← Polska

V U 55/15

Sygn. akt V U 55/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 7 października 2021 roku Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Sonia Lasota

§ 1

kpc, Sąd oddalił odwołania od decyzji z 12 grudnia 2014r., 29 stycznia 2015 roku oraz z 4 marca 2015 roku. W dalszej kolejności Sąd również wskazuje, że odwołanie od decyzji z 23 kwietnia 2015 roku również nie zasługiwało na uwzględnienie, gdyż w niniejszej sprawie Sąd był związany prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Rybniku z dnia 3 lutego 2021 roku ( sygn. akt IV U 807/20), w którym przesądzono iż ubezpieczony od 1 lutego 2015 roku nie podlegał dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Tym samym odmowa skarżącemu prawa do zasiłku chorobowego za okres od 28 lutego 2015 roku do 23 kwietnia 2015 roku była w pełni słuszna. Procedując w niniejszej sprawie, obowiązkiem Sądu było ustalenie w pierwszej kolejności, czy odwołujący podlegał dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Dopiero w przypadku pozytywnego ustalenia przedmiotowej kwestii można było rozważać prawo do zasiłku chorobowego. Wymaga podkreślenia, iż okoliczność podlegania przez ubezpieczonego dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od lutego 2015 roku była przedmiotem rozpoznania przed Sąd Okręgowy w Rybniku, sygn. akt IV U 807/20 w której tę kwestię rozstrzygnięto na niekorzyść ubezpieczonego. Wskazać należy, że w myśl art. 365 § 1 k.p.c., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Z prawomocnością orzeczenia sądowego (zarówno w ujęciu materialnym, jak i formalnym) związana jest powaga rzeczy osądzonej (art. 366 k.p.c.), przy czym jest to konstrukcja prawna odmienna - choć ściśle powiązana - z regulacją art. 365 § 1 k.p.c. Wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Chociaż powagą rzeczy osądzonej objęta jest w zasadzie jedynie sentencja wyroku, a nie jego uzasadnienie, to jednocześnie w orzecznictwie trafnie zwraca się uwagę, że powaga rzeczy osądzonej rozciąga się również na motywy wyroku w takich granicach, w jakich stanowią one konieczne uzupełnienie rozstrzygnięcia, niezbędne dla wyjaśnienia jego zakresu (tak np. Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 15 marca 2002 r., II CKN 1415/00, LEX nr 53284 oraz z dnia 29 marca 2006 r., II PK 163/05, OSNP 2007 nr 5-6, poz. 71). W szczególności, powagą rzeczy osądzonej mogą być objęte ustalenia faktyczne w takim zakresie, w jakim indywidualizują one sentencję jako rozstrzygnięcie o przedmiocie sporu i w jakim określają one istotę danego stosunku prawnego. Chodzi jednak tylko o elementy uzasadnienia dotyczące rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, w których sąd wypowiada się w sposób stanowczy, autorytarny o żądaniu (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 21 maja 2004 r., V CK 528/03, LEX nr 188496 oraz z dnia 21 września 2005 r., V CK 139/05, LEX nr 186929). Tak zwanej prekluzji ulega więc tylko ten materiał procesowy, który dotyczy podstawy faktycznej w zakresie hipotezy normy materialnoprawnej zastosowanej przez sąd, natomiast twierdzenia i dowody dotyczące innej podstawy prawnej są dla konkretnej sprawy obojętne (uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2003 r., III CZP 97/02, OSNC 2003 Nr 12, poz. 160). Mając to na uwadze, należy stwierdzić, że pomiędzy stronami niniejszego procesu (który dotyczy m.in. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 28 lutego 2015 roku do 23 kwietnia 2015 roku) został już rozstrzygnięty spór w zakresie kwestii prejudycjalnej dla tego postępowania. Prawomocność zapadłego w tej sprawie orzeczenia ma ten skutek w obecnym postępowaniu, że obowiązkiem Sądu jest respektowanie tych okoliczności faktycznych ustalonych w sposób stanowczy we wcześniejszej sprawie, które określały częściowo istotę sporu i uzasadniały oddalenie zgłoszonego w niej roszczenia. Inaczej rzecz ujmując, w rozpoznawanej sprawie należało ocenić, jakie były istotne ustalenia i oceny prawne, które spowodowały oddalenie odwołania ubezpieczonego w poprzedniej sprawie między stronami, przyjąć związanie nimi w rozpoznawanej sprawie i dokonać ich kwalifikacji z punktu widzenia prawa odwołującego się do zasiłku chorobowego za sporny okres. Tym samym Sąd, w niniejszej spawie, nie był uprawniony do badania kwestii dotyczącej podlegania przez odwołującego obowiązkowym oraz dobrowolnym ubezpieczeniom społecznym w spornym okresie. Związanie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę tą przesądzoną wcześniej kwestią czyniło niedopuszczalnym prowadzenie postępowania dowodowego na te okoliczności. W związku z powyższym, skoro niezdolność ubezpieczonego do pracy od 28 lutego 2015 roku do 23 kwietnia 2015 roku powstała w okresie w których nie podlegał on dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, na podstawie wskazanych przepisów oraz art.

§ 1kpc, Sąd oddalił odwołanie od decyzji z 23 kwietnia 2015 roku.

