Sygn. akt III Ca 1109/21 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 marca 2021 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi- Śródmieścia w Łodzi w sprawie z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z s
§ 2
pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 oraz 17,00 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa), zaś pozwany poniósł koszty w kwocie 1.800,00 zł (1.800,00 zł – wynagrodzenie
§ 2
pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 oraz 17,00 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa. Powód przegrał proces w ok. 60 % (powód dochodził kwoty 5.319,75 zł, z której Sąd zasądził kwotę 2.121,75 zł) i z tego tytułu powinien ponieść koszty w kwocie 2.420,40 zł (60 % x 4.034,00 zł), zaś pozwany w kwocie 1.613,60 zł (40% x 4.034,00 zł). Ponieważ pozwany poniósł koszty w kwocie 1.800,00 zł, powód powinien zwrócić mu różnicę w kwocie 203,40 zł (1.817,00 zł – 1.613,60 zł), którą to kwotę Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego tytułem zwrotu kosztów procesu (punkt 3 wyroku). Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wywiodła powódka, zaskarżając wyrok w części t.j. w punkcie 2. - w części tj. co do kwoty 1838,85 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty oraz w pkt. 3. Zaskarżonemu wyrokowi apelująca zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: a/ naruszenie przepisu art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 243
(1)k.p.c. na skutek nadużycia zasady swobodnej oceny dowodów w przedmiocie oceny dowodu z dokumentów w postaci: oferty najmu pojazdu zastępczego od pozwanego ubezpieczyciela z dnia 20 lipca 2019 roku oraz decyzji pozwanego z dnia 5 listopada 2019 roku poprzez nieuprawnione przyjęcie, iż pozwany zagwarantowałby poszkodowanemu pojazd zastępczy przez okres 40 dni po stawce 75 zł netto, podczas gdy pozwany na etapie likwidacji szkody uznawał jedynie 17 dni najmu i konsekwentnie odmawiał zapłaty ponad uznany okres (czyli tylko na ten czas pozwany zagwarantowałby poszkodowanemu od swego asystora po stawce 75 zł netto auto zastępcze), a za okres najmu w wymiarze 40 dni (w tym za dodatkowe 23 dni) pozwany wypłaci odszkodowanie dopiero po wyroku Sądu I Instancji - co dobitnie potwierdza, iż oferta najmu pozwanego była skuteczna jedynie w zakresie 17 dni, a w pozostałym zakresie poszkodowana I. P.
(2)mogła (i musiałaby) wynająć pojazd zastępczy we własnym zakresie; skoro poszkodowana wynajęła auto zastępcze od (...) sp. z o.o. sp.k. po stawce 140 zł netto (która została uznana w tym postępowaniu za stawkę rynkową), to postąpiła zgodnie z zasadą minimalizacji szkody, a wydatki na najem pojazdu zastępczego przez nią poniesione za 23 dni nieuznane przez pozwanego winny być pokryte i zrekompensowane przyznanym odszkodowaniem ubezpieczeniowym, b/ błąd w ustaleniach faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji w zakresie, w jakim Sąd ten przyjął, że oferta najmu pozwanego obejmowała nieograniczony okres najmu, podczas gdy pozwany ograniczył się do uznania i zrekompensowania jedynie 17 dni najmu i tylko w takim zakresie jego oferta była skuteczna, co oznacza, że pozwany nie zagwarantowałby auta zastępczego poszkodowanemu ponad „autoryzowany" przez siebie czas najmu tj. poza czas 17 dni, za które przyznał i wypłacił przed wszczęciem niniejszego procesu odszkodowanie.
- naruszenie prawa materialnego, a w szczególności: c) naruszenie przepisu art. 361 i 363 k.c. poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż przyznane odszkodowanie nie musi pokrywać w całości poniesionych przez poszkodowanego. udokumentowanych i uzasadnionych kosztów najmu pojazdu zastępczego, które winny rekompensować poszkodowanemu powstały z tego tytułu uszczerbek majątkowy zgodnie z zasadą pełnej kompensacji szkody. Wskazując na zarzuty sformułowane apelująca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w części tj. w pkt.
- - w części t.j., co do kwoty 1838,85 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty oraz w pkt.
- poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kwoty 1838,85 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty oraz kosztami procesu, w tym kosztami zastępstwa procesowego za I instancję wedle norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w części t.j.. w pkt
- - w części co do kwoty 1838,85 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty oraz w pkt.
