← Polska

IV Ka 1199/21

1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 kwietnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny–Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia Hanna Bartkowiak Sędziowie: Małgorzata Ziołecka Małgorzata Winkler - Galicka 2 Protokolant: staż. Katarzyna Szymczak 4przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Alicji Małasiak po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2022 r. sprawy W. R. oskarżonego z art. 258 § 1 kk, z art. 270 § 1 kk, art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk, art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk oraz z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, M. L.

(1)oskarżonego z art. 258 § 1 kk, z art. 270 § 1 kk, art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk, art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk, z art.286 § 1 kk, art. 270 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk oraz z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, M. L.
(2)oskarżonego z art. 258 § 1 kk, z art. 270 § 1 kk, art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk, art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk, z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, z art. 286 § 1 kk i art. 271 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk oraz z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, A. K.
(1)(K.) oskarżonego z art. 258 § 1 kk oraz z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, K. Ł.
(1)oskarżonej z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk A. B.
(1)oskarżonego z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk oraz z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk, oraz na podstawie art. 435 kpk sprawy M. P., M. S.
(1)i A. W. oskarżonych z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonego W. R. i jego obrońcę, oskarżonego A. K.
(1)i jego obrońcę oraz obrońców oskarżonych M. L.
(1), M. L.
(2), K. Ł.
(1)oraz A. B.
(1)od wyroku Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt III K 58/09 1. Zmienia zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonego M. L.
(1)w ten sposób, że:
  1. a)w punkcie 6 obniża karę za przypisane oskarżonemu przestępstwo z art. 258 § 1 kk do 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
  2. b)w punkcie 7 obniża karę za przypisane oskarżonemu przestępstwo z art. 270 § 1 kk i art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk i art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk do 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
  3. c)uniewinnia oskarżonego od popełnienia czynu z punktu XXV zarzutów, tj. przestępstwa z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, a w konsekwencji zmienia opis czynu przypisanego oskarżonemu J. G.
(1)w punkcie 46 w miejsce działania wspólnie i w porozumieniu z M. L.
(1)przyjmując, że działał z inną nieustaloną osobą oraz uchyla co do oskarżonego M. L.
(1)nałożony w punkcie 60 pod lit. u. solidarny obowiązek naprawienia szkody,
  1. d)uchyla orzeczenie z punktu 9 i uznając oskarżonego za winnego przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk popełnionych w sposób opisany w punktach XXIV, XXVII, XXIX, XXX oraz XXXI i ustalając, że czyny te stanowią ciąg przestępstw na podstawie art. 286 § 1 kk w zw. z art. 11 § 3 kk w zw. z art. 65 § 1 kk w zw. z art. 91 § 1 kk wymierza oskarżonemu karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
  2. e)uchyla punkt 10 o karze łącznej i na podstawie art. 91 § 2 kk w zw. z art. 86 § 1 kk łączy orzeczone wobec oskarżonego M. L.
(1)w punktach od 6 do 9 kary pozbawienia wolności i wymierza mu karę łączną 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. 2. Zmienia zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonego M. L.
(2)w ten sposób, że:
  1. a)w pkt 11 ustala, że udział oskarżonego w zorganizowanej grupie przestępczej opisany w punkcie XXXII zarzutów stanowiący przestępstwo z art. 258 § 1 kk rozpoczął się w kwietniu 2004 r. oraz obniża wymierzoną mu karę do 1 (jednego) roku i 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności,
  2. b)w pkt 12 przyjmuje, że czyn oskarżonego opisany w punkcie XXXIII zarzutów stanowiący przestępstwo z art. 270 § 1 kk i art.18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk i art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i art. 65 § 1 kk obejmował okres od dnia 1 lipca 2004 r. do dnia 10 września 2004 r. oraz obniża wymierzoną mu karę do 1 (jednego) roku i 1 (jednego) miesiąca pozbawienia wolności,
  3. c)w opisie czynu zarzucanego w punkcie XXXIV, przypisanego oskarżonemu w punkcie 13 przyjmuje, że będący przedmiotem umowy leasingu samochód z podanym numerem nadwozia (...) to M. (...) o nr rej. (...),
  4. d)eliminuje art. 271 § 1 kk z kwalifikacji prawnej czynu zarzucanego w punkcie XXXVII, przypisanego oskarżonemu w punkcie 14 jako element ciągu przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk oraz obniża wymierzoną mu karę do 1 (jednego) roku i 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności,
  5. e)w punkcie 15 obniża wymierzoną karę za ciąg przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 271 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk do 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
  6. f)uchyla punkt 16 o karze łącznej i na podstawie art. 91 § 2 kk w zw. z art. 86 § 1 kk łączy kary pozbawienia wolności orzeczone w punktach od 11 do 15 i wymierza oskarżonemu M. L.
(2)karę łączną 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności. 3. Zmienia zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonego A. K.
(1)w ten sposób, że z opisu czynu zarzucanego w punkcie LI, a przypisanego mu w punkcie 35 w ramach ciągu przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk eliminuje zapis o działaniu wspólnie i w porozumieniu z D. M.
(1). 4. Zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 60 w ten sposób, że: - obniża nałożony pod lit. a. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(1)do kwoty 33.118,34 zł (trzydzieści trzy tysiące sto osiemnaście złotych trzydzieści cztery grosze) - obniża nałożony pod lit. b. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(1)do kwoty 13.676 zł (trzynaście tysięcy sześćset siedemdziesiąt sześć złotych) - obniża nałożony pod lit. c. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(1), a na podstawie art. 435 kpk także wobec oskarżonego M. S.
(1)do kwoty 35.552,20 zł (trzydzieści pięć tysięcy pięćset pięćdziesiąt dwa złote dwadzieścia groszy) - uchyla nałożony pod lit. d. obowiązek naprawienia szkody nałożony na oskarżonego W. R. solidarnie z oskarżonym M. P., a na podstawie art. 435 kpk uchyla go również wobec M. P. - obniża nałożony pod lit. e. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i A. K.
(1)do kwoty 59.326,43 (pięćdziesiąt dziewięć tysięcy trzysta dwadzieścia sześć złotych czterdzieści trzy grosze) - obniża nałożony pod lit. f. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(1)do kwoty 58.016 zł (pięćdziesiąt osiem tysięcy szesnaście złotych) - obniża nałożony pod lit. g. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i A. K.
(1)oraz na podstawie art. 435 kpk także wobec oskarżonego A. W. do kwoty 31.992 zł (trzydzieści jeden tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa złote) - obniża nałożony pod lit. h. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i A. K.
(1)do kwoty 70.100 zł (siedemdziesiąt tysięcy sto złotych) - obniża nałożony pod lit. i. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 62.020,29 zł (sześćdziesiąt dwa tysiące dwadzieścia złotych dwadzieścia dziewięć groszy) - obniża nałożony pod lit. j. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R., M. L.
(2)i A. K.
(1)do kwoty 61.173,50 zł (sześćdziesiąt jeden tysięcy sto siedemdziesiąt trzy złote pięćdziesiąt groszy) - uchyla nałożony pod lit. k. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. - obniża nałożony pod lit. l. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 56.809,75 zł (pięćdziesiąt sześć tysięcy osiemset dziewięć złotych siedemdziesiąt pięć groszy) - obniża nałożony pod lit. m. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 45.006,71 zł (czterdzieści pięć tysięcy sześć złotych siedemdziesiąt jeden groszy) - obniża nałożony pod lit. n. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(1)do kwoty 67.345,72 zł (sześćdziesiąt siedem tysięcy trzysta czterdzieści pięć złotych siedemdziesiąt dwa grosze) - obniża nałożony pod lit. o. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 72.098,23 zł (siedemdziesiąt dwa tysiące dziewięćdziesiąt osiem złotych dwadzieścia trzy grosze) - obniża nałożony pod lit. p. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i A. K.
(1)do kwoty 71.745 zł (siedemdziesiąt jeden tysięcy siedemset czterdzieści pięć złotych) - obniża nałożony pod lit. q. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 68.511,54 zł (sześćdziesiąt osiem tysięcy pięćset jedenaście złotych pięćdziesiąt cztery grosze) - obniża nałożony pod lit. r. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych W. R. i M. L.
(2)do kwoty 58.780,20 zł (pięćdziesiąt osiem tysięcy siedemset osiemdziesiąt złotych dwadzieścia groszy) - obniża nałożony pod lit. s. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego W. R. do kwoty 59.726,91 zł (pięćdziesiąt dziewięć tysięcy siedemset dwadzieścia sześć złotych dziewięćdziesiąt jeden groszy) - obniża nałożony pod lit. t. solidarny obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonych M. L.
(1)i M. L.
(2)do kwoty 70.776,23 zł (siedemdziesiąt tysięcy siedemset siedemdziesiąt sześć złotych dwadzieścia trzy grosze) - obniża nałożony pod lit. v. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego M. L.
(1)do kwoty 63.026,63 zł (sześćdziesiąt trzy tysiące dwadzieścia sześć złotych sześćdziesiąt trzy grosze) - obniża nałożony pod lit. w. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego M. L.
(2)do kwoty 37.245,45 zł (trzydzieści siedem tysięcy dwieście czterdzieści pięć złotych czterdzieści pięć groszy) - obniża nałożony pod lit. x. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego M. L.
(2)do kwoty 77.335 zł (siedemdziesiąt siedem tysięcy trzysta trzydzieści pięć złotych) - obniża nałożony pod lit. y. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego M. L.
(2)do kwoty 91.554,32 zł (dziewięćdziesiąt jeden tysięcy pięćset pięćdziesiąt cztery złote trzydzieści dwa grosze) - obniża nałożony pod lit. aa. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego A. K.
(1)do kwoty 72.305 zł (siedemdziesiąt dwa tysiące trzysta pięć złotych) - obniża nałożony pod lit. bb. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonej K. Ł.
(1)do kwoty 46.819,83 zł (czterdzieści sześć tysięcy osiemset dziewiętnaście złotych osiemdziesiąt trzy grosze) - uchyla nałożony pod lit. dd. obowiązek naprawienia szkody wobec oskarżonego A. B.
(1).
  1. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.
  2. Zwalnia oskarżonych od obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w tym nie wymierza im opłat należnych od oskarżonych M. L.
(1)i M. L.
(2)za obie instancje, a od oskarżonych W. R., A. K.
(1), K. Ł.
(1)i A. B.
(1)za II instancję. Małgorzata Winkler-Galicka Hanna Bartkowiak Małgorzata Ziołecka UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 1199/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 8
  1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.
  2. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt III K 58/09 0.11.
  3. Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.
  4. Granice zaskarżenia 0.11.3.
  5. Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☒ w części ☐ co do winy ☒ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.
  6. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☒ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☒ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.
  7. Wnioski ☒ uchylenie ☒ zmiana
  8. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.
  9. Ustalenie faktów 0.12.1.
  10. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty
  11. W. R.
(1)Naprawienie szkody dotyczące czynu zarzucanego oskarżonemu w pkt XIII, przypisanego w ramach ciągu przestępstw w pkt 3; Obowiązek naprawienia szkody nałożony na oskarżonego solidarnie z A. S.
(1)w pkt 60 lit.k na rzecz pokrzywdzonego (...) Sp. z o.o. w wysokości 74.060,25 zł. Zobowiązanie współsprawcy A. S.
(1)w wyroku karnym, w sprawie o sygn. III K 610/09 do naprawienia szkody na podstawie art. 72 § 2 kk w wysokości 38.905,69 zł, gdzie Sąd Rejonowy ustalił, że do czasu wyrokowania łącznie wpłaty dla pokrzywdzonego wyniosły 35.154,56 zł. Skazany A. S.
(1)do dnia 24 stycznia 2014 r. naprawił w całości szkodę spowodowaną przestępstwem popełnionym wspólnie i w porozumieniu z oskarżonym W. R.
(1). Fakt; Szkoda w mieniu pokrzywdzonego została naprawiona w całości przed wyrokowaniem w niniejszej sprawie. Dokumenty z akt Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 610/09 p-ko oskarżonym R. K., M. S.
(2)i A. S.
(1), w tym wyrok z dnia 30 września 2009 r. wraz z uzasadnieniem, oraz akta wykonawcze o sygn. III Ko 169/14 dotyczące skazanego A. S.
(1), w tym dowody wpłat i postanowienie SR z dnia 5 lutego 2014 r. o uchyleniu orzeczenia o zarządzeniu wykonania kary pozbawienia wolności k.1405-06, 1408-13 2. A. K.
(1)Naprawienie szkody dotyczące czynu zarzucanego oskarżonemu w pkt LIII, przypisanego w ramach ciągu przestępstw w pkt 35; W sprawie o sygn. III K 1760/08 Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w Poznaniu dotyczącej przestępstwa zarzucanego A. A. K.
(1)w pkt LIII, w wyroku z dnia 8 kwietnia 2009 r. przy skazaniu C. L. orzeczono obowiązek naprawienia szkody z art. 46 § 1 kk na kwotę 72.000 zł (ta kwota to różnica między ceną wyjściową a opłatą uiszczoną przez leasingobiorcę przy zawarciu umowy). Dokumenty z akt Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 1760/08 p-ko oskarżonemu C. L.: wyrok z dnia 8 kwietnia 2009 r. i pismo pełnomocnika pokrzywdzonego z dnia 27 marca 2009 r. k.2805 k. 2815-16 0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty W. R.
(1)Solidarny obowiązek naprawienia szkody nałożony na oskarżonego wraz ze skazanym A. S.
(1)(pkt 60 lit.k) na rzecz pokrzywdzonego (...) Sp. z o.o. nie mógł zostać orzeczony do wysokości 74.060,25 zł, gdyż A. S.
(1)został w swoim wyroku w sprawie o sygn. III K 610/09 zobowiązany do naprawienia szkody w wysokości 38.905,69 zł Wyrok z dnia 30 września 2009 r. w sprawie Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 610/09 2. A. K.
(1)Zasadność wysokości nałożonego na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody w pkt 60 lit.aa. na rzecz pokrzywdzonego (...) Sp. z o.o., tj. w kwocie 81.182 zł – bez rozważenia, że na współsprawcę C. L. w wyroku w sprawie Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o III K 1760/08, nałożono ten obowiązek w niższej wysokości (72.000 zł). Ustalenie to zaś poprzedzało postępowanie dowodowe, które wykazało, że do szkody pokrzywdzony doliczył koszty prowadzonych działań windykacyjnych w kwocie 9.182 zł. Wyrok z dnia 8 kwietnia 2009 r. w sprawie Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 1760/08 0.12.2. Ocena dowodów 0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1. Dokumenty z akt Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 610/09 oraz akta wykonawcze o sygn. III Ko 169/14 dotyczące skazanego A. S.
(1)Z uwagi na urzędowy charakter dokumentów z akt sprawy karnej, wiarygodność dokumentów nie budziła żadnych wątpliwości. Dokumenty nie były kwestionowane przez żadną ze stron procesowych.
  1. Dokumenty z akt Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto w Poznaniu o sygn. III K 1760/08 p-ko oskarżonemu C. L. Z uwagi na urzędowy charakter dokumentów z akt sprawy karnej, wiarygodność dokumentów nie budziła żadnych wątpliwości. Dokumenty nie były kwestionowane przez żadną ze stron procesowych. 0.12.2.
  2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.
