Sygn. akt II AKa 502/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 marca 2023 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSA – Katarzyna Wróblewska Sędziowie: SA – Anna Zdziarska SO (del.) – Anna Grodzicka - spr. Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Grajber przy udziale prokuratora Jacka Pergałowskiego po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2023 r. sprawy P. R. , syna A. i K. z domu Ś., urodzonego (...) w P. oskarżonego o czyn z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 20 września 2021 r., sygn. akt XVIII K 90/21 I. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; II. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 300 (trzysta) złotych tytułem opłaty za II instancję oraz 20 (dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu wydatków poniesionych w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt II AKa 502/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1
(1)(k. 612-614). Nie ulega zatem wątpliwości, że naczepy znajdowały się w dyspozycji oskarżonego, o czym świadczy dodatkowo fakt ich podnajmowania innym osobom, co wynika z zeznań świadków P. G. (k. 5-8, 414-415 i 586), J. K. (k. 268-270, 416v-418 i 596-597), A. K. (k. 283-285, 415-417 i 597-599), a także D. O. (k. 599-600). Okoliczność, że naczepy stanowiące przedmiot leasingu były odbierane również przez A. K., który pośredniczył przy zawieraniu umów leasingowych nie podważa trafności poczynionych ustaleń. Z uznanych za wiarygodne zeznań tego świadka wynika przecież, że naczepy były przekazywane oskarżonemu, który z nich korzystał. Ustaleń tych nie podważa również fakt podnajmowania naczep przez J. K., skoro wszystkie naczepy zostały oskarżonemu zwrócone (k. 269-270, 417-417v i 569). Brak jest podstaw do krytycznej oceny zeznań świadków A. K. i J. K. w zakresie podawanych przez nich okoliczności. W świetle tych dowodów fakty związane z odbiorem naczep przez P. R., a także z ich zwrotem po wykorzystaniu przez J. K. jako podnajmującego, należy uznać za udowodnione. Twierdzenia obrońcy wskazującego na wadliwą ocenę wyjaśnień oskarżonego poprzez odmówienie im wiary w zakresie wskazanych wyżej okoliczności nie zasługują na aprobatę. Całkowicie bezzasadne jest przy tym twierdzenie, że w aktach sprawy brak jest dowodu potwierdzającego fakt odbioru naczep przez P. R.. Dowody takie znajdują się na kartach 19, 28, 38, 46, 63 i 71, a do treści tych dokumentów wskazujących m. in. na fakt wydania i odbioru naczep przez oskarżonego odnosił się świadek D. P. w toku przesłuchania na rozprawie (k. 612-613). Prawem sądu jest danie wiary określonym dowodom i odmówienie tego przymiotu innym, o ile ocena taka jest wynikiem rzeczowej analizy materiału dowodowego, została dokonana w kontekście zarówno dowodów dla oskarżonego korzystnych, jak i niekorzystnych, oraz poprzedzona prawidłowym ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu istotnych dla końcowego rozstrzygnięcia okoliczności sprawy. Wbrew twierdzeniom obrońcy ocena zeznań świadków A. K. i J. K. jest prawidłowa. Sąd Apelacyjny w pełni akceptuje stanowisko Sądu pierwszej instancji związane z analizą tych dowodów przedstawione w uzasadnieniu wyroku (k. 638-639). Brak jest zatem podstaw do wyeliminowania zeznań w/w świadków z podstawy ustaleń. W szczególności należy zgodzić się z oceną Sądu meriti, że nie stwierdzono zaistnienia jakichkolwiek okoliczności, które by dyskredytowały wartość dowodową zeznań tychże świadków. Wbrew twierdzeniom skarżącego nie stanowi takiej okoliczności fakt, że świadek J. K. początkowo w sposób nieprecyzyjny określił czasokres znajomości z oskarżonym (vide k. 416v), skoro następnie sprostował swoje zeznania (k. 596), jak również fakt, że A. K. pośredniczył przy zakupie