- oraz przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Apelująca wniosła także o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym wedle norm przepisanych. W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jako zasadna podlegała uwzględnieniu w całości. Jak trafnie zaznaczył Sąd Rejonowy, w rozpoznawanej sprawie pozwany nie kwestionował swojej odpowiedzialności za szkodę z dnia 20 lipca 2019 roku. Nie kwestionował również w toku postępowania zasadności najmu pojazdu zastępczego przez żądany pozwem okres w ilości 40 dni. Spór między stronami dotyczył wyłącznie stawki za dobę najmu pojazdu zastępczego, którą powód określił na kwotę 140,00 zł netto, a którą pozwany zweryfikował do akceptowanej przez siebie stawki za wynajem pojazdu zastępczego klasy C na okres powyżej 7 dni, tj. do kwoty 75,00 zł netto. Wywiedziona apelacja sprowadza się natomiast do stanowiska powódki, że Sąd Rejonowy w sposób nieuprawniony przyjął, iż pozwany zagwarantowałby poszkodowanemu pojazd zastępczy przez okres 40 dni po stawce 75 zł netto, podczas gdy pozwany na etapie likwidacji szkody uznawał jedynie 17 dni najmu i konsekwentnie odmawiał zapłaty ponad uznany okres, gdyż uznanie roszczenia przez pozwanego w zakresie okresu 40 dni najmu nastąpiło dopiero po wytoczeniu powództwa. Według apelującej pozwany gwarantowałby poszkodowanemu od swego asystora po stawce 75 zł netto auto zastępcze jedynie za uznawany w toku likwidacji szkody okres najmu pojazdu zastępczego przez 17 dni., a za okres najmu w wymiarze 40 dni, w tym za dodatkowe 23 dni w stosunku do akceptowanego okresu 17 dni, pozwany wypłaci odszkodowanie dopiero po wyroku Sądu I Instancji. Sąd Okręgowy podzielił zarzuty apelacji powódki jako uzasadnione. Trafnie został postawiony zarzut naruszenie przepisu art. 233 § 1 k.p.c. w zw. z art. 243
(1)k.p.c. na skutek dowolnej oceny dowodów z dokumentów w postaci oferty najmu pojazdu zastępczego od pozwanego ubezpieczyciela oraz decyzji pozwanego z dnia 5 listopada 2019 roku Sąd I instancji błędnie przyjął, iż pozwany zagwarantowałby poszkodowanemu pojazd zastępczy przez okres 40 dni po stawce 75 zł netto. Materiał dowodowy w postaci tychże dokumentów wskazuje, że oferta najmu pojazdu zastępczego dostarczona przez pozwanego była skuteczna jedynie w zakresie 17 dni w stawce po 75 zł netto. Prawidłowa ocena tych dowodów prowadzi zatem do wniosku, że skoro uznanie okresu dalszych 23 dni najmu pojazdu zastępczego przez pozwanego miało miejsce dopiero po wytoczeniu powództwa, to na moment trwania likwidacji szkody w pozostałym zakresie, to jest powyżej 17 dni najmu uznawanych przez pozwanego, poszkodowana I. P.