  3. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Obraza przepisów postępowania, tj. art. 201 kpk poprzez jego niezastosowanie i nie powołanie nowych biegłych w celu sporządzenia nowej opinii i to mimo, iż z treści opinii sporządzonej przez biegłego Z. K. i J. P. oraz z treści zeznań biegłych wynika, iż opinia sporządzona w sprawie jest opinią nie tylko niepełną (nie opiera się o całokształt materiału dowodowego niezbędnego dla sporządzenia rzetelnej opinii co zostało przyznane przez samego biegłego na rozprawie w dniu 11 lutego 2014 r.) ale również niejasną i zawierającą w sobie sprzeczności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelujący nie przekonał Sądu Okręgowego swoją argumentacją aby Sąd niższej instancji rozpoznając niniejszą sprawę naruszył art. 201 kpk. Tytułem przypomnienia: „Opinia jest niepełna, jeżeli nie udziela odpowiedzi na wszystkie postawione biegłemu pytania, na które zgodnie z zakresem posiadanych wiadomości specjalnych i udostępnionych materiałów dowodowych, może oraz powinien udzielić odpowiedzi lub jeżeli nie uwzględnia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia konkretnej kwestii okoliczności, albo też nie zawiera uzasadnienia wyrażonych w niej ocen oraz poglądów. Opinia jest niejasna, jeżeli jej sformułowanie nie pozwala na zrozumienie wyrażonych w niej ocen i poglądów, a także sposobu dochodzenia do nich albo jeżeli zawiera wewnętrzne sprzeczności, posługuje się nielogicznymi argumentami. Sprzeczność w samej opinii zachodzi wówczas, gdy co do tych samych, istotnych okoliczności, dokonane zostały odmienne ustalenia, odmienne oceny albo też z przeprowadzonych takich samych czynności sformułowane zostały odmienne wnioski: ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2019 r., II AKa 148/19, LEX nr 2750301, KZS 2019/12/65). Żadne z tych cech podważających wartość opinii powołanych do sprawy biegłych, w toku kontroli instancyjnej nie potwierdziły się. Biegli J. P. i Z. K. z Laboratorium Kryminalistycznego KWP w P. Wydział Mechanoskopii opiniowali w zakresie im zleconym i na bazie informacji przesłanych im przez prowadzących śledztwo. Ponadto, biegli zostali przesłuchani na rozprawie w dniach 11 lutego i 11 marca 2014 r. gdzie jasno przedstawili sposób ich pracy przy ustalaniu pochodzenia poszczególnych pojazdów i racjonalność uzyskanych wyników badań. W pełni uzasadnionym na kanwie okoliczności faktycznych rozpracowywanej sprawy jest również to, że biegłym nie przedstawiono do analizy dokumentów samochodowych, na podstawie których doszło do ich rejestracji w Wydziale Komunikacji Urzędu Miasta P., skoro wiążą się z nimi zarzuty fałszowania tych dokumentów i poświadczenia nieprawdy przy rejestracji aut przez funkcjonariusza publicznego (oskarżony L. P.
(1)). Nie budziła przy tym wątpliwości wstępna selekcja biegłych, którzy wykorzystując swoją fachową wiedzę w tym zakresie eliminowali z dalszych sprawdzeń pojazdy z numerami VIN, które nie mogły wystąpić. O rzetelności pracy biegłych dobrze zaś świadczy wypowiedź jednego z nich - Z. K., o tym jak po zwróceniu się do producenta gdy otrzymywał informacje o niewyprodukowaniu danego pojazdu, prosił o ponowne sprawdzenie aby uniknąć pomyłki. W ocenie Sądu Okręgowego nie poddaje w wątpliwość wartości dowodowej przedmiotowych opinii z zakresu mechanoskopii podnoszona przez obronę okoliczność, że na pytanie o możliwość pomyłki w podaniu danych identyfikacyjnych pojazdu przy kierowaniu zapytania do producenta biegli nie zaprzeczyli. Oczywistym jest, że teoretycznie rzecz ujmując, popełnianie błędów zdarza się każdemu i w różnych okolicznościach. Aby jednak powziąć faktyczne wątpliwości w omawianym tu zakresie należałoby oczekiwać od apelujących przedstawienia konkretnego przypadku podania błędnych informacji na temat identyfikowanych pojazdów, a żadnego tego typu uchybienia nie wykazano. Biegli także nie stwierdzili aby faktycznie wystąpił jakiś istotny błąd w ich opiniowaniu. Co warte podkreślenie, żaden z obrońców ani oskarżony nie przedstawili Sądowi Rejonowemu dowodów potwierdzających istnienie i dobry stan techniczny pojazdów będących przedmiotem leasingów czy kredytów w niniejszej sprawie. Zastrzeżenia obrońcy oskarżonego W. R. miały zatem charakter czysto polemiczny, jednostronny, a przez to niemiarodajny. W orzecznictwie funkcjonuje ugruntowane stanowisko, że jeżeli wnioski opinii nie odpowiadają oczekiwaniom jednej ze stron procesowych, to nie stanowi to ustawowej przesłanki dopuszczenia opinii nowej lub uzupełniającej ( Wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 20 września 2019 r., II AKa 99/19, LEX nr 3057934). Oskarżony W. R.
(1)czyniąc zastrzeżenia do opinii przywołał co prawda przypadki dwóch pojazdów: T. (...) oraz O. (...) (przyjmując, że chodzi o pojazdy: z zarzutu w pkt V – współdziałanie m.in. z M. S.
(1)oraz z zarzutu w pkt XX – współdziałanie m.in. z P. P.
(1)) ale było to bezpodstawne gdyż odnośnie tych dwóch aut Sąd Rejonowy nie ustalił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że były to „wirtualne” samochody. Natomiast Sąd II instancji podkreśla, iż dokonując kontroli odwoławczej co do kwestionowanych opinii mechanoskopijnych nie można było zapomnieć o pozostałych dowodach, zwłaszcza tych zgromadzonych na etapie śledztwa w teczkach tematycznych dla poszczególnych, wyleasingowanych czy kredytowanych pojazdów, ale także o dowodach osobowych, m.in. zeznaniach i wyjaśnieniach osób, które te pojazdy miały wziąć w leasing, czy uzyskać kredyt, a nie miały z nimi żadnej styczności. Analiza wszystkich tych dowodów łącznie potwierdzała zaś zasadność opinii biegłych na temat niewyprodukowania określonych pojazdów. Nie stwierdzono zatem takich negatywnych cech opracowanych opinii z zakresu mechanoskopii które wymagałyby zastosowania art. 201 kpk i powoływania nowych biegłych, w tym nie podzielono zastrzeżeń co do metody uzyskiwania danych u producentów pojazdów po numerach VIN, drogą telefoniczną. Wreszcie na koniec ważna uwaga dotycząca tego zarzutu, a odnosząca się do wszystkich czterech oskarżonych o udział w zorganizowanej grupie przestępczej. Otóż okoliczność istnienia czy też w ogóle braku pojazdów będących przedmiotem leasingów nie była w tej sprawie okolicznością wiodącą dla odpowiedzialności karnej podsądnych. Istotą wszystkich przestępstw oszustw przypisanych oskarżonym była bowiem wartość zaciągniętego leasingu a nie faktyczna wartość pojazdu. We wszystkich zaś przypadkach Sąd I instancji bezbłędnie wykazał, że wyleasingowane samochody (których leasingobiorca wcale nie widział, istniały tylko w dokumentach rejestracyjnych bądź były to wraki) posłużyły funkcjonującej wówczas grupie przestępczej do bezprawnego uzyskiwania potężnych pieniędzy od firmy leasingowej czy instytucji kredytowej. Zgłoszony zarzut odwoławczy obrońcy W. R. bezskutecznie zatem zmierzał do podważenia wiarygodności opinii biegłych Z. K. i J. P.. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia zgłoszonego wniosku końcowego z uwagi na bezzasadność omówionego zarzutu apelacyjnego. Przeprowadzona kontrola instancyjna nie potwierdziła żadnych uchybień po stronie Sądu I instancji w zakresie uznania pełnej wartości dowodowej opinii z zakresu mechanoskopii. Sąd odwoławczy nie dostrzegł więc podstaw do jakiejkolwiek ingerencji w treść zaskarżonego orzeczenia z powodu zarzutów podniesionych w tym zakresie. Lp. Zarzut 3.2. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Obraza przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk poprzez bezkrytyczne przyjęcie wiarygodności wyjaśnień M. L.
(1)i to mimo, iż Sąd I instancji nie dysponował żadnym innym materiałem dowodowym poza tymi właśnie pomówieniami, a wielokrotna karalność M. L.
(1)i nieścisłości wynikające z jego wyjaśnień winny ograniczać zaufanie Sądu w zakresie oceny prawdziwości tychże pomówień. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd odwoławczy stwierdził, że przeprowadzona przez Sąd Rejonowy ocena dowodów stanowiących podstawę wyrokowania w zakresie dotyczącym oskarżonego W. R. była prawidłowa i uwzględniała w odpowiednim stopniu dyrektywy z art. 7 kpk, a więc zasady prawidłowego rozumowania oraz wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego. Trzeba podkreślić, iż Sąd I instancji w treści uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia wymienił wszystkie dowody bądź ich części, którym przyznał przymiot wiarygodności, a także wyodrębnił te, które na przypisanie takiej cechy nie zasługiwały. Nie zabrakło też w uzasadnieniu wskazania powodów, które wpłynęły na takie a nie inne ukształtowanie oceny zgromadzonych w sprawie dowodów. Sąd odwoławczy po zapoznaniu się z aktami sprawy nie dostrzegł powodów, które pozwalałyby w jakikolwiek sposób podważać słuszność przedstawionej w uzasadnieniu wyroku oceny materiału dowodowego. Zauważyć należy, iż apelujący negując prawidłowość dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny zgromadzonego materiału dowodowego nie wskazał konkretnych zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy czy doświadczenia życiowego, które miałyby zostać naruszone przez Sąd Rejonowy przy wykonywaniu tej czynności, a jedynie ograniczył się do przedstawienia swojej subiektywnej, alternatywnej oceny dowodów, dokonanej w taki sposób by doprowadzić do wydania orzeczenia jak najbardziej korzystnego dla oskarżonego W. R.. Taka konstrukcja zarzutu osłabiała szanse na powodzenie apelacji. Warto więc przypomnieć, że podnoszenie zarzutu opartego jedynie na odmiennej ocenie dowodów dokonanej przez skarżącego, bez wskazania błędów natury faktycznej, logicznej, usterek w rozumowaniu, oparcia się na nieujawnionym materiale dowodowym albo tylko na części materiału dowodowego, nie może prowadzić do podważenia wyroku Sądu I instancji. We wniesionej w niniejszej sprawie apelacji skarżący tak właśnie czynił, skoro przedstawił jedynie własną, odmienną od dokonanej przez Sąd I instancji ocenę dowodów i to jeszcze taką, która nie respektowała wymogu uwzględnienia całokształtu ujawnionych w sprawie okoliczności. Ten przewidziany w art. 410 kpk obowiązek dotyczy nie tylko sądu przy rozstrzyganiu konkretnej sprawy, ale także powinien być przestrzegany w środkach odwoławczych przez skarżących. Bez tego zawarte tam rozważania zawsze będą oceniane jako nieuprawnione, a więc i dowolne ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2019 r., sygn. akt II KK 135/19, opubl. Legalis nr 1922670). Należy w tym miejscu zaakcentować, że w sprawach, których przedmiotem jest przestępczość zorganizowana, ustalenie stanu faktycznego, a w tym roli jaką poszczególni sprawcy pełnili w szeregach zorganizowanej grupy przestępczej, nie jest zadaniem łatwym. Najczęściej, tak jak w kontrolowanej sprawie, wyjaśnienia poszczególnych oskarżonych nie są ze sobą idealnie zbieżne, a dodatkowo ulegają różnym zmianom na kolejnych etapach postępowania. Niewątpliwie wynika to z tego, że kiedy sprawcy mają już wiedzę o odkryciu przez organy ścigania ich nielegalnej działalności, przyjmują określoną linię obrony w celu uzyskania jak najbardziej korzystnego dla siebie zakończenia sprawy karnej. W celu osiągnięcia tego rezultatu każdy z nich obiera określoną taktykę procesową: jedni decydują się przyznać się do stawianych zarzutów i szczegółowo opisują mechanizm działalności grupy przestępczej, obciążając przy tym również i siebie, drudzy pomawiają jedynie inne osoby współoskarżone starając się przekonać organy wymiary sprawiedliwości o swojej niewinności, a jeszcze inni nie przyznając się, zaprzeczają jakiejkolwiek znajomości z osobami, którym zarzuca się wspólny z nimi udział w grupie przestępczej oraz jakimkolwiek bezprawnym zachowaniom, które rozmyślnie podejmowali by w ramach podziału ról. Dodatkowo, niejednokrotnie sprawcy zaliczający się do pierwszej kategorii po złożeniu wyjaśnień obciążających siebie i współoskarżonych, zmieniają je i na dalszych etapach postępowania, chcą wycofać się z tego co podali wcześniej. Taka chwiejność wyjaśnień podsądnych oraz ich oświadczeń w zakresie przyznania się do popełnienia zarzucanych czynów oczywiście nie ułatwia sądowi rozpoznającemu sprawę oceny materiału dowodowego. Sąd Rejonowy w kontrolowanej sprawie mimo poziomu trudności stojącego przed nim zadania, w zdecydowanej większości wywiązał się z niego poprawnie, wyważając wszystkie dyrektywy ustanowione w art. 7 kpk, zestawiając ze sobą treść poszczególnych dowodów i przypisując przymiot wiarygodności jedynie tej części materiału dowodowego, która obiektywnie na to zasługiwała. Warto zaznaczyć, że tylko na pierwszy rzut oka weryfikacja materiału dowodowego dokonana w tej sprawie może się wydawać czynnością przeprowadzoną w sposób uproszczony, sprowadzający się do uznania za wiarygodne tych oświadczeń oskarżonych, w których przyznawali się oni do winy, a odmówienia wspomnianej cechy tym wskazaniom, gdzie zaprzeczali oni swojej winie i sprawstwu. Sąd I instancji doszedł do tego wniosku po zapoznaniu się z treścią dowodów osobowych i z dokumentów zebranych przez śledczych i następnie w dużym zakresie przeprowadzonych w postępowaniu sądowym, skonfrontował cały ten materiał dowodowy ze sobą i ostatecznie doszedł do trafnego wniosku, że opis działalności grupy przestępczej oraz roli jaką pełnili w niej poszczególni oskarżeni ustalony w postępowaniu przygotowawczych odpowiadał realnemu przebiegowi inkryminowanych zdarzeń. Z tego też powodu należało dać wiarę tym oświadczeniom oskarżonych, w których przyznawali się do popełnienia wszystkich (lub jedynie części) zarzucanych im czynów i zdradzali mechanizm działania zorganizowanej grupy przestępczej. Jednocześnie zaś niewiarygodne okazały się te późniejsze wyjaśnienia podsądnych, w których zaprzeczali oni kategorycznie swojemu udziałowi w zorganizowanej grupie przestępczej i przestępstwach dokonanych w czasie jej funkcjonowania. Uwagi te dotyczą również osoby oskarżonego W. R. i jego działalności przestępczej w ramach zorganizowanej grupy przestępczej. Odnosząc się już konkretnie do twierdzeń obrońcy oskarżonego W. R. przedstawionych w ramach zarzutu odwoławczego Sąd II instancji nie podzielił żadnego z nich. Przede wszystkim nie dostrzeżono żadnych nieprawidłowości przy ocenie wartości dowodowej wyjaśnień oskarżonego M. L.
