Sygn. akt IV Ka 335/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 maja 2022 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący sędzia Sądu Okręgowego Mirosław Kędzierski Protokolant sekr. sądowy Mateusz Pokora-Stuczyński przy udziale M. W. - prokuratora Prokuratury Rejonowej B.-Północ w B. po rozpoznaniu dnia 13 maja 2022 r. sprawy W. B.
(1)s. M. i W. ur. (...) w K. oskarżonego z art. 277 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 7 lutego 2022 r. sygn. akt III K 957/20
- zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że wymierzoną oskarżonemu karę grzywny obniża do 100 (stu) stawek dziennych, ustając wysokość jednej stawki na 20 (dwadzieścia) złotych;
- w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
- zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze i jego wydatkami obciąża Skarb Państwa. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 335/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z 07.02.2022 r., sygn. III K 957/20 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut .
- Obrońca zarzucił :
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływa na jego treść polegający na: błędnym ustaleniu, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu , że oskarżony uczynił niewidocznymi znaki graniczne poprzez przeprowadzenie praz rolnych – orki na granicy działek nr (...) podczas gdy zabieg talerzowania, który wykonał nie mógł uczynić niewidocznymi znaków granicznych , a mogło to nastąpić na skutek warunków atmosferycznych, zmian pór roku oraz wzrostu roślin i działań zwierząt.
- Obrazę przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wyroku tj art. 7 kpk w zw z art. 410 kpk przez dokonanie dowolnej, wybiórczej i sprzecznej z zasadami logiki, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego oceny materiału dowodowego przez niczym nieuzasadnioną odmowę przyznania waloru wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego w takim zakresie jak twierdził, że nie znał w okresie zarzutu granic działek nr (...) oraz w takim zakresie w jakim twierdził, że to nie on uczynił znaki graniczne niewidocznymi , gdyż stało się to na skutek zjawisk pogodowych, rosnących roślin oraz chodzenia po polu zwierząt , zwłaszcza, że w/w granica znajduje się na terenach błotnistych podmokłych, które z powszechną wiedza mogły samoistnie spowodować zapadnięcie znaków granicznych
- z ostrożności procesowej niezależnie od faktu kwestionowania sprawstwa oskarżonego, zarzucił orzeczeniu rażącą niewspółmierność orzeczonej kary, jako oderwanej od dyrektywom wymiaru kary, których uwzględnienie winno przemawiać za wymierzeniem kary łagodniejszej , biorąc pod uwagę charakter niniejszej sprawy i osobę oskarżonego. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadne ☐ niezasadne Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ad. 1-
- Zarzuty niezasadne. Brak jest podstaw do skutecznego postawienia Sądowi zarzutu obrazy wskazanych przepisów postępowania oraz błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd meriti nie zostały skutecznie zakwestionowane, a ich poprawność zdyskwalifikowana; w procedurze dochodzenia do nich Sąd nie uchybił dyrektywom art. 7 k.p.k., nie pominął istotnych w sprawie dowodów, nie oparł się na dowodach na rozprawie nieujawnionych, sporządził uzasadnienie zrozumiałe, wewnętrznie niesprzeczne, niesprzeczne też z regułami logicznego rozumowania. Skarżący, wyrażając własną odmienną oceną dowodów i wyprowadzając własne wnioski w tym zakresie nie wykazał w przekonywający sposób, aby ocena dowodów dokonana przez Sąd meriti nosiła cechy dowolności (wykraczając tym samym poza granice ocen swobodnych zakreślone dyrektywami art. 7 k.p.k.).Tego rodzaju uchybień jakie obrońca podnosił w związku z oceną czynu zarzucanego oskarżonemu, aby rodziły one wątpliwości co do merytorycznej trafności zaskarżonego wyroku w tym zakresie, Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie nie stwierdził. Niezasadnie powołuje się obrońca oskarżonego na naruszenie przez Sąd I instancji art.410 kpk. Zgodnie z tym przepisem podstawę wyroku stanowić może tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej. Oznacza to, że sąd wydając wyrok nie może opierać się na tym co nie zostało ujawnione na rozprawie, jak również i to, że wyroku nie wolno wydawać na podstawie części ujawnionego materiału dowodowego, a musi on być wynikiem analizy całokształtu ujawnionych okoliczności, a więc i tych, które tezę aktu oskarżenia potwierdzają, jak i tych, które ją podważają. Zasada określona w art.410 kpk obowiązuje także strony procesowe, które przedstawiając własne stanowisko nie mogą opierać go na fragmentarycznej ocenie dowodów z pominięciem tego wszystkiego, co może prowadzić do innych wniosków ( por. wyroki Sądu Najwyższego z 30 lipca 1979r, III KR 196/79 OSNPG 1980/3/43 i z 5 listopada 1997r V KKN 62/97 Prok. i Pr. 1998/2/13). Żadna z tych sytuacji nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu Okręgowego ocena dowodów poczyniona przez sąd I instancji jest bezstronna, pełna i wolna od błędów faktycznych czy logicznych oraz zgodna z zasadami wiedzy i doświadczenia życiowego, natomiast próby jej podważenia przez skarżącego są niczym innym jak zwykłą polemiką ze swobodną oceną dowodów. Przekonanie Sądu Rejonowego o wiarygodności jednych dowodów i odmówienie wiary innym poprzedzone zostało ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy ( art. 410 k.p.k.) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy ( art. 2 § 2 k.p.k.) oraz stanowiło wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego. Skarżący nie wykazał w przekonujący sposób, jakich konkretnych uchybień w zakresie logicznego rozumowania dopuścił się Sąd Rejonowy w ocenie materiału dowodowego zebranego w sprawie. Tymczasem ocena zebranych w sprawie dowodów, a więc wyjaśnień oskarżonego, zeznań świadków i dokumentów dokonana została przez Sąd Rejonowy z należytą starannością i wnikliwością , nie zawiera błędów natury logicznej, jest zgodna ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego. Apelacja zawiera odmienną ocenę dowodów, korzystną dla oskarżonego i sprowadza się do założenia, że wyjaśnienia oskarżonego nie przyznającego się do winy zasługują na akceptację a wszystkie dowody przeciwne nie. Tymczasem wbrew argumentacji obrońcy: - wyjaśnienia oskarżonego jakoby nie znał w okresie zarzutu granic działek nr (...) nie sposób zaaprobować w kontekście faktu, że wcześniej był dzierżawcą działki nr (...), jego wyjaśnień ( k.53) w których przyznał że geodeci wskazali mu na jego żądanie wszystkie znaki graniczne ( podziemne i naziemne) oraz dokumentu na k. 7, w którym przyznał fakt znajomości granic działek i zobowiązywał się do ich respektowania; - z zeznań A. S. ( k. 44-45) wynika wprost, że w trakcie wznawiania granic oskarżony wprost zapowiedział, że „ będzie przekraczał granice użytkowania swojej działki ponieważ granica jest źle wyznaczona, jest mu trudno uprawiać jego pola”; - oskarżony przyznał fakt talerzowania na obydwu działkach; zabieg ten ( „ przewracanie” wierzchniej warstwy roli do głębokości ok 10 cm ) z pewnością mógł i w niniejszej sprawie spowodował przysypanie znaków granicznych i uczynienie ich niewidocznymi; - ma rację Sąd Rejonowy wskazując, że zarówno zeznania świadków jak i wyjaśnienia oskarżonego wskazują na motywację oskarżonego i jego niechęć przyjęcia do wiadomości rzeczywistego układu granic i chęć uprawiania ziemi na działce (...), do czego nie miał tytułu prawnego. Z kolei twierdzenia obrońcy zawarte w apelacji jakoby zasłonięcie znaków granicznych mogło nastąpić „na skutek warunków atmosferycznych, zmian pór roku oraz wzrostu roślin i działań zwierząt lub zapadnięcia się ich”, razi naiwnością i w najwyższym stopniu nie przekonuje; nie sposób dociec jakie zjawiska atmosferyczne powodują w Polsce zasypywanie znaków granicznych ( może” burza piaskowa”?), jakie rośliny wyrastają na betonowej stelli ( kamieniu) i z jakich względów właśnie przedmiotowe znaki miałyby się zapaść w grunt a inne ( choćby na sąsiednich nieruchomościach ) nie zapadły się. Finalnie w pełni uprawniona jest teza o braku wątpliwości co do winy W. B. w zakresie przypisanego mu czynu. Ad.
