II Ka 236/22 | Europaius

Sygn. akt II Ka 236/22 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 maja 2022r. Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: sędzia (del.) Paweł Mądry Protokolant: sekr. sąd. Beata Wilkowska przy udziale prokuratora Jarosława Kowalczyka po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2022 r. sprawy M. N. oskarżonego o czyn z art. 178a § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 9 lutego 2022 r. sygn. akt II K 243/21 I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 245 złotych tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II Ka 236/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1

CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Węgrowie z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie II K 243/21 1.
Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
Granice zaskarżenia 1.3.
Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
Ustalenie faktów 2.1.
Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty ---- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.1.
Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty --------- ---------------------- -------------------------------------------------------------- -------------- -------------- 2.
Ocena dowodów 2.2.
Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu ---------------- ------------------------------------ -------------------------------------------------------------------------- 2.2.
Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu ---------------- ----------------------------------- --------------------------------------------------------------------------
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, który miał wpływ na jego treść, a polegający na uznaniu, że wina oskarżonego i społeczna szkodliwość jego czynu były wyższe niż nieznaczne, podczas gdy właściwa analiza elementów podmiotowych i przedmiotowych czynu, a zwłaszcza sposobu i okoliczność popełnienia czynu, prowadzi do wniosku, że zarówno wina oskarżonego, jak i społeczna szkodliwość czynu były nieznaczne, a zatem że w niniejszej sprawie, wobec ziszczenia się pozostałych przesłanek zachodziły podstawy do warunkowego umorzenia postępowania względem oskarżonego ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny - obrońca we wniesionym środku odwoławczym skupił się na podaniu zalet instytucji warunkowego umorzenia postępowania i podkreśleniu jaką dokładnie dolegliwością jest dla młodego człowieka środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Apelacja zawiera wiele ogółów, a mało konkretów przemawiających za tym, że akurat ten oskarżony zasługuje na tego rodzaju rozstrzygnięcie i dlaczego okoliczności popełnionego przez niego czynu za tym przemawiały. Prześledzenie przez Sąd Okręgowy pisemnych motywów wyroku pierwszoinstancyjnego, w którym do kwestii tej Sąd Rejonowy odniósł się wprost (rubryka 6 – Inne zagadnienia, k. 148v) w części dotyczącej oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu i stopnia zawinienia przy uwzględnieniu zasady wartościowania poszczególnych okoliczności w oparciu o tą konkretną sprawę i jej realia prowadziło do tych samych wniosków i stwierdzenia zasadności stanowiska, które zostało przyjęte przez Sąd Rejonowy. - w ocenie Sądu Okręgowego, oskarżony M. N. nie zasługiwał na warunkowe umorzenie postępowania. Zgodnie z art. 66 § 1 kk sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Przekładając ten przepis na realia tej sprawy, Sąd Rejonowy słusznie uznał, iż brak jest podstaw do zastosowania dobrodziejstwa tej instytucji w skonkretyzowanej sytuacji podsądnego. Stwierdzone u oskarżonego 0,92 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu to odpowiednik niespełna 2 ‰ alkoholu we krwi (1,84). Oskarżony znacznie przekroczył zatem wartość progową stanu nietrzeźwości z art. 115 § 16 kk (0,25 mgl/l alkoholu wydychanym powietrzu lub 0,5 ‰ alkoholu we krwi). Dodatkowo pamiętać należało o okolicznościach, w których doszło do ujawnienia prowadzenia przez oskarżonego auta w stanie nietrzeźwości – wcale nie nastąpiło to wskutek rutynowej kontroli, lecz