(1). Co prawda wyjaśnienia tego podsądnego też ulegały modyfikacjom na poszczególnych etapach procesu, czemu towarzyszyły różne zakresowo oświadczenia w kwestii przyznania się do winy (na koniec M. L.
(1)zaprzeczał swojej winie i sprawstwu), ale Sąd Rejonowy dostrzegł tę okoliczność, uwzględnił ją i w sposób odpowiednio ostrożny i wyważony dokonał trafnego wartościowania tego dowodu, dając mu wiarę w zakresie w jakim znajdował oparcie w innych jeszcze dowodach, cechował się logiką i był przekonujący. Sąd I instancji, a także Sąd odwoławczy miał na uwadze wielokrotną karalność M. L.
(1)za przestępstwa oraz wiążące się z tym doświadczenie odnośnie zasad rządzących postępowaniem karnym. Okoliczność ta automatycznie nie przekreślała jednak możliwości dokonania pozytywnej oceny przekazywanych przez tego podsądnego informacji. Nawet bowiem osoba wielokrotnie wcześniej karana może złożyć wiarygodne i cenne dla postępowania wyjaśnienia czy zeznania. Odrzucanie już na wstępie, bez analizy, relacji takiej osoby jedynie z powodu jej uprzedniej karalności byłoby błędem i sprzeczne z podstawowymi dyrektywami ustalającymi zasady oceny dowodów. Zasadą wszak jest, że dopóki nie wykaże się, że dana osoba mówi nieprawdę, uważa się, że jej słowa polegają na prawdzie. Istotna jest przy tym specyfika środowiska zorganizowanej grupy przestępczej. To mianowicie obszar działań bezprawnych, nielegalnych i tym samym nieujawnianych, a więc zasadniczo niedostępny dla osób postronnych. Sprawia to, że podstawowym osobowym źródłem wiedzy o zasadach obowiązujących w takich strukturach, ich uczestnikach, a także popełnianych przestępstwach, są osoby w działalność taką zaangażowane, bowiem osoby funkcjonujące poza grupą wiedzy takiej nie mają i mieć nie mogą. Tym samym nie można oczekiwać, by w tego typu sprawach podstawę ustaleń faktycznych stanowiły relacje osób o nieposzlakowanej opinii, dla których własnej sytuacji procesowej, bez znaczenia pozostaje wynik postępowania ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 24 listopada 2021 r., sygn. akt II AKa 100/20, Legalis nr 2652268). Znamiennym jest przy tym, że pomawiające wyjaśnienia M. L.
(1)nie były jedynym dowodem na popełnienie przez W. R. wszystkich zarzucanych mu czynów. Nie znajduje zatem potwierdzenia w aktach sprawy twierdzenie apelującego obrońcy aby określona część zarzutów opierała się wyłącznie na pomówieniach oskarżonego M. L.
(1). Ogólnie rzecz ujmując, o winie i sprawstwie oskarżonego W. R. świadczył poza tym szereg innych dowodów zarówno osobowych (tylko przykładowo: wyjaśnienia R. M.
(1), L. P.
(1), T. P.
(1), R. Z.
(1), T. M.
(1), M. L.
(2), zeznania A. K.
(2), E. K.
(1), R. K. i K. D.), w tym także ta część wyjaśnień W. R. w której przyznał się on do zarzucanych mu czynów oraz dowodów z dokumentów (np. zabezpieczone w wyniku przeszukania pomieszczeń biurowych użyczonych od ojca M. L.
(1)). Natomiast wskazując szczegółowiej, w odpowiedzi na zarzut obronny odnośnie czynu zarzucanego w pkt V (wg numeracji przyjętej w zaskarżonym wyroku) na przywołanie zasługują obciążające oskarżonego W. R. zeznania i wyjaśnienia M. S.
(1)oraz zeznania A. S.
(2), które potwierdzają modus operandi przedstawiony w pomówieniu przez M. L.
(1). Ponadto, wyjaśnienia L. P.
(1), w których przyznał, że rejestrował pojazdy dla W. R. i R. M. n.in. na nazwisko F. (jak w zarzucie V). Odnośnie czynu zarzucanego w pkt IX wzmocnieniem wyjaśnień M. L. było przyznanie się do winy i wyjaśnienia T. P.
(1)skazanego prawomocnie za udział w zorganizowanej grupie przestępczej, w skład której wchodził m.in. W. R.
(1)oraz za współudział m.in. z W. R.
(1)za ten czyn (wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 13 lipca 2010 r. o sygn. III K 289/10 - zarzuty z pkt I i IV dla oskarżonego T. P.
(1), a także poświadczająca nieprawdę faktura VAT nr (...) na firmę (...)-T. (...) Handel (...) z K.. Poza tym wśród materiałów dostarczonych przez M. L.
(1)organom ścigania na płycie CD-R z biura (...), gdzie działali W. R. z R. M. znajdował się przygotowany wniosek leasingowy na R. Ć. dotyczący innego pojazdu (k.755-756). Co do zarzutu z pkt XII należało wskazać na zeznania leasingobiorcy T. B.
(1), który wśród osób obecnych przed biurem przedstawiciela F. gdzie podpisywał umowę oprócz R. M.
(1)i A. K.
(1)rozpoznał W. R., jako tego co podjechał tam samochodem i rozmawiał z R. M.
(1)(k.3447). Nadto, co bardzo istotne, wniosek leasingowy na samochód wyleasingowany na T. B. znajdował się w zajmowanym przez oskarżonego i R. M.
(1)biurze firmy (...), dostarczony śledczym przez M. L.
(1). Na temat zarzutu z pkt XVIII oprócz wyjaśnień oskarżonego M. L.
(1)na udział oskarżonego W. R. wskazywały powiązane ze sobą wyjaśnienia K. S.
(1)o zaangażowaniu A. K.
(1)w prowadzenie firmy (...) z S., na którą została wystawiona sfałszowana faktura VAT o nr (...) wykorzystana przy oszustwie z zarzutu z pkt XVIII, zeznania E. S., M. J.
(1)oraz wyjaśnienia A. K.
(1), który potwierdził współpracę przy umowach leasingowych z W. R.
(1), niezasadnie kwestionując jednak świadomość bezprawności tych działań. Poza tym wśród dokumentów znalezionych w mieszkaniu R. Z.
(1)udostępnionym mu przez W. R. znajdowały się fałszywe dokumenty belgijskie z firmy (...).J.-S., tej samej, w której R. J.
(1)miałby zakupić V. (...). Zarzut XX stawiany oskarżonemu W. R.
(1)wzmacniają z kolei wyjaśnienia M. L.
(2)o tym, że to właśnie wyżej wymieniony poprosił go by znalazł osobę, która weźmie na siebie leasing i wtedy pojawił się P. P.
(1), raty miał płacić W. R.
(1)(k. 7184). Na temat zarzutu XXI można natomiast wskazać apelującemu obrońcy, że nie przekonał Sądu odwoławczego aby pomówienia oskarżonego W. R. o udział w tym wyłudzeniu leasingu od (...) Sp. z o.o. były bezpodstawne i nieprawdziwe. Skarżący nie przytoczył nawet bliżej które konkretnie dowody oskarżenia w tym zakresie kwestionuje. Nie zostały zatem podważone wyjaśnienia M. M.
(1), w których podał, że jego syn R. i kolega syna W. R.
(3)poprosili go o wzięcie tego leasingu, wniosek o leasing podpisał in blanco, syn miał dostać ten samochód i spłacać raty, a W. R. brał udział w załatwianiu tego leasingu. Nie stwierdzono przy tym aby M. M.
(1)pozostawał w konflikcie z pomówionymi, a poza tym były to wyjaśnienia także samooskarżające się. M. M.
(1)w ten sposób narażał i siebie na poważną odpowiedzialność karną za to przestępstwo. W zakresie zaś zarzutu odwoławczego wysuniętego co do zarzutu XXII, nie sposób się było odnieść, gdyż kierując się punktacją z zaskarżonego wyroku stwierdzić trzeba było, że zarzuty dla oskarżonego W. R. kończą się na pkt XXI, a zarzut w pkt XXII dotyczy już M. L.
(1)(zarzut popełnienia przestępstwa z art. 258 § 1 kk). W apelacji nie podano też jakichkolwiek okoliczności faktycznych wiążących się z tym zarzutem, które naprowadziłyby Sąd Okręgowy na ewentualnie inny zarzut stawiany W. R., tylko z podanym niewłaściwie przez obronę numerem, o który faktycznie chodziło apelującemu. Ponadto godne podkreślenia jest, iż dla Sądów obu instancji składową dowodów przemawiającą za sprawstwem, w tym również udziału w zorganizowanej grupie przestępczej, były wyjaśnienia jakie sam W. R.
(1)złożył przed prokuratorem w dniu 17 października 2005 r., przyznając się przy tym do popełnienia wszystkich zarzucanych mu czynów. Miało to miejsce po wyjaśnieniu podsądnemu przez prokuratora na czym polega istota występku z art. 258 § 1 kk, gdzie następnie oskarżony podtrzymał poprzednie wyjaśnienia, w których opisał mechanizm wyłudzania pieniędzy z tytułu zawieranych umów leasingu bądź kredytu na werbowane w tym celu osoby, także przez oskarżonego ( vide: obszerne wyjaśnienia z dnia 29 lipca 2005 r.). W. R.
(1)w swoich poprzednich wyjaśnieniach podawał przy tym takie okoliczności, o których nie mógłby mieć wiedzy gdyby nie uczestnictwo w strukturach zorganizowanej grupy przestępczej. Warte podkreślenia są jego wyjaśnienia z dnia 25 lutego 2005 r., w których przyznał się do wyłudzenia leasingów w firmie (...), podając, że wiedział, iż w rzeczywistości pojazdy, na które był brany leasing faktycznie nie istniały. Prawdą jest, że wspomniany podsądny na dalszym etapie postępowania podjął próby wycofania się zarówno z przyznania się do winy, jak i treści uprzednio złożonych wyjaśnień, jednak czynił to w sposób nieskuteczny. Sąd Rejonowy zasadnie odmówił tym wyjaśnieniom przymiotu wiarygodności, przypisując tę cechę tej części wskazań W. R., w której przyznał się do zarzucanych mu czynów i opisał sposób działalności grupy. Wszelkie próby obrońcy oskarżonego zmierzające do podważenia poprawności oceny dowodów, a tym samym trafności ustaleń co do rzeczywistego udziału oskarżonego W. R. w działalności zorganizowanej grupy przestępczej, nie przyniosły oczekiwanego przez niego rezultatu i twierdzenia te nie zostały uwzględnione przez organ odwoławczy. Apelujący próbował przekonywać, że na różnych etapach procesu pojawiały się informacje o nieprawidłowościach i nadużyciach ze strony organów ścigania, a Sąd Rejonowy tego nie uwzględnił w procesie oceny materiału dowodowego. Odnosząc się do tego argumentu należało zwrócić uwagę na brak obiektywnych dowodów potwierdzających wpływanie przez funkcjonariuszy prowadzących poszczególne przesłuchania na zeznania świadków, czy też wyjaśnienia oskarżonych. Nie sposób traktować za miarodajne takich sugestii dostrzeganych przez obronę w zeznaniach D. M.
(1), jego matki czy specyficznie przez obronę przedstawionych zeznaniach pracownika Wydz. Komunikacji (...) P. M. B., i to po wielu latach od rzeczonych przesłuchań. Zwłaszcza, że żadna z wymienionych powyżej osób nie złożyła zawiadomienia o rzekomych nadużyciach jakich mieliby dopuścić się przesłuchujący ich funkcjonariusze publiczni. W procesie sądowym został powołany na świadka policjant K. H. prowadzący czynności śledcze w niniejszym postępowaniu, w tym przesłuchania podejrzanych, świadków. Słusznie Sąd I instancji uznał jego zeznania za wiarygodne. Nie stwierdzono zatem aby ten funkcjonariusz naruszył prawo wykonując powierzone mu w śledztwie zadania, nie toczyła się przeciwko niemu sprawa karna czy dyscyplinarna. Zatem zastrzeżenia oskarżonego W. R. w tym zakresie stanowiły realizację jego linii obrony, poprzez próbę podważenie zaufania do organów ścigania. Gołosłowne okazały się też twierdzenia apelującego obrońcy jakoby W. R.
(1)miałby podczas przesłuchania przed prokuratorem w dniu 17 października 2005 r. być pod wpływem silnych środków psychotropowych, w związku z jego ówczesną chorobą, co miałoby je przekreślać pod względem procesowym. W protokole jego przesłuchania przez prokuratora prowadzącego śledztwo odnotowano, że zażywa on leki antydepresyjne, natomiast z tego dokumentu nie wynika aby oskarżony zgłaszał jakieś przeciwwskazania psychiczne do prowadzenia z nim czynności procesowej. Przeciwnie, analiza treści jego wypowiedzi prowadzi do wniosku, że oskarżony wypowiadał się składnie i był z nim pełny kontakt logiczny. Żadnych rzeczowych zarzutów w tym zakresie podsądny nie złożył także później, gdy uchylono stosowane wobec niego tymczasowe aresztowanie. W związku z powyższym i ten zarzut apelacyjny, podbiegający pod naruszenie art. 171 § 7 kpk, choć nie zgłoszony w tej formie, okazał się nieskuteczny. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku z uwagi na niezasadność omówionego zarzutu. Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie został oceniony przez Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy. Stwierdzenie to dotyczy także wartości dowodowej wyjaśnień oskarżonego M. L.
(1)i W. R.. Kontrola instancyjna zaskarżonego orzeczenia nie potwierdziła słuszności stanowiska obrońcy oskarżonego o konieczności ingerencji w ten wyrok poprzez wydanie orzeczenia o charakterze kasatoryjnym. Lp. Zarzut 3.3. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Obraza przepisów postępowania, tj. art. 5 § 2 kpk poprzez jego niezastosowanie i to mimo, iż w toku postępowania powstał szereg wątpliwości, które Sąd winien rozstrzygnąć na korzyść oskarżonego W. R.. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Obrońca oskarżonego zdaje się nie dostrzegać, iż w przepisie art. 5 § 2 kpk nie chodzi o wątpliwości stron procesu, lecz wątpliwości nasuwające się na tle materiałów danej sprawy organowi procesowemu, który powinien dążyć do ich usunięcia. To sąd winien zmierzać do wyeliminowania zaistniałych wątpliwości w drodze uzupełnienia postępowania dowodowego i dopiero, gdy po wykorzystaniu dostępnych możliwości, wątpliwość istnieje nadal, winien sięgnąć po regułę z art. 5 § 2 kpk. Tym samym zasada ta ma zastosowanie dopiero wówczas gdy zostały wyczerpane wszystkie możliwości poznawcze w postępowaniu. W sytuacji zaś, gdy ustalenia faktyczne zależne są od dania wiary tej lub innej grupie dowodów, ewentualne zastrzeżenia skarżącego co do wiarygodności konkretnego dowodu, mogą być rozstrzygane jedynie na płaszczyźnie utrzymania się przez sąd w granicach sędziowskiej swobodnej oceny dowodów określonej w art. 7 kpk (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt V KK 167/19, opubl. Legalis nr 1967625). W rozpatrywanej sprawie Sąd Rejonowy dysponował odpowiednim spektrum dowodów, które były wystarczające (po ich prawidłowym ocenieniu przez Sąd) dla poczynienia trafnych i niewątpliwych ustaleń faktycznych. W ocenie Sądu odwoławczego nie zaistniały żadne niedające się usunąć wątpliwości, które należałoby rozstrzygnąć na korzyść W. R.. Niezbędna jest jeszcze uwaga, że niemożliwe jest jednoczesne naruszenie art. 5 § 2 kpk i art. 7 kpk (obrońca W. R. podniósł w apelacji zarzuty naruszenia obu tych przepisów proceduralnych). Jeżeli bowiem pewne ustalenie faktyczne uzależnione jest od oceny dowodu lub dowodów, to nie można mówić o naruszeniu zasady in dubio pro reo. Podniesienie zarzutu obrazy art. 5 § 2 kpk, jak już była mowa wcześniej, jest zasadne tylko wówczas, gdy sąd orzekający rzeczywiście powziął wątpliwości bądź gdy powinien takie powziąć i wbrew wyrażonej w tym przepisie regule rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt II AKa 7/19, opubl. Legalis nr 2238701). Zdaniem Sądu odwoławczego z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Natomiast ewentualne zastrzeżenia co do oceny wiarygodności konkretnego dowodu lub grupy dowodów mogą być rozstrzygane jedynie na płaszczyźnie utrzymania się przez sąd w granicach sędziowskiej swobodnej oceny dowodów wynikającej z treści art. 7 kpk. Nie bez znaczenia w kontekście poczynionych rozważań jest to, że kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia w zakresie dotyczącym oskarżonego W. R. nie potwierdziła żadnych uchybień proceduralnych przy ocenie zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku z uwagi na niezasadność omówionego w tym miejscu zarzutu. W badanej sprawie, wbrew stanowisku apelującego, nie zaistniały żadne niedające się usunąć wątpliwości, które należałoby rozstrzygnąć na korzyść podsądnego W. R. zgodnie z zasadą in dubio pro reo. Nie było więc powodów by w jakikolwiek sposób ingerować w treść orzeczenia Sądu Rejonowego. Lp. Zarzut 3.4. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż W. R.
