1W Y R O K 2W I M I E N I U 2.1RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 2.2.0.0.0.1 Dnia 25 października 2022 roku Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym - Odwoławczy w składzie: Przewodniczący: Sędzia SO Małgorzata Ziołecka Protokolant: Adrianna Bora przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Agnieszki Krysmann po rozpoznaniu w dniu 25 października 2022 roku sprawy K. B. (B.), oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 217 § 1 k.k. z powodu apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Obornikach z dnia 11 maja 2022 roku sygnatura akt II K 21/22 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz kuratora małoletniej r. pr. K. P. kwotę 206,64 brutto tytułem zwrotu kosztów reprezentacji małoletniej z urzędu w postępowaniu odwoławczym, III. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w tym opłatę za II instancję, w łącznej kwocie 286,64 złotych. /Małgorzata Ziołecka/ UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt IV Ka 736/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 0.11.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji wyrok Sądu Rejonowego w Obornikach z dnia 11 maja 2022 roku, sygnatura akt II K 21/22 0.11.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 0.11.
- Granice zaskarżenia 0.11.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.11.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☒ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.11.
- Wnioski ☒ uchylenie ☐ Zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 0.12.
- Ustalenie faktów 0.12.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.12.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.12.
- Ocena dowodów 0.12.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu XXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.12.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu XXXXXXXXXXXXXXXX XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX . STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut Obraza przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. poprzez wydanie wyroku skazującego oskarżonego w sytuacji, gdy nastąpiło przedawnienie karalności zarzucanego mu czynu, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny W ocenie Sądu Odwoławczego, podniesiony w apelacji obrońcy oskarżonego zarzut, że w przedmiotowej sprawie doszło do przedawnienia karalności zarzucanego oskarżonemu przestępstwa z art. 217 § 1 k.k., a tym samym, że zaskarżony wyrok powinien zostać uchylony a postępowanie przeciwko K. B. umorzone, jest niezasadny. W tym miejscu przypomnieć trzeba, iż kwestia przedawnienia karalności zarzuconego K. B. czynu była przedmiotem analizy tutejszego Sądu Okręgowego (postanowienie z dnia 25 czerwca 2020 roku sygnatura IV Kz 153/20 – karty 101 – 103 akt) , jak i Sądu Najwyższego (postanowienie z dnia 17 stycznia 2022 roku – karty 324 – 326 akt), których stanowiska wraz z zawartą w nich argumentacją, dotycząca wszczęcia postępowania in rem i ad personam oraz wpływu sposobu wszczęcia postępowania na przedawnienie karalności, obecnie rozpoznający niniejszą sprawę Sąd Odwoławczy w pełni podziela. Nie widząc zaś powodu, aby tę słuszną argumentację raz jeszcze powielać, czyni wywody tych dwóch orzeczeń w zakresie przedawnienia karalności za integralną część niniejszego uzasadnienia. Pomimo tego przypomnieć należy, że postanowieniem z dnia 20 listopada 2018 roku prokurator wszczął śledztwo w sprawie psychicznego i fizycznego znęcania się nad małoletnią B. B.
(2), to jest o przestępstwo z art. 207 § 1a k.k. (karta 11 akt). Należy zgodzić się z obrońcą, że powyższe postanowienie jest ubogie w swej treści, gdyż nie zawiera określenia czasu i miejsca czynu stanowiącego przedmiot prowadzonego postępowania. Jednak nie można uznać za słuszne stwierdzenie, że z tego powodu nie doszło, zgodnie z art. 102 k.k., do przedłużenia przedawnienia karalności tego czynu. Odnosząc się do argumentacji obrońcy zawartej w apelacji zwrócenia uwagi wymaga, iż w myśl przepisu art. 303 k.p.k. postanowienie o wszczęciu śledztwa wydaje się, gdy zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa, a w decyzji tej określa się czyn będący przedmiotem postępowania oraz jego kwalifikację prawną. Przepis ten nie precyzuje w jakim zakresie w wydanym postanowieniu owo określenie czynu ma nastąpić i jakie treści powinno zawierać, a co ustawodawca zaznaczył np. w art. 332 § 1 pkt 2 k.p.k., gdzie wyraźnie wskazał sposób opisania czynu objętego aktem oskarżenia czy też w art. 313 § 2 k.p.k., z którego wynika, że opis zarzucanego podejrzanemu czynu musi być dokładny. Sąd Okręgowy nie kwestionuje stanowiska wyrażonego w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 15 października1992 roku (sygn. akt I KZP 28/92), powołanej w uzasadnieniu apelacji obrońcy. Jednakże w uchwale tej zaakcentowano nie tyle konieczność wskazywania w postanowieniu o wszczęciu postępowania przygotowawczego m.in. czasu i miejsca popełnionego czynu, ale aby w postanowieniu o wszczęciu postępowania czyn objęty postępowaniem był skonkretyzowany i nie zachodziły wątpliwości co do tego w jakiej konkretnie sprawie zostało wszczęte postępowanie. Tymczasem z treści wydanego w przedmiotowej sprawie postanowienia z