II W 634/22

(1)syna J. i R. z d. R. urodz. (...) w G.-D. obwinionego o to, że: I. pracując na stanowisku kierownika do spraw utrzymania technicznego i będąc odpowiedzialny za stan techniczny urządzeń w ramach nadzoru w sklepie (...) w miejscowości P. ul. (...) nie dopełnił do dnia 21.08.2019 roku obowiązku prawidłowej eksploatacji lamp oświetleniowych z oprawą metalową, co polegało na tym, że nie sprawdził i nie wyegzekwował od podwykonawcy elektryka wykonania pomiarów elektrycznych w zakresie skutecznej ochrony przeciwporażeniowej eksploatowanych lamp w sklepie (...) w P. przy ul. (...), co skutkiem było porażeniem prądem elektrycznym pracownika firmy podwykonawczej A. M. z firmy (...) S. R., ul. (...), (...)-(...) T., - tj. za wykroczenie z art. 283 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043) w związku z § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zmianami oraz z 2011 r. Nr 173, poz. 1034), II. pracując na stanowisku kierownika do spraw utrzymania technicznego będąc odpowiedzialny za stan techniczny urządzeń elektrycznych w sklepie (...) w P. przy ul. (...) nie opracował i nie wprowadził do dnia 21.08.2019 roku stosowania instrukcji eksploatacji wynikającej z §4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 marca 2013r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych (Dz.U. poz. 492), z której powinno wynikać jak prawidłowo prowadzić eksploatację urządzeń energetycznych, - tj. za wykroczenie z art.283 §1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043) w związku z art.237 4 §2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043), §2 pkt 3., §4. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci (Dz. U. Nr 89, poz. 828 ze zmianami oraz z 2005 r. Nr 141, poz. 1189), o r z e k a : I. obwinionego R. K.

(1)uniewinnia od popełnienia czynów zarzucanych we wniosku o ukaranie, kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa Sygn. akt II W 634/22 UZASADNIENIE R. K.

(1)w sierpniu 2019 roku pracował na stanowisku kierownika do spraw utrzymania technicznego w sieci (...). Na danym stanowisku pracy nie określono zakresu obowiązków. W ramach wykonywanej pracy, początku każdego roku, R. K.

(1)zlecał firmom zewnętrznym wykonanie przeglądu w poszczególnych sklepach. Zlecenia wysyłał mailowo. Jednocześnie sam nie posiadał żadnych uprawnień w zakresie eksploatacji urządzeń technicznych czy z zakresu BHP. Do jego zadań nie należało również sprawdzanie protokołów przeglądów wykonanych przez firmy zewnętrzne. W dniu 21 sierpnia 2019 roku S. R. z firmy (...) z/s T. zgłosił wypadek jego pracownika A. M. porażenia prądem elektrycznym przy montażu instalacji klimatyzacji w sklepie (...) przy ul. (...) w P.. W dniu 21 sierpnia 2019 roku nie została opracowana i wprowadzona instrukcja eksploatacji urządzeń energetycznych. Spółka (...) powierzyła prowadzenie eksploatacji urządzeń elektrycznych podmiotom zewnętrznym. Przeglądy okresowe również wykonywały firmy zewnętrzne. Dowody: wyjaśnienia obwinionego R. K. – k.135-136 akt, Zeznania świadka P. P. – k. 16 akt Zeznania świadka P. M. – k. 48 akt (...) sp. z o.o. – k. 140 – 144 akt, Protokół kontroli (...) – k. 7-10 akt, Kserokopia oświadczenia – k. 21-22 akt, Kserokopia protokołu pomiarów elektrycznych – k. 23-39 akt, Kserokopia oświadczenia – k. 40 akt, Kserokopia korespondencji mailowej – k. 41 akt, R. K.