(1)dopuścił się dokonania wszystkich zarzucanych mu czynów i to mimo, iż jak wynika z treści pisemnego uzasadnienia Sądu I instancji, podstawę ustalenia sprawstwa stanowiły pomówienia innych oskarżonych, a zwłaszcza oskarżonego M. L.
(1), który mając żywotny interes w pomawianiu współoskarżonych licząc na skorzystanie z dobrodziejstwa art. 60 § 3 kk (co jednoznacznie wynika z wniosku złożonego przez jego obrońcę podczas mowy końcowej w zakresie zmiany kwalifikacji prawnej i zastosowanie w stosunku do oskarżonego M. L.
(1)art. 60 § 3 kk), wskazywał na udział oskarżonego W. R. (oraz innych oskarżonych) w sposób automatyczny, niekiedy nielogiczny, nawet wtedy kiedy nie korelowało to z resztą materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Omawianie przedmiotowego zarzutu należy rozpocząć od przypomnienia, że zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu wyrażonymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, lecz powinien zmierzać do wykazania, jakich konkretnie uchybień, w zakresie logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego dopuścił się sąd oceniając zebrany materiał dowodowy. Sama możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego odmiennego poglądu w kwestii ustaleń faktycznych, opartego na innych dowodach aniżeli te, na których oparł się tenże sąd nie może prowadzić do wniosku, że rzeczywiście sąd ten dopuścił się przy wydaniu wyroku omawianego uchybienia ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 27 lipca 2021 r., sygn. akt II AKa 109/21, Legalis nr 2629634). Wobec powyższego podniesiony przez obronę zarzut z kategorii błędu w ustaleniach faktycznych musiał zostać oceniony jako chybiony. Sąd Rejonowy trafnie ustalił sprawstwo W. R. w zakresie wszystkich zarzucanych mu czynów. Na wniosek taki pozwalała treść wiarygodnych dowodów zgromadzonych w tej sprawie, dokładnie wymienionych i opisanych w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Sąd Okręgowy nie widział potrzeby powtarzania i ponownego prezentowania dowodów świadczących o winie i sprawstwie W. R., zwłaszcza że podniesiony przez obrońcę zarzut nie wskazywał żadnych konkretnych zasad doświadczenia życiowego, wiedzy, czy logicznego rozumowania, jakie miałyby zostać naruszone w trakcie ustalania stanu faktycznego kontrolowanej sprawy. Apelujący, zaznaczając związanie ostatnim stanowiskiem jego mandanta, czyli nieprzyznaniem się do żadnego z zarzucanych mu czynów, jedynie twierdził, że W. R.
(1)nie brał udziału w żadnym czynie zabronionym, że nie było grupy przestępczej, a pieniądze z leasingów otrzymywali leasingobiorcy. Wniosków tych nie poprzedzała jednak wszechstronna ocena dowodów. Tak skonstruowany zarzut nie mógł skutecznie doprowadzić do oczekiwanego przez obrońcę rezultatu. Skarżący w ramach tego zarzutu po raz kolejny podjął próbę podważenia wartości dowodowej wyjaśnień współoskarżonego M. L.
(1), stanowiących jeden z istotniejszych (ale nie jedyny) dowód sprawstwa W. R., wskazując na instrumentalny ich charakter. Sąd Rejonowy dokonując wartościowania wyjaśnień M. L. miał jednak na względzie jego postawę procesową prezentowaną w toku procesu, w tym także złożony wniosek o zastosowanie wobec podsądnego nadzwyczajnego złagodzenia kary na podstawie art. 60 § 3 kk. Widoczna chęć uzyskania przez M. L.
(1)korzystnego dla siebie wyroku nie nakazywała automatycznie odrzucenia w całości wszystkich jego wyjaśnień. Niewątpliwie okoliczność ta powodowała wzmożoną ostrożność do oceny wartości dowodowej wyjaśnień tego oskarżonego, ale w taki właśnie sposób postępował Sąd Rejonowy. Organ ten w sporządzonym uzasadnieniu nie tylko wykazał się dobrą znajomością „pomówienia” ale również wykazał, że potrafi właściwie ocenić tego typu dowody. Nie było więc podstaw by uznać za niepoprawne wnioskowanie o winie i sprawstwie W. R. w zakresie wszystkich przypisanych mu czynów opartego m.in. na treści wyjaśnień współoskarżonego M. L.
(1). Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku z uwagi na niezasadność omówionego zarzutu. Ustalenia faktyczne odnośnie przebiegu inkryminowanych zdarzeń oraz udziału w nich W. R. były prawidłowe i w całości oparte na wiarygodnym materiale dowodowym. Przeciwne wskazania obrońcy zasadzały się jedynie na tej części wyjaśnień oskarżonego, która została oceniona jako niewiarygodna. Nie było zatem z tego powodu podstaw do ingerencji w treść zaskarżonego orzeczenia. Lp. Zarzut 3.5. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie orzeczonego obowiązku naprawienia szkody, polegający na przyjęciu, iż należności wynikające z zawartych umów leasingowych nie były lub w znacznej części nie były spłacone. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd Okręgowy zgodził się z apelującym obrońcą, że Sąd Rejonowy dopuścił się błędów przy ustalaniu wysokości szkód do naprawienia których zostali zobowiązani oskarżeni (nie tylko W. R.
(1)), a powstałych w wyniku przypisanych im umyślnych przestępstw przeciwko mieniu. Celowym jest aby w tym miejscu omówić szerzej to zagadnienie, gdyż dotyczy ono wszystkich apelujących. Prawdą jest, że część oskarżonych, ich obrońcy sygnalizowali ten problem w toku postępowania przed Sądem I instancji. Sąd w 2011 r. zwracał się do pokrzywdzonych instytucji o podanie aktualnych wyliczeń szkód, z uwzględnieniem opłaty wstępnej za samochód, co faktycznie było warunkiem zawarcia umowy oraz rat leasingowych, rat kredytu. Odpowiedzi były niestety bardzo skąpe, wręcz zdawkowe, a częściowo wątpliwe co do zgodności danych. Próby uzyskania pełnych informacji od (...) Sp. z o.o. (obecnie (...) sp. z o.o.) nie powiodły się. Trafne było także spostrzeżenie ze strony obrony, że w samym już akcie oskarżenia widać brak jednolitej metody wyliczenia szkody przez oskarżyciela publicznego. Raz bowiem przyjmowana była jako punkt wyjścia wartość brutto leasingu, innym razem wartość netto. W przypadku leasingów walutowych nie do końca też było wiadomo czy przyjęto do obliczeń kurs waluty z dnia zawarcia umowy czy z dnia odbioru pojazdu i czy był to, wg uzgodnień leasingowych, kurs sprzedaży waluty w NBP. Sąd Rejonowy niestety również zaniechał poczynienia w tej materii ustaleń faktycznych. Ponadto i co należy mocno podkreślić, organ meriti nie uwzględnił, że część ze zobowiązań leasingowych (kredytowych) została spłacona. W efekcie, niezasadnie Sąd ten uznał, iż gdyby nawet miała miejsce częściowa spłata zobowiązań wynikających z umów zawartych z pokrzywdzonymi podmiotami, choć nie poczynił w tym zakresie wymiernych ustaleń, nie miała ona żadnego wpływu na wyrokowanie. Było to stanowisko sprzeczne z brzmieniem przepisu art. 46 § 1 kk i podstawowymi zasadami regulującymi zasady orzekania o środku karnym w postaci obowiązku naprawienia szkody. Absolutnie oczekiwane i wymagane było uwzględnienie przez orzekający sąd karny wszystkich wpłat jakie zostały dokonane na poczet wspomnianych umów i umniejszenie o nie kwot orzekanych obowiązków naprawienia szkód wobec poszczególnych oskarżonych. Sąd Okręgowy podzielając powyższy zarzut zdecydował, że w ramach postępowania odwoławczego, bazując na danych wynikających z akt sprawy samodzielnie zajmie się tą kwestią. Po przeanalizowaniu wszystkich dowodów zgromadzonych w aktach sprawy i teczkach tematycznych na okoliczność spłaty umów leasingowych i kredytowych, Sąd II instancji ustalił jakie konkretnie kwoty zostały wpłacone na poczet tych umów, po czym zbadał każdą jednostkową umowę pod kątem wysokości szkody i kwoty pozostałej do naprawienia. Zabiegi te okazały się konieczne, gdyż ustalenia Sądu Rejonowego w kwestii wysokości kwot rozdysponowanych przez pokrzywdzone podmioty nie zawsze były poprawne, a dodatkowo były przypadki gdy przyjęta wartość szkody nie odpowiadała kwocie wypłaconej w danym przypadku przez leasingodawcę. Procedowanie Sądu II instancji dotyczące omówionego zagadnienia zostanie dokładnie wyjaśnione w dalszej części niniejszego uzasadnienia, konkretnie w tabeli nr 5.2. omawiającej zmiany wyroku Sądu I instancji (pkt 4). W konsekwencji dokonanych ustaleń faktycznych doszło do obniżenia nałożonego na oskarżonego obowiązku naprawienia szkód. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku. Dopuszczenie się przez Sąd Rejonowy błędów przy ustalaniu wysokości szkód nie stanowiło podstawy do wydania wyroku o charakterze kasatoryjnym. Nie zachodziły warunki z art. 437 § 2 kpk do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, w szczególności nie stwierdzono aby konieczne było przeprowadzenie na nowo przewodu sądowego. Najistotniejsze dowody dotyczące powstałej szkody w mieniu pokrzywdzonych były czasowo zbliżone do inkryminowanych czynów. Po upływie wielu lat od tych przestępstw wystarczyło zatem dobrze przeanalizować dane znajdujące się w aktach sprawy i dokonać niewielkich dodatkowych ustaleń na temat naprawienia szkody w czasie prowadzonego procesu sądowego. Możliwe było zatem ustalenie w toku postępowania odwoławczego wysokości szkód pozostałych do naprawienia i dokonanie korzystnych dla oskarżonych zmian zaskarżonego orzeczenia w pkt 60, który poświęcony był obowiązkom naprawienia szkody. Lp. Zarzut 3.6. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1): Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż 25 aut objętych aktem oskarżenia były to auta nieistniejące, opierając się w tym zakresie o opinię biegłych J. P. oraz Z. K. i to mimo, iż z treści samej opinii oraz zeznań samych biegłych z rozprawy z dnia 11 lutego 2014 r. oraz 11 marca 2014 r. wynika, iż jest to opinia niejasna i niepełna. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Na wstępie konieczne jest wskazanie, iż twierdzenia obrońcy oskarżonego W. R. zmierzające do podważenia wartości dowodowej opinii biegłych J. P. oraz Z. K. zostały ocenione jako nietrafione przy okazji analizy zarzutu obrazy art. 201 kpk. Organ odwoławczy doszedł bowiem do tożsamych wniosków jak sąd meriti w zakresie wartości wspomnianej opinii dla niniejszego postępowania karnego. Ubogie są przy tym wskazania jakoby treść opinii pisemnych oraz zeznania biegłych z rozpraw z dnia 11 lutego 2014 r. oraz 11 marca 2014 r. świadczyły o niejasności i niepełności opinii. Sąd II instancji nie stwierdził by rzeczywiście tak było. Sporządzone w tym procesie przez wymienionych biegłych opinie były jasne, rzetelne i odpowiadały na wszystkie stawiane pytania. Nie była żadnych powodów aby podważać poprawność wniosków końcowych opinii, a podstawą takiego krytycznego podejścia nie mogło być niezadowolenie oskarżonego W. R. z treści tego dowodu sporządzonego przez wykwalifikowane osoby, posiadające odpowiednią wiedzę fachową. Dla uniknięcia powielania tych samych treści należy z tego miejsca odesłać do pkt 3.1., w którym została omówiona kwestia wartości dowodowej opinii biegłych z zakresu mechanoskopii. Skoro zaś wspomniane opinie dały podstawy do kategorycznych ustaleń, że pojazdy objęte aktem oskarżenia były to auta nieistniejące to tak właśnie należało przyjąć czyniąc ustalenia faktyczne. Obrońca oskarżonego nie podważył natomiast skutecznie by auta te rzeczywiście zostały wyprodukowane i nie były jedynie samochodami „wirtualnymi”. Zresztą jest to tak naprawdę okoliczność uboczna albowiem jak już była mowa w pkt 3.1. istotą wszystkich przestępstw oszustw przypisanych oskarżonym była wartość zaciągniętego leasingu, kredytu a nie faktyczna wartość pojazdu. Nie miało przy tym znaczenia czy przedmiot takiej umowy rzeczywiście istniał, czy też jedynie został sztucznie stworzony przez sprawców za pomocą sfałszowanej dokumentacji. Przedmiot leasingu był tu bowiem tylko środkiem do celu, którym było uzyskanie pieniędzy na użytek funkcjonującej grupy przestępczej. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku z uwagi na niezasadność omówionego zarzutu. Ustalenia faktyczne odnośnie przebiegu inkryminowanych zdarzeń w tym przyjęcia, że większość leasingowanych aut było samochodami nieistniejącymi były prawidłowe i w całości oparte na wiarygodnym materiale dowodowym. Przeciwne wskazania obrońcy nie zasługiwały w tym aspekcie na uwzględnienie. Nie było zatem z tego powodu podstaw do ingerencji w treść zaskarżonego orzeczenia. Lp. Zarzut 3.7. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego W. R. – adw. A. R.