Jedynie na marginesie Sąd wskazuje, że kwestia podlegania przez ubezpieczonego dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1 czerwca 2014 był również przedmiotem postępowania przed Sądem Rejonowym w Rybniku, a następnie przez Sądem Okręgowym w Gliwicach. W prawomocnym wyroku przyjęto, że skoro składka za czerwiec została opłacona po terminie, ubezpieczony od 1 czerwca 2014 roku nie podlegał dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Powyższe obrazuje niepożądaną praktykę stosowaną przez ubezpieczonego, który z powodu nieterminowych składek czy uiszczania składek w niepełnej wysokości niejednokrotnie tracił tytuł do podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu W myśl art. 4 ust. 1 pkt 2 o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2014r. poz. 159 ze zm.) ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego po upływie 90 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego - jeżeli jest ubezpieczony dobrowolnie. Mając na uwadze powyższy przepis Sąd w pierwszej kolejności wskazuje, iż wobec tego, że ubezpieczony podlegał dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1 marca 2015 roku to prawo do zasiłku chorobowego przysługiwało mu od 91 dnia ubezpieczenia tj. od 30 maja 2015 roku. Zatem, z powodu braku upływu okresu wyczekiwania, ubezpieczony nie nabył prawa do zasiłku chorobowego w okresie od 27 kwietnia 2015 roku do 30 maja 2015 roku. Dodatkowo Sąd wskazuje, że wezwanie ubezpieczonego na badanie do lekarza orzecznika ZUS 21 maja 2015 roku celem ustalenia zasadności wystawienia zwolnienia lekarskiego w okresie od 27 kwietnia 2015 roku do 10 czerwca 2015 roku miało odbyć się w ramach kontroli w trybie art. 59 ustawy zasiłkowej. Ubezpieczony nie zgłosił się na badanie w wyznaczonym terminie, a tym samym uniemożliwił przeprowadzenie tego badania. Zawiadomienie o badaniu zawierało pouczenie o konsekwencjach uniemożliwienia przeprowadzenia badania. Mając na uwadze, że ubezpieczony nie podał organowi rentowemu aktualnego adresu pod którym przebywa w czasie orzeczonej niezdolności do pracy, wezwanie zostało zasadnie wysłane na adres wskazany w druku ZUS ZLA. Dodatkowo Sąd wskazuje, że niewystarczające było podanie w piśnie z 28 kwietnia 2015 roku nr telefonu komórkowego i powołanie się na przebywanie i rehabilitację poza miejscem zamieszkania tj. ogólnie w W. (bez podania dokładnego adresu), gdyż realnie uniemożliwiało to skuteczne doręczenie ubezpieczonemu korespondencji. Podkreślić należy, iż rolą organu rentowego nie jest poszukiwanie czy nawet weryfikacja aktualnego adresu ubezpieczonego, jako że to na osobie pobierającej świadczenie spoczywa ciężar informowania ZUS o istotnych okolicznościach, które uległy zmianie, a w szczególności o zmianie miejsca zamieszkania. Ponownie Sąd zaznacza, iż samo zachowanie ubezpieczonego polegające na kierowaniu do organu rentowego pism ze wskazaniem jako adresu nadawcy danych z R., niejako również mogło wprowadzić ZUS w błąd. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 30 października 2002r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2009r.167 poz. 1322 ze zm.) za wypadek przy pracy uważa się również nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w okresie ubezpieczenia wypadkowego z danego tytułu podczas wykonywania zwykłych czynności związanych z prowadzeniem działalności pozarolniczej w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych. W myśl art. 9 ust. 1 ww. ustawy zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne z ubezpieczenia wypadkowego przysługują w wysokości 100 % podstawy wymiaru. W toku procesu ustalono, że ubezpieczony jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą (...) zawarł 8 października 2014 roku umowę o świadczenie usług z klubem sportowym (...) S.A. w S.. Zgodnie z treścią umowy ubezpieczony w okresie od 8 października 2014 roku do 30 kwietnia 2015 roku miał świadczyć na rzecz klubu usługi gry w koszykówkę oraz usługi reklamowe i promocyjne. Z kolei okolicznością bezsporną między stronami było, że 24 lutego 2015 roku podczas gry w koszykówkę na hali sportowej w S. doszło do zderzenia dwóch zawodników - ubezpieczonego i P. N.. Wobec powyższego należy uznać, do zdarzenia z 24 lutego 2015 roku doszło nagle, wskutek działania przyczyny zewnętrznej, podczas wykonywania przez ubezpieczonego zwykłych czynności związanych z prowadzeniem działalności pozarolniczej. Nadto, powód doznał niekwestionowanego przez organ rentowy urazu w postaci złamania trzonu kości promieniowej lewej ręki. Z uwagi na to, że jednym z przedmiotów umowy zawartej ze spółką (...) było świadczenie przez ubezpieczonego na rzecz klubu usług gry, a do wypadku doszło podczas gry w koszykówkę w trakcie trwania umowy, to istotnie występował związek między udziałem ubezpieczonego w meczu treningowym w S., a wykonywaną przez niego działalnością gospodarczą. Powyższe okoliczności zostały potwierdzone na etapie sądowym zeznaniami świadka P. N. oraz umową. Jednocześnie ubezpieczony w okresie od 24 lutego 2015 r. podlegał ubezpieczeniu wypadkowemu. Tym samym Sąd uznał, iż ubezpieczony ma prawo do zasiłku z ubezpieczenia wypadkowego w okresie od 28 lutego do 23 kwietnia 2015r. Mając na uwadze powyższe Sąd w pkt 1-6 wyroku działając na podstawie art.

§ 1k.p.c.

oddalił odwołania, a w pkt 7 wyroku działając na podstawie art.

§ 2k.p.c.

zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego za okres od 28 lutego 2015 roku do 23 kwietnia 2015 roku w wysokości 100% podstawy wymiaru.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.