(1)został obwiniony o to, że: III. pracując na stanowisku kierownika do spraw utrzymania technicznego i będąc odpowiedzialny za stan techniczny urządzeń w ramach nadzoru w sklepie (...) w miejscowości P. ul. (...) nie dopełnił do dnia 21.08.2019 roku obowiązku prawidłowej eksploatacji lamp oświetleniowych z oprawą metalową, co polegało na tym, że nie sprawdził i nie wyegzekwował od podwykonawcy elektryka wykonania pomiarów elektrycznych w zakresie skutecznej ochrony przeciwporażeniowej eksploatowanych lamp w sklepie (...) w P. przy ul. (...), co skutkiem było porażeniem prądem elektrycznym pracownika firmy podwykonawczej A. M. z firmy (...) S. R., ul. (...), (...)-(...) T., - tj. za wykroczenie z art. 283 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043) w związku z § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zmianami oraz z 2011 r. Nr 173, poz. 1034), IV. pracując na stanowisku kierownika do spraw utrzymania technicznego będąc odpowiedzialny za stan techniczny urządzeń elektrycznych w sklepie (...) w P. przy ul. (...) nie opracował i nie wprowadził do dnia 21.08.2019 roku stosowania instrukcji eksploatacji wynikającej z §4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 marca 2013r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych (Dz.U. poz. 492), z której powinno wynikać jak prawidłowo prowadzić eksploatację urządzeń energetycznych, - tj. za wykroczenie z art.283 §1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043) w związku z art.237 4 §2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 2019r. poz. 1040 ze zmianami z 2019r. poz. 1043), §2 pkt 3., §4. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci (Dz. U. Nr 89, poz. 828 ze zmianami oraz z 2005 r. Nr 141, poz. 1189), R. K.

(1)nie przyznał się do popełnienia zarzucanych czynów. Wyjaśnił, że do jego obowiązków nie należało nadzorowanie firm wykonawczych zewnętrznych, gdy nie miał tego w zakresie obowiązków. Wskazał, iż zlecał firmom zewnętrznym przeprowadzanie przeglądów instalacji urządzeń wszelkiego rodzaju, dla całej (...), wszystkim sklepom, działał na zasadzie zarządcy nieruchomości. Wyjaśnił nadto, że nie było w zakresie jego obowiązków opracowanie instrukcji eksploatacji ponieważ wszelkie instrukcje opracowywał dział BHP. Kierownik sklepu wprowadzał do sklepu firmę zewnętrzną i sprawował nad nią nadzór w zakresie BHP. Obwiniony wyjaśnił, że jego praca przez cały okres pracy w J. nigdy nie polegała na jakiejkolwiek pracy na instalacji i urządzeniach, nie wykonywał żadnych takich prac, to było zlecane firmom zewnętrznym. Na początku roku kalendarzowego zlecał wykonanie przeglądu w poszczególnych sklepach na terenie całego kraju lub przegląd tzw. roczny, który wynika z przepisów przeciwpożarowych i ta firma miała dokonać przegląd z wyprzedzeniem, wykazać nieprawidłowości. Zlecenia wysyłał mailowo, wyraźnie podkreślał, że ma być wykonany pełny przegląd instalacji i że zleceniobiorca ponosi odpowiedzialność na wykonanie protokołu z tego przeglądu. Wyjaśnił także, że pracodawca nie wymagał od niego żadnych uprawnień związanych z eksploatacją czy dozorem urządzeń technicznych. Obwiniony wyjaśnił, że firmie (...) wyraźnie zostało zlecone przeglądanie instalacji elektrycznej w pełnym zakresie. W ocenie Sądu wyjaśnienia obwinionego są wiarygodne i spójne z dokumentacją zgromadzoną w toku postępowania a co za tym idzie z ustaleniami faktycznymi poczynionymi przez Sąd w niniejszej sprawie. Zdaniem Sądu obwiniony nie dopuścił się czynów stypizowanych w art. 283 kp. Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadków P. P. i P. M., które są jasne i spójne. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania tych zeznań. Zgodnie z dyrektywą art. 283 § 1 k.p. osoba odpowiedzialna za stan bezpieczeństwa i higieny pracy albo kierująca pracownikami lub innymi osobami fizycznymi, która nie przestrzega przepisów lub zasad bhp, podlega karze grzywny od 1000 do 30 000 zł. Konstrukcja komentowanego przepisu, w zakresie podmiotowym, uzasadnia przyjęcie tezy, że ustawodawca ogranicza krąg osób, wobec których można orzec to wykroczenie, do dwóch kategorii. Z jednej strony będzie to osoba, która w swoich obowiązkach pracowniczych ma wskazaną odpowiedzialność za zapewnienie stanu bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Z drugiej strony obejmuje ona także te osoby, które kierują pracownikami lub innymi osobami fizycznymi. W drugim przypadku ustawodawca nie wskazuje, czy chodzi o osoby, które kierują pracownikami danego pracodawcy lub innymi osobami fizycznymi, czy też o samo kierownictwo na terenie danego zakładu pracy. Wykładnia funkcjonalna skłania do uznania, że chodzi o obie kategorie pracowników lub innych osób fizycznych. Wydaje się także, że zakresem podmiotowym komentowanego przepisu są objęte również osoby sprawujące nadzór nad stanem bezpieczeństwa i higieny pracy. W myśl art. 208 § 1 pkt 2 k.p. w sytuacji, kiedy jednocześnie w tym samym miejscu wykonują pracę pracownicy zatrudnieni przez różnych pracodawców, pracodawcy ci mają obowiązek wyznaczyć koordynatora sprawującego nadzór nad bezpieczeństwem i higieną pracy wszystkich pracowników zatrudnionych w tym samym miejscu. Obowiązki z zakresu BHP nie muszą stanowić treści umowy o pracę lub innego źródła stosunku pracy, na podstawie którego osoba kierująca pracownikami jest zatrudniona, a także nie muszą być włączone do zakresu czynności. Sam fakt pełnienia wobec pracowników funkcji kierowniczych czyni te osoby, jako kierujące pracownikami, podmiotami obowiązków wymienionych w art. 212 k.p. Stąd też pracownik, któremu powierzono kierowanie pracą innych, z samej istoty sprawowanej funkcji jest zobowiązany do stałego czuwania nad tym, aby praca podległych mu pracowników przebiegała zgodnie z przepisami lub zasadami BHP (zob. wyr. SN z 19 lutego 2013 r., IV KK 216/12, Prok. i Pr. 2013, Nr 5, s. 6, art. 283 k.p. red. Sobczyk 2018, wyd. 4/Gładoch). R. K.