(1)oraz poruszony w apelacji własnej oskarżonego: Rażąca niewspółmierność kary orzeczonej w stosunku do oskarżonego W. R., tj. bezwzględnej kary łącznej 4 lat pozbawienia wolności. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zdaniem organu odwoławczego zarówno kary jednostkowe pozbawienia wolności w wymiarze odpowiednio: 2 lat pozbawieni wolności za czyn z art. 258 § 1 kk, 2 lat pozbawienia wolności za występek z art. 270 § 1 kk i art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk, art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk i w zw. z art. 65 § 1 kk oraz 4 lat pozbawienia wolności za ciąg 19 przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 1 kk w zw. z art. 65 § 1 kk, orzeczone w stosunku do W. R. były odpowiednie i dostosowane ze wszech miar do wszystkich okoliczności rozpatrywanych przypadków. Sąd Rejonowy dostrzegł i wyważył wszystkie okoliczności obciążające i łagodzące. Prawidłowo został także w tym wypadku oceniony stopień winy oskarżonego oraz społecznej szkodliwości wszystkich jego bezprawnych zachowań. Wobec tego kary jednostkowe nie mogły być ocenione jako niewspółmierne względem zachowań jakich dopuścił się W. R.
(1)w ramach udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. W konsekwencji tego orzeczona mu kara łączna 4 lat pozbawienia wolności, z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji nie mogła uchodzić za karę rażąco surowością. Była to kara łączna najniższa jaką w tej sytuacji Sąd I instancji mógł wymierzyć. Przeciwne wskazania obrońcy oskarżonego były nietrafione i nieprzekonujące. Sąd odwoławczy w pełni zaś zaaprobował wszystkie rozważania poczynione w kwestii wymiaru kary w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przez Sąd niższej instancji. Argumentacja podana w środku odwoławczym nie podważyła skutecznie żadnego z tych aspektów orzeczenia dotyczącego wymiaru kar. Obrońca przedstawił subiektywne stanowisko, że wystarczającym dla osiągnięcia celów kary wobec oskarżonego, byłoby orzeczenie kar jednostkowych oraz kary łącznej w łagodniejszym wymiarze, nie precyzując jaka jego zdaniem kara byłaby sprawiedliwa względem podsądnego. Tymczasem kara w wymiarze orzeczonym przez Sąd Rejonowy nie narusza w żaden sposób dyrektyw sądowego wymiaru kary ujętych w art. 53 § 1 i 2 kk. Rację miał również Sąd I instancji podając, że dopiero kary w takim wymiarze będą w stanie zrealizować wszystkie stawiane jej cele, zarówno w zakresie prewencji generalnej, jak i prewencji indywidualnej. Oceniając wymiar kary nie można abstrahować od ustawowych granic wymiaru kar za przestępstwa jakich dopuścił się W. R.
(1). Sąd Rejonowy za pierwszy z przypisanych oskarżonemu czynów stanowiący przestępstwo z art. 258 § 1 kk mógł orzec karę pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat; za drugi występek z art. 270 § 1 kk i art. 18 § 2 kk w zw. z art. 271 § 3 kk, art. 229 § 3 kk w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk możliwe było orzeczenie kary pozbawienia wolności od 1 roku i 1 miesiąca do 15 lat, natomiast za ciąg 19 przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 1 kk w zw. z art. 65 § 1 kk ustawowe granice kary kształtowały się w granicach od 7 miesięcy do 12 lat pozbawienia wolności. W takich granicach kary jednostkowe w wymiarze odpowiednio 2 lat, 2 lat oraz 4 lat pozbawienia wolności jawiły się jako odpowiednia reakcja ze strony wymiaru sprawiedliwości na tego typu występki. Istotne jest także, że osądzane czyny zostały popełnione wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami w ramach zorganizowanej grupy przestępczej, było to więc działanie przemyślane i zaplanowane, a wręcz stanowiło ono realizację opracowanego przez członków grupy schematu działania oraz w warunkach opisanych w art. 65 § 1 kk (z oczywistych względów oprócz czynu z art. 258 § 1 kk), a w wyniku nielegalnej działalności oskarżonego i współdziałających z nim osób doszło do powstania poważnych szkód w majątkach pokrzywdzonych podmiotów, w sporej części nienaprawionych. Warto jeszcze zwrócić uwagę na ogromną determinację podsądnego i pozostałych członków grupy, którzy dla osiągania łatwych zysków rozszerzali krąg swoich przestępczych działań, wykorzystując znajomości między osobami zaangażowanymi w nielegalny proceder (w tym włączając w szeregi pracownika Wydziału Komunikacji Urzędu Miasta P.) i w przypadku gdy dana ścieżka uzyskania leasingu lub kredytu była już dla nich niedostępna, szukali alternatywnego rozwiązania by w dalszym ciągu czerpać korzyści majątkowe z zawierania kolejnych umów. Warto tu jeszcze wskazać na długi czas popełniania przestępstw, tj. lata 2003-2004 oraz na kwotę jaka obciąża oskarżonego z tytułu nienaprawionych dotąd szkód wyrządzonych przestępstwami z art. 286 § 1 kk i 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk z jego udziałem. Po korektach wprowadzonych przez Sąd Okręgowy w pkt 60 zaskarżonego wyroku jest to nadal potężna suma - 924.998,82 zł. To pokazuje jak poważnych występków dopuścił się oskarżony działając wespół z innymi osobami, rozmach ich przestępczej działalności oraz konieczność oddziaływania na niego odpowiednio dotkliwą karą o charakterze izolacyjnym. Osiągnięcia celów kary nie zniweczył zaś upływ czasu od popełnionych przestępstw (18 lat). Wszystkie te okoliczności w połączeniu ze znacznym stopniem społecznej szkodliwości czynów oraz winy oskarżonego przemawiały za orzeczeniem odpowiednio surowej kary. Należało zauważyć, że Sąd Rejonowy czyniąc rozważania odnośnie wymiaru kar jednostkowych wziął pod uwagę okoliczności wymienione w apelacji, a mianowicie niepopełnienie przez podsądnego żadnego innego przestępstwa od czasu wszczęcia niniejszego postępowania oraz prowadzenie obecnie przez niego ustabilizowanego trybu życia (w tym legalnej działalności gospodarczej) i uwzględnił je w wymiarze kary. Z kolei podnoszony stan chorobowy oskarżonego w czasie procesu skutkował przede wszystkim tym, że nie można było prowadzić czynności procesowych przed Sądem I instancji, jednak jego stan zdrowia w czasie wyrokowania nie dawał już żadnych wskazań by miało to łagodząco wpłynąć na karę. Sam apelujący przecież wskazywał, że oskarżony jest ojcem rodziny, przedsiębiorcą, o czym pisał również w apelacji własnej W. R. tzn., że oskarżony ma się dobrze. Organ odwoławczy nie miał również żadnych zastrzeżeń do wymiaru kary łącznej, która została wymierzona z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji, a więc było to rozwiązanie najbardziej korzystne z możliwych dla W. R.. Z uwagi na brak zaskarżenia wyroku przez oskarżyciela publicznego Sąd odwoławczy nie rozważał bliżej możliwości wymierzenia W. R.
(1)surowszych kar jednostkowych, czy też kary łącznej pozbawienia wolności, chociaż uważa, że byłyby ku temu podstawy. Sąd Okręgowy uznał jeszcze za stosowne wyjaśnienie, że do uznania zasadności zarzutu opartego na podstawie art. 438 pkt 4 kpk konieczne jest wykazanie przez skarżącego sądowi meriti konkretnych uchybień w zakresie zasad logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego przy ocenie znaczenia ustalonych okoliczności (tak podmiotowym, jak i przedmiotowych), czy też w zakresie nakazu ich kompletnego uwzględnienia – mających, stosownie do brzmienia art. 53 kk, znaczenie dla wymiaru kary. Samo przeciwstawienie rozstrzygnięciu orzekającego sądu dotyczącego kary wyłącznie odmiennej (krytycznej) oceny tegoż zasadności (co do rodzaju orzeczonej kary, czy jej wymiaru), opartej na subiektywnym przekonaniu – bez odniesienia jej do konkretnych okoliczności niedocenionych, bądź przecenionych, przy wymiarze kary, nie czyni tego rodzaju trafnym. Rodzaj i rozmiar środków represji karnej należy do sfery swobodnego uznania sądu, będąc jego oczywistą prerogatywą. Skarżący może formułując zarzut rażącej niewspółmierności kary zakwestionować ten wybór lub wysokość sankcji karnej, niemniej jednak będzie to procesowo skuteczne o tyle, o ile zdoła wykazać sądowi meriti konkretne (określone powyżej) uchybienia w tych działaniach, które tę karę ukształtowały ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt III KK 28/18, Legalis nr 1896670). Orzeczenie to Sąd Okręgowy miał na uwadze również przy rozważaniach w zakresie wymiaru kary dla pozostałych oskarżonych objętych tym postepowaniem apelacyjnym. Przytoczony judykat prowadzi do wniosku, że zarzut niewspółmierności kary orzeczonej wobec oskarżonego W. R. nie był skuteczny i właściwie sprowadzał się do przedstawienia subiektywnego stanowiska obrońcy, że kary w kształcie orzeczonym przez Sąd Rejonowy są nadmiernie surowe, bez wskazania konkretnych uchybień w zakresie wartościowania poszczególnych okoliczności kształtujących wymiary tych kar. Podsumowując, kontrola instancyjna orzeczenia o karze wymierzonej oskarżonemu, której domagał się także w apelacji własnej podsądny, wypadła dla niego niekorzystnie. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższego wniosku, który zresztą nie był skorelowany z treścią omówionego zarzutu. Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia nie potwierdziła by wymierzone kary jednostkowe, ani orzeczona kara łączna były rażąco surowe. Wręcz przeciwnie, były one odpowiednie i dostosowane ze wszech miar do osoby sprawcy oraz wszystkich okoliczności przypisanych mu przestępstw. Lp. Zarzut 3.8. Zarzut podniesiony przez oskarżonego W. R.: Obraza przepisów postępowania, tj. art. 6 kpk, czyli prawa do obrony i nieuwzględnienie wniosków obrońców o wyznaczenie kolejnego terminu rozprawy na wygłoszenie mów końcowych co doprowadziło do tego, że on oraz jego obrońca zostali pozbawieni możliwości wygłoszenia tych mów. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Tak zgłoszony zarzut skłonił Sąd Okręgowy do szerszego przeanalizowania prawidłowości procedowania przez Sąd Rejonowy i w ogóle przeprowadzenia całej rozprawy w dniu 26 stycznia 2021 r. Wbrew ocenie apelującego, ta rozprawa główna mogła się odbywać pod nieobecność oskarżonego i jego obrońcy, bez żadnych ograniczeń. Jak wynika z akt sprawy oskarżony i jego obrońca adw. Z. W. byli prawidłowo zawiadomieni o tym terminie. A ściślej, oskarżony i jego obrońca przyjęli ten termin do wiadomości na rozprawie w dniu 24 listopada 2020 r. Należy przypomnieć, że od dnia 1 lipca 2015 r. uległo zmianie brzmienie art. 374 § 1 kpk, wedle którego obecność oskarżonego na rozprawie nie jest obowiązkowa chyba, że sąd widzi potrzebę jego wezwania. Taki przypadek w niniejszej sprawie nie miał miejsca. Sąd Rejonowy miał zatem pełną możliwość prowadzić sprawę pod nieobecność w/wym, zaraz po tym jak nastąpiło wyłączenie sprawy oskarżonego R. M.
(1)z uwagi na jego stan zdrowia, co od dłuższego czasu powodowało niemożność prowadzenia całej sprawy. Sąd Okręgowy podkreśla ponadto, iż oskarżony miał już wcześniej możliwość składania oświadczeń procesowych przed tym samym składem orzekającym kiedy po raz pierwszy otwarto przewód sądowy, a podczas przesłuchania w dniu 13 października 2010 r. odmówił składania wyjaśnień, co spowodowało odczytanie wszystkich jego wyjaśnień z postępowania przygotowawczego. Miał też oskarżony wówczas możliwość się do nich ustosunkowywać, z czego skorzystał w marginalnym wręcz zakresie. Oskarżony powołał się na swoje zaskoczenie zakończeniem sprawy w dniu 26 stycznia 2021 r., na pierwszym terminie rozprawy, po decyzji Sądu o prowadzeniu jej od początku lecz było to nieprzekonujące skoro wiedział w jak szerokim zakresie prowadzone już było postępowanie dowodowe po wniesieniu aktu oskarżenia. Gdzie Sąd Rejonowy w tym samym składzie, wysłuchał oskarżonych, przesłuchał dziesiątki świadków, opiniujących biegłych oraz odczytał tysiące dokumentów z akt sprawy (dokumenty odczytywane na wniosek złożony zresztą przez oskarżonego W. R. - wniosek z dnia 13 maja 2014 r.). Na marginesie Sąd odwoławczy zauważa, że brak było przeszkód procesowych aby w tym przypadku Sąd I instancji skorzystał z uproszczeń procesowych wprowadzonych w art. 405 kpk, ujawniając wszystkie protokoły i dokumenty podlegające odczytaniu na rozprawie bez odczytywania. Obecne na rozprawie strony nie wnosiły o uzupełnienie postępowania dowodowego, nie ujmując tu wniosków dowodowych, wcześniej oddalonych przez Sąd Rejonowy. W efekcie zarzut pozbawienia możliwości wygłoszenia mowy końcowej, uznać należało za chybiony. Oskarżony nie skorzystał z uprawnienia brania udziału w rozprawie w dniu 26 stycznia 2021 r. Podsądny cały czas korzystał z pomocy przybranego sobie z wyboru obrońcy, do którego w razie pytań o możliwy scenariusz tej styczniowej rozprawy mógł się zwrócić. Nieobecność oskarżonego W. R. i jego obrońcy nie tamowały zatem przebiegu rozprawy. Nie wygłoszenie mowy końcowej nie miało zatem wpływu na treść zapadłego w tej sprawie wyroku. Apelujący w złożonym środku odwoławczym nawet zresztą nie podjął próby wykazania, że takie przemówienie mogłoby spowodować wydanie innej treści orzeczenia kończącego to postępowanie. W tym momencie uzasadnienia Sąd Okręgowy nawiąże jeszcze do zapewnienia ochrony prawa oskarżonego do obrony podczas rozprawy odwoławczej, która odbyła się w dniu 7 kwietnia 2022 r. Mianowicie, obrońca oskarżonego W. R. adw. A. R.
(1)złożyła w dniu rozprawy drogą elektroniczną wniosek o jej odroczenie, z powodu choroby i niezdolności do udziału w niej oskarżonego, który przekazał obrońcy, iż domaga się uczestnictwa w tej czynności przed Sądem II instancji. Do wniosku został załączony przedłożony w Sekretariacie wydziałowym oryginał zaświadczenia z dnia 6 kwietnia 2022 r., wystawionego przez lekarza sądowego, potwierdzającego chorobę i niemożność stawiennictwa oskarżonego w Sądzie Okręgowym w dniu 7 kwietnia 2022 r. Dokument wystawiony przez uprawniony podmiot nie był kwestionowany pod względem autentyczności i rzetelności. Przyjęto, w myśl art. 117 § 2a kpk, że nieobecność W. R. na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2022 r. została usprawiedliwiona zgodnie z wymogami procedury karnej. Sąd Okręgowy prześledził na podstawie akt, iż tego typu zaświadczenia lekarskie dotyczące stanu zdrowia oskarżonego były przedstawiane podczas postępowania przed Sądem I instancji, z powodu tego samego stanu chorobowego (G44.0), z wnioskiem o odroczenie rozprawy. Były to zawsze krótkie, kilkudniowe zwolnienia (27.10-1.11.2015 r., 23.03.-29.03.2016 r., 26.10.-1.11.2016 r., 22.02-26.02.2017 r.). Te powtarzające się stany chorobowe spowodowały, że Sąd Rejonowy zasięgnął opinii biegłych. Uzyskał opinię (...)u z dnia 23 marca 2017 r. (k. 16465), stwierdzającą brak możliwości weryfikacji po czasie czy występował napadowy ból głowy, a przy przyjęciu, że taki ból miał miejsce to potwierdzał niezdolność oskarżonego do stawiennictwa w sądzie. Sąd Okręgowy w dniu 7 kwietnia 2022 r. zdecydował się na prowadzenie rozprawy apelacyjnej pod nieobecność oskarżonego W. R., który usprawiedliwił się chorobą i zadeklarował chęć wzięcia w niej udziału, mając świadomość, że tego rodzaju niedyspozycje mogą się powtarzać wielokrotnie i będą nie do zweryfikowania przez organ procesowy. Skoro zaś oskarżony W. R.