naczep przez firmę (...) Sp. z o. o. od firmy (...), którą reprezentował. W żadnej mierze wskazane okoliczności nie są wystarczające do podważenia szczerości zeznań świadków w niniejszej sprawie. Kwestionowanie wiarygodności zeznań świadków w oparciu o przywołaną w apelacji argumentację nie mogło zatem przynieść oczekiwanego skutku. Sposób dokonanej przez Sąd Okręgowy oceny zeznań świadków, które wzajemnie ze sobą korespondują tworząc spójną i logiczną całość, nie budzi zastrzeżeń. Reasumując stwierdzić należy, że Sąd Okręgowy dokonał prawidłowej oceny wszystkich dowodów słusznie odmawiając wiary wyjaśnieniom oskarżonego w tej części, gdzie ten negując zamiar przywłaszczenia naczep twierdził, że nimi nie dysponował oraz ich nie posiada. W świetle całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego wyjaśnienia oskarżonego stanowią wyraz przyjętej w sprawie linii obrony. Skoro nie wykazano by ocena dowodów dokonana przez Sąd Okręgowy nosiła cechy dowolności, to również zarzut błędu w ustaleniach faktycznych uznać należy za chybiony. Odnosząc się do zarzutu opartego na treści art. 438 pkt 3 k.p.k. obrońca nie wykazał aby Sąd I instancji dopuścił się błędu braku lub błędu dowolności wolności. Przeciwnie, Sąd miał na uwadze wszystkie zgromadzone w sprawie dowody uwzględniając wynikające z tego materiału okoliczności, dowody te prawidłowo ocenił kierując się kryteriami, o których mowa w art. 7 k.p.k. Nie budzi przy tym zastrzeżeń ta część ustaleń i rozważań Sądu pierwszej instancji, która dotyczy elementów strony podmiotowej czynu, umyślności i zamiaru sprawcy. Zamiar przywłaszczenia przedmiotowych naczep może i powinien być oskarżonemu przypisany w świetle całokształtu ujawnionych w sprawie okoliczności. Wszak z poczynionych w sprawie ustaleń wynika, że pomimo wypowiedzenia przez (...) Sp. z o. o. umów leasingu i wezwania oskarżonego do zwrotu przedmiotu umowy naczepy te nie zostały przekazane pokrzywdzonemu. W świetle zebranych w sprawie dowodów logiczny jest wniosek o ich bezprawnym zatrzymaniu przez oskarżonego wobec odmowy ich wydania, co uzasadnia jego odpowiedzialność karną na gruncie art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. i art. 12 § 1 k.k. Zgodnie z przyjętym w orzecznictwie poglądem odmówienie przez oskarżonego oddania maszyn wydanych mu w ramach leasingu, jak i zapłacenia za nie wystarczająco dowodzi zamiaru przywłaszczenia sobie ich wartości ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 30 września 1998 r., II AKa 190/98, KZS 1998/10/27). Wbrew twierdzeniom obrońcy za brakiem podstaw do ustalenia, iż oskarżony działał z zamiarem przywłaszczenia rzeczy powierzonej nie świadczy fakt, że w zakresie innych umów zawartych z firmą (...) Sp. z o. o. oskarżony zwrócił przedmioty leasingu niezwłocznie po otrzymaniu wezwania do ich zwrotu. Nie budzi także zastrzeżeń czasokres przypisanego oskarżonemu czynu zawierający się w okresie od 11 grudnia 2012 r. do 12 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy w uzasadnieniu wyroku odniósł się do tej kwestii wskazując okoliczności i dowody stanowiące podstawę przyjętych ustaleń (k. 643). Sąd Apelacyjny w pełni akceptuje stanowisko Sądu I instancji podzielając zaprezentowaną w uzasadnieniu wyroku argumentację. Obrońca nie przedstawił w apelacji rzeczowej argumentacji mającej przemawiać za zasadnością stawianego zarzutu. Zarzut ten uznać zatem należy za chybiony. W tych warunkach apelacja obrońcy oskarżonego, ograniczająca się do polemiki z ustaleniami Sądu meriti, nie może być uznana za zasadną. Wniosek Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak zaistnienia wskazanych w apelacji uchybień. Brak przesłanek uzasadniających zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego. 3.
