Sygn. akt III RC 532/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy w Bolesławcu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie: Przewodniczący : SSR Izabela Łukawska Protokolant : Dagmara Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2013 r. w Bolesławcu sprawy z powództwa J. K. przeciwko D. K. o ustanowienie rozdzielności majątkowej I- ustanawia z dniem 1 września 2012 r. rozdzielność majątkową: powódki J. K. i pozwanego D. K., posiadających do tej pory wspólność ustawową, wynikającą z zawarcia przez nich małżeństwa w dniu (...)r. przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego w B. i wpisanego do księgi małżeństw za nr (...); II- dalej idące powództwo oddala; III- zasądza od pozwanego D. K. na rzecz powódki J. K. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt IIIRC 532/12 UZASADNIENIE Powódka J. K. w pozwie z dnia 14.12.2012r. skierowanym przeciwko D. K. wniosła o ustanowienie rozdzielności majątkowej z datą wsteczną tj. datą zawarcia związku małżeńskiego - (...). W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że kiedy zawierała małżeństwo z pozwanym D. K. byli rodzicami 3 –miesięcznej H.. Oboje pracowali i zajmowali się dzieckiem. Sprawami finansowymi zajmował się pozwany. Jeszcze przed zawarciem małżeństwa, powódka która pracowała , za namową pozwanego, który pozostawał bez stałej pracy, zaciągnęła kredyt w wysokości 18.000 zł na zakup samochodu, mebli i innych rzeczy. Uzgodnili, że kredyt ten będą spłacać z pensji męża. Powódka zarabiała 1000 zł, a pozwany jako (...)2500 zł. Powódka sytuację finansową rodziny uważała za dobrą do listopada 2011r. W grudniu 2011r. postanowili zakupić na raty telewizor i pralką. Umowę o zakup na raty podpisała powódka, ponieważ pozwany miał kontrakt ograniczony czasowo. W tym czasie powódka i dziecko zaczęły coraz bardziej odczuwać brak pieniędzy na podstawowe potrzeby. Pozwany znikał z domu na całe popołudnia tłumacząc, ze musi dorobić do pensji. W styczniu 2012r. w związku ze zdiagnozowaniem depresji powódka musiała podjąć leczenie szpitalne, które trwało 3 miesiące. Dzieckiem zajmowała się jej teściowa. Po zwolnieniu lekarskim powódka powróciła do pracy. W maju 2012r. przypadkowo znalazła umowy kredytowe zawarte przez męża na kwoty 30.000 zł i 12.500 zł bez jej wiedzy. Mąż nie potrafił powiedzieć na co wydał te pieniądze. Potem okazało się, że z domu zniknęły wartościowe rzeczy, które sprzedał lub zastawił w lombardzie. Pozwany widywany był w kasynie. Nie interesuje się rodziną i rachunkami, które są do zapłacenia. W kilka miesięcy stracili wszystko (samochód, komputer, biżuterię). W ocenie powódki zniesienie wspólności majątkowej z datą zawarcia małżeństwa może stać się zabezpieczeniem przyszłości jej dziecka. Powódka zarabia 1080 zł miesięcznie. Zobowiązania do zapłaty wynoszą 580 zł, opłata za przedszkole 360-380 zł. Po uwzględnieniu tych wydatków pozostaje jej kwota 120-140 zł. W dniu 02.09.2012r. pozwany wyprowadził się, nie wie gdzie przebywa i czy pracuje. W oświadczeniu z dnia 25.11.2012r. (k. 36) i na rozprawie w dniu 29 stycznia 2013r. pozwany D. K. oświadczył, że uznaje powództwo przyznając, że małżeństwo się nie układało, w czym jest też jego wina bo zaciągnął parę kredytów. Od września 2012r.r mieszka u swoich rodziców. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 02.11.2009r. powódka J. K. wówczas nosząca nazwisko G. jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego z pozwanym zaciągnęła kredyt gotówkowy na kwotę 18170 zł na okres 5 lat ze spłatą w równych ratach w kwocie po 438,08 zł. (dowód: : zeznania powódki J. K. k. 49, umowa kredytowa k.10-12). Również pozwany D. K. już przed zawarciem małżeństwa miał zaciągnięty kredyt. (dowód: : zeznania pozwanego D. K. k. 49). Powódka J. K. i pozwany D. K. zawarli związek małżeński w dniu (...) W dniu zawarcia małżeństwa mieli 3-miesięczną córkę. Od razu zamieszkali u rodziców powódki. W dniu zawarcia związku małżeńskiego zarówno powódka , jak i pozwany pracowali. Powódka w (...) natomiast pozwany jako (...). Każdy z małżonków miał swoje konto, na które wpływało jego wynagrodzenie. Powódką zajmowała się dzieckiem. Finansami zajmował się pozwany . To pozwany regulował wszystkie opłaty, głównie przez internet. Również z konta powódki, do którego miał dostęp. W grudniu 2011r. małżonkowie postanowili zaciągnąć kredyt na zakup telewizora i pralki. Pozwany powiedział powódce aby to ona na siebie wzięła kredyt, ponieważ on jako (...) ma umowę terminową i nie dostanie kredytu. Wtedy w grudniu 2011r. powódka zawarła umowę o zakup na kredyt telewizora o wartości 2400 zł oraz na kwotę 1100 zł. W okresie od stycznia do marca 2012r. powódka przebywała na leczeniu w szpitalu psychiatrycznym z rozpoznaniem depresji. Wtedy małżeństwo funkcjonowało w miarę poprawnie. W maju 2012r. powódka po zwolnieniu lekarskim powróciła do pracy. Pozwany rzadko przebywał w domu mówił żonie, że ma coś do załatwienia. (dowód: zeznania powódki J. K. k. 49, zeznania pozwanego D. K. k. 49, odpis skrócony aktu małżeństwa k. 39, umowa kredytowa k. 23-26, k. 32-33). Pozwany D. K. po zawarciu małżeństwa pierwszy kredyt bez wiedzy żony zaciągnął 19.09.2011r. na kwotę 30 147 zł. Był to kredyt konsolidacyjny. W § 22 tej umowy kredytowej wpisano warunek: spłata całkowita i zamkniecie kredytów w (...) SA nr (...), (...). Następny kredyt pozwany zaciągnął w dniu 18.11.2011r. na kwotę 12.500 zł . Następny w dniu 28.08.2012r. na kwotę 10800 zł. W czasie kiedy pozwany zaciągał kredyty pracował i zarabiał ok. 2700 zł miesięczne. Pozwany przeznaczał kolejne kredyty na spłaty rat poprzednich kredytów. Grał również w kasynie. Pozwany opłacał rachunki, robił również zakupy do domu. (dowód: zeznania pozwanego D. K. k. 49, umowy kredytowe k. 13-17, 4-9, 28-31). W maju 2012r. powódka znalazła umowy kredytowe kredytów zaciągniętych przez pozwanego bez jej wiedzy. Od początku września 2012r. strony nie mieszkają razem. Pozwany od listopada 2012r. nie pracuje i nie łoży na utrzymania dziecka. Powódka założyła do Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze pozew o rozwód. (dowód: zeznania powódki J. K. k. 49, zeznania pozwanego D. K. k. 49). Sąd zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 52§1 i 2 kro z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia. W wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności, jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu. Niewątpliwie w przedmiotowej sprawie zaistniała podstawa do ustanowienia rozdzielności majątkowej. Pozwany bez wiedzy żony zaciągał kredyty gotówkowe, aod początku września 2012r. strony nie mieszkają razem, a pozwany nie łoży na utrzymanie rodziny. Powódka wniosła sprawę o rozwód. Powstała więc taka sytuacja , która powoduje, że dalsze trwanie wspólności majątkowej między małżonkami pociąga za sobą poważne zagrożenie interesu powódki oraz dobra rodziny. Zasadą jest ustanawianie rozdzielności majątkowej z dniem wytoczenia powództwa. Tylko