(1)został prawidłowo zawiadomiony o mającej się odbyć rozprawie, jej przeprowadzenie było dopuszczalne pod warunkiem stawiennictwa jego obrońcy, na co zezwalało rozwiązanie wprowadzone przez ustawodawcę w art. 117 § 3a kpk. Przepis ten stanowi, że niestawiennictwo strony, która została należycie zawiadomiona o czynności procesowej, niezależnie od jego przyczyny, nie stoi na przeszkodzie przeprowadzeniu tej czynności, jeżeli stawił się jej obrońca lub pełnomocnik. Nie dotyczy to czynności, w której udział strony jest obowiązkowy. Jak z powyższego przepisu wynika, ograniczeniem do jego wykorzystania jest rodzaj stawiennictwa w danej czynności. Obecność oskarżonego W. R. w rozprawie apelacyjnej nie była zaś obowiązkowa, nie został przez Sąd II instancji wezwany. Spełniono przy tym warunek i zapewniono obecność na rozprawie jednego z dwóch obrońców oskarżonego. Co prawda po wywołaniu sprawy nie stawili się oboje obrońcy (adw. Z. W., adw. A. R.
(1)) lecz zapewniono stawiennictwo jednego z nich. Adw. A. R. – autorka apelacji, we wniosku o odroczenie rozprawy poinformowała Sąd Okręgowy gdzie w tym czasie się znajduje, a okazało się, że jest w tym samym gmachu Sądu przy Al. (...) w P., w czasie gdy doszło do wywołania sprawy IV Ka 1199/21. W tym celu zarządzono przerwę, po której obrońca oskarżonego adw. A. R.
(1)stawiła się na rozprawę i wzięła w niej udział prezentując swoją apelację i ustosunkowując się do apelacji własnej oskarżonego W. R.. Podczas tej rozprawy nie było prowadzone postępowanie dowodowe, poza ujawnieniem i zaliczeniem w poczet dowodów aktualnych danych o karalności oraz dokumentów z akt innych spraw karnych w kwestii naprawienia szkody. Sąd Okręgowy zważywszy na charakter prowadzonego postępowania oraz zaawansowany etap sprawy uznał, że obecność podczas zaplanowanych czynności jednego z obrońców stanowić będzie gwarancję ochrony praw i interesów oskarżonego W. R.. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uniewinnienie oskarżonego od czynów, do których się nie przyznał. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższych wniosków z uwagi na niezasadność omówionego zarzutu. Sąd Rejonowy, wbrew odmiennym zapatrywaniom oskarżonego, nie dopuścił się naruszenia art. 6 kpk. Nie było więc powodów uzasadniających wydanie w instancji odwoławczej orzeczenia kasatoryjnego. Z kolei wniosek końcowy o uniewinnienie oskarżonego łączy się z innymi zarzutami niż naruszenie prawa do obrony, zatem był chybiony Lp. Zarzut 3.9. Zarzut podniesiony przez oskarżonego W. R.: Błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie udziału oskarżonego w zorganizowanej grupie przestępczej. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Rozpocząć należało od zwrócenia uwagi, iż apelujący upatrując błędu w poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleniach faktycznych dotyczących udziału W. R. w zorganizowanej grupie przestępczej przedstawił własny obraz sprawy, oparty jedynie na części zebranego materiału dowodowego, który trafnie został przez organ orzekający w I instancji zakwestionowany jako niewiarygodny. Jak już wskazano w pkt 3.4., taki sposób podważania poprawności poczynionych przez organ meriti ustaleń faktycznych jest nieskuteczny. Znamiennym jest, że wszystkie zarzuty zawarte w apelacji oskarżonego oraz jego obrońcy, dotyczące naruszenia reguł proceduralnych rządzących procesem oceny dowodów zostały w wyniku kontroli odwoławczej uznane za nietrafione. Skoro więc dowody, na których zostało oparte wnioskowanie o udziale W. R. w zorganizowanej grupie przestępczej, oceniono poprawnie, a skarżący nie wykazał naruszenia żadnych zasad logicznego rozumowania, wskazań wiedzy, czy też doświadczenia życiowego przez Sąd I instancji w toku ustalania stanu faktycznego inkryminowanych zdarzeń, to nie może być mowy o żadnym błędzie w tej kwestii. Dla celów poznawczych zasadnym było przedstawienie partii istotnych rozważań dotyczących wymogów niezbędnych dla stwierdzenia występowania „zorganizowanej grupy przestępczej”, o jakiej mowa w art. 258 § 1 kk. Tak więc, zorganizowany charakter grupy przestępczej nie sprowadza się wyłącznie, a nie jest to też immanentna cecha tej organizacji, do hierarchicznej jej struktury. Zorganizowana grupa przestępcza nie musi opierać się na relacjach pionowych między jej członkami i podporządkowaniu jednych członków drugim. Zorganizowany charakter grupy przestępczej polega bowiem przede wszystkim na powtarzalnych schematach zachowań opracowanych w ramach takiej grupy, który wykorzystywane są przy popełnianiu przestępstw. W ramach takich schematów poszczególnym członkom grupy przydzielane są określone zadania, które wykonywane są samodzielnie albo pod kontrolą innych jej członków. Istnienie takich szablonów organizacyjnych ułatwia popełnianie przestępstw, ponieważ za każdym razem odtwarzany zostaje uprzednio już zaplanowany, wyuczony i utrwalony mechanizm działania. Nie jest przy tym wymagany w przypadku grupy przestępczej szczególny poziom jej organizacji, wystarczająca jest organizacja na poziomie zaledwie podstawowym, ale z podziałem ról, a zorganizowaną grupę mogą tworzyć osoby, których celem jest popełnianie przestępstw w luźnym związku, m.in. bez stałych ról, ale w każdym razie o większym określeniu ról, niż przy współsprawstwie. Nie dyskwalifikuje udziału w zorganizowanej grupie przestępczej brak podporządkowania jej uczestnika poleceniom, czy też nie udzielanie się we wszystkich akcjach przestępczych. Nie jest również konieczna szczegółowa znajomość nie tylko członków grupy, ale i podziału ról. Nadto istnienia grupy przestępczej i funkcjonowania w jej ramach nie przekreśla samodzielne dokonywanie przestępstw poza strukturą grupy przez jej członków – o ile nie jest wyrazem opuszczenia jej struktury ( wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2021 r., sygn. akt II AKa 282/19, Legalis nr 2538505; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II AKa 196/19, Lex nr 2768572; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 2021 r., sygn. akt IV KK 567/20, Lex nr 3156197; wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 17 czerwca 2020 r., sygn. akt II AKa 4/20, Lex nr 3146597; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 stycznia 2019 r., sygn. akt V KK 417/18, Lex nr 2604688). Przedkładając powyższe na grunt kontrolowanej sprawy, Sąd Okręgowy stwierdził, że zarówno W. R.
(1), jak i pozostali współoskarżeni brali udział w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw polegających na fałszowaniu dokumentów pojazdów i na ich podstawie wyłudzaniu kwot leasingowych oraz kredytowych przy pomocy osób zwerbowanych do zawierania pozornych umów na samochody. Materiał dowodowy w części, w jakiej przypisano mu przymiot wiarygodności dawał jasny obraz sposobu działania oskarżonych, w tym również W. R.. Każdy z podsądnych biorących udział w zorganizowanej grupie przestępczej pełnił w niej określoną rolę, działali oni według wcześniej ustalonych schematów, które ewentualnie w sytuacjach tego wymagających były odpowiednio modyfikowane. Istotne jest, że wkład każdego z oskarżonych w dokonywanie przestępstw był na tyle istotny, że bez udziału chociażby jednego z nich nie udałoby się sprawcom zorganizować tak sprawnie i skutecznie działającego, przez stosunkowo długi okres czasu, mechanizmu wyłudzania leasingów oraz kredytów. Nadmienić trzeba, że nielegalna działalność stanowiąca przedmiot tego postępowania była przemyślana przez sprawców w taki sposób by sprawiała ona wrażenie funkcjonującej zgodnie z przepisami prawa. Dopiero kolejne czynności prowadzonego postępowania przygotowawczego i wyjaśnienia M. L.
(1)doprowadziły do ustalenia rzeczywistych rozmiarów przestępstw jakich oskarżeni dopuszczali się w ramach zorganizowanej grupy przestępczej. Jest to o tyle ważne, że w procesie podsądni (w tym również W. R.
(1)) próbują wykorzystać te pozory legalnej działalności by bronić się przed przypisanymi im przez Sąd Rejonowy zarzutami. Zabiegi te jednak nie przyniosły oczekiwanego przez apelującego rezultatu albowiem wiarygodny materiał dowodowy kategorycznie świadczył o jego aktywnym zaangażowaniu w działalność zorganizowanej grupy przestępczej. Dokładne zadania i rola W. R. wynikają m.in. z uznanej za wiarygodne części wyjaśnień M. L.
(1), M. L.
(2), T. M.
(1), R. M.
(1), L. P.
(1), T. P.
(1), jak również wyjaśnień W. R., który w pewnym momencie sam przyznał się do brania udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Nie można też zapomnieć o wyjaśnieniach R. Z.
(1)– fałszerza grupy o tym, że mieszkanie, w którym działał zostało mu przekazane przez oskarżonego W. R. („klucze dostałem od W.”). Prawdą jest, że na kolejnych etapach postępowania W. R.
(1)próbował wycofać się z poprzednio złożonych wyjaśnień, w tym również przyznania się do udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Jednak czynił to w sposób nieudolny i jego dalsze wyjaśnienia, słusznie nie zostały zaakceptowane przez Sąd Rejonowy. Nie sposób zgodzić się też z apelującym by współoskarżeni ściśle ze sobą nie współdziałali, aby nie istniały między nimi określone relacje i zależności. Jest to wyłącznie subiektywne stwierdzenie W. R., stojące w opozycji do wniosków wyłaniających się ze zgromadzonego materiału dowodowego. Natomiast nawet przyjmując, że rzeczywiście wykryta grupa przestępcza nie posiadałaby żadnej hierarchii i nie wszyscy jej uczestniczy ściśle współpracowaliby ze sobą, to też nie stanowiłoby przeszkody dla przypisania W. R. popełnienia przestępstwa z art. 258 § 1 kk. Odesłać tu należy do wyżej przywołanych przykładów orzeczniczych na temat wymogów zorganizowanej grupy przestępczej, które Sąd Okręgowy wyrokujący w tej sprawie w całości podziela. Oskarżony negując prawidłowość ustaleń faktycznych odnośnie omawianego w tym miejscu zagadnienia, podkreślał, że współsprawcy nie dzielili się pieniędzmi uzyskanymi z leasingu, czy kredytu. Twierdzenie to stoi w całkowitej opozycji do treści wiarygodnych dowodów, w tym także części wyjaśnień W. R., który sam przyznał, że miał miejsce podział środków finansowych uzyskanych z dokonanych przestępstw pomiędzy poszczególnych członków grupy. Co innego wynikało też z wyjaśnień T. M.
(1), R. M.
(1)oraz M. L.
(1)a także z zeznań szeregu leasingobiorców, którzy nie kryli, że od początku wiedzieli, że mają otrzymać określoną sumę pieniędzy w zamian za wzięcie na siebie leasingu. Reasumując powyższe, Sąd Rejonowy prawidłowo uczynił przyjmując, że W. R.
(1)brał udział w zorganizowanej grupie przestępczej, ustalając przy tym jakie działania w niej podejmował. Potwierdzała to analiza materiałów dowodowych sprawy, po wyselekcjonowaniu tych wiarygodnych. Przeciwne zapewnienia apelującego opierały się jedynie na dowodach, które uznał za pomocne w ubieganiu się korzystnego dla niego zakończenia procesu, które w toku ich sądowej oceny zostały odrzucone jako niewiarygodne. Podniesiony zarzut nie mógł zatem skutecznie doprowadzić do żadnych zmian w zaskarżonym orzeczeniu. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uniewinnienie oskarżonego od czynów, do których się nie przyznał. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższych wniosków z uwagi na bezzasadność omówionego zarzutu. Ustalenia faktyczne odnośnie udziału W. R. w zorganizowanej grupie przestępczej były prawidłowe i w całości oparte na wiarygodnym materiale dowodowym. Przeciwne wskazania oskarżonego zasadzały się jedynie na tej części jego wyjaśnień, która została oceniona jako niewiarygodna. Nie było zatem z tego powodu podstaw do ingerencji w treść zaskarżonego orzeczenia. Lp. Zarzut 3.10. Zarzut podniesiony przez oskarżonego W. R.: Błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie ustalenia wysokości szkody. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Sąd Okręgowy zgodził się z apelującym W. R.
(1), że Sąd Rejonowy dopuścił się błędów przy ustalaniu wysokości szkód powstałych w wyniku przestępstw przypisanych nie tylko temu oskarżonemu, ale wszystkim pozostałym. Powody takiego stanowiska zostały już przedstawione w pkt 3.5. niniejszego uzasadnienia przy rozstrzyganiu zasadności tożsamego zarzutu podniesionego przez obrońcę W. R.. Nie ma więc potrzeby podawania w tym miejscu tych samych argumentów. Można jedynie dodać, że rzeczywiście szkoda wynikająca z umowy leasingowej zawartej przez A. S.
(1)została w całości naprawiona, co pozwoliły ustalić czynności podjęte przez organ odwoławczy. Natomiast szkoda związana z umową zawartą przez wuja W. R.
(4)K. została naprawiona w dużej części. Pozostała do naprawienia szkoda w wysokości 13.676 zł. Stwierdzenia zawarte w apelacji własnej oskarżonego odnośnie naprawienia szkody zostały więc uwzględnione w postępowaniu odwoławczym. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uniewinnienie oskarżonego od czynów, do których się nie przyznał. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższych wniosków albowiem nie były one skorelowane z treścią omówionego zarzutu. Dopuszczenie się przez Sąd Rejonowy błędów przy ustalaniu wysokości szkód nie mogło być podstawą do uniewinnienia oskarżonego od czynów, do których się nie przyznał. Sąd II instancji nie stwierdził również podstaw do wydania orzeczenia kasatoryjnego, gdyż możliwe było ustalenie w toku postępowania odwoławczego dokładnej wysokości szkód pozostałych do naprawienia i zmodyfikowanie zaskarżonego orzeczenia w pkt 60, który poświęcony był w całości obowiązkom naprawienia szkody. Lp. Zarzut 3.11. Zarzut podniesiony przez oskarżonego W. R.: Błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie oparcia się przez Sąd o opinie biegłych, które są opiniami nierzetelnymi. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zagadnienie stanowiące przedmiot niniejszego zarzutu zostało już wyczerpująco omówione przez Sąd odwoławczy a pkt 3.1. oraz 3.6. przedmiotowego uzasadnienia. Oskarżony W. R.
