Sygn. akt I C 147/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2022 r. Sąd Rejonowy w Opocznie I Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSRZofia M. Protokolant: Magdale

k.c. roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem lat trzech od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się albo przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia. Jednakże termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Pełnomocnik pozwanej argumentował, że niewątpliwie odstąpienie od realizacji celu wywłaszczenia nastąpiło w dacie 24 luty 2000 r., to jest dacie, w której decyzja (...) Urzędu Wojewódzkiego stała się ostateczna. Tym samym 10-cio letni termin przedawnienia rozpoczął swój bieg w dniu 25 luty 2000 r. Skoro powodowie wystąpili z wnioskiem do Starosty (...) w roku 2017 a decyzja Starosty stała się ostateczna w dniu 4.04.2018 r.- to niewątpliwie upłynął 10-cio letni okres przedawnienia – tym bardziej że powództwo wpłynęło do Sądu Rejonowego w Opocznie w roku

1. Wskazał, że powodowie takiego wniosku nie złożyli, a mając na uwadze wymienione wyżej dokumenty to niewątpliwie i w tym stanie prawnym upłynął 10-cio letni termin przedawnienia. Podniesiono także, że kwota 30,00 zł przyjęta przez powodów jest rażąco wygórowana. W wypadku dopuszczenia dowodu z opinii biegłego pełnomocnik pozwanej wniósł o pomniejszenie kwoty odszkodowania o zrewaloryzowaną kwotę odszkodowania, którą powodowie otrzymali w roku
2. /vide: - odpowiedź na pozew z uzasadnieniem i załącznikami k. 69 – 82/ W piśmie przygotowawczym z dnia 10 maja 2021 r. (data wpływu) powodowie wskazali, że skoro decyzja o odmowie zwrotu nieruchomości zapadła 19 marca 2018 r. o sygn. akt GNIII.6821.1.5.2017, to w dacie wniesienia pozwu nie upłynął jeszcze żaden z terminów opisanych w art.

§ 1

Kodeksu cywilnego, co czyni podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia bezzasadnym. Wskazali, iż nie zamierzają wchodzić w polemikę z wywodami odpowiedzi na pozew dotyczącymi wysokości należnego powodowi odszkodowania podnosząc, że polemika na obecnym etapie sprawy jest przedwczesna. Z samej treści pozwu wynika przecież, zdaniem powodów, że wskazana wysokość odszkodowania ma charakter orientacyjny, a precyzyjne jego wskazanie wymaga przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy. W odpowiedzi na zarzut, że pozwana nie ma legitymacji biernej powodowie argumentowali, że w sytuacji, kiedy jednostka samorządu terytorialnego nabyła w drodze komunalizacji z mocy prawa wywłaszczoną nieruchomość, weszła w wszystkie prawa i obowiązki wywłaszczyciela, w tym przede wszystkim w zakaz używania wywłaszczonej nieruchomości na inne cele niż określone w decyzji o wywłaszczeniu. Dlatego też w świetle aktualnie obowiązujących regulacji ustawy o gospodarce nieruchomościami podmiotami zobowiązanymi do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości są Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego - w zależności od tego kto jest właścicielem nieruchomości w dniu wydania decyzji. /vide: - pismo przygotowawcze z dnia 10.05.2021 r. k. 85 – 87/ Pismem z dnia 7 października 2021 r. powodowie E. Z., S. M. i U. R. – reprezentowani przez pełnomocnika adwokata – dokonali modyfikacji powództwa wnosząc o: 1. zasądzenie od pozwanej Gminy O. na rzecz powoda E. Z. kwoty 49.500,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie:

