← Polska

III Ca 853/21

Sygn. akt III Ca 853/21 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 marca 2021 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w sprawie z powództwa Fundacji ″ (...) Nie Bądźmy Bezradni” z siedzibą w P.

§ 2

pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1800 ze zm.), 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 700 zł tytułem zaliczki na poczet wynagrodzenia biegłego. Pozwany poniósł koszty w kwocie 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa

§ 2

pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804 ze zm.). Łączne koszty procesu wyniosły 8.418 zł. Uwzględniając procent, w jakim powódka przegrała sprawę, Sąd zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 2.421,48zł tytułem zwrotu kosztów procesu jak w punkcie 3 wyroku. Na nieuiszczone koszty sądowe złożyły się: koszt opinii biegłego w kwocie 241,43 zł oraz opłata od rozszerzonego powództwa w kwocie 1.395 zł. Na podstawie art.113 ust.1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2014 roku, poz. 1025), w związku z art. 100 k.p.c., Sąd obciążył powódkę kwotą 1.407,33 zł i pozwanego kwotą 229,30 zł tytułem tymczasowo wyłożonych wydatków orzekając jak w punkcie

  1. wyroku. Apelację od wyroku Sądu Rejonowego złożyła powódka, zaskarżając go w części oddalającej powództwo co do kwoty 32 617zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 22 marca 2017r. do dnia zapłaty oraz w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania tj.:
  2. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez wyprowadzenie z materiału dowodowego wniosków z niego nie wynikających tj. przyjęcie, iż powód nie udowodnił wysokości szkody poniesionej z tytułu kosztów wynajmu pojazdu zastępczego, w sytuacji gdy powód przedkładając dokumenty w postaci umów najmu pojazdu zastępczego oraz faktur VAT udowodnił wysokość i zasadność swojego roszczenia;
  3. 232 k.p.c. polegające na przyjęciu, iż to na stronie powodowej spoczywał obowiązek udowodnienia, że stosowana przez niego stawka wynajmu samochodu miała charakter rynkowy i nie była wygórowana, w sytuacji gdy z powyższego twierdzenia to pozwany wywodził korzystne dla siebie skutki prawne, a tym samym na nim spoczywał procesowy ciężar dowodzenia tego faktu; II. obrazę prawa materialnego tj. art. 6 k.c. w zw. z art. 822 §1 k.c. w zw. z art. 19 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych przez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji ich nie zastosowanie w następstwie uznania, że to na powodzie ciąży obowiązek udowodnienia faktu w postaci stosowanych cen rynkowych za wynajem samochodu zastępczego, w sytuacji gdy to pozwany wywodził z tego fakt korzystne dla siebie skutki prawne; III. z ostrożności procesowej, w razie nieuwzględnienia powyższych zarzutów, podnoszę naruszenie przepisów postępowania tj. art. 229 k.p.c. poprzez jego nie zastosowanie i błędne uznanie, że powód nie udowodnił, jakie w dacie szkody obowiązywały ceny rynkowe za wynajem samochodu zastępczego, w sytuacji gdy strona pozwana w odpowiedzi na pozew wskazała stawkę rynkową stosowaną przy wynajmie samochodów, a tym samym fakt ten nie wymagał przeprowadzenia dowodu. Przedstawiając powyższe zarzuty wnoszę o: zmianę wyroku -w zaskarżonej części - poprzez zasądzenie dalszej kwoty 32 617 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 22 marca 2017r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych z uwzględnieniem kosztów postępowania odwoławczego. W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł i jej oddalenie jako bezzasadnej i zasadzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja okazała się zasadna w części. Apelacja powódki sprowadzała się do kwestii oddalenia powództwa w zakresie dochodzonych kosztów najmu pojazdu zastępczego. Na wstępie dla porządku należy zaznaczyć, że Sąd Rejonowy oddalając powództwo w tym zakresie stanął na stanowisku, że strona powodowa, mimo ciążącego na niej ciężaru dowodowego nie wykazała wysokości szkody w tej części, gdyż nie podjęła inicjatywy dowodowej odnośnie do udowodnienia wysokości szkody, w szczególności nie złożyła wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej na okoliczność rynkowej wysokości stawki najmu pojazdu zastępczego w dacie przedmiotowej szkody. Jednocześnie Sąd I instancji uznał za okoliczność wykazaną, że na skutek zdarzenia z dnia 29 września 2016 roku, doszło do szkody w pojeździe powoda, a zgodnie z treścią opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej, uszkodzenia samochodu uniemożliwiały korzystanie z pojazdu, wskutek czego uzasadniony był najem pojazdu zastępczego. Kwestią sporną pozostawała więc – wobec zakwestionowała przez stronę pozwaną – wysokość dobowej stawki najmu pojazdu zastępczego, a w konsekwencji wysokość szkody wyliczonej przez powoda. Pozwany kwestionował również okres korzystania z pojazdu zastępczego. W ocenie Sądu Okręgowego, zważywszy na zarzuty podniesione w apelacji, należało podzielić stanowisko apelującego, że w rozpoznawanej sprawie powódka udowodniła co do zasady konieczność wynajmu samochodu zastępczego, skoro bezspornie doszło do szkody w pojeździe powoda, a zgodnie z treścią opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej, uszkodzenia samochodu uniemożliwiały korzystanie z pojazdu. Natomiast trafnie wskazał Sąd I instancji, że wykazanie wysokości tych kosztów jako rzeczywiście z tego tytułu poniesionych, nie mogło nastąpić poprzez li tylko złożenie umów najmu i faktur VAT, skoro pozwany przede wszystkim zakwestionował zastosowaną stawkę wynajmu pojazdu zastępczego. Wbrew zarzutom apelacji, w sytuacji zakwestionowania wysokości kosztów najmu pojazdu zastępczego przez pozwanego, w szczególności poprzez zakwestionowanie stawki dobowej wynikającej z dokumentów przedłożonych przez powódkę, jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy, to na powódce ciążył obowiązek udowodnienia faktu w postaci stosowanych cen rynkowych za wynajem samochodu zastępczego, gdyż to powód wywodził z tego fakt korzystne dla