(1)nie powołał w ramach tego zarzutu odmiennych argumentów niż jego obrońca, więc wystarczające będzie jedynie odesłanie do lektury wskazanej części tego dokumentu bez powtarzania tych samych wskazań, co nie wpłynęłoby pozytywnie na czytelność sporządzanego uzasadnienia. Wniosek Uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie uniewinnienie oskarżonego od czynów, do których się nie przyznał. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższych wniosków z uwagi na niezasadność tego zarzutu. Opinie biegłych wydane w tej sprawie stanowiły wartościowy materiał dowodowy i z powodzeniem mogły zostać wykorzystane przez Sąd Rejonowy jako podstawa ustaleń faktycznych. Lp. Zarzut 3.12. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego M. L.
(1)– adw. M. O.: Obraza przepisów postępowania, tj. art. 7 kpk poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, w szczególności w zakresie oceny wyjaśnień oskarżonych, w tym oskarżonego M. L.
(1)i dokonanie jej w sposób wybiórczy i powierzchowny, bez wyjaśnienia w sposób dokładny istotnych dla odpowiedzialności karnej oskarżonego okoliczności, co przejawia się w szczególności w: - nie uznaniu za wiarygodne wyjaśnień złożonych przez M. L.
(1)w zakresie w jakim nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów, pomimo tego, że Sąd uznał, że informacje jakie przekazywał organom ścigania były bardzo istotne w punktu widzenia toczącego się postępowania, jego postawę określił jako daleko idącą współpracę, a wiarygodność przekazywanych przez oskarżonego informacji, które cechują się spójnością i konsekwencją nigdy nie została zakwestionowana, - uznaniu za wiarygodne wyjaśnień oskarżonych W. R., R. i T. M.
(1)w zakresie w jakim opisywali udział M. L.
(1)w przestępczym procederze pomimo tego, że wyjaśnienia tych oskarżonych są zmienne, uzależnione od sytuacji procesowej, w jakiej się znajdowali i brak jest w nich konsekwencji, - nie uwzględnieniu przy ocenie wyjaśnień oskarżonych okoliczności, że w związku z podjęciem współpracy oskarżonego M. L.
(1)z organami prowadzącymi postępowanie między L., a pozostałymi oskarżonymi powstał konflikt, który mógł rzutować na wiarygodność składanych przez nich wyjaśnień, - nie uwzględnieniu przy ocenie materiału dowodowego okoliczności, że z informacji przekazanych w wyjaśnieniach T. M.
(1)wynika, że od pewnego momentu M. L.
(1)„nie był do niczego potrzebny” jemu, R. M.
(1)i W. R.
(1), którzy prowadzili działalność przestępczą na własną rękę, bez udziału oskarżonego M. L.
(1). ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zasadniczo Sąd I instancji bezbłędnie ocenił wyjaśnienia oskarżonych objętych wyrokowaniem, a także wyjaśnienia braci M. T. i R. (ich sprawy zostały wyłączone do odrębnych postępowań), które zostały wykorzystane dla określenia odpowiedzialności karnej m.in. M. L.
(1). W tym miejscu Sąd Okręgowy przywołuje rozważania poczynione powyżej w pkt 3.2. na temat wyjaśnień oskarżonych o udział w zorganizowanej grupie przestępczej, które wpisuje jako odpowiedź na omawiany zarzut obrońcy. Spostrzeżenia te dotyczą również wyjaśnień oskarżonego M. L.
(1), któremu zabrakło konsekwencji aby przez cały proces współpracować z organami wymiaru sprawiedliwości. Niewątpliwie bardzo przydatne dla wyjaśnienia okoliczności faktycznych tej sprawy były wskazania M. L.
(1)na temat funkcjonowania grupy przestępczej. To oskarżony ujawnił jaki był pierwszy zalegalizowany wrak (V. (...), wyleasingowane na W. R.
(5)), na kogo został zarejestrowany i że wstawiono go do istniejącego tylko na papierze komisu P.. Dokumentacja celna tego samochodu posłużyła do podrabiania dokumentów pod inne samochody, głównie te nieistniejące w rzeczywistości. Oskarżony podał też kto przygotowywał poświadczające nieprawdę badania techniczne pojazdów oraz w jaki sposób dochodziło do ich rejestracji i że poświadczające nieprawdę rejestracje trwały do czasu zatrzymania L. P.
(1). M. L.
(1)wskazał jeszcze kiedy zaczęły się leasingi na samochody istniejące tylko wirtualnie i że on podsunął ten pomysł bo zauważył, że w firmie (...) nikt nie zarządzał oględzin samochodu będącego przedmiotem leasingu. Oskarżony podał też kto zajmował się przygotowywaniem fałszywych dokumentów (R. Z.
(1)pseudonim (...)) oraz kto dostarczał odpowiednie do tego dane i materiały (W. R. i R. M.), a także skalę tego procederu (około 40 takich samochodów). Powyższe, przykładowe wyjaśnienia Sąd Okręgowy przywołał dla pokazania jak potężną wiedzę na temat prowadzonego przestępczego procederu posiadał M. L.
(1)i że wynika z nich wyraźnie, iż podsądny znajdował się wewnątrz tej formacji, był jednym z nich. Nie sposób z całą pewnością wskazać co było powodem wycofania się oskarżonego, jego zmiany oświadczeń co do tego czy przyznaje się do popełnienia niektórych z zarzucanych mu przestępstw. Bez wątpienia jednak późniejsza jego postawa procesowa, różny zakres przyznawania się do zarzutów, nakazywały szczególną uwagę przy weryfikacji jego wyjaśnień. Sąd Rejonowy generalnie dobrze wykonał swe zadanie w tym zakresie. Również przy ocenie wyjaśnień współoskarżonych uwzględnić należało konfliktową sytuację powstałą w związku z pomówieniami ze strony oskarżonego M. L.
(1)i ujawnieniem szeregu dokumentów pokazujących proceder oszustw leasingowych na nieistniejące albo mające wartość złomową pojazdy. Sytuacja ta, jak trafnie zauważył apelujący obrońca, mogła skłonić innych oskarżonych by w akcie zemsty nieprawdziwie obciążać oskarżonego M. L.
(1)np. o kierowanie grupą. Pamięć o tym w jakim środowisku funkcjonowali wówczas oskarżeni i czym się zajmowali, spowodowała wzmożone działania kontrolne Sądu Okręgowego dla zbadania czy wszystkie przypisane M. L.
(1)przestępstwa znajdują stuprocentowe potwierdzenie w wiarygodnym materiale dowodowym. Było to tym bardziej celowe z uwagi na podany przez obrońcę w apelacji z innej sprawy karnej (SR Poznań – Stare Miasto sygn. III K 727/09) przykład próby zrzucenia odpowiedzialności przez W. R. na M. L.
(1). W przedmiotowej sprawie znalazł się jeden przypadek, który wzbudził tak poważne wątpliwości co do prawidłowości oceny dowodów i w efekcie odnośnie ustaleń stanu faktycznego, że Sąd II instancji zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonego M. L.
(1)od popełnienia tego czynu. Chodzi mianowicie o występek zarzucany M. L.
(1)w pkt XXV, tj. oszustwo na szkodę (...) S.A. i wyleasingowanie pojazdu marki C. (...). (...) przez J. G.
(1), gdzie nieustalona osoba podrobiła fakturę VAT wystawiając ją na firmę (...)-T. w K.. Analiza akt sprawy potwierdziła ponad wszelką wątpliwość, że takie przestępstwo z udziałem J. G.
(1), w ramach grupy przestępczej zostało dokonane. Mocno niepewnym natomiast pozostaje czy rzeczywiście został on namówiony do tego leasingu przez oskarżonego M. L.
(1)czy też przez inną osobę. Znamiennym jest, że M. L.
(1)w swoich wyjaśnieniach z dnia 26 października 2006 r. nie przyznając się do popełnienia żadnego z zarzucanych mi przestępstw ustosunkował się jedynie do zarzutu wyłudzenia leasingu na samochód C. (...) na J. G.
(1). Stwierdził wówczas, że nigdy nie widział J. G.
(1), nie wypełniał na niego żadnych wniosków i nie odbierał dokumentów (k. 6938). Dowodem obciążającym oskarżonego były wyjaśnienia J. G.
(1), ale wbrew stanowisku Sądu Rejonowego, jego wskazania na oskarżonego M. L.
(1)budziły wątpliwości co do prawdziwości. Co prawda Sąd w uzasadnieniu dał wyraz temu, że widział rozbieżności w jego wyjaśnieniach ale przyjmując sprawstwo M. L.
(1)nie przekonał co do pewności, że to właśnie on, wcześniej zupełnie mu nieznany człowiek, miał namówić go na ten leasing. Warto zatem prześledzić wyjaśnienia J. G.
(1)żeby unaocznić istniejące wątpliwości. Pierwsze jego przesłuchanie odbyło się 10 kwietnia 2006 r. (k. 3583-86, tom 18) gdzie miał on postawiony zarzut działania wspólnie i w porozumieniu z W. R.
(1). Wówczas podał, że osoba z zarzutu jest mu nieznana, ale, że ten mężczyzna przedstawił się jako W.. Opisał osobę załatwiającą leasing cechami: wysoki, ok. 1m 90 cm, postawny, krótko ostrzyżony, jasne włosy, wiek 35-40 lat, nie miał wąsa, brody ani okularów, bez znaków szczególnych. Potem nastąpiło odczytanie rysopisu z protokołu przesłuchania J. G.
(1)jako świadka czego z uwagi na zakaz dowodowy nie można wykorzystać. Natomiast jako podejrzany stwierdził, że mógł pokręcić opis z mężczyzną, który obsługiwał go w biurze leasingowym, było to 2 lata temu i już nie pamięta, który z opisów jest prawdziwy, nie był w stanie na okazanej tablicy poglądowej (k. 1986-1990) wskazać na sto procent osoby, która załatwiała mu leasing. W następnym przesłuchaniu z dnia 25 lipca 2006 r. (k. 4362-63, tom 22) J. G. podał, że w rozmowie z innymi podejrzanymi w tej sprawie dowiedział się, że osoba, o której mówił na poprzednim przesłuchaniu co go namówiła na leasing był to M. L.
(1). Odmówił odpowiedzi na dalsze pytania. Podczas kolejnego przesłuchania w dniu 2 sierpnia 2006 r. (k. 4503-04, tom 23) po zmianie zarzutu na współudział z M. L.
(1)i okazaniu mu tablicy poglądowej (tom 10) wskazał na M. L.
(1)(foto nr 24) jako najbardziej przypominającego osobę, która załatwiała mu leasing. Rozpoznał go po rysach twarzy i oczach, tamten też nosił okulary i miał wówczas dłuższe, jasne włosy i jasną karnację. Rozpoznał też wówczas W. R.
(1)jako tego który poinformował go, że załatwiającym dla niego leasing był pan o nazwisku L., który posługiwał się nazwiskiem R.. Podczas przesłuchania w dniu 12 września 2006 r. (k. 4747, tom 24), gdy miał się odnieść do różnic w rozpoznaniach (wbrew zakazowi znów wykorzystano protokół przesłuchania w charakterze świadka) nie umiał wyjaśnić dlaczego przy pierwszym okazaniu wskazał na zdjęciu W. R.. Tym razem już na sto procent wskazał zaś na M. L.
(1). Przyznał, że z nim miał kontakt tylko przy tym leasingu, a z W. R. wcześniej bo był jego klientem, rozmawiali o samochodach, czym tłumaczy, że przy okazaniu miał takie skojarzenie ale z nazwiska go nie znał. Odbyło się jeszcze okazanie osób 6 października 2006 r. (W. R., R. M., G. L. i M. L.
(1)) przez lustro weneckie (k. 5399, tom 27) i J. G. rozpoznał oskarżonego M. L.
(1)jako osobę znaną mu pod tym nazwiskiem, wyjaśniając, że jej nazwisko poznał przez znajomych w podobnej sytuacji jak on sam ale nie pamięta przez których bo nie ma pamięci do nazwisk, nie umie powiedzieć gdzie oni mieszkają. Stwierdził, że z tym rozpoznanym brał leasing. Wreszcie przesłuchany na rozprawie w dniu 6 lipca 2010 r. (k. 9609-10, tom 47) po oświadczeniu, że nie przyznaje się do popełnienia zarzucanego mu przestępstwa, odmówił odpowiedzi na pytanie, która z osób (L. czy R.) tak naprawdę uczestniczyła w tym leasingu. Zdaniem Sądu Okręgowego powyższe wyjaśnienia nie pozwalały przyjąć z całą stanowczością, że oskarżenia ze strony J. G.
(1)skierowane przeciwko M. L.
(1)były zgodne z prawdą. Oskarżony J. G.
(1)wyraźnie plątał się w opisie mężczyzny, który miał mu załatwiać leasing samochodowy, różnice w rysopisie były istotne (np. miał okulary czy nie; cechą charakterystyczną u M. L. jest jego bardzo jasna karnacja, nie mówił o niej nic J. G. na początku, nie ujmował jako szczególny wyróżnik; miał go rozpoznać po oczach ale o tym elemencie rysopisu nie wspominał wcześniej). Co warte zaznaczenia, z wyjaśnień J. G.
(1)nie wynikało w jakich okolicznościach nieznany mu wcześniej człowiek miałby go zachęcić do zawarcia oszukańczej umowy leasingowej. Wreszcie opisana przez J. G.
(1)sytuacja stanowiła całkowicie odosobniony przypadek podszycia się M. L.
(1)za W. R., nie potwierdzony w żaden dowodowy sposób, sam J. G. nie był chętny aby podać dowody do weryfikacji tej okoliczności. Brak było natomiast innych dowodów, które pomogłyby w ocenie wiarygodności tegoż pomówienia. Wszystkie te dowodowe wątpliwości doprowadziły Sąd odwoławczy do wniosku, że zachodzą nie dające się usunąć wątpliwości co do współsprawstwa oskarżonego M. L.
(1)w popełnieniu przestępstwa z udziałem J. G.
(1), które należało rozstrzygnąć na jego korzyść (zasada procesowa in dubio pro reo z art. 5 § 2 kpk). Skutkowało to zmianą zaskarżonego wyroku i uniewinnieniem go od popełnienia czynu zarzucanego mu w pkt XXV w zaskarżonym wyroku. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od czynów zarzucanych mu w akcie oskarżenia, z wyjątkiem przestępstw opisanych w punktach XXVI i XXVIII aktu oskarżenia oraz uznanie, że oskarżony dopuścił się popełnienia czynów opisanych w akcie oskarżenia w punktach XXVI i XXVIII i za ich popełnienie wymierzenie mu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wniosek o uniewinnienie okazał się zasadny w jednym przypadku – zarzut z pkt XXV, przypisany w ramach ciągu przestępstw w pkt 9 zaskarżonego wyroku. W pozostałym zakresie zarzut odwoławczy był niezasadny, a kontrola odwoławcza nie wykazała błędów w ocenie dowodów i ustaleniach faktycznych dotyczących oskarżonego M. L.
(1). Wniosek o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania był niezasadny w stopniu oczywistym, gdyż obrona nie przekonała aby zachodziły takie uchybienia dowodowe, które wymagałyby prowadzenia przewodu sądowego w całości od początku (art. 437 § 2 kpk). Uniewinnienie oskarżonego od jednego z przestępstw wchodzącego w skład ciągu przestępstw spowodowało natomiast konieczność wymierzenia mu nowej kary za ciąg przestępstw z art. 286 § 1 kk i art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 65 § 1 kk popełnionych w sposób opisany w punktach XXIV, XXVII, XXIX, XXX oraz XXXI i ustalając, że czyny te stanowią ciąg przestępstw na podstawie art. 286 § 1 kk w zw. z art. 11 § 3 kk w zw. z art. 65 § 1 kk w zw. z art. 91 § 1 kk została wymierzona oskarżonemu kara 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Szersza argumentacja na temat wymiaru kary zostanie podana poniżej, przy omawianiu zarzutu rażącej niewspółmierności kary. Lp. Zarzut 3.13. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego M. L.
(1)– adw. M. O.: Błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że M. L.
(1)swoim zachowaniem wypełnił znamiona wszystkich zarzucanych mu czynów. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Ten zarzut apelacyjny był konsekwencją podniesionej przez apelującego obrazy przepisów postępowania, z umownie nazwanej sfery gromadzenia i oceny dowodów i de facto ów nowy zarzut zasadzał się właśnie w naruszeniach o charakterze procesowym, co było przedmiotem powyżej zaprezentowanej kontroli odwoławczej. Brak podstaw do wzruszenia oceny dowodów, które były podstawą czynienia przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych czynił zatem bezzasadnym ten wtórny zarzut odwoławczy. Wyjątek stanowiły wyjaśnienia J. G.
(1), które okazały się jedynym i wątpliwym dowodem oskarżenia w zakresie czynu zarzucanego oskarżonemu M. L.
(1)w pkt XXV. Stanowisko obrony co do wątpliwości w ustaleniach Sądu Rejonowego w zakresie okoliczności faktycznych, oparte było na jednostronnej, wybiórczej i mało konkretnej ocenie materiału dowodowego, przez co nie mogło stać się podstawą miarodajnych rozważań w postępowaniu apelacyjnym. Stanowisko apelującego w tym zakresie zasadzało się na zmienionych wyjaśnieniach oskarżonego M. L.
(1), w których nieracjonalnie i nielogicznie wycofywał się z poprzednich swoich procesowych wypowiedzi, których wiarygodność po weryfikacji z pozostałym materiałem dowodowym potwierdził wyrokujący w niniejszej sprawie Sąd Rejonowy. Nie przekonały przy tym Sądu odwoławczego twierdzenia obrony odnośnie niebrania udziału przez M. L.
(1)w przestępstwach popełnianych w ramach działań W. R. i braci M., poza tymi do których sam oskarżony M. L. się przyznał. Na marginesie, trudno się dobrze zorientować, o które z czynów chodziło apelującemu bo przecież ostatecznie M. L.
(1)w postępowaniu sądowym nie przyznał się do żadnego z zarzucanych mu czynów. Nie znajduje zaś dowodowego potwierdzenia sugerowane przez apelującego wycofanie się oskarżonego M. L.
(1)od jakiegoś momentu z tej przestępczej działalności. Przykładowo T. G.
(1)(poprzednie nazwiska M. i C.), którego sprawa postanowieniem SR z dnia 19 lutego 2019 r. została wyłączona do odrębnego rozpoznania i zawieszona – sygn. III K 464/19 w swoich wyjaśnieniach z dnia 23 grudnia 2004 r. (k. 2581 i nast. ) wskazywał na czynny udział M. L.
(1)w werbowaniu jego do grupy wraz z W. R.
(1)i R. M.
(1)oraz szereg innych czynności, w tym zanoszenie przez tą trójkę fałszywych dokumentów do wydziału komunikacji, gdzie najczęściej był to M. L.
(1). Potem było odbieranie z wydziału dokumentów rejestracyjnych, fikcyjne umowy wstawiania samochodów do komisu, szukanie tzw. słupów, a L. wykorzystując swoje układy w (...) załatwiał polisy na te wyleasingowane pojazdy. Ponadto, warto tu przywołać obciążające oskarżonego M. L.
(1)wyjaśnienia R. M.
(1)z dnia 21 września 2005 r. (k. 2855 i nast.), z których wynika m.in., że „lewe auta” przechodziły przez komis M. L.
(1), jego żony, ojca, A.– znajomego M. L.
(1)i M. L.
(2). Z wyjaśnień także W. R. i R. M.
(1)wynikało w sposób ewidentny, że to M. L.
(1)będący dobrym znajomym L. P.
(1)umożliwił grupie przestępczej lewe rejestracje. W związku z wprowadzeniem do kontaktu z L. P.
(1)- pracownikiem UM Wydz. Komunikacji przez oskarżonego M. L. także W. R. i R. M. stwierdzenie, że M. L. przestał im być potrzebny należy odczytywać jako dotyczące właśnie załatwiania dokumentów rejestracyjnych poświadczających nieprawdę a nie w ogóle udziału w grupie, jak nieskutecznie sugerowała obrońca w apelacji. Bliska relacja oskarżonego M. L.
(1)z L. P.
(1)logicznie też tłumaczyła dlaczego ten ostatni w swoich wyjaśnieniach starał się umniejszać działania M. L. i zaprzeczał by to on wręczał mu pieniądze za lewe rejestracje. Gołosłowne zatem i nie przekonujące były twierdzenia apelującego, że to W. R.
(1)namówił L. P.
(1)do popełniania przestępstw. Przeczą temu bowiem słusznie uznane za wiarygodne w sprawie dowody osobowe oraz wnioski płynące z analizy dowodów z dokumentów, wskazujące na udział M. L.
(1)w przygotowywaniu materiałów do bezprawnej legalizacji aut (np. załatwianie badań technicznych u rzeczoznawców, pozyskanie dowodu osobistego dla celów rejestracyjnych, przyjmowanie w komis pojazdów wirtualnych). Logiczny ciąg zdarzeń pokazuje, że udział i zaangażowanie M. L.
(1)w ten przestępczy proceder było poważne i obejmowało cały okres działania grupy ujęty w zaskarżonym wyroku. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od czynów zarzucanych mu w akcie oskarżenia, z wyjątkiem przestępstw opisanych w punktach XXVI i XXVIII aktu oskarżenia oraz uznanie, że oskarżony dopuścił się popełnienia czynów opisanych w akcie oskarżenia w punktach XXVI i XXVIII i za ich popełnienie wymierzenie mu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od czynu zarzucanego mu w pkt XXV nastąpiła zgodnie z wnioskiem obrony, co było następstwem przeprowadzonej kontroli odwoławczej w zakresie oceny dowodowej. Zmiana ustaleń była zatem następstwem tych zabiegów. W pozostałym zakresie, prawidłowe okazały się ustalenia dotyczące zachowań oskarżonego M. L., jego zaangażowania w ramach zorganizowanej grupy przestępczej i popełnionych przestępstw przypisanych mu w wyroku Sądu I instancji. Wniosek o złagodzenie wymiaru kary został częściowo uwzględniony. Szersza argumentacja na temat wymiaru kary zostanie podana poniżej, przy omawianiu zarzutu rażącej niewspółmierności kary. Lp. Zarzut 3.14. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego M. L.
(1)– adw. M. O.: Błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie ustalenia wysokości szkód, do naprawienia których zostali zobowiązani oskarżeni, polegający na wskazaniu wysokości szkody kwoty widniejącej na fakturze zakupu leasingowanego auta nie uwzględniając przy tym kwot, uiszczonych tytułem wpłaty własnej, czy wysokości uiszczonych na leasingowych. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Omówienie tego zarzutu znajduje się powyżej w tabeli 3.5., gdyż taki sam zarzut podniosła obrońca oskarżonego W. R.. Dodać tu jedynie warto, że dokonane przez Sąd Okręgowy przeliczenia wysokości szkód ciążących na oskarżonym M. L.
(1)spowodowały sumarycznie rzecz ujmując obniżenie ciążącego na w/wym obowiązku naprawienie szkód do łącznej kwoty – 396.864,70 zł. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od czynów zarzucanych mu w akcie oskarżenia, z wyjątkiem przestępstw opisanych w punktach XXVI i XXVIII aktu oskarżenia oraz uznanie, że oskarżony dopuścił się popełnienia czynów opisanych w akcie oskarżenia w punktach XXVI i XXVIII i za ich popełnienie wymierzenie mu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględnienia powyższych, nieskorelowanych z zarzutem wniosków. Dopuszczenie się przez Sąd Rejonowy błędów przy ustalaniu wysokości szkód nie stanowiło podstawy do wydania wyroku o charakterze kasatoryjnym. Nie zachodziły warunki z art. 437 § 2 kpk do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, w szczególności nie stwierdzono aby konieczne było przeprowadzenie na nowo przewodu sądowego. Tym bardziej wniosek o uniewinnienie nie zasługiwał na uwzględnienie. Lp. Zarzut 3.15. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego M. L.
(1)– adw. M. O.: Rażąca niewspółmierność kary polegająca na wymierzeniu oskarżonemu L.kary bezwzględnego pozbawienia wolności w sytuacji, gdy sposób życia oskarżonego, postawa procesowa przyjęta przez niego w przedmiotowym postępowaniu polegająca na daleko idącej współpracy z organami ścigania i dostarczeniu informacji i dowodów istotnych z punktu widzenia tego postępowania, znaczny wpływ czasu od popełnionych przestępstw wskazują, że wymierzenie kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania byłoby wystarczające dla osiągnięcia celów kary w stosunku do oskarżonego M. L.
(1). ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut ten okazał się częściowo zasadny, choć nie w takim zakresie jak zgłosił to apelujący obrońca. Rozważania apelującego o rażącej surowości kary ograniczały się do skazania z pkt 8 zaskarżonego wyroku, czyli do tej części, w której skarżący nie kwestionował sprawstwa M. L.
(1). Sąd Okręgowy utrzymując w mocy pozostałe skazania, oprócz uniewinnienia z zarzutu w pkt XXV, oceniał całość przypisanej temu oskarżonemu odpowiedzialności karnej. Stwierdził zatem, że należało wobec oskarżonego zdecydowanie na korzyść wyeksponować w wymiarze kar jednostkowych podjętą przez niego współpracę z organami ścigania, co przyniosło dużą pomoc w rozpracowywaniu grupy przestępczej będącej przedmiotem niniejszej sprawy oraz w skazaniu części jej uczestników. Szersze rozważania w tym zakresie przedstawiono w tabeli dotyczącej zmiany wyroku Sądu I instancji (5.2. pkt 1a, 1b-1e). Orzekając karę łączna 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności należało rozważyć możliwość zastosowania warunkowego zawieszenia wykonania tej kary. W tym jednak wypadku Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że nie zostały spełnione warunki z art. 69 § 2 kk do sięgnięcia po to dobrodziejstwo wobec oskarżonego M. L.. Przede wszystkim prognoza kryminologiczna o oskarżonym nie wypadła pozytywnie, gdyż jak wynika z danych o karalności, oskarżony po inkryminowanych czynach wielokrotnie naruszał porządek prawny, za co w latach 2009-2016 był sześciokrotnie skazywany i były to przestępstwa podatkowe, przeciwko mieniu oraz obrotowi gospodarczemu. Argumenty obrońcy dotyczące odbywania dotychczasowych kar w warunkach nieizolacyjnych nie są trafne gdyż dotyczą etapu postępowania wykonawczego. Natomiast nie sposób zgodzić się z obrońcą, że upływ czasu od popełnienia przestępstw wskazuje na brak celowości oddziaływania poprzez karę bezwzględną pozbawienia wolności. Przeciwnie, należy stwierdzić, że pobłażliwe potraktowanie tych przestępstw mogłoby być odebrane jako swego rodzaju przyzwolenie na taką przestępczą działalność w jakiej wziął udział M. L.
(1). Nie można też zapominać, a wręcz trzeba zaakcentować, że oskarżony działał w warunkach z art. 65 § 1 kk, tj. popełnił szereg różnych przestępstw w ramach grupy przestępczej. Ponadto, mimo że od czynów minęło około 18 lat oskarżony nie wykazał przy tym aby podejmował kroki w celu naprawienia szkody pokrzywdzonym, a łącznie (częściowo solidarnie) jest to niebagatelna suma, nieco poniżej 400 tysięcy zł. Wniosek Zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od czynów zarzucanych mu w akcie oskarżenia, z wyjątkiem przestępstw opisanych w punktach XXVI i XXVIII aktu oskarżenia oraz uznanie, że oskarżony dopuścił się popełnienia czynów opisanych w akcie oskarżenia w punktach XXVI i XXVIII i za ich popełnienie wymierzenie mu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Spośród zgłoszonych wniosków końcowych tylko jeden współgra z omówionym powyżej zarzutem. Jednak wniosek o wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania okazał się niezasadny. Sprzeciwiała się uwzględnieniu go przede wszystkim wielokrotna karalność M. L.
(1). Stanowiła ona przeszkodę dla przyjęcia pozytywnej prognozy kryminologicznej wobec sprawcy, która zgodnie z art. 69 § 1 kk jest jednym z warunków sięgnięcia po to dobrodziejstwo. Lp. Zarzut 3.16. Zarzut podniesiony przez obrońcę oskarżonego A. K.
(1)– adw. J. T.
(1): Obraza przepisów postepowania, tj. art. 424 § 1 kpk polegająca na nie odniesieniu się w uzasadnieniu wyroku do istotnych kwestii takich jak fakt, że osoby pomawiające A. K.
(1), tj. D. M.
(1), T. P.
(1), K. S.
(1), po przedstawieniu im zarzutów, kilkakrotnie zmieniały swoje zeznania, a następnie złożyły wnioski o dobrowolne poddanie się karze i miały żywotny interes w obciążeniu A. K.
(1), ponieważ dążyli do dobrowolnego poddania się karze. Zarówno ci oskarżeni jak i R. M.
(1)oraz T. M.
(1)byli kilkakrotnie karani. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Apelujący nie miał racji zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów określających reguły sporządzania pisemnego uzasadnienia wyroku, w zakresie podania i oceny dowodów, które były podstawą wyrokowania. Przeczy temu sama lektura opracowania pisemnych motywów wyroku z dnia 9 lutego 2021 r. Sąd Rejonowy wśród dowodów, które zostały wykorzystane jako obciążające oskarżonego A. K.
(1)wskazał wyjaśnienia i zeznania D. M.
(1), T. P.
(1)i K. S.
(1). Nie uczynił tego jednak pochopnie lecz poprzedzone to było dostrzeżeniem zmian w wypowiedziach procesowych tych osób oraz analizą stwierdzonych różnic powstałych wewnątrz tych dowodów. Oczywiście dokonana przez Sąd Rejonowy w tym zakresie ocena dowodowa mogłaby być dokładniejsza, lecz z uwagi na liczbę pozostałych do omówienia dowodów, jest zrozumiałe, że Sąd poruszał te najważniejsze kwestie. Obrońca A. K.
(1)w złożonym środku odwoławczym nie podał i nie omówił żadnych konkretnych przykładów zmian w obrębie każdego z tych trzech dowodów, dla wykazania swoich racji. Ograniczył się on do załączenia do apelacji kserokopii przesłuchań poszczególnych osób. Do końca zatem nie wiadomo dlaczego i w jakim zakresie kwestionuje poszczególne dowody osobowe. Poprzestanie na wskazaniu, że osoby te dobrowolnie poddały się karze i z tego powodu miały żywotny int

🔗 Do źródła urzędowego

Wyjaśnienie AI na podstawie urzędowego tekstu ustawy. Orientacyjne, nie zastępuje porady prawnej.