VI U 809/18

Sygn. akt VI U – upr 809/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 maja 2022r. Sąd Rejonowy Gdańsk – Południe w Gdańsku Sekcja ds. Ubezpieczeń Społecznych w VI Wydziale Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Dorota Witkowska Protokolant: starszy sekretarz sądowy Iwona Piotrowicz po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2022 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy D. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o odszkodowanie z tyt. wypadku z odwołania od decyzji z dnia 14 czerwca 2018 r., znak (...) I. oddala odwołanie, II. odstępuje od obciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego. Na oryginale właściwy podpis Sygn. akt VI U-upr 809/18 UZASADNIENIE pkt. II wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk- Południe w Gdańsku z dnia 20 maja 2022 r. Sprawa toczyła się o prawo D. K. do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy, gdzie sporny nie był sam wypadek, ale to czy doszło do niego w okolicznościach opisanych w art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (t.j. Dz.U. 2017.1773, ze zm. – zwana dalej ustawą wypadkową), tj. w okolicznościach pozbawiających powoda prawa do świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego z uwagi na zarzucone mu przez organ rentowy naruszenie przepisów dotyczących ochrony życia i zdrowia spowodowane umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa, co polegać miało na użyciu niewłaściwego narzędzia i zignorowaniu informacji o zaprzestaniu wykonywania czynności. Ponieważ prawo do jednorazowego odszkodowania uzależnione jest m.in. od powstania urazu, który spowodowałby uszczerbek na zdrowiu, Sąd rozpoczął postępowanie dowodowe nie od zweryfikowania, czy do wypadku doszło w warunkach art. 21 ust. 1 ustawy wypadkowej, ale od ustalenia ewentualnego uszczerbku na zdrowiu powoda. Mając powyższe na uwadze Sąd przeprowadził postępowanie dowodowe oparte na opinii biegłych sądowych ortopedy oraz neurologa i wyrokiem z dnia 20 maja 2022 r. oddalił odwołanie (pkt I) i odstąpił od obciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego (pkt II). Mimo formalnego przegrania sprawy przez powoda i żądania pozwanego przyznania kosztów zastępstwa procesowego, Sąd uznał za zasadne na podstawie art. 102 k.p.c. odstąpić od obciążania powoda tymi kosztami. Sąd miał w tym względzie na uwadze, że rozstrzygnięcie sprawy wymagało wiadomości specjalnych m.in. z zakresu medycyny, aby ocenić skutki urazu w kontekście powstania ewentualnego uszczerbku, co byłoby warunkiem koniecznym do dalszego ustalenia wysokości jednorazowego odszkodowania. Takich wiadomości dostarczyli Sądowi biegli sądowi. Natomiast powód sam takich wiadomości nie posiadał, a mając na uwadze odczuwane dolegliwości po wypadku, mógł być subiektywnie przekonany, że doznał urazu dającego uszczerbek na zdrowiu za co mógłby ubiegać się o jednorazowe odszkodowanie. Przepis art. 102 k.p.c. stanowi wyjątek od ogólnej reguły obciążania stron kosztami procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę jest zobowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie wszystkie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (art. 98 § 1 k.p.c.) - tzw. zasada odpowiedzialności za wynik procesu. Hipoteza przepisu art. 102 k.p.c., odwołująca się do występowania "przypadków szczególnie uzasadnionych" pozostawia sądowi orzekającemu swobodę oceny, czy fakty związane z przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji życiowej strony stanowią podstawę do nie obciążania jej kosztami procesu (por. postanowienie SN z dnia 13 grudnia 2007 r., I Cz 110/07, niepubl.). Do pierwszych zaliczane są sytuacje wynikające z charakteru żądania poddanego rozstrzygnięciu, jego znaczenia dla strony, subiektywne przekonanie strony o zasadności roszczeń. Drugie natomiast wyznacza sytuacja majątkowa i życiowa strony, z tym zastrzeżeniem, że niewystarczające jest powoływanie się jedynie na trudną sytuację majątkową. Całokształt okoliczności, które mogłyby uzasadniać zastosowanie tego przepisu powinny być ocenione z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (por. postanowienie SN z dnia 17 kwietnia 2013 r., V Cz 107/12, LEX nr 1341715; z dnia 24 października 2012 r., IV Cz 61/13 LEX nr 1389013). Nadto w postanowieniu z dnia 17 kwietnia 2014 r. (V Cz 103/12, LEX nr 1341712) Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 102 k.p.c. przyznaje sądowi uprawnienia o charakterze dyskrecjonalnym. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że w sprawie zaszły wyjątkowe okoliczności uzasadniające odstąpienie od obciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego, który nadto korzystał w postępowaniu sądowym ze stałej obsługi prawnej i nie poniósł dodatkowych nakładów na prowadzenie procesu (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 4 stycznia 2018r, III AUa 461/17, LEX nr 2445201). W takiej sytuacji obciążanie powoda kosztami postępowania nie byłoby słuszne. Na oryginale właściwy podpis