- Zarzut zasadny. Kara grzywny wymierzona oskarżonemu przez Sąd Rejonowy w wysokości 250 stawek dziennych byłaby rażąco niewspółmiernie surowa do stopnia jego winy i stopnia społecznej szkodliwości jego czynu. Oczywistym bowiem jest, iż w każdym wypadku wymierzania kary sąd winien baczyć, aby całokształt represji karnej nie przekraczał stopnia winy ( tzn. by nie wymierzono kary ponad winę sprawcy, chociażby przemawiały za tym potrzeby prewencji indywidualnej i ogólnej). Wymierzając temu oskarżonemu karę Sąd Rejonowy w Bydgoszczy choć dostrzegł to nienależycie docenił fakt dotychczasowej niekaralności oskarżonego oraz łagodną postać znamion przestępstwa z art. 277 kk ( uczynienie niewidocznymi). Dlatego też Sąd zmienił zaskarżony wyrok poprzez obniżenie orzeczonej kary grzywny do 100 stawek uznając ją za adekwatną do stopnia winy i społecznej szkodliwości jego czynu oraz że spełni ona wobec niego cele kary w zakresie wychowawczego oddziaływania. Wniosek Obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu lub wymierzenie łagodniejszej kary w dolnych granicach ustawowego zagrożenia. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadne ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Argumentacja jak wyżej. Wobec ustaleń i argumentacji Sądu Rejonowego skarżący nie przedstawił przekonującej argumentacji pozwalającej na zmianę zaskarżonego wyroku w postulowanym zakresie; nie ma żadnych podstaw do negowania rozstrzygnięcia Sądu I instancji w zakresie winy oskarżonego. Natomiast kara wymierzona oskarżonemu byłaby rażąco niewspółmiernie surowa do stopnia jego winy i stopnia społecznej szkodliwości jego czynu; Sąd zmienił zaskarżony wyrok poprzez obniżenie orzeczonej kary grzywny do 100 stawek dziennych uznając ją za adekwatną do stopnia winy i społecznej szkodliwości jego czynu oraz że spełni ona wobec niego cele kary w zakresie wychowawczego oddziaływania.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy Orzeczenie o winie Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Argumentacja jak powyżej.; wskazane dowody obciążające jednoznaczne; apelacja niezasadna i polemiczna; brak jest podstaw do postawienia Sądowi meriti zarzutu dokonania obrazy przepisów postępowania oraz dokonania błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, które mogły mieć wpływ na jego treść. 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany Orzeczenie o karze Zwięźle o powodach zmiany Argumentacja jak powyżej; wymierzona oskarżonemu kara grzywny jest rażąco niewspółmiernie surowa do stopnia jego winy i stopnia społecznej szkodliwości jego czynu; wymierzając temu oskarżonemu karę sąd nie dostrzegł, że całokształt represji karnej przekracza stopień jego winy; w konsekwencji należało zmienić zaskarżony wyrok poprzez obniżenie orzeczonej kary 100 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 20 złotych i uznając ją za adekwatną do stopnia winy i społecznej szkodliwości jego czynu oraz że spełni ona wobec niego cele kary w zakresie wychowawczego oddziaływania. 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności .
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Oskarżony z uwagi na swoją sytuację majątkową i fakt orzeczenia kary finansowej nie jest w stanie uiścić opłaty i wydatków postępowania odwoławczego, zaszły okoliczności wymienione w art. 624§1 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk.
- PODPIS