Sygn. akt II AKa 343/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 grudnia 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: Sędzia SA – Dorota Radlińska (spr.) Sędziowie: SA – Małgorzata Janicz SA - Adam Wrzosek Protokolant: st. sek. sąd. Marta Kamińska przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego po rozpoznaniu w dniu 5 .12.2022 r. w Warszawie sprawy: oskarżonego A. P., ur. (...) w W. s. N. i W., oskarżonego z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 156 §1 pkt 2 k.k. i in. na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 31.
- 2021 r. sygn. akt XII K 117/19 I. Wyrok w zaskarżonej części zmienia w ten sposób, że :
- rozwiązuje orzeczenie o karze łącznej w punkcie III;
- ustala, iż zachowania oskarżonego wskazane w punktach I i II aktu oskarżenia a przyjęte w punktach I i II wyroku stanowiły jedno przestępstwo, wyczerpujące znamiona z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 156§1 pkt 2 k.k. w zb. z art. 157§1 k.k. w zw. z art. 190§1 k.k. i za przypisane przestępstwo na podstawie art. 14§1 k.k. w zw. z art. 156§1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 11§3 k.k. wymierza mu karę 3 /trzech/ lat pozbawienia wolności. I. Na podstawie art. 63§1k.k. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zalicza oskarżonemu okres 2 /dwóch/ dni zatrzymania od 31.03.2018r. do 1.
- 2018r. II. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy. III. Zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych, wydatkami obciążając Skarb Państwa. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 343/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
- CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.
- Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 31.05.2021 r. sygn. akt XII K 117/19 . 1.
- Podmiot wnoszący apelację ☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☒ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.
- Granice zaskarżenia 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☒ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana
- Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 2.
- Ustalenie faktów 2.1.
- Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty Nie dotyczy – Sąd II instancji nie przeprowadzał postępowania dowodowego 2.1.
- Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.
- Ocena dowodów 2.2.
- Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 2.2.
- Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu
- STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut
- obrazy art. 7 k.p.k. w zakresie oceny zeznań pokrzywdzonego, św. A. Z. i wyjaśnień oskarżonego;
- niezasadne niezastosowanie art. 15§1 k.k. i wymierzenie oskarżonemu kary za usiłowanie popełnienia przestępstwa z art. 156§1 pkt 2 k.k. zamiast wymierzenia kary za czyn z art. 157§1 k.k.
- niezasadne skazanie oskarżonego za odrębny czyn z art. 190§1 k.k. ☐ zasadny ☒częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Jeden z podniesionych przez obrońcę zarzutów co do zasady okazał się skuteczny i w to w takim stopniu, że doprowadził do zmiany zaskarżonego orzeczenia na korzyść oskarżonego. Chodzi o zarzut odnoszący się do czynu z art. 190§1k.k. Rację ma skarżący, że to zachowanie oskarżonego nie powinno zostać potraktowane jako odrębny czyn. Zauważyć bowiem należy, iż oskarżony kierował groźby do pokrzywdzonego a następnie zaatakował go wymierzając mu ciosy metalową rurką. Było to zatem jedno zdarzenie historyczne, którego początkowym stadium była werbalna napaść oskarżonego na pokrzywdzonego /kierowanie gróźb karalnych/ a następnie fizyczna agresja wobec J. B.. Były to zatem zachowania oskarżonego następujące po sobie w ramach tego samego zdarzenia. Każdym z zachowań oskarżony wyczerpał znamiona przestępstw stypizowanych w kodeksie karnym. Co do zasady zatem obrońca miał rację, iż Sąd I instancji błędnie /także bezrefleksyjnie/ przyjął za aktem oskarżenia, że poszczególne zachowania oskarżonego stanowiły odrębne przestępstwa. Nie sposób jednak zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że zachowanie oskarżonego wskazane w punkcie drugim aktu oskarżenia stanowić powinno czyn współukarany w ramach czynu z punktu pierwszego aktu oskarżenia. Ustawodawca nie wskazał w sposób sztywny zasad zgodnie, z którymi konkretne zachowania uznawać należałoby za czyny współukarane. W tym zakresie, tj. jakie zachowania mogą stanowić czyny współukarane rozbieżności spotkać można także zarówno w orzecznictwie, jak też w doktrynie. Nie może ulegać wątpliwości, że ocena w tym zakresie nie może być dokonywana abstrakcyjnie lecz zawsze z uwzględnieniem realiów konkretnej sprawy. Odnosząc się zatem do realiów przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż zachowanie oskarżonego, którym wyczerpał on znamiona przestępstwa z art. 190§1 k.k. polegało na grożeniu pokrzywdzonemu pozbawieniem życia. Czyn zarzucony / i przypisany/ z punktu pierwszego aktu oskarżenia polegał na usiłowaniu popełnienia przestępstwa z art. 156§1 pkt 2 k.k. i popełnieniu przestępstwa z art.157§1 k.k. Zachowania wskazane w punkcie pierwszym aktu oskarżenia nie zawierają immamentnie zachowania oskarżonego wskazanego w punkcie drugim aktu oskarżenia. A contrario wskazać należy na przestępstwo z art. 279§1 k.k., którego znamieniem jest włamanie – czyli przełamanie zabezpieczenia. W takiej sytuacji co do zasady w większości zdarzeń uszkodzenie mienia np. w postaci uszkodzonego zamka w drzwiach stanowić będzie czyn współukarany. Zawsze bowiem przestępstwu kradzieży z włamaniem towarzyszyć będzie element pokonania zabezpieczenia. Groźba pozbawienia życia nie stanowi ani znamion przestępstwa zarzuconego oskarżonemu w punkcie pierwszym aktu oskarżenia, ani też nie stanowi zachowania, które w realiach przedmiotowej sprawy można byłoby uznać jako pomijalne, tj. współukarane. Wręcz przeciwnie, to właśnie wskazanie w czynie przypisanym oskarżonemu także tego, jako jednego z inkryminowanych zachowań w pełni oddaje kryminalną zawartość czynu, którego sprawcą był A. P.. Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu I instancji w sposób wskazany w orzeczeniu. Pozostałe zarzuty sformułowane przez obrońcę nie były zasadne. Odnosząc się do zarzutu wskazanego w punkcie 1 lit. a.) apelacji – stwierdzić należy, iż był on niezasadny i to w stopniu oczywistym. Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącego Sąd I instancji nie uchybił art. 7 k.p.k. i zasadnie ocenił zeznania pokrzywdzonego, jako dające podstawę do ustaleń faktycznych w zakresie sprawstwa oskarżonego. Skarżący wypełniając swój obrończy obowiązek chciał podważyć ustalenia Sądu I instancji podnosząc, iż obecność A. P. na miejscu zdarzenia nie została potwierdzona żadnymi innymi dowodami poza zeznaniami pokrzywdzonego. Tymczasem to sam oskarżony stając na rozprawie apelacyjnej w mowie końcowej potwierdził, że był on na miejscu zdarzenia i w całym zajściu brał udział. Oskarżony przedstawił oczywiście odmiennie, niż to uczynił pokrzywdzony swój udział w zdarzeniu, jednakże potwierdził /odmiennie niż jego obrońca/ że pomiędzy nim i pokrzywdzonym do samego zdarzenia historycznego doszło. Za niezasadny uznać należało także zarzut obrońcy podniesiony w punkcie 1 lit b.) apelacji. Ponownie trudno oprzeć się wrażeniu, że jedynie rola procesowa skarżącego nakazywała mu szukania choć najmniejszej szansy na zmianę zapadłego wobec oskarżonego orzeczenia na jego korzyść. Próba ta, a wynikająca z treści sformułowanego zarzutu w punkcie 1 lit. b.) apelacji nie mogła przynieść zamierzonego efektu, gdyż Sąd I instancji nie dopuścił się wskazywanego tam uchybienia. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, tj. treść zeznań pokrzywdzonego w żadnym razie nie wskazywał na okoliczność, że A. P. dobrowolnie odstąpił od dalszego okładania pokrzywdzonego metalową rurką. Nie ulega wątpliwości, że to postawa samego pokrzywdzonego, tj. jego ucieczka z miejsca zdarzenia doprowadziła do tego, że oskarżony pozbawiony został możliwości kontynuowania swojego przestępczego zachowania. W tych okolicznościach w żadnym razie nie mogło być mowy o wystąpieniu przesłanek, które nakazywałyby zastosowanie wobec oskarżonego instytucji z art. 15§1 k.k. Na marginesie wskazać także należy, iż zasadniczo każdy wyprowadzony przez oskarżonego cios pałką metalową i skierowany na głowę pokrzywdzonego był realizacją znamion z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 156§1 pkt 2 k.p.k. To zachowanie pokrzywdzonego także w tym zakresie, tj. zakrywanie głowy rękoma uniemożliwiło oskarżonemu osiągnięcie dalej idących skutków u J. B. niż te, które zostały stwierdzone. Reasumują stwierdzić należy, iż brak było jakichkolwiek okoliczności, które mogłyby stanowić przyczynek do rozważenia możliwości zastosowania wobec oskarżonego instytucji z art. 15§1 k.k. Wnioski o zmianę ☐ zasadny ☒ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Wobec częściowego uznania jednego z zarzutów apelacyjnych za zasadny w adekwatnym zakresie także wniosek o zmianę wyroku co do zasady uznać należało za zasadny.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU
- Nie wystąpiły. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności Nie dotyczy.
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot utrzymania w mocy Wyrok w części, w której zarzuty apelacyjne nie zostały uwzględnione. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Wobec nie uwzględnienia zarzutów apelacyjnych w tym zakresie. 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji
- Przedmiot i zakres zmiany Rozwiązano orzeczenie o karze łącznej w punkcie III; ustalono, iż zachowania oskarżonego wskazane w punktach I i II aktu oskarżenia a przyjęte w punktach I i II wyroku stanowiły jedno przestępstwo, wyczerpujące znamiona z art. 13§1 k.k. w zw. z art. 156§1 pkt 2 k.k. w zb. z art. 157§1 k.k. w zw. z art. 190§1 k.k. i za przypisane przestępstwo na podstawie art. 14§1 k.k. w zw. z art. 156§1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 11§3 k.k. wymierzono mu karę 3 /trzech/ lat pozbawienia wolności. Zwięźle o powodach zmiany W zakresie, w jakim orzeczenie zostało zmienione Sąd Apelacyjny częściowo podzielił jeden z zarzutów apelacyjnych. 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 1.
- Nie dotyczy ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie dotyczy 2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie dotyczy 3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia Nie dotyczy 4.
- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Nie dotyczy 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Nie dotyczy 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności II Na podstawie art. 63§1k.k. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zalicza oskarżonemu okres 2 /dwóch/ dni zatrzymania od 31.03.2018r. do 1.
- 2018r.
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- zwolniono oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając wydatkami Skarb Państwa;
- PODPIS Dorota Radlińska Adam Wrzosek Małgorzata Janicz 1.3 Granice zaskarżenia Wpisać kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Orzeczenie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 31.05.2021r. sygn. akt XII K 117/19 1.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒w całości ☐w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2 Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji. ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☒ art. 438 pkt 1a k.p.k. - obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. - obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. - rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ uchylenie ☒ zmiana