dnia 20 listopada 2018 roku o wszczęciu śledztwa jasno wynikało czego ono dotyczyło. Tym bardziej, że przesłanką do wydania tej decyzji było złożone przez matkę pokrzywdzonej zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, w którym wskazano określone zachowania K. B. wobec córki, w tym przede wszystkim te dokonane w dniu 14 października 2018 roku. W tym stanie rzeczy brak było jakichkolwiek wątpliwości co do przedmiotu prowadzonego postępowania. Trudno też wymagać, aby postanowienie o wszczęciu śledztwa zawierało wszystkie szczegółowo opisane i składające się na to przestępstwo zdarzenia. Nie bez znaczenia pozostaje bowiem fakt, że postanowienie o wszczęciu śledztwa wyznacza zakres przedmiotowy prowadzonego postępowania, który w toku prowadzonych czynności może ulec zmianom. Co istotne, gdy podejrzanemu zostanie postawiony zarzut popełnienia przestępstwa o innej kwalifikacji, niż zostało to określone w postanowieniu o wszczęciu śledztwa, to nie wymaga to wydania kolejnego postanowienia o wszczęciu śledztwa, jeżeli tylko zarzut ten mieści się w ramach zdarzenia historycznego objętego wcześniej wydanym postanowieniem. Przedmiotem postępowania jest bowiem pewien wycinek rzeczywistości, a nie wskazana w postanowieniu kwalifikacja prawna. Przypomnieć zatem należy, że przestępstwo z art. 207 k.k. jest przestępstwem wieloczynowym, a zachowania wchodzące w zakres znęcania się wypełniać mogą znamiona czynów określonych w innych przepisach, w tym z art. 217 § 1 k.k. Zatem prokurator stawiając K. B., postanowieniem z dnia 18 października 2019 roku (karta 53 akt), zarzut popełnienia przestępstwa z art. 217 § 1 k.k. nie wyszedł poza granice prowadzonego postępowania, gdyż zarzut ten mieścił się w zakresie pierwotnego postanowienia o wszczęciu śledztwa in rem, i dotyczył już tylko konkretnego ustalonego zachowania podejrzanego w odniesieniu do ogółu jego zachowań, które były badane w toku prowadzonego postępowania pod kątem zrealizowania znamion przestępstwa znęcania. Powyższe prowadzi zatem do wniosku, że spełniona została przesłanka do zastosowania przepisu art. 102 k.k. o przedłużeniu okresu karalności czynu. W myśl art. 101 § 2 k.k. karalność przestępstwa ściganego z oskarżenia prywatnego ustaje z upływem roku od czasu, gdy pokrzywdzony dowiedział się o osobie sprawcy przestępstwa, nie później jednak niż z upływem 3 lat od czasu jego popełnienia. Jednak zgodnie z treścią art. 102 k.k., jeżeli w okresie, o którym mowa w art. 101, wszczęto postępowanie, karalność przestępstw określonych w art. 101 § 1 ustaje z upływem 10 lat, a w pozostałych wypadkach, czyli dotyczących przestępstw wymienionych w art. 101 § 2 k.k. - z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu. Mając zatem na uwadze, że czyn z art. 217 § 1 k.k. został popełniony w dniu 14 października 2018 roku, należy stwierdzić, że termin przedawnienia czynu z art. 217 § 1 k.k. zarzucanego oskarżonemu, uległ - zgodnie z treścią art. 102 k.k. - przedłużeniu o kolejne 5 lat z uwagi na wszczęcie śledztwa w dniu 20 listopada 2018 roku. Nie doszło zatem do przedawnienia karalności przestępstwa przypisanego K. B., a w konsekwencji nie zaistniała w niniejszej sprawie bezwzględna przyczyna odwoławcza wyrażona w art. 439 pkt 9 k.p.k. Wniosek Uchylenie wyroku w całości i umorzenie postępowania. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Sąd odwoławczy nie podzielił argumentacji zawartej w apelacji, uznając, że nie doszło do przedawnienia karalności przypisanego oskarżonemu K. B. przestępstwa. Z tego też względu utrzymano w mocy zaskarżony wyrok. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 1. XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 0.11. Przedmiot utrzymania w mocy 0.1wyrok Sądu Rejonowego w Obornikach z dnia 11 maja 2022 roku, sygnatura akt II K21/22 Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Powodem utrzymania wyroku w mocy jest całkowita niezasadność zarzutu apelacji obrońcy oskarżonego, jak też brak podstaw wskazanych w art. 439, 440 i 455 k.p.k., uzasadniających zmianę lub uchylenie wyroku poza granicami zarzutów i wniosków apelacji. 0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 0.0.11. Przedmiot i zakres zmiany 0.0.1XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Zwięźle o powodach zmiany XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX 0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz kuratora małoletniej radcy prawnego K. P. kwotę 206,64 złotych brutto tytułem zwrotu kosztów reprezentacji małoletniej z urzędu w postępowaniu odwoławczym. 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności III. Z uwagi na nieuwzględnienie wniesionego środka odwoławczego, Sąd Okręgowy zasądził, na podstawie art. 636 § 1 k.p.k., od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w tym opłatę za II Instancję, w łącznej kwocie 286,64 złotych. Na tę kwotę składają się: koszty reprezentacji małoletniej z urzędu w postępowaniu odwoławczym w wysokości 206,64 złotych brutto, ryczałt za doręczenia w wysokości 20 złotych (§ 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 roku w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym) oraz opłata w kwocie 60 złotych ( art. 3 ust. 1 Ustawy o opłatach w sprawach karnych). 7. PODPIS /Małgorzata Ziołecka/