(1)nie był pracodawcą, kierownikiem czy brygadzistą lub osobą sprawującą nadzór nad przestrzeganiem zasad BHP w sklepie (...) w P. przy ul. (...). Z protokołu kontroli przeprowadzonej przez inspektora (...) w październiku 2018 roku wynika, iż w ww. zakładzie utworzono komórkę BHP w której skład wchodził kierownik – specjalista do spraw BHP oraz dodatkowo 3 osoby. Ponadto na obwinionym nie ciążyły żadne obowiązki z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy. Obwiniony wyjaśnił dokładnie na czym polegała jego rola jako kierownika do spraw utrzymania technicznego firmy (...). Z powyższego wynika, iż nie był on odpowiedzialny za stan techniczny urządzeń w ramach nadzoru (nie posiadał w tym zakresie żadnych uprawnień z zakresu energetyki lub elektryki). Nie posiadał również kompetencji do sprawdzenia wykonania przez podwykonawców pomiarów elektrycznych w zakresie skutecznej ochrony przeciwporażeniowej eksploatowanych lamp oświetleniowych. Zlecane czynności wykonywane były przez podmioty zewnętrze, w tym przez podmiot, który w zakresie zawartej w 2014 oku umowy zajmował się wykonywaniem prac konserwacyjnych i eksploatacji instalacji elektrycznych w zakresie prac serwisowych (k. 140v. akt). Na marginesie należy wskazać, iż w aktach sprawy znajduje się protokół pomiarów elektrycznych (k. 23), z którego wynika, iż przedmiotem kontroli wykonanej w maju 2018 roku było badanie wyłączników różnicowo-prądowych i skuteczności ochrony przeciwporażeniowej w sklepie (...) przy ul. (...). Zgodnie z protokołem instalacja nadaje się do eksploatacji. Fakt ten został potwierdzony w protokole kontroli PIP z października 2018 roku (k. 132v.). R. K.

(1)nie był także odpowiedzialny za opracowanie i wprowadzenie do stosowania instrukcji eksploatacji wynikającej z §4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 marca 2013r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych (Dz.U. poz. 492), z której powinno wynikać jak prawidłowo prowadzić eksploatację urządzeń energetycznych. Z pisma spółki (...) (k. 143 akt) wynika bowiem, że spółka powierzyła prowadzenie eksploatacji instalacji elektrycznej w swoich sklepach podmiotom trzecim, i to te podmioty, którym powierzono prowadzenie eksploatacji powinny sporządzić instrukcję eksploatacji tych instalacji. Obwiniony nie był osobą odpowiedzialną za przygotowanie i wprowadzenie takiej instrukcji. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie wyroku uniewinniającego wobec obwinionego, który swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion wykroczeń z art. 283 § 1 kp. O kosztach orzeczono na podstawie 624 § 1 kpk w zw. z art. 121 § 1 kpw obciążając nimi Skarb Państwa.