siebie skutki prawne. Dlatego też za chybione należało uznać zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., art. 232 k.p.c. oraz art. 6 k.c. w zw. z art. 822 §1 k.c. w zw. z art. 19 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Zgodnie z art 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Regułę tę uzupełnia art. 232 k.p.c., który nakłada na strony obowiązek wskazywania dowodów koniecznych dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą one skutki prawne. Bez wątpienia reguła dotycząca ciężaru dowodu nie może być rozumiana w ten sposób, że zawsze bez względu na okoliczności sprawy, spoczywa on na stronie powodowej (wyr. SN z dn. 20 IV 1982 r., I CR 79/8282, Lex 8416). Powód powinien wykazać w procesie jedynie te fakty, z których wywodzi swe roszczenie (tzw. fakty prawotwórcze), na pozwanym zaś spoczywa ciężar udowodnienia faktów tamujących powstanie roszczenia powoda albo niweczących to roszczenie (wyr. SN z 03.04.2019r., IICSK 100/18, Legalis 1896745, wyr. SN z 5.05.2011r. I PK 228/10 Legalis 442067). W rozpoznawanej sprawie, skoro wysokość wyliczonej przez powódkę szkody z tytułu kosztów najmu została zakwestionowana przez stron pozwaną, to powódka miała obowiązek wykazania dalszymi dowodami w postaci wiadomości specjalnych, że zastosowana stawka dobowa i w konsekwencji wyliczona z jej uwzględnieniem wysokość szkody powinna być uwzględniona w kontekście objęcia w świetle obowiązujących przepisów prawa odpowiedzialnością ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za uszkodzenie albo zniszczenie pojazdu mechanicznego niesłużącego do prowadzenia działalności gospodarczej - celowych i ekonomicznie uzasadnionych wydatków na najem pojazdu zastępczego. Za zasadny natomiast Sąd Okręgowy uznał podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 229 k.p.c.. Zgodnie z przywołanym przepisem nie wymagają dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości. Trafnie argumentowała apelująca, że w piśmie z 19 lipca 2019 r. pozwany wskazał, że stawka rynkowa oferowana za wynajem samochodu zastępczego wynosi 256 zł. Tym samym niezależnie od tego, że powódka nie udowodniła wyższej ceny rynkowej dobowej najmu pojazdu zastępczego, za bezsporną, bo przyznaną przez pozwanego, należało uznać, że wynosiła ona co najmniej 256 zł za dobę. W ocenie Sądu Okręgowego materiał dowodowy pozwala na uznanie, że powódka wykazała jako celowy, uzasadniony okres 82 dni wynajmu pojazdu zastępczego. Oględziny pojazdu odbyły się półtora miesiącu po zgłoszeniu szkody. Następnie ubezpieczyciel uznał za konieczne przeprowadzenie ponownych oględzin w dniu 6 grudnia 2016 r., w następstwie których zweryfikował wcześniejszą kalkulację naprawy. Po dokonaniu powtórnych oględzin decyzja w przedmiocie likwidacji szkody została wydana po upływie kolejnych 17 dni - 22 grudnia 2016 r. i a wypłatę odszkodowania po upływie kolejnych 6 dni. Zauważyć należy, że pomimo zgłoszenia szkody w postaci kosztów wynajmu pojazdu zastępczego w dniu 22 marca 2017 r., pozwany nie wydał w ogóle decyzji w tym przedmiocie i w postępowaniu likwidacyjnym nie wypłacił powódce odszkodowania za najem pojazdu zastępczego. Wydłużony czas trwania likwidacji szkody obciąża pozwanego, zważywszy na fakt, że po kolizji samochód strony powodowej został przetransportowany lawetą do warsztatu, gdzie oczekiwał na naprawę. Pozwany miał możliwość niezwłocznego przeprowadzenia oględzin pojazdu i wypłaty odszkodowania, co bez wątpienia wpłynęłoby na skrócenie okresu najmu pojazdu zastępczego. Pozwany nie wskazał, wbrew swoim twierdzeniom, że proces likwidacji szkody wydłużył się z uwagi na opóźnione działania strony powodowej wobec wezwania ze strony ubezpieczyciela do złożenia dokumentów. Oceniając działania strony powodowej w zakresie współpracy z ubezpieczycielem zmierzającej do likwidacji szkody jako wpływającej na uzasadniony czas wynajmu pojazdu zastępczego, zgodzić się należało z apelującą, że powódka nie miała obowiązku naprawy samochodu z własnych środków. Za uzasadnione należy uznać także postępowanie poszkodowanej, gdy zleci naprawę po zakończeniu postępowania likwidacyjnego i wypłacie odszkodowania, skoro przeprowadzenie naprawy samochodu przed zakończeniem likwidacji, a przede wszystkim przed dokonaniem oględzin, narażałoby powódkę na zarzut, iż swoim zachowaniem uniemożliwiła ubezpieczycielowi ustalenie wysokości odszkodowania. Również za całkowicie gołosłowne należy uznać twierdzenia, że pozwany zaproponował powódce wynajem pojazdu samochodu zastępczego mieszczącego się w klasie uszkodzonego auta za stawkę 256 zł. Pozwany nie tylko nie udowodnił swoich twierdzeń, ale nawet nie wskazał, które z wypożyczalni w dacie szkody, wynajmowały samochody zastępcze (mieszczącego się w klasie auta powoda) po tak cenie. Mając na uwadze przedstawione powyżej rozważania, w ocenie Sadu Okręgowego zasadne było uwzględnienie roszczenia strony powodowej w zakresie odszkodowania z tytułu kosztów najmu pojazdu zastępczego w kwocie 20992 zł, wynikającej z zastosowania stawki dobowej przyznanej przez stronę pozwaną w kwocie 256 zł przemnożonej przez okres 82 dni celowego, uzasadnionego najmu. Odsetki od powyższej kwoty należało zasądzić od 30 kwietnia 2017 r., uwzględniając datę uzupełnienia dokumentów przez powódkę dotyczących wezwania do zapłaty odszkodowania za koszty pojazdu zastępczego (mail z 30 marca 2017 r.) z doliczenie 30 dni na likwidację szkody. Sąd Okręgowy zmienił na podstawie art. 386§ 1 k.p.c. zaskarżony wyrok, podwyższając zasądzoną w wyroku kwotę o 20992 zł, oddalając apelację w pozostałym zakresie na podstawie art.385 k.p.c. jako bezzasadną. Wobec zmiany wyroku w zakresie zasadzonej kwoty weryfikacji uległy także koszty procesu rozliczone na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c. stosunkowo. Powódka wygrała proces w 69 % (zasądzono 26288 zł przy żądaniu kwoty łącznej 37913 zł). Łącznie koszty poniesione przez powódkę to 4.818 zł, w tym: 501 zł tytułem opłaty od pozwu, 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa

§ 2

pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1800 ze zm.), 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 700 zł tytułem zaliczki na poczet wynagrodzenia biegłego. Pozwany poniósł koszty w kwocie 3.600 zł tytułem kosztów zastępstwa

§ 2

pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804 ze zm.). Łączne koszty procesu wyniosły 8.418 zł. Uwzględniając procent, w jakim powódka przegrała sprawę, należało zasądzić od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2208,42 zł tytułem zwrotu kosztów procesu jak w punkcie

  1. wyroku. Na nieuiszczone koszty sądowe złożyły się: koszt opinii biegłego w kwocie 241,43 zł oraz opłata od rozszerzonego powództwa w kwocie 1.395 zł. Na podstawie art.113 ust.1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2014 roku, poz. 1025), w związku z art. 100 k.p.c., należało obciążyć powódkę kwotą 507,29 zł i pozwanego kwotą 1129,14 zł tytułem tymczasowo wyłożonych wydatków orzekając jak w punkcie
  2. wyroku. O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c.. Obejmują one po stronie apelującej powódki opłatę od apelacji w kwocie 1631 zł oraz 1800 zł tytułem kosztów zastępstwa

§ 10ust.

1 pkt 1.w zw. z § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1800 ze zm.), a po stronie pozwanej 1800 zł tytułem kosztów zastępstwa

§ 10ust.

1 pkt 1.w zw. § 2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 roku (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804 ze zm.). Łącznie koszty postępowania apelacyjnego wyniosły 5231 zł. Apelacja została uwzględniona w 64 % (uwzględniona w kwocie 20992 zł przy wartości przedmiotu zaskarżenia 32617 zł), zatem należało zasądzić od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1547,84 zł.

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.