- Naruszenie przepisów procesowych mające wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. poprzez bezzasadne oddalenie wniosku dowodowego złożonego na ostatniej rozprawie o ustalenie adresu zamieszkania istotnego świadka P. B., w sytuacji, gdy Sąd miał możliwość ustalenia adresu zamieszkania świadka po wpisie w CEIDG prowadzonej przez świadka działalności gospodarczej, a który to dowód z zeznań był niezbędny celem ustalenia okoliczności faktycznego przeznaczenia i użytkowania naczep będących przedmiotem przestępstwa, a także okoliczności zawieranych podobnych umów użytkowania naczepi ich konsekwencji dla świadka, a który to dowód miał istotne znaczenie dla ustalenia prawdy materialnej, tym samym należy wskazać, że wniosek powyższy nie zmierzał do przedłużenia postępowania (zarzut z pkt 2 apelacji). ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut sformułowany w pkt 2 apelacji ocenić należy jako niezasadny. Rozstrzygnięcie Sądu I instancji w zakresie oddalenia wniosku dowodowego obrońcy nie nasuwa zastrzeżeń. Na wstępie zaznaczyć należy, że podstawę prawną oddalenia wniosku stanowił przepis art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k., a nie art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. (protokół rozprawy – k. 614). Nie mogło zatem dojść do obrazy art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. – jak wywodzi obrońca - skoro przepis ten nie stanowił podstawy normatywnej kwestionowanego rozstrzygnięcia. Sąd pierwszej instancji trafnie natomiast ocenił, że przeprowadzenie wnioskowanego dowodu nie jest możliwe z uwagi na brak danych co do miejsca pobytu świadka P. B., o którego przesłuchanie obrońca wnosił. Przedmiotowa decyzja nie budzi zastrzeżeń co do jej prawidłowości. Ustalenia co do braku możliwości przeprowadzenia dowodu z zeznań tego świadka zostały oparte na określonych przesłankach wynikających z treści dokumentów (k. 576 i 609). Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą dowodu nie da się przeprowadzić, gdy wystąpi faktyczna niemożność w tym zakresie, np. gdy wskazywany we wniosku świadek nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, a jego aktualne miejsce pobytu nie jest znane. Odnosząc się do oceny niezbędności wnioskowanego dowodu stwierdzić należy, że przesłuchanie świadka nie było bezwzględnie konieczne celem ustalenia okoliczności faktycznego przeznaczenia i użytkowania naczep będących przedmiotem zarzutu. Okoliczności dotyczące zawierania podobnych umów użytkowania naczep wynikają z dowodów już w sprawie przeprowadzonych, a przy tym nie są one na tyle doniosłe by konieczne było ich wykazywanie w drodze kolejnych dowodów. W tym stanie rzeczy podniesiony zarzut należy ocenić jako nietrafny. Wniosek Wniosek jak w petitum apelacji. ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Brak podstaw do uwzględniania wniosku z przyczyn, o których wyżej mowa.
- OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.
- Nie stwierdzono. Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności
- ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 5.
- Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.
- Przedmiot utrzymania w mocy Całość wyroku - skazanie z czy z art. 284 § 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w brzmieniu ustawy obowiązującej do dnia 24 czerwca 2020 r. w zw. z art. 4 § 1 k.k., trafność rozstrzygnięcia o karze i kosztach procesu. Zwięźle o powodach utrzymania w mocy Prawidłowość rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Brak uchybień podniesionych w apelacji obrońcy oskarżonego. Orzeczona wobec oskarżonego kara pozbawienia wolności jest adekwatna do stopnia winy sprawcy i społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu. Kara ta nie nosi cech rażącej niewspółmierności w rozumieniu art. 438 pkt 4 k.p.k. 5.
- Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.
- Przedmiot i zakres zmiany Nie dotyczy. Zwięźle o powodach zmiany 5.
- Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 5.3.
- Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.
- ------------------------------------------------------------------ ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.1.2.
- Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.1.3.
- Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.1.4.
- ---------------------------------------------------------------------- ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia ----------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.3.
- Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5.
- Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności
- Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności Pkt II Na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. obciążono oskarżonego koszami procesu za postępowanie odwoławcze w zakresie należnej opłaty z II instancję i poniesionych w sprawie wydatków.
- PODPISY SSA Anna Zdziarska SSA Katarzyna Wróblewska SSO del. Anna Grodzicka 1.
- Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację Obrońca oskarżonego Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Całość wyroku - skazanie 1.3.
- Kierunek i zakres zaskarżenia ☒ na korzyść ☐ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.
- Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.
- Wnioski ☐ Uchylenie ☒ Zmiana