← Polska

I C 924/21

Sygn. akt I C 924/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 stycznia 2022 roku Sąd Rejonowy w Kłodzku, I Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Izabela Kosińska-Szo

§ 1k.c.

postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie uzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. W niniejszej sprawie ustalić należało, czy postanowienia wzorca i umowy pożyczki należy zakwalifikować jako klauzulę abuzywną. Zgodnie z treścią przepisu art.

§ 1k.c.

do uznania danego postanowienia umownego za niedozwolone i wyeliminowania go z praktyki stosowania, konieczne jest stwierdzenie łącznego występowania czterech przesłanek. Mianowicie: 1) postanowienie nie zostało uzgodnione indywidualnie, 2) ukształtowane w ten sposób prawa i obowiązki stron pozostają w sprzeczności z dobrymi obyczajami, 3) powyższe prawa i obowiązki rażąco naruszają interesy konsumenta, 4) postanowienie umowy nie dotyczy sformułowanych w sposób jednoznaczny głównych świadczeń stron. Funkcja art.

§ 1

kc sprowadza się z jednej strony do tego, że regulacja w nim zawarta stanowi normę interpretacyjną, a z drugiej do tego, że treść tego przepisu powoduje powstanie swoistego "domniemania abuzywności", tj. że dana klauzula umowna jest zakazanym postanowieniem umownym ( wyrok SA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2013 roku, VI ACA 1324/12). Za nieuzgodnione indywidualnie postanowienia ustawodawca określił te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu. W szczególności odnosi się to do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (art.

§ 3kc).

Bacząc na dowody zaoferowane przez stronę powodową w przedmiotowej sprawie stwierdzić należy, że zostały one opracowane przez pierwotnego wierzyciela według jednego schematu, co wynika w sposób jednoznaczny z treści Formularza informacyjnego dotyczącego kredytu konsumenckiego , Ramowej umowy pożyczki i Umowy pożyczki, co świadczy o braku uzgodnienia ich postanowień indywidualnie z pozwaną. Ponadto dla pierwotnego wierzyciela określenie kredyt i pożyczka są tożsame. Sąd więc zwrócił uwagę, że strona powodowa nie udowodniła, że przesłała pozwanej drogą elektroniczną przed zawarciem umowy pożyczki ustalony przez siebie wzorzec umowy, w szczególności ogólne warunki umów, wzór umowy, regulamin, a obowiązek taki wynika z przepisu art.384 § 1 i 4 k.c. Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje. (art.385§ 4 k.c.). z tego względu stwierdzić należy, że postanowienia dotyczące prowizji i odsetek jako nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą pozwanej Słusznie pozwana zarzuciła, że strona powodowa ani w pozwie, ani następnie na skutek zarzutów sformułowanych w sprzeciwie nie wykazała sposobu wyliczenia zadłużenia. Nie jest rzeczą ani pożyczkobiorcy, ani sądu rozstrzygającego sprawę domyślać się w jaki sposób księgowano i na poczet jakich należności dokonane przez pozwaną wpłaty. Również po cofnięciu pozwu w żaden sposób to nie wynika. Zwrócić należy jednak uwagę, że w istocie strona powodowa przyznała, że pozwana wpłaciła łącznie 4 900 zł, bowiem z Odpowiedzi na sprzeciw nie wynika, by kwotę tę kwestionowała, choć zdaniem sądu trzy wpłaty z 17 sierpnia 2020 r., 17 września 2020 r. i z 14 października 2020 r. dotyczą pożyczki Cross (...) (vide: historia rachunku k.53 akt sprawy). Strona powodowa w piśmie zatytułowanym Odpowiedź na sprzeciw od nakazu zapłaty, mimo że szeroko odnosiła się do zarzutów pozwanej w ogóle nie podjęła nawet próby sposobu wyliczenia dochodzonej należności i wykazania jaka kwota stanowi należność główna, jaka prowizję, a jaka odsetki oraz w jaki sposób kwoty te zostały wyliczone w odniesieniu do wpłat pozwanej. Z tych więc względów sąd uznał, ze pozwana dokonała wpłat na poczet przedmiotowej umowy w kwocie 4 900 zł. Strona powodowa podniosła, że pozoaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego zostały wyłączone spod możliwości badania ich abuzywności. Stanowisko to jest błędne, ponieważ nie chodzi o kwestie wysokości prowizji w odniesieniu do wzoru określonego w art. 36 a ustawy o kredycie konsumenckim, lecz w kontekście abuzywności możliwości zapoznania się przez konsumenta wnioskującego o kredyt z postanowieniami umownymi i możliwościami negocjacji poszczególnych postanowień umownych. W tym zakresie strona powodowa nie sprostała temu obowiązkowi. Strona powodowa podniosła, że dochodzi wyłącznie odsetek za opóźnienie, choć pozwana nie spełniła świadczenia w umówionym terminie. Jednak sposobu ich wyliczenia nie uzasadnia. Strona powodowa podniosła także, że pozaodsetkowe koszty nie muszą być znane kredytodawcy, choć miała na myśli kredytobiorcę, w chwili zawierania umowy. Argument ten jest chybiony w kontekście powołanych wyżej przepisów kodeksu cywilnego o niedozwolonych wzorcach umownych. Mając na względzie brak uzgodnienia indywidualnie poszczególnych postanowień umownych, sąd uznał, że pozwana winna spłacić tytułem zobowiązania z dnia 23 września 2019 r, zaciągniętego u alfa (...) Sp. z o.o. kwotę 4 600 zł. Skoro wpłaciła 4 900 zł, to spełniła świadczenie. Sad oddalił powództwo w całości bacząc na powyższe, a nadto nie uwzględniając oświadczenia o cofnięciu pozwu ze zrzeczeniem się roszczenia w zakr4esie kwoty 1 990 zł. Strona powodowa, jak już wyżej wskazano, w żaden sposób nie odniosła się do zarzutu braku wyliczeń określonych należności, nie podała z czego wynika kwota 1 990 zł. W związku z tym nie sposób uznać tej dowolności w kontekście przepisu art.203 § 4 k.p.c., ponieważ w ocenie sądu taka bierność w tym zakresie zmierza do obejścia prawa, ponieważ w żaden sposób nie wykazuje sposobu obliczenia zobowiązania pozwanej. Odnośnie oświadczenia w trybie art.45 ustawy o kredycie konsumenckim wskazać wypada, że zostało ono złożone stronie powodowej, a nie (...) Sp. z o.o., choć w odniesieniu do kwestii postanowień umownych nieuzgodnionych indywidualnie, pozostaje ono bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. O kosztach orzeczono na podstawie art.98 § 1 i 3 k.p.c. zasądzając je w kwocie 917 zł, przy czym 17 zł stanowi opłatę skarbową, a 900 zł koszty zastępstwa procesowego pełnomocnika pozwanej będącego adwokatem. .

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.