III RC 252/21

(1)i D. N. reprezentowanych przez przedstawicielkę ustawową H. I. przeciwko L. N. o alimenty I. zasądza od pozwanego L. N. tytułem alimentów na rzecz małoletnich powodów L. N.

(1)i D. N. kwoty po 750 /siedemset pięćdziesiąt/ złotych miesięcznie (łącznie 1500 /tysiąc pięćset/ złotych miesięcznie), płatne do rąk ich matki H. I., poczynając od września 2021 roku do 10-go dnia każdego miesiąca z góry, wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat; II. zasądza od pozwanego L. N. na rzecz każdego z małoletnich powodów kwotę po 1800 /tysiąc osiemset/ złotych, płatne do rąk ich matki H. I. tytułem zwrotu kosztów procesu, wraz z ustawowymi odsetkami za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty; III. obciąża w całości pozwanego L. N. kosztami sądowymi na rzecz Skarbu Państwa – kasy Sądu Rejonowego w Tczewie, pozostawiając szczegółowe wyliczenie referendarzowi sądowemu; IV. wyrokowi w punkcie I. nadaje rygor natychmiastowej wykonalności. Sygn. akt III RC 252/21 UZASADNIENIE 2 września 2021 r. pełnomocnik H. I. – przedstawicielki ustawowej małoletnich L. N.

(1)i D. N. - wniósł przeciwko L. N. pozew o alimenty w kwocie po 750/ siedemset pięćdziesiąt/ złotych miesięcznie na każde z dzieci, to jest łącznie 1500 /tysiąc pięćset/ złotych miesięcznie, płatne do rąk matki począwszy od dnia wytoczenia pozwu. Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanego kosztów zastępstwa procesowego na rzecz każdego z powodów. Pełnomocnik pozwanego wniósł o oddalenie powództwa w całości. Dokonano nast ępujących ustaleń faktycznych: D. N. (lat 9) i L. N.

(1)(lat 8) są dziećmi H. I. i L. N.. Decyzją sądu szwedzkiego wyłączna władza nad dziećmi została powierzona matce, która następnie przeniosła się do Polski i na jej terytorium nadal przebywa – bezsporne. Aktualnie H. I. pracuje jako pomocnik kucharza na podstawie umowy zlecenia z wynagrodzeniem 19,70 zł brutto za godzinę pracy. Dow ód: umowa – k. 216-17 D. N. i L. N.

(1)mieszkają z matką w wynajmowanym przez nią mieszkaniu – miesięczny czynsz to 1400 zł, składka na fundusz remontowy 93, 77 zł, zaś dodatkowa opłata za prąd to 60 zł. Opłaty za ogrzewanie, wywóz śmieci i wodę dochodzą do 393 zł. Koszt Internetu to 30 zł miesięcznie. Na wyżywienie każdego z dzieci w domu H. I. wydaje ok. 500 zł, ponadto płaci po 80 zł na obiady w szkole. Koszt przyborów szkolnych to 200 zł, zaś karty miejskiej dla każdego z powodów to 40 zł miesięcznie. Na zakup kosmetyków i środków czystości dla każdego z dzieci potrzebuje ok. 100 zł miesięcznie. Koszt obuwia to ok. 500 zł, a bielizny ok. 100-150 zł rocznie. Aktualnie matka dostaje ubrania wierzchnie dla dzieci od znajomych i nie ponosi z tego tytułu kosztów. Małoletni uczęszczają na naukę pływania, której koszt to 350 zł na kwartał. Na inne rozrywki, zakup zabawek i telewizora H. I.nie ma pieniędzy. Dowody: - zeznania Hali Ismail – k. 190-93 - faktury – k. 149-155 - wykaz operacji na rachunku bankowym – k. 155-63 - umowa – k. 170-71 - paragony – k. 172v-87 L. N. z zawodu jest marynarzem, uzyskał patent pierwszego oficera na statku handlowym. W 2014 r., po wybuchu wojny domowej w ojczystej Syrii zrezygnował z pracy na morzu i przez Rumunię przedostał się do Szwecji, gdzie zamieszkuje do chwili obecnej. Pozwany do 2020 r. pracował w fabryce zajmującej się produkcją sprzętu rolniczego jako spawacz, zarabiał wówczas 28.000 koron brutto (22.000 netto). Ponieważ te zarobki go nie satysfakcjonowały, zrezygnował z pracy i przez rok uczestniczył w kursie spawania aluminium, aby podnieść swoje kwalifikacje zawodowe. Po ukończeniu kursu pracy jednak nie podjął. Aktualnie pozwany otrzymuje zasiłek w kwocie 11.000 koron netto, który w całości wydaje na swoje utrzymanie. Dowody: - zeznania H. I. – k. 190-93 - zeznania L. N. – k. 219 - certyfikat – k. 124-30 W dniu wyrokowania kurs korony szwedzkiej w Narodowym Banku Polskim wynosił 44 grosze – fakt znany z urzędu. S ąd zważył, co następuje: Powyższych ustaleń faktycznych dokonano na podstawie wymienionych powyżej dowodów. Jako w pełni wiarygodne Sąd ocenił zeznania H. I., w których wymieniła wydatki ponoszone na utrzymanie powodów. W części dotyczącej kosztów wynajęcia mieszkania oraz związanych z tym opłat znajdują one potwierdzenie w treści umowy, z kolei koszt uczestnictwa dzieci w nauce pływania potwierdza faktura VAT. Wskazywane w przybliżeniu koszty wyżywienia, środków czystości i ubrań również nie mogą być uznane za zawyżone – wręcz przeciwnie, posiłkując się doświadczeniem życiowym i zawodowym Sądu możne je uznać za odpowiadające obowiązującym obecnie cenom, zaś sam fakt ponoszenia przez matkę wydatków na w/w cele potwierdza wyciąg z rachunku bankowego oraz paragony. Reasumując – w oparciu o zeznania przedstawicielki ustawowej powodów Sąd ustalił koszty niezbędnego utrzymania każdego z nich. Również zeznania L. N. zasługują na wiarę. H. I. potwierdziła część relacji pozwanego, w której opisał swoją drogę zawodową od marynarza do pracy w fabryce, z kolei wysokość otrzymywanego aktualnie zasiłku potwierdza przedłożony certyfikat. Brak także podstaw do uznania, że L. N. wskazał wysokość ostatniego wynagrodzenia za pracę niezgodnie ze stanem faktycznym. W oparciu o zeznania pozwanego Sąd ustalił więc jego wykształcenie, zawód, ostatnie miejsce pracy, powód, dla którego z niej zrezygnował oraz aktualne dochody i ponoszone wydatki. Odno śnie podstawy prawnej rozstrzygnięcia: Zgodnie z art. 133 § 1 k.r.io., rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Zakres świadczeń alimentacyjnych reguluje art. 135 § 1 k.r.io. - zależy on od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Pojęcia te wyjaśnione zostały przez Sąd Najwyższy w uchwale z 16 grudnia 1987 r. w sprawie o sygn. akt III CZP 91/86 (OSNC 1988/4/4). Przez „usprawiedliwione potrzeby uprawnionego” rozumieć należy potrzeby, których zaspokojenie zapewni mu - odpowiedni do jego wieku i uzdolnień - prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy. „Możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego” określają zarobki i dochody, jakie uzyskiwałby przy pełnym wykorzystaniu swych sił fizycznych i zdolności umysłowych, nie zaś rzeczywiste zarobki i dochody. Oceniając możliwości zarobkowe L. N. w pierwszej kolejności należy wskazać, iż sam fakt, że pozwany w chwili orzekania nie pracował i utrzymywał się z zasiłku, nie stanowił podstawy do zwolnienia go w całości z obowiązku alimentacyjnego. Trudna sytuacja materialna i życiowa rodziców nie zwalnia ich bowiem od obowiązku świadczenia na potrzeby dzieci. Rodzice obowiązani są dzielić się z dziećmi nawet bardzo szczupłymi dochodami (wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 30 grudnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt III AUa 472/15, LEX nr 1960662 ). Wysokość aktualnych dochodów mogła mieć jedynie wpływ ewentualną modyfikację wymiaru należnych świadczeń - na przeszkodzie ku takiej ewentualności stanął jednak art. 136 k.r.io., zgodnie z którym jeżeli w ciągu ostatnich trzech lat przed sądowym dochodzeniem świadczeń alimentacyjnych osoba, która była już do tych świadczeń zobowiązana, bez ważnego powodu zrzekła się prawa majątkowego lub w inny sposób dopuściła do jego utraty albo jeżeli zrzekła się zatrudnienia lub zmieniła je na mniej zyskowne, nie uwzględnia się wynikłej stąd zmiany przy ustalaniu zakresu świadczeń alimentacyjnych. Jak wynika z zeznań samego L. N., zrezygnował on z pracy w 2020 r. po to, aby podwyższyć swoje kwalifikacje – po ukończeniu stosownego kursu do pracy już jednak nie powrócił. Wobec powyższego, Sąd był zobowiązany uznać, iż pozwany jest w stanie zarabiać nie mniej, niż otrzymywał od ostatniego pracodawcy – a więc 22.000 koron netto, co odpowiada 9680 zł. Ponieważ swoje aktualne wydatki L. N.wycenił na 11.000 koron, należy przyjąć, iż wykorzystując w pełni swoje możliwości zarobkowania pozwany może łożyć na utrzymanie swoich dzieci bez żadnego uszczerbku dla własnego niezbędnego utrzymania. Odnosząc się do usprawiedliwionych potrzeb L. N.

(1)i D. N. na wstępie wskazać należy, iż miesięczny koszt utrzymania każdego z powodów to od 1460 zł do 1600 zł (w sezonie grzewczym), co odpowiada od 3323 do 3636 koron – przy czym dzieci korzystają z używanych ubrań, zaś ich rozrywki i zajęcia pozalekcyjne ograniczone są do minimum. Na własne utrzymanie pozwany wydaje więc kwotę o połowę wyższą od tej, za jaką łącznie utrzymać muszą się jego dzieci. Tymczasem we wskazanej powyżej uchwale Sąd Najwyższy wskazał również, że dzieci mają prawo do równej z rodzicami stopy życiowej niezależnie od tego, czy żyją z nimi wspólnie, czy też oddzielnie. Wobec powyższego bezsprzeczne jest, iż L. N. co do zasady musi partycypować w kosztach utrzymania małoletnich. Także wysokość żądanych na rzecz każdego z powodów kwot nie może być uznana za zbyt wygórowaną – pozwany będzie bowiem ponosił średnio połowę kosztów utrzymania L. i D. N.. Należy podkreślić, iż ponieważ jedynie matka ponosi aktualnie wysiłek związany z opieką nad małoletnimi – a osobiste starania o osobę uprawnioną do alimentów są tak samo doniosłe i potrzebne, jak środki pieniężne (wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z 29 stycznia 2020 r. w sprawie o sygn. akt V RCa 307/19, LEX nr 2785711), więc udział ojca w utrzymaniu powodów mógłby być nawet stosownie wyższy, czego jednak przedstawicielka ustawowa nie żądała. Reasumując powyższe - Sąd uznał, iż pozwany powinien płacić na rzecz każdego z dzieci alimenty w kwocie 750 /siedmiuset pięćdziesięciu/ złotych. Kwoty takie z jednej strony uwzględniać będzie rzeczywiste i usprawiedliwione potrzeby L. N.

(1)i D. N., a z drugiej aktualne możliwości zarobkowe L. N.. Należy przy tym ponownie zauważyć, iż zasądzone kwoty nie odpowiadają wydatkom, jakie pozwany ponosi na własne utrzymanie, wobec czego nie w pełni zrealizowana zostanie zasada, iż koszt utrzymania dzieci wyznacza standard życia rodziców i ich stopa życiowa powinna być równa – orzeczenie alimentów w wyższej kwocie byłoby jednak przekroczeniem granic pozwu i naruszeniem dyspozycji art. 321 § 1 k.p.c. Ustalenie te były podstawą rozstrzygnięcia zawartego w punkcie I. wyroku. Zgodnie z dyspozycją art. 333 § 1 k.p.c. Sąd był zobowiązany z urzędu nadać wyrokowi rygor natychmiastowej w części zasądzającej alimenty – co uczynił w punkcie IV. Odno śnie kosztów postępowania: Zgodnie z dyspozycją art. 98 § 1 k.p.c. L. N., jako strona przegrywająca sprawę, zobowiązany jest zwrócić przeciwnikom koszty procesu. W konsekwencji Sąd zasądził na rzecz każdego z powodów po 1800 /tysiąc osiemset/ złotych, wraz z ustawowymi odsetkami za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty (art. 98 § 11 k.p.c.). Wskazana kwota to wynagrodzenie dla pełnomocnika, w stawce określonej zgodnie z § 4 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Ponieważ pozwany przegrał sprawę, winien także pokryć koszty i opłaty sądowe. Ponieważ ich ostatecznie określenie w chwili wyrokowania nie było możliwe z uwagi na udział tłumacza w ogłoszeniu wyroku, Sąd – na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. – szczegółowe wyliczenie należności pozostawił referendarzowi sądowemu.