Centralnym Biurze Anty korupcyjnym (w organach bezpieczeństwa publicznego), w Straży Granicznej, w Służbie Więziennej, w Państwowej Straży Pożarnej oraz w Biurze Ochrony Rządu (obecnie Służbie Ochrony Państwa)), nie uwzględnia się przy ustalaniu prawa do emerytury i renty oraz obliczaniu ich wysokości, jeżeli z ich tytułu ustalono prawo do świadczeń pieniężnych określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym osób, o których mowa w art. 2 ust. 2 tej ustawy. Cytowany przepis ma jednoznaczną i klarowną treść, w związku z czym jego wykładnia nie może nasuwać jakichkolwiek wątpliwości. Należy więc uznać, że zawarta nim regulacja oznacza, że zarówno przy ustalaniu prawa do emerytury i renty określonych w przepisach ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jak i przy obliczaniu wysokości tych świadczeń, nie uwzględnia się wymienionych wyżej okresów służby, jeżeli z ich tytułu ustalono prawo do świadczeń pieniężnych określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym oraz funkcjonariuszy służb mundurowych. Innymi słowy, jeśli funkcjonariusz jednej ze wskazanych w ww. ustawie służb ma ustalone prawo do świadczenia pieniężnego z zaopatrzenia emerytalnego z tytułu odbycia owej służby, to okresu tej służby nie można uwzględnić mu ani przy ustalaniu prawa do emerytury i renty określonych w ustawie emerytalnej, ani też przy ustalaniu wysokości któregokolwiek z tych świadczeń. Stanowisko to należy uznać za utrwalone w orzecznictwie sądów powszechnych i Sądu Najwyższego (por. wyrok SN z 22 maja 2012 r., sygn. III UK 104/11, nie publik.). Warto w tym miejscu przytoczyć także dotyczący tej kwestii pogląd wyrażony w innym wyroku Sądu Najwyższego, zgodnie z którym nie ma żadnych uzasadnionych podstaw prawnych do wliczenia okresu służby mundurowej (niejako „po raz drugi”) przy ustalaniu świadczeń „cywilnych” z powszechnego systemu z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, co w obowiązującym porządku prawnym oznacza, że prawo do emerytury „cywilnej” i ustalenia jej wysokości oraz emerytury „mundurowej” ustala się odrębnie przy zastosowaniu odpowiednich przepisów ustawy emerytalnej albo na podstawie przepisów ustawy o zaopatrzeniu służb mundurowych. Następnie osoba, której ustalono oba takie niezależne świadczenia nie tyle „zrzeka się” jednego z nich, ale może dokonać wyboru tego, które jest wyższe lub korzystniejsze dla niej (zob. m.in. wyrok Sądu Najwyższego z 9 kwietnia 2019r., sygn. I UK 155/18, Legalis nr 1892990). Rozwijając to zagadnienie należy wskazać, że osoba, mająca ustalone prawo do emerytury „mundurowej” może, po osiągnięciu wieku emerytalnego, nabyć również prawo do emerytury z ubezpieczenia społecznego, jeżeli poza okresami (służby i ubezpieczenia) uwzględnionymi przy ustalaniu prawa do świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego (tzw. wysługi lat) legitymuje się innymi okresami składkowymi i nieskładkowymi w rozmiarze wystarczającym w myśl obowiązujących przepisów o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych do uzyskania prawa do tego świadczenia (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 stycznia 2009 r., I UK 178/08 niepubl.). Zatem możliwość jednoczesnego nabycia prawa do emerytury z ubezpieczenia społecznego i emerytury mundurowej możliwa jest tylko wówczas, gdy okresy ubezpieczenia powszechnego i służby mundurowej w oparciu, o jaką ustalono wysługę „mundurową” nie zostały wzajemnie uwzględnione przy ustalaniu prawa do świadczeń, a każdy z nich ale z osobna jest samodzielnie wystarczający do uzyskania prawa do emerytury w określonym systemie. Nie chodzi przy tym o okresy zatrudnienia trwające równolegle, niejako pokrywające się czasowo. Należy zwrócić uwagę na to, że po zmianie art. 2 ust. 2 ustawy emerytalnej od 5 lutego 2009 r. (dokonanej ustawą z 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych), w przepisie tym podkreślono, że świadczenia z tej ustawy na jej warunkach i wysokości przysługują również żołnierzom zawodowym oraz funkcjonariuszom Policji (...), jeżeli nie spełniają oni warunków do nabycia prawa lub utracili prawo do świadczeń określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym tych osób (żołnierzy i funkcjonariuszy), oraz członkom rodzin pozostałym po tych osobach. Czyli, gdy nie mają oni prawa (w przeciwieństwie do odwołującego się) do emerytury policyjnej (milicyjnej) lub utracili prawo do takiego świadczenia. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego (wyrażonego m.in. w wyroku z 27 sierpnia 2013 r., II UK 22/13 - baza orzeczeń Sądu Najwyższego) ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie zawiera obecnie ani nie zawierała wcześniej przepisu, który pozwalałby ubezpieczonemu żądać wyłączenia wybranych okresów, już raz zaliczonych do stażu emerytalnego w celu uzyskania emerytury „mundurowej”, by tych samych okresów "użyć" ponownie w celu uzyskania emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Tymczasem wnioskodawca w istocie tego się domaga. Apelującemu, co niesporne, przysługuje prawo do emerytury policyjnej, z którego przez lata korzystał. Tym samym wnioskodawca nie może już żądać, by prawo do emerytury z ubezpieczenia powszechnego przysługiwało mu po zaliczeniu tych samych (w części lub w całości) okresów ubezpieczenia (w rozpoznawanej sprawie pokrywających się czasowo i funkcjonalnie bezpośrednio ze sobą związanych okresów służby w organach bezpieczeństwa państwa od 1 września 1975r. do 31 lipca 1990r. z okresami zatrudnienia w (...)), już uwzględnionych przy ustalaniu uprawnień do emerytury mundurowej i wyliczenia wysługi z tego tytułu, a przysługującej z mocy prawa (ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych). Nie ma żadnych prawnych podstaw, do wykorzystywania raz już zaliczonych okresów składkowych ponownie, przy ustalaniu świadczeń emerytalnych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (zob. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 lipca 2014r., sygn. III AUa 1542/13). Nie zgadzając się zatem z zaprezentowanym w apelacji stanowiskiem skarżącego wskazać należy, że rację miał niewątpliwie Sąd Okręgowy stwierdzając, że jeżeli funkcjonariusz ma ustalone prawo do świadczenia pieniężnego ustalonego na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych, to okresów przyjętych do wyliczenia tego świadczenia nie można uwzględnić ponownie ani przy ustalaniu prawa do emerytury i renty określonych w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz w ustawach, do których ustawa emerytalna odsyła, ani też przy ustalaniu wysokości któregokolwiek ze świadczeń przewidzianych w tej ustawie. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przepisów ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych, wskazać należy, że podnoszone przez skarżącego w tym względzie w apelacji argumenty są irrelewantne dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Rzeczywiście, na mocy decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno - Rentowego MSWiA z 25 sierpnia 2017 r. okres od 1 września 1975 r. do 31 lipca 1990 r. został zaliczony odwołującemu się według wskaźnika 0% podstawy wymiaru za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b tej ustawy. Powyższe ma jednakże wpływ jedynie na wysokość świadczenia (do którego odwołujący się nie utracił prawa) i nie zmienia faktu, że okres ten nadal pozostaje uwzględniony przy ustalaniu prawa do tzw. „emerytury mundurowej”. Nadto zważyć należy, że w uzasadnieniu apelacji odwołujący się nie skonkretyzował przytoczonego wyżej zarzutu, i w konsekwencji trudno jest ustalić na czym jego zdaniem polegało naruszenie przez Sąd Okręgowy przepisów ustawy z 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy służb mundurowych. Co więcej, decyzja Dyrektora Zakładu Emerytalno - Rentowego MSWiA z 25 sierpnia 2017 r. nie była (i co oczywiste nie mogła być) przedmiotem niniejszego postępowania i nie podlegała ocenie Sądu co do jej prawidłowości i zasadności. Wobec powyższych rozważań Sąd Apelacyjny oddalił apelację odwołującego się, uznając ją za bezzasadną, o czym orzekł na podstawie art. 385 k.p.c. Ewa Stryczyńska
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.