towarzyszył temu dość wysoki stopień dramaturgii – oskarżony wjechał w betonowe ogrodzenie, niszcząc je, próbował odjechać z miejsca zdarzenia, przekonywał świadków, aby nie wzywać Policji, a nawet uciekał w pola. Zatrzymany został w wyniku pościgu podjętego przez braci K. i Ł. K., którym groził, że się powiesi, demonstrując próby w tym względzie. Jego powyższe zachowanie bezpośrednio po popełnieniu zarzucanego mu czynu należało uwzględnić rozważając zasadność zastosowania dobrodziejstwa instytucji warunkowego umorzenia postępowania karnego, co słusznie zrobił Sąd I instancji. Stopień zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego jaki spowodował oskarżony swoim działaniem nie był wyłącznie abstrakcyjny, skoro stracił on panowanie nad pojazdem i zniszczył ogrodzenie. W ocenie Sądu Okręgowego, nic nie umniejszało również winy oskarżonego i nic nie prowadziło do wnioskowania o anormalnej sytuacji motywacyjnej oskarżonego w dniu zdarzenia. Oskarżony tłumaczył co prawda, że ma problemy rodzinne i w dniu zdarzenia chciał pojeździć i się odstresować, ale ten argument nie przekonał Sądu Okręgowego. Złość czy też przygnębienie nie może tłumaczyć popełnienia przestępstwa, dodatkowo stwarzającego zagrożenie dla innych uczestników ruchu drogowego, a oskarżony mógł odstresować się w inny sposób. - przy prawidłowym uznaniu przez Sąd Rejonowy, że wina i społeczna szkodliwość czynu oskarżonego w tej konkretnej sprawie były znaczne, zastosowanie postulowanej instytucji pozostawało wykluczone, mimo spełnienia pozostałych przesłanek, m.in. braku uprzedniej karalności za przestępstwo umyślne i pozytywnej opinii oskarżonego w miejscu zamieszkania. Reasumując, w części dotyczącej ustaleń faktycznych co do braku podstaw zakończenia postępowania poprzez jego warunkowe umorzenie wobec oskarżonego, zaskarżony wyrok był w pełni prawidłowy. - w odpowiedzi na argumenty skarżącego z uzasadnienia wniesionej apelacji dotyczące rażącej niewspółmierności kary, wskazać należy, iż dokonany przez Sąd I instancji wybór rodzaju kary zasadniczej – najłagodniejszej rodzajowo kary grzywny również nie budził jakichkolwiek zastrzeżeń Sądu Odwoławczego. Pisemne motywy zaskarżonego wyroku w pełni przekonywały, iż Sąd Rejonowy przesłankom łagodzącym oraz obciążającym tego oskarżonego nadał właściwą rangę i znaczenie oraz w należyty sposób uwzględnił kodeksowe kwalifikatory dyrektyw wymiaru kary, które wpływały na jej wymiar. Ilość stawek dziennych kary

(150)w rozważanym przypadku była przede wszystkim adekwatna do stopnia zawinienia oskarżonego, uwzględniając przy tym pozostałe czynniki, o jakich mowa w art. 53 kk. Zawierała w sobie także ładunek dolegliwości koniecznej dla pełnego uświadomienia oskarżonemu konieczności poszanowania przepisów prawa. W ocenie Sądu Okręgowego, analogiczne uwagi dotyczą samej wysokości stawki dziennej (15 zł). Przypomnieć w tym miejscu należy, iż istotną cechą wymiaru grzywny wedle tzw. stawek dziennych jest dwuetapowość. W pierwszym etapie orzeka się liczbę stawek dziennych. Chodzi tu o rozstrzygnięcie co do surowości kary, czyli wymiar kary sensu stricto. W drugim etapie Sąd określa wysokość stawki dziennej, biorąc zgodnie z art. 33 § 3 kk pod uwagę dochody sprawcy, jego warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe. Oba etapy wymiaru grzywny służą różnym celom i opierają się na odmiennych podstawach faktycznych. W orzecznictwie wprost wskazuje się, iż wielkością stawki dziennej nie można określać surowości kary grzywny, bo na tym etapie nie dokonuje się już „wymiaru kary” (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. II AKa 57/12, Legalis Numer 742349). Zdaniem Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy w dostateczny sposób pochylił się nad wytycznymi z art. 33 § 3 kk, takimi jak warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe oskarżonego. M. N. nie posiada nikogo na swoim utrzymaniu, mieszka z rodzicami i chociaż w dacie procedowania przez Sąd nie miał stałej pracy, pamiętać należało, że jest młody i zdolny do wykonywania pracy zarobkowej. Z akt sprawy nie wynika, aby posiadał on jakiekolwiek zobowiązania kredytowe. Może on może podjąć chociażby dorywcze zatrudnienie, aby wywiązać się z obowiązku uiszczenia kary grzywny i orzeczonego w I instancji świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej, co powinno skłonić go do pogłębionej refleksji nad możliwymi tragicznymi skutkami i cierpieniem ofiar wypadków spowodowanych przez kierowców w stanie nietrzeźwości. W przekonaniu Sądu Okręgowego, w przedmiotowej sprawie nie może być także mowy o rażącej niewspółmierności orzeczonych przez Sąd Rejonowy środków karnych w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat i w/w świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 5.000 zł. Przede wszystkim w połączeniu z grzywną tj. najłagodniejszą rodzajowo karą zasadniczą, będą one stanowić zasłużoną dla oskarżonego dolegliwość. Orzeczenie powyższych środków karnych było obligatoryjne i w tym względzie Sąd Rejonowy nie miału luzu decyzyjnego. Granice ustawowe, w jakich mogły być orzeczone, to z kolei przedział od 3 do 15 lat ( art. 42 § 2 kk i 43 § 1 kk ) w odniesieniu do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz od 5.000 zł do 60.000 zł (art. 43a § 1 kk w zw. z art. 43a § 1

kk)w odniesieniu do świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Miarą surowości był także stopień wykorzystania przez Sąd Rejonowy w/w „widełek” i dostosowanie rozstrzygnięcia do realiów tej konkretnej sprawy. W świetle art. 56 kk do orzeczenia w przedmiocie w/w środków karnych stosuje się odpowiednio m.in. zasady uregulowane w art. 53 kk , a dotyczące wymiaru kary. Słuszność i celowość wyeliminowania oskarżonego na pewien czas z grona kierowców nie budziła w tej sprawie jakichkolwiek wątpliwości Sądu Odwoławczego. Zdaniem Sądu Okręgowego, zastosowany wobec oskarżonego całokształt represji karnej powinien wdrożyć go w przestrzeganie porządku prawnego i wyrobić w nim poczucie nieuchronności poniesienia konsekwencji za kierowanie pojazdami mechanicznymi w stanie nietrzeźwości, jak również odstraszyć innych nietrzeźwych kierowców, którzy bezrefleksyjnie gotowi byliby pójść w jego ślady. Skazanie z niniejszej sprawy w sytuacji respektowania przez podsądnego porządku prawnego również nie będzie przez stosunkowo długi okres figurować w rejestrze karnym. Wniosek wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:
a)warunkowe umorzenie postępowania wobec oskarżonego na okres jednego roku próby;
b)orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres jednego roku, ograniczając zakaz do kategorii pojazdów, której dotyczy zdarzenie;
c)zaliczenie na poczet wskazanego wyżej środka karnego okres od dnia zatrzymania prawa jazdy;
d)orzeczenie wobec oskarżonego 3000 zł świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. bezzasadność zarzutu warunkowała bezzasadność wniosków. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot utrzymania w mocy zaskarżony wyrok utrzymano w mocy w całości. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy bezzasadność wniesionej apelacji i brak okoliczności podlegających uwzględnieniu z urzędu. 5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 1. Przedmiot i zakres zmiany ------------------------------------------------------------------------------------------ Zwięźle o powodach zmiany --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ---------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4.1. ----------------------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności --------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II. na podstawie art. 634 kpk w zw. z art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 627 kpk oraz art. 8 w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych (tekst jedn. Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.), obciążono oskarżonego kosztami sądowymi za II instancję, na które składały się: 225 zł opłaty od kary (10 % kary grzywny orzeczonej w I instancji) oraz 20 zł ryczałtu za doręczenia pism w postępowaniu apelacyjnym. 7. PODPIS 1.3. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja cały wyrok 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.