1. a)od kwoty 44.440,00 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty,
2. b)od kwoty 5.060,00 zł od dnia następnego po dniu doręczenia niniejszego pisma pozwanemu do dnia zapłaty, 2. zasądzenie od pozwanej Gminy O. na rzecz powoda S. M. kwoty 12.750,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie:
3. a)od kwoty 11.110,00 zł - od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty,
4. b)od kwoty 1.640,00 zł - od dnia następnego po dniu doręczenia niniejszego pisma pozwanemu do dnia zapłaty, 3. zasądzenie od pozwanej Gminy O. na rzecz powódki U. R. kwoty 12.750,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie:
5. a)od kwoty 11.110,00 zł - od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty,
6. b)od kwoty 1.640,00 zł - od dnia następnego po dniu doręczenia niniejszego pisma pozwanemu do dnia zapłaty. Pełnomocnik powodów wskazał, że jednocześnie ze względu na brzmienie art. 193 § 1 k.p.c. powodowie decydują się dochodzić wyłącznie kwoty 75.000,00 zł. /vide: - pismo z dnia 7.10.2021 r. k. 174 – 177/ Na rozprawie w dniu 16 lutego pełnomocnik powodów podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wnosił o zasądzenie kosztów procesu, w tym także kosztów zastępstwa procesowego, a pełnomocnik pozwanej Gminy O. wnosił o oddalenie powództwa w całości i podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w odpowiedzi na pozew oraz wnosił o oddalenie powództwa w formie sprecyzowanej. /vide: - skrócony protokół rozprawy z dnia 16.02.2022 r. k. 191 – 192 min. 00:01:15 – 00:23:58 nagranie koperta k. 193/ Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Działka położona w O. oznaczona w ewidencji gruntów numerem (...) o powierzchni 0,2222 ha stosownie do aktu własności ziemi nr (...).ON- (...) z dnia 13 marca 1978 r. stanowiła własność G. M.. Decyzją Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia 30 listopada 1979 r. nr GT. (...) wywłaszczono m.in. w/w działkę na rzecz Państwa na potrzeby (...) Zakładów (...) w O.. Numeracja i powierzchnia działki wywłaszczonej na rzecz Państwa na potrzeby (...) uległa zmianie, w wyniku przeprowadzenia modernizacji ewidencji gruntów w 1985 r., przy modernizacji została włączona w dz. 391, a następnie w 1989 r. w wyniku podziału dz. 391 powstały dwie działki (...), a powstałe z nich działki w kolejnych latach ulegały kolejnym podziałom. /dowód: - akt własności ziemi nr (...).ON- (...) k. 14, bezsporne: - kserokopia decyzji z dnia 30.11.1979 r. nr GT. (...) k. 15 – 16/ Decyzją z dnia 7 lutego 2000 r. (...) Urząd Wojewódzki w Ł. wydaną w sprawie PZ/PT.III. (...)- (...) stwierdził nabycie przez Miasto O. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów numerami 397 i 398 o łącznej powierzchni 48,8354 ha położonej w O. w obrębie 5 stanowiącej własność Skarbu Państwa na podstawie księgi wieczystej Kw nr (...). Przedmiotowa decyzja uprawomocniła się z dniem 24 lutego 2000 r. /bezsporne: - kserokopia decyzji i załączniki k. 74 – 82/ G. M. zmarła w dniu 8 lipca 2010 r. i spadek po niej na mocy testamentu nabył mąż M. M.

§ 1k.c.

rozpoczął się w dacie wydania decyzji odmawiającej powodom E. Z., S. M. i U. R. zwrotu nieruchomości oznaczonej starym numerem (...) o pow. 0,2222 ha czyli 19 marca 2018 r. (bezsporne) natomiast pozew został wniesiony w dniu 17 marca 2021 r., czyli przed upływem terminu trzyletniego z art.

§ 1k.c.

Zdaniem Sądu wydanie tej decyzji otworzyło powodom drogę do żądania odszkodowania za niemożność odzyskania nieruchomości w niej wymienionej. To rozstrzygnięcie wynikające z wyżej wymienionej decyzji w sposób ostateczny zdecydowało czy powodowie odzyskają nieruchomość. Skoro decyzja była negatywna to należy przyjąć, że dopiero wtedy powodowie dowiedzieli się o szkodzie w sposób stanowczy. Wobec powyższego Sąd uznał, że argumenty podnoszone przez pozwanego dotyczące przedawnienia są niezasadne. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że: ⚫ cel wymieniony w decyzji wywłaszczeniowej z dnia 30 listopada 1979 r. nie został zrealizowany, ⚫ nieruchomość została przeznaczona na inny cel – oddana w użytkowanie wieczyste i prawo to ujawniono w księgach wieczystych, ⚫ przedmiotowa nieruchomość nie podlega zwrotowi w oparciu o przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Poza sporem jest również to, że nie zawiadomiono spadkobierców poprzednich właścicieli tejże nieruchomości – powodów E. Z., S. M. i U. R. o zamiarze użycia wywłaszczenia nieruchomości lub jej części na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu i poinformowania równocześnie o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. W przekonaniu Sądu, organ nie dopełnił obowiązku zawiadomienia o zamiarze użycia wywłaszczonej nieruchomości na inny cel celem umożliwienia żądania zwrotu. Sąd przyjął, że okoliczności w przedmiotowej sprawie i niemożność zadośćuczynienia uzasadnionemu roszczeniu powodów E. Z., S. M. i U. R. o zwrot nieruchomości została spowodowana bezprawnym i zawinionym działaniem pozwanego. Jest pewne, że z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że roszczenie o którym mowa w art. 136 ust

1. (możliwość żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości przez spadkobiercę) nie przysługuje jeżeli przed dniem wejścia w życie tej ustawy ustanowiono na nieruchomości prawo użytkowania wieczystego i prawo to ujawniono w księdze wieczystej. Taka sytuacja zachodzi w tej sprawie. Zwrot nieruchomości byłych właścicieli powodów E. Z., S. M. i U. R., zdaniem Sądu stał się niemożliwy na skutek zaniechania przez pozwanego zawiadomienia spadkobierców byłych właścicieli – powodów E. Z., S. M. i U. R. o zamiarze przeznaczenia nieruchomości na inny cel niż ten wynikający z decyzji wywłaszczeniowej. Sąd przyjął, że między takim zachowaniem pozwanego a szkodą powodów E. Z., S. M. i U. R. polegającą na tym, że nie mogli oni skutecznie domagać się zwrotu własności nieruchomości oznaczonej według aktualnej ewidencji gruntów numerem działki (...) (jej częścią) położonej w O., istnieje adekwatny związek przyczynowy. Szkoda powodów E. Z., S. M. i U. R. wynika z bezprawnego działania pozwanego, którego skutkiem było niezwrócenie im nieruchomości wywłaszczonej na cel, na który okazała się ostatecznie zbędna. Szkoda to uniemożliwienie jej zrealizowania uprawnienia przewidzianego w art. 136 ust
2. ustawy o gospodarce nieruchomościami (a wcześniej art. 69 ustawy o gospodarce i wywłaszczeniu nieruchomości). Podstawę prawną odpowiedzialności pozwanego stanowią przepisy o odpowiedzialności podmiotów wymienionych w art. 417 k.c. w zw. z art. 415 k.c. Wysokość szkody została ustalona przez Sąd w oparciu o opinie sądowego rzeczoznawcy majątkowego H. K., które w ocenie Sądu są pełne i wszechstronne i zasługują na akceptację. W tej sytuacji zarzut pozwanego dotyczący nieudowodnienia szkody nie może odnieść zamierzonego skutku. Podkreślenia wymaga, że ten biegły sądowy w opinii uzupełniającej ustosunkowała się do zarzutów pozwanego z pisma z dnia 2.09.2021 r. również w sposób przekonywujący. Wysokość szkody wynikająca z opinii biegłego sądowego, wyliczona na datę 12.06.2006 r., to łącznie 84.300,00 zł (wartość działki (...)) – 8.855,59 zł (zwaloryzowana wartość odszkodowania z tytułu wywłaszczenia) = 75.444,41 zł. Odszkodowanie to przypada w na spadkobierców byłej właścicielki nieruchomości w częściach wynikających z udziałów spadkowych zgodnie z żądaniem zawartym w piśmie modyfikującym żądanie pozwu. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w punkcie 1.,
3. i
4. wyroku. O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c. i art. 455 k.c. zasądzając je: - w przypadku pierwotnego żądania pozwu od dnia następnego po dniu doręczenia odpisu pozwu stronie pozwanej, - w przypadku kwot, o które strona powodowa rozszerzyła powództwo w toku procesu od dnia następnego po dniu doręczenia stronie pozwanej odpisu pisma rozszerzającego powództwo. O kosztach procesu Sąd orzekł zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu (art. 98 § 1 i § 3 k.p.c.) na które złożyły się: - w przypadku powódki E. Z.: opłata sądowa w kwocie 2.222,00 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600,00 zł, koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł i koszt opinii biegłego w kwocie 1.827,28 zł, - w przypadku powoda S. M.: koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600,00 zł i koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł, - w przypadku powódki U. R.: opłata sądowa w kwocie 750,00 zł, koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600,00 zł i koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł. Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w punkcie 5.,
5. i
6. sentencji wyroku. Podstawę rozstrzygnięcia zawartego w punkcie
7. sentencji wyroku stanowi przepis art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r. (tekst jednolity z dnia 4.04.2019 r. Dz.U. z 2019 r. poz. 785 ze zm.).