(2)mogła wynająć pojazd zastępczy we własnym zakresie. Skoro zatem poszkodowana wynajęła auto zastępcze od (...) sp. z o.o. sp.k. po stawce 140 zł netto, która – co istotne – została uznana w postępowaniu za stawkę rynkową, to postąpiła zgodnie z zasadą minimalizacji szkody, a wydatki na najem pojazdu zastępczego przez nią poniesione za 23 dni nieuznane przez pozwanego powinny być zrekompensowane przyznanym odszkodowaniem od ubezpieczyciela. Powyższe rozważania wskazują, że trafnie apelująca zarzuciła także błąd w ustaleniach faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji w zakresie, w jakim Sąd ten przyjął, że oferta najmu pozwanego obejmowała nieograniczony okres najmu, podczas gdy pozwany ograniczył się do uznania i zrekompensowania jedynie 17 dni najmu i tylko w takim zakresie jego oferta była skuteczna, co oznacza, że pozwany nie zagwarantowałby auta zastępczego poszkodowanemu ponad „autoryzowany” przez siebie czas najmu tj. ponad okres 17 dni, za które przyznał i wypłacił przed wszczęciem niniejszego procesu odszkodowanie. Zasadnie apelująca zarzuciła także naruszenie prawa materialnego, to jest przepisu art. 361 k.c. i art. 363 k.c. poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że przyznane odszkodowanie nie musi pokrywać w całości poniesionych przez poszkodowaną udokumentowanych i uzasadnionych kosztów najmu pojazdu zastępczego. Odszkodowanie powinno pokryć poszkodowanej powstały z tego tytułu uszczerbek majątkowy zgodnie z zasadą pełnej kompensacji szkody. Pochodząca od pozwanego oferta najmu pojazdu zastępczego po stawce 75 zł netto nie obejmowała okresu przekraczającego 17 dni. W tej sytuacji, co zostało podniesione powyżej, w pozostałym okresie 23 dni - poszkodowana była uprawniona, a wręcz zmuszony wynająć auto zastępcze w warunkach wolnorynkowych. Podkreślić należy, że, jak wynika z włączonych w poczet materiału dowodowego i uznanych za wiarygodne dokumentów prywatnych w postaci cenników / zestawienia stawek netto za dobę najmu pojazdu zastępczego stosowanych przez innych uczestników rynku (tabela z dnia 2 kwietnia 2018 r., załączona do pozwu na okoliczność wykazania rynkowego charakteru stawki za wynajem pojazdu zastępczego klasy B), dobowa stawka czynszu najmu pojazdu zastępczego zastosowana przez Ł. (...) sp. sp.k. w Ł. w kwocie 140 zł netto, była stawką rynkową i mieściła się w przedziale cen stosowanych na rynku lokalnym właściwym dla siedziby poszkodowanej. Uznając zatem trafność zarzutu apelującej odnośnie do nieskuteczności oferty najmu pojazdu zastępczego od pozwanego poza okres przekraczający uznane 17 dni najmu, należało przyjąć stawkę w wysokości 140 zł netto za dobę w pozostałym okresie 23 dni najmu, uznanym przez Sąd Rejonowy za zasadny. Należne odszkodowanie z tytułu najmu pojazdu zastępczego wynosi zatem łącznie 5528,85 zł brutto (17 dni x 75 zł netto oraz 23 dni x 140 zł netto = 4495 zł netto plus 23 %VAT = 5528,85 zł brutto). Uwzględniając kwotę zapłaconą przez pozwanego na etapie likwidacji szkody -1568,25 zł brutto - Sąd Okręgowy, zmieniając zaskarżony wyrok na podstawie art. 386 §1 k.p.c., podwyższył zasądzoną zaskarżonym wyrokiem na rzecz powódki kwotę 2121,75 zł do kwoty 3960,60 zł brutto. Podwyższenie kwoty zasądzonej na rzecz strony powodowej skutkowało korektą rozstrzygnięcia o kosztach procesu. Podstawę stanowił przepis art. 100 zd. 1 k.p.c., wyrażający zasadę ich stosunkowego rozdzielenia. Koszty procesu wyniosły łącznie kwotę 4.034,00 zł, przy czym powódka poniósł koszty w kwocie 2.217 zł (400 zł – opłata sądowa od pozwu, 1.800 zł – wynagrodzenie
§ 2
pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 oraz 17 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa), zaś pozwany poniósł koszty w kwocie 1.800 zł (1.800 zł – wynagrodzenie
§ 2
pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265) oraz 17 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa. Powódka wygrała proces w 75 % (powód dochodził kwoty 5.319,75 zł, z której – po zmianie zaskarżonego wyroku zasądzono kwotę 3960,60 zł) i z tego tytułu powinna ponieść koszty w kwocie 1008,50 zł (25% x 4.034,00 zł), zaś pozwany w kwocie 3025,50 zł (75% x 4.034,00 zł). Ponieważ powódka poniosła koszty w kwocie 2.217 zł, pozwany powinien zwrócić mu różnicę w kwocie 1208,50 zł (2217 zł – 1008,50 zł), którą to kwotę Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki tytułem zwrotu kosztów procesu . Wobec uwzględnienia apelacji w całości, o kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c., zasądzając od pozwanego na rzecz powódki kwotę 650 zł, na którą składają się: opłata od apelacji 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika powódki w kwocie 450 zł ustalone na podstawie§10 ust.1 pkt 1) w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych - tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.).