w wyjątkowych wypadkach może to nastąpić z dniem wcześniejszym, a kodeks jako taką okoliczność wymienia fakt, że małżonkowie żyli w rozłączeniu. W przedmiotowej sprawie , aż do daty wyprowadzenia się pozwanego z domu rodziców powódki małżonkowie nie żyli w rozłączeniu. Oboje już przed zawarciem małżeństwa zaciągnęli kredyty. Oboje zaciągnęli również kredyty w trakcie trwania małżeństwa, z tym , że pozwany w dużo większych kwotach niż powódka i bez jej wiedzy i zgody. Jednakże, jak wynika z zeznań samej powódki, to pozwany zajmował się finansami rodziny, płacił wszystkie zobowiązania, w tym również raty kredytu zaciągniętego przez powódkę przed zawarciem małżeństwa, głównie przez Internet, również z konta powódki, na które wpływała jej wyplata. Powódka się tym nie interesowała. Robił również zakupy do domu. Nie można rozdzielić, jakie kwoty z pożyczek zaciągniętych przez pozwanego bez wiedzy powódki były przeznaczane na utrzymanie rodziny i spłacanie jej zobowiązań, a jakie były wydawane przez pozwanego na jego potrzeby. Skoro każdy z małżonków już przed zawarciem małżeństwa miał zaciągnięte kredyty, to kolejne kredyty, w tym zwłaszcza kredyt konsolidacyjny zaciągnięty przez pozwanego w dniu 19.09.2011r. na kwotę 30 147 zł przynajmniej w części przeznaczony był na spłatę wcześniejszych kredytów. Odnośnie możliwości orzeczenie rozdzielności majątkowej ze skutkiem wstecznym rygorystyczny pogląd na ten temat wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 grudnia 2008r. IICKS 371/08 wskazując , ż ustanowienie rozdzielności z datą wcześniejszą niż wytoczenie powództwa między małżonkami, którzy pozostawali we wspólności ustawowej lub umownej, dopuszczalne jest w zasadzie tylko wtedy, gdy z powodu separacji faktycznej (życia w rozłączeniu) niemożliwie było już w tym dniu współdziałanie w zarządzie majątkiem wspólnym. . Z kolei zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 26 lipca 2000r. I CKN 292/00, fakt, że drugi małżonek godzi się z żądaniem , nie zwalnia sądu z obowiązku ustalenia czy istnieją ważne powody zniesienia i czy istniały one wcześniej wobec zgłoszenia żądania zniesienia wspólności majątkowej z datą wsteczną. Wiąże się to z tym, że sądowe zniesienie wspólności majątkowej wywołuje skutki wobec osób trzecich (art. 435§1 kpc w zw. z art. 452 kpc) , a ponadto skutki te mogą być rozciągnięte w czasie na okres poprzedzający wydanie wyroku. Dlatego też w postępowaniu o zniesienie wspólności majątkowej sąd musi rozważyć, czy powództwo nie zmierza do pokrzywdzenia wierzycieli jednego z małżonków. Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane wyżej okoliczności, przy uwzględnieniu ,że strony nie mieszkają razem od początku września 2012r., Sąd uznał że jest podstawa do ustanowienia rozdzielności majątkowej z dniem 01 września 2012r. Natomiast sąd oddalił powództw co do daty wcześniejszego ustanowienia rozdzielności majątkowej. Zgodnie z treścią art. 213§2 kpc Sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba, że uznanie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. Ponieważ w przedmiotowej sprawie małżonkowie przed datą 01 września 2012r. nie żyli w rozłączeniu i powódka miała możliwość udziału w zarządzie majątkiem wspólnym, Sąd uznał, że uznanie powództwa przez pozwanego co do daty przed 01.09.2012r. byłoby sprzeczne z prawem, bowiem zmierzałoby do pokrzywdzenia wierzycieli pozwanego. Na podstawie art. 98